ÊÎÄÅÊÑ çà ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå (Çàãë. èçì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.)

 Îáí., ÄÂ, áð. 110 îò 17.12.1999 ã., â ñèëà îò 1.01.2000 ã.; Ðåøåíèå ¹ 5 íà Êîíñòèòóöèîííèÿ ñúä íà ÐÁ îò 29.06.2000 ã. - áð. 55 îò 7.07.2000 ã.; èçì. è äîï., áð. 64 îò 4.08.2000 ã., èçì., áð. 1 îò 2.01.2001 ã., äîï., áð. 35 îò 10.04.2001 ã., èçì., áð. 41 îò 24.04.2001 ã., èçì. è äîï., áð. 1 îò 4.01.2002 ã., â ñèëà îò 1.01.2002 ã., èçì., áð. 10 îò 29.01.2002 ã., â ñèëà îò 1.01.2002 ã., èçì. è äîï., áð. 45 îò 30.04.2002 ã., â ñèëà îò 30.04.2002 ã., áð. 74 îò 30.07.2002 ã., â ñèëà îò 1.01.2003 ã., äîï., áð. 112 îò 29.11.2002 ã., èçì. è äîï., áð. 119 îò 27.12.2002 ã., â ñèëà îò 1.01.2003 ã., äîï., áð. 120 îò 29.12.2002 ã., èçì. è äîï., áð. 8 îò 28.01.2003 ã., â ñèëà îò 1.03.2003 ã., äîï., áð. 42 îò 9.05.2003 ã., èçì. è äîï., áð. 67 îò 29.07.2003 ã., äîï., áð. 95 îò 28.10.2003 ã., èçì. è äîï., áð. 112 îò 23.12.2003 ã., â ñèëà îò 1.01.2004 ã., èçì., áð. 114 îò 30.12.2003 ã., èçì. è äîï., áð. 12 îò 13.02.2004 ã., èçì., áð. 21 îò 16.03.2004 ã., â ñèëà îò 1.01.2004 ã., äîï., áð. 38 îò 11.05.2004 ã., èçì. è äîï., áð. 52 îò 18.06.2004 ã., â ñèëà îò 1.08.2004 ã., áð. 53 îò 22.06.2004 ã., â ñèëà îò 1.01.2005 ã., áð. 69 îò 6.08.2004 ã., â ñèëà îò 1.07.2004 ã., èçì., áð. 70 îò 10.08.2004 ã., â ñèëà îò 1.01.2005 ã., èçì. è äîï., áð. 112 îò 23.12.2004 ã., â ñèëà îò 1.01.2005 ã., èçì., áð. 115 îò 30.12.2004 ã., â ñèëà îò 1.01.2005 ã., èçì. è äîï., áð. 38 îò 3.05.2005 ã., èçì., áð. 39 îò 10.05.2005 ã., â ñèëà îò 11.02.2006 ã., áð. 76 îò 20.09.2005 ã., â ñèëà îò 1.01.2007 ã., áð. 102 îò 20.12.2005 ã., â ñèëà îò 20.12.2005 ã., èçì. è äîï., áð. 103 îò 23.12.2005 ã., â ñèëà îò 1.01.2006 ã., áð. 104 îò 27.12.2005 ã., â ñèëà îò 1.01.2006 ã., áð. 105 îò 29.12.2005 ã., â ñèëà îò 1.01.2006 ã., èçì. è äîï., áð. 17 îò 24.02.2006 ã., èçì., áð. 30 îò 11.04.2006 ã., â ñèëà îò 12.07.2006 ã., áð. 34 îò 25.04.2006 ã., â ñèëà îò 1.01.2008 ã. (*), èçì. è äîï., áð. 56 îò 11.07.2006 ã., â ñèëà îò äàòàòà íà âëèçàíå â ñèëà íà Äîãîâîðà çà ïðèñúåäèíÿâàíå íà Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ êúì Åâðîïåéñêèÿ ñúþç - 1.01.2007 ã., áð. 57 îò 14.07.2006 ã., â ñèëà îò 1.07.2006 ã., áð. 59 îò 21.07.2006 ã., â ñèëà îò äàòàòà íà âëèçàíå â ñèëà íà Äîãîâîðà çà ïðèñúåäèíÿâàíå íà Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ êúì Åâðîïåéñêèÿ ñúþç - 1.01.2007 ã., áð. 68 îò 22.08.2006 ã., ïîïð., áð. 76 îò 15.09.2006 ã., (*) èçì., áð. 80 îò 3.10.2006 ã., â ñèëà îò 3.10.2006 ã., áð. 82 îò 10.10.2006 ã., áð. 95 îò 24.11.2006 ã., â ñèëà îò 1.01.2007 ã., äîï., áð. 102 îò 19.12.2006 ã., èçì. è äîï., áð. 105 îò 22.12.2006 ã., â ñèëà îò 1.01.2007 ã., áð. 41 îò 22.05.2007 ã., èçì., áð. 52 îò 29.06.2007 ã., â ñèëà îò 1.11.2007 ã., (*) áð. 53 îò 30.06.2007 ã., â ñèëà îò 30.06.2007 ã., áð. 64 îò 7.08.2007 ã., áð. 77 îò 25.09.2007 ã., â ñèëà îò 1.10.2007 ã., äîï., áð. 97 îò 23.11.2007 ã., áð. 100 îò 30.11.2007 ã., â ñèëà îò 20.12.2007 ã., èçì. è äîï., áð. 109 îò 20.12.2007 ã., â ñèëà îò 1.01.2008 ã., áð. 113 îò 28.12.2007 ã., â ñèëà îò 1.01.2008 ã., èçì., áð. 33 îò 28.03.2008 ã., èçì. è äîï., áð. 43 îò 29.04.2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2008 ã., èçì., áð. 67 îò 29.07.2008 ã., äîï., áð. 69 îò 5.08.2008 ã., èçì., áð. 89 îò 14.10.2008 ã., áð. 102 îò 28.11.2008 ã., èçì. è äîï., áð. 109 îò 23.12.2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã., èçì., áð. 23 îò 27.03.2009 ã., â ñèëà îò 1.04.2009 ã., äîï., áð. 25 îò 3.04.2009 ã., â ñèëà îò 1.06.2009 ã., èçì. è äîï., áð. 35 îò 12.05.2009 ã., â ñèëà îò 12.05.2009 ã., áð. 41 îò 2.06.2009 ã., â ñèëà îò 2.06.2009 ã., äîï., áð. 42 îò 5.06.2009 ã., èçì., áð. 93 îò 24.11.2009 ã., â ñèëà îò 25.12.2009 ã., áð. 95 îò 1.12.2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã., èçì. è äîï., áð. 99 îò 15.12.2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã., äîï., áð. 103 îò 29.12.2009 ã., â ñèëà îò 29.12.2009 ã., èçì., áð. 16 îò 26.02.2010 ã., â ñèëà îò 26.02.2010 ã., èçì. è äîï., áð. 19 îò 9.03.2010 ã., áð. 43 îò 8.06.2010 ã., áð. 49 îò 29.06.2010 ã., â ñèëà îò 1.07.2010 ã., äîï., áð. 58 îò 30.07.2010 ã., â ñèëà îò 30.07.2010 ã., èçì. è äîï., áð. 59 îò 31.07.2010 ã., â ñèëà îò 31.07.2010 ã., èçì., áð. 88 îò 9.11.2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., áð. 97 îò 10.12.2010 ã., â ñèëà îò 10.12.2010 ã., áð. 98 îò 14.12.2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., èçì. è äîï., áð. 100 îò 21.12.2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.; Ðåøåíèå ¹ 7 íà Êîíñòèòóöèîííèÿ ñúä íà ÐÁ îò 31.05.2011 ã. - áð. 45 îò 14.06.2011 ã.; èçì. è äîï., áð. 60 îò 5.08.2011 ã., â ñèëà îò 5.08.2011 ã., èçì., áð. 77 îò 4.10.2011 ã., èçì. è äîï., áð. 100 îò 20.12.2011 ã., â ñèëà îò 1.01.2012 ã., äîï., áð. 7 îò 24.01.2012 ã., èçì. è äîï., áð. 21 îò 13.03.2012 ã., áð. 38 îò 18.05.2012 ã., â ñèëà îò 1.07.2012 ã., èçì., áð. 40 îò 29.05.2012 ã., äîï., áð. 44 îò 12.06.2012 ã., â ñèëà îò 1.07.2012 ã., èçì. è äîï., áð. 58 îò 31.07.2012 ã., â ñèëà îò 1.08.2012 ã., áð. 81 îò 23.10.2012 ã., â ñèëà îò 1.09.2012 ã., áð. 89 îò 13.11.2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã., áð. 94 îò 30.11.2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã., áð. 99 îò 14.12.2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã., áð. 15 îò 15.02.2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã., áð. 20 îò 28.02.2013 ã., äîï., áð. 70 îò 9.08.2013 ã., â ñèëà îò 9.08.2013 ã., èçì., áð. 98 îò 12.11.2013 ã., â ñèëà îò 1.12.2013 ã., äîï., áð. 104 îò 3.12.2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã., èçì. è äîï., áð. 106 îò 10.12.2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã., áð. 109 îò 20.12.2013 ã., â ñèëà îò 20.12.2013 ã., èçì., áð. 111 îò 27.12.2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã., èçì. è äîï., áð. 1 îò 3.01.2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã., èçì., áð. 18 îò 4.03.2014 ã., â ñèëà îò 4.03.2014 ã., áð. 27 îò 25.03.2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã., áð. 35 îò 22.04.2014 ã., áð. 53 îò 27.06.2014 ã., èçì. è äîï., áð. 107 îò 24.12.2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã., èçì., áð. 12 îò 13.02.2015 ã., áð. 14 îò 20.02.2015 ã., èçì. è äîï., áð. 22 îò 24.03.2015 ã., â ñèëà îò 24.03.2015 ã., áð. 54 îò 17.07.2015 ã., â ñèëà îò 17.07.2015 ã.
 Ñáîðíèê çàêîíè - ÀÏÈÑ, êí. 1/2000 ã., ñòð. 7; êí. 8/2000 ã., ñòð. 9; êí. 9/2000 ã., ñòð. 15; êí. 5/2001 ã., ñòð. 9; êí. 2/2002 ã., ñòð. 7; êí. 5/2002 ã., ñòð. 106; êí. 8/2002 ã., ñòð. 11; êí. 1/2003 ã., ñòð. 11; êí. 6/2003 ã., ñòð. 113; êí. 8/2003 ã., ñòð. 9; êí. 11/2003 ã., ñòð. 7; êí. 3/2004 ã., ñòð. 9; êí. 4/2004 ã., ñòð. 9; êí. 6/2004 ã., ñòð. 11; êí. 7/2004 ã., ñòð. 22; êí. 9/2004 ã., ñòð. 9; êí. 1/2005, ñòð. 9; êí. 10/2005, ñòð. 13
 Áèáëèîòåêà çàêîíè - ÀÏÈÑ, ò. 11, ð. 2, ¹ 390
 (*) (Áåë. ðåä. - îòíîñíî âëèçàíåòî â ñèëà íà èçìåíåíèÿòà íà ÊÑÎ ñ ÄÂ, áð. 34 îò 25.04.2006 ã., âèæ § 56 îò ïðåõîäíèòå è çàêëþ÷èòåëíèòå ðàçïîðåäáè íà ÇÒÐ)
 Ïðåäìåò
   ×ë. 1. (Äîï. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., èçì., áð. 67 îò 2003 ã.) Òîçè êîäåêñ óðåæäà îáùåñòâåíèòå îòíîøåíèÿ, ñâúðçàíè ñúñ:
 1. äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå ïðè îáùî çàáîëÿâàíå, òðóäîâà çëîïîëóêà, ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò, ìàé÷èíñòâî, áåçðàáîòèöà, ñòàðîñò è ñìúðò;
 2. äîïúëíèòåëíîòî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå, êîåòî âêëþ÷âà:
 à) äîïúëíèòåëíîòî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïðè ñòàðîñò è ñìúðò;
 á) (èçì. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) äîïúëíèòåëíîòî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå âúâ ôîíäîâå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïðè ñòàðîñò, èíâàëèäíîñò è ñìúðò èëè âúâ ôîíäîâå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè ïðè ñòàðîñò;
 â) äîïúëíèòåëíîòî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ.
 ×ÀÑÒ ÏÚÐÂÀ
ÄÚÐÆÀÂÍÎ ÎÁÙÅÑÒÂÅÍÎ ÎÑÈÃÓÐßÂÀÍÅ
(Çàãë. èçì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.)

 Ãëàâà ïúðâà
ÎÁÙÈ ÏÎËÎÆÅÍÈß

 Îáõâàò íà îñèãóðÿâàíåòî
   ×ë. 2. (1) (Ïðåäèøåí òåêñò íà ÷ë. 2 - ÄÂ, áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.) Äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå ïðåäîñòàâÿ îáåçùåòåíèÿ, ïîìîùè è ïåíñèè ïðè:
 1. âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò;
 2. âðåìåííà íàìàëåíà ðàáîòîñïîñîáíîñò;
 3. èíâàëèäíîñò;
 4. ìàé÷èíñòâî;
 5. (íîâà - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) áåçðàáîòèöà;
 6. (ïðåäèøíà ò. 5 - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) ñòàðîñò;
 7. (ïðåäèøíà ò. 6 - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) ñìúðò.
 (2) (Íîâà - ÄÂ, áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.) Ëèöàòà, êîèòî ïîäëåæàò íà äúðæàâíî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå, ñå îñèãóðÿâàò âúâ:
 1. ôîíä "Îáùî çàáîëÿâàíå è ìàé÷èíñòâî" çà îáùî çàáîëÿâàíå è ìàé÷èíñòâî, êîåòî âêëþ÷âà îñèãóðÿâàíåòî çà âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò, âðåìåííî íàìàëåíà ðàáîòîñïîñîáíîñò è ìàé÷èíñòâî;
 2. ôîíä "Ïåíñèè" çà èíâàëèäíîñò ïîðàäè îáùî çàáîëÿâàíå, ñòàðîñò è ñìúðò;
 3. ôîíä "Òðóäîâà çëîïîëóêà è ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò" çà òðóäîâà çëîïîëóêà è ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò, êîåòî âêëþ÷âà èíâàëèäíîñò, ñìúðò, âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò è âðåìåííî íàìàëåíà ðàáîòîñïîñîáíîñò, ïîðàäè òðóäîâà çëîïîëóêà è ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò;
 4. ôîíä "Áåçðàáîòèöà" çà áåçðàáîòèöà.
 (3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.) Çà îñèãóðåíèòå ëèöà ïî ÷ë. 4, àë. 1 ñå âíàñÿò îñèãóðèòåëíè âíîñêè â ðàçìåðèòå, îïðåäåëåíè çà ôîíäîâåòå "Îáùî çàáîëÿâàíå è ìàé÷èíñòâî", "Ïåíñèè", "Òðóäîâà çëîïîëóêà è ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò" è "Áåçðàáîòèöà".
 (4) (Íîâà - ÄÂ, áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.) Çà îñèãóðåíèòå ëèöà çà òðóäîâà çëîïîëóêà è ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò ñå âíàñÿò îñèãóðèòåëíè âíîñêè â ðàçìåðèòå, îïðåäåëåíè çà ôîíä "Òðóäîâà çëîïîëóêà è ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò".
 (5) (Íîâà - ÄÂ, áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.) Çà îñèãóðåíèòå ëèöà çà èíâàëèäíîñò, ïîðàäè îáùî çàáîëÿâàíå, çà ñòàðîñò è çà ñìúðò ñå âíàñÿò îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè â ðàçìåðèòå, îïðåäåëåíè çà ôîíä "Ïåíñèè".
 Ïðèíöèïè íà îñèãóðÿâàíåòî
   ×ë. 3. Äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå ñå îñúùåñòâÿâà âúç îñíîâà íà ïðèíöèïèòå íà:
 1. çàäúëæèòåëíîñò è âñåîáùíîñò íà îñèãóðÿâàíåòî;
 2. ñîëèäàðíîñò íà îñèãóðåíèòå ëèöà;
 3. ðàâíîïîñòàâåíîñò íà îñèãóðåíèòå ëèöà;
 4. ñîöèàëåí äèàëîã ïðè óïðàâëåíèåòî íà îñèãóðèòåëíàòà ñèñòåìà;
 5. ôîíäîâà îðãàíèçàöèÿ íà îñèãóðèòåëíèòå ñðåäñòâà.
 Îñèãóðåíè ëèöà
   ×ë. 4. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.) Çàäúëæèòåëíî îñèãóðåíè çà îáùî çàáîëÿâàíå è ìàé÷èíñòâî, èíâàëèäíîñò ïîðàäè îáùî çàáîëÿâàíå, ñòàðîñò è ñìúðò, òðóäîâà çëîïîëóêà è ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò è áåçðàáîòèöà ïî òîçè êîäåêñ ñà:
 1. (äîï. - ÄÂ, áð. 119 îò 2002 ã., èçì., áð. 68 îò 2006 ã., â ñèëà îò 1.01.2007 ã., äîï., áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã., èçì., áð. 49 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.07.2010 ã., äîï., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., èçì., áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) ðàáîòíèöèòå è ñëóæèòåëèòå, íåçàâèñèìî îò õàðàêòåðà íà ðàáîòàòà, îò íà÷èíà íà çàïëàùàíåòî è îò èçòî÷íèêà íà ôèíàíñèðàíå, ñ èçêëþ÷åíèå íà ëèöàòà ïî ÷ë. 4à, àë. 1; ëèöàòà, âêëþ÷åíè â ïðîãðàìè çà ïîäêðåïà íà ìàé÷èíñòâîòî è íàñúð÷àâàíå íà çàåòîñòòà, íå ñå îñèãóðÿâàò çà áåçðàáîòèöà, àêî òîâà å ïðåäâèäåíî â ñúîòâåòíàòà ïðîãðàìà;
 2. (äîï. - ÄÂ, áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) äúðæàâíèòå ñëóæèòåëè ïî Çàêîíà çà äúðæàâíèÿ ñëóæèòåë;
 3. (íîâà - ÄÂ, áð. 74 îò 2002 ã., èçì., áð. 105 îò 2006 ã., äîï., áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.) ñúäèèòå, ïðîêóðîðèòå, ñëåäîâàòåëèòå, äúðæàâíèòå ñúäåáíè èçïúëíèòåëè, ñúäèèòå ïî âïèñâàíèÿòà è ñúäåáíèòå ñëóæèòåëè, êàêòî è ÷ëåíîâåòå íà Âèñøèÿ ñúäåáåí ñúâåò è èíñïåêòîðèòå â èíñïåêòîðàòà êúì Âèñøèÿ ñúäåáåí ñúâåò;
 4. (èçì. - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã., ïðåäèøíà ò. 3, áð. 74 îò 2002 ã., èçì., áð. 119 îò 2002 ã., áð. 68 îò 2006 ã., â ñèëà îò 1.05.2006 ã., äîï., áð. 113 îò 2007 ã., â ñèëà îò 1.01.2007 ã., èçì. è äîï., áð. 43 îò 2008 ã., äîï., áð. 25 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.06.2009 ã., èçì., áð. 35 îò 2009 ã., â ñèëà îò 12.05.2009 ã., áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã., äîï., áð. 70 îò 2013 ã., â ñèëà îò 9.08.2013 ã.) âîåííîñëóæåùèòå ïî Çàêîíà çà îòáðàíàòà è âúîðúæåíèòå ñèëè íà Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ, äúðæàâíèòå ñëóæèòåëè ïî Çàêîíà çà Ìèíèñòåðñòâîòî íà âúòðåøíèòå ðàáîòè è Çàêîíà çà èçïúëíåíèå íà íàêàçàíèÿòà è çàäúðæàíåòî ïîä ñòðàæà, äúðæàâíèòå ñëóæèòåëè ïî Çàêîíà çà Äúðæàâíà àãåíöèÿ "Íàöèîíàëíà ñèãóðíîñò" è ïî Çàêîíà çà ñïåöèàëíèòå ðàçóçíàâàòåëíè ñðåäñòâà, êàêòî è ëèöàòà ïî ÷ë. 69, àë. 6; 
5. (èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., ïðåäèøíà ò. 4, áð. 74 îò 2002 ã.) ÷ëåíîâåòå íà êîîïåðàöèè, óïðàæíÿâàùè òðóäîâà äåéíîñò è ïîëó÷àâàùè âúçíàãðàæäåíèå â êîîïåðàöèÿòà; ÷ëåíîâåòå íà êîîïåðàöèè, ðàáîòåùè áåç òðóäîâè ïðàâîîòíîøåíèÿ â êîîïåðàöèÿòà, íå ñå îñèãóðÿâàò çà áåçðàáîòèöà;
 6. (ïðåäèøíà ò. 5 - ÄÂ, áð. 74 îò 2002 ã., îòì., áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.); 
7. (ïðåäèøíà ò. 6 - ÄÂ, áð. 74 îò 2002 ã., äîï., áð. 105 îò 2006 ã., èçì., áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã., áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã., äîï., áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) óïðàâèòåëèòå è ïðîêóðèñòèòå íà òúðãîâñêè äðóæåñòâà è íà åäíîëè÷íè òúðãîâöè è íà òåõíèòå êëîíîâå, ÷ëåíîâåòå íà ñúâåòè íà äèðåêòîðèòå, íà óïðàâèòåëíè è íàäçîðíè ñúâåòè è êîíòðîëüîðèòå íà òúðãîâñêè äðóæåñòâà, ñèíäèöèòå è ëèêâèäàòîðèòå, êàêòî è ëèöàòà, ðàáîòåùè ïî äîãîâîðè çà óïðàâëåíèå íà íåïåðñîíèôèöèðàíè äðóæåñòâà è ëèöàòà, íà êîèòî å âúçëîæåíî óïðàâëåíèåòî è/èëè êîíòðîëúò íà äúðæàâíè è îáùèíñêè ïðåäïðèÿòèÿ ïî ãëàâà äåâåòà îò Òúðãîâñêèÿ çàêîí, òåõíè ïîäåëåíèÿ èëè íà äðóãè þðèäè÷åñêè ëèöà, ñúçäàäåíè ñúñ çàêîí;
 8. (íîâà - ÄÂ, áð. 112 îò 2003 ã., èçì., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) ëèöàòà, óïðàæíÿâàùè òðóäîâà äåéíîñò íà èçáîðíè äëúæíîñòè, ñ èçêëþ÷åíèå íà ëèöàòà ïî ò. 1, 5 è 7, êàêòî è ñëóæèòåëèòå ñ äóõîâíî çâàíèå íà Áúëãàðñêàòà ïðàâîñëàâíà öúðêâà è äðóãè ðåãèñòðèðàíè âåðîèçïîâåäàíèÿ ïî Çàêîíà çà âåðîèçïîâåäàíèÿòà; 
9. (íîâà - ÄÂ, áð. 59 îò 2010 ã., â ñèëà îò 31.07.2010 ã.) ñïåöèàëèçàíòèòå, êîèòî ïîëó÷àâàò âúçíàãðàæäåíèå ïî äîãîâîð çà îáó÷åíèå çà ïðèäîáèâàíå íà ñïåöèàëíîñò îò íîìåíêëàòóðàòà íà ñïåöèàëíîñòèòå, îïðåäåëåíà ïî ðåäà íà ÷ë. 181, àë. 1 îò Çàêîíà çà çäðàâåòî; 
10. (íîâà - ÄÂ, áð. 81 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.09.2012 ã.) êàíäèäàòèòå çà ìëàäøè ñúäèè è ìëàäøè ïðîêóðîðè ïî Çàêîíà çà ñúäåáíàòà âëàñò. 
(2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã., áð. 1 îò 2002 ã., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., îòì., áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.). 
(3) (×àñòè÷íî îáÿâåíà çà ïðîòèâîêîíñòèòóöèîííà îò ÊÑ íà ÐÁ îòíîñíî ðàáîòåùèòå ïåíñèîíåðè, âêëþ÷åíè â êðúãà íà çàäúëæèòåëíî îñèãóðåíèòå ëèöà ïî òîçè çàêîíîâ òåêñò - ÄÂ, áð. 55 îò 2000 ã.) Çàäúëæèòåëíî îñèãóðåíè çà èíâàëèäíîñò ïîðàäè îáùî çàáîëÿâàíå çà ñòàðîñò è çà ñìúðò ñà:
 1. ëèöàòà, ðåãèñòðèðàíè êàòî óïðàæíÿâàùè ñâîáîäíà ïðîôåñèÿ è/èëè çàíàÿò÷èéñêà äåéíîñò;
 2. (äîï. - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã.) ëèöàòà, óïðàæíÿâàùè òðóäîâà äåéíîñò êàòî åäíîëè÷íè òúðãîâöè, ñîáñòâåíèöè èëè ñúäðóæíèöè â òúðãîâñêè äðóæåñòâà è ôèçè÷åñêèòå ëèöà - ÷ëåíîâå íà íåïåðñîíèôèöèðàíè äðóæåñòâà;
 3. (îáÿâåíà çà ïðîòèâîêîíñòèòóöèîííà îò ÊÑ íà ÐÁ - ÄÂ, áð. 55 îò 2000 ã.) 
————————————————————————————————

äîêòîðàíòèòå, àêî íå ñà îñèãóðåíè çà ïåíñèÿ íà äðóãî îñíîâàíèå; 
————————————————————————————————

4. (èçì. - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã., áð. 112 îò 2003 ã., áð. 12 îò 2015 ã.) ðåãèñòðèðàíèòå çåìåäåëñêè ñòîïàíè è òþòþíîïðîèçâîäèòåëè;
 5. (èçì. - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã., äîï., áð. 119 îò 2002 ã., èçì., áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã.) ëèöàòà, êîèòî ïîëàãàò òðóä áåç òðóäîâî ïðàâîîòíîøåíèå è ïîëó÷àâàò ìåñå÷íî âúçíàãðàæäåíèå, ðàâíî èëè íàä åäíà ìèíèìàëíà ðàáîòíà çàïëàòà, ñëåä íàìàëÿâàíåòî ìó ñ ðàçõîäèòå çà äåéíîñòòà, àêî íå ñà îñèãóðåíè íà äðóãî îñíîâàíèå ïðåç ñúîòâåòíèÿ ìåñåö;
 6. (íîâà - ÄÂ, áð. 119 îò 2002 ã.) ëèöàòà, êîèòî ïîëàãàò òðóä áåç òðóäîâî ïðàâîîòíîøåíèå, êîèòî ñà îñèãóðåíè íà äðóãî îñíîâàíèå ïðåç ñúîòâåòíèÿ ìåñåö, íåçàâèñèìî îò ðàçìåðà íà ïîëó÷åíîòî âúçíàãðàæäåíèå.
 (4) (Èçì. - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã., äîï., áð. 1 îò 2002 ã., èçì., áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.) Ëèöàòà ïî àë. 3, ò. 1, 2 è 4 ïî ñâîé èçáîð ìîãàò äà ñå îñèãóðÿâàò è çà îáùî çàáîëÿâàíå è ìàé÷èíñòâî.
 (5) (Íîâà - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã., èçì., áð. 10 îò 2002 ã., áð. 60 îò 2011 ã., â ñèëà îò 5.08.2011 ã.) Ëèöàòà, èçïðàòåíè íà ðàáîòà â ÷óæáèíà îò áúëãàðñêè ïîñðåäíèê, ìîãàò äà ñå îñèãóðÿâàò çà èíâàëèäíîñò ïîðàäè îáùî çàáîëÿâàíå, çà ñòàðîñò è çà ñìúðò âúðõó ìèíèìàëíèÿ îñèãóðèòåëåí äîõîä çà ñàìîîñèãóðÿâàùèòå ñå ëèöà, îïðåäåëåí ñúñ Çàêîíà çà áþäæåòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå.
 (6) (Íîâà - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã., èçì. è äîï., áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã.) Ëèöàòà ïî àë. 3, ò. 1, 2, 4 - 6, íà êîèòî å îòïóñíàòà ïåíñèÿ, ñå îñèãóðÿâàò ïî ñâîå æåëàíèå.
 (7) (Íîâà - ÄÂ, áð. 113 îò 2007 ã., èçì., áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) Ñúïðóãúò/ñúïðóãàòà íà äúëãîñðî÷íî êîìàíäèðîâàí ñëóæèòåë â äèïëîìàòè÷åñêà ñëóæáà çà âðåìåòî, ïðåç êîåòî å ïðåáèâàâàë â ÷óæáèíà ïî âðåìå íà çàäãðàíè÷íèÿ ìó ìàíäàò, ìîæå äà ñå îñèãóðÿâà ïî ñâîå æåëàíèå è çà ñâîÿ ñìåòêà çà èíâàëèäíîñò ïîðàäè îáùî çàáîëÿâàíå, ñòàðîñò è ñìúðò âúðõó ìèíèìàëíèÿ îñèãóðèòåëåí äîõîä çà ñàìîîñèãóðÿâàùèòå ñå ëèöà, îïðåäåëåí ñúñ Çàêîíà çà áþäæåòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå, àêî íå å îñèãóðåí/îñèãóðåíà íà äðóãî îñíîâàíèå èëè ïî çàêîíîäàòåëñòâîòî íà ïðèåìàùàòà äúðæàâà ñúãëàñíî äåéñòâàù ìåæäóíàðîäåí äîãîâîð, ïî êîéòî Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ å ñòðàíà.
 (8) (Íîâà - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., îòì., áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.). 
(9) (Íîâà - ÄÂ, áð. 58 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.08.2012 ã., èçì., áð. 12 îò 2015 ã.) Ñúïðóçèòå íà ëèöàòà ïî àë. 3, ò. 1 è 4, êîãàòî ñ òÿõíî ñúãëàñèå ó÷àñòâàò â óïðàæíÿâàíàòà îò òÿõ òðóäîâà äåéíîñò, ìîãàò äà ñå îñèãóðÿâàò ïî ñâîå æåëàíèå è çà ñâîÿ ñìåòêà çà èíâàëèäíîñò ïîðàäè îáùî çàáîëÿâàíå, ñòàðîñò è ñìúðò è çà îáùî çàáîëÿâàíå è ìàé÷èíñòâî, àêî íå ñà îñèãóðåíè ïî àë. 1 è/èëè àë. 3, ò. 1, 2 è 4, è/èëè ÷ë. 4à. Îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè çà ñúïðóçèòå íà ëèöàòà ïî àë. 3, ò. 1 ñå äúëæàò âúðõó ìèíèìàëíèÿ îñèãóðèòåëåí äîõîä çà ñàìîîñèãóðÿâàùèòå ñå ëèöà, îïðåäåëåí ñúñ Çàêîíà çà áþäæåòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå, à çà ñúïðóçèòå íà ëèöàòà ïî àë. 3, ò. 4 - âúðõó ìèíèìàëíèÿ îñèãóðèòåëåí äîõîä çà ðåãèñòðèðàíèòå çåìåäåëñêè ñòîïàíè è òþòþíîïðîèçâîäèòåëè, îïðåäåëåí ñúñ Çàêîíà çà áþäæåòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå.
 (10) (Íîâà – ÄÂ, áð. 54 îò 2015 ã. , â ñèëà îò 17.07.2015 ã.) Ëèöàòà ïî ÷ë. 114à, àë. 1 îò Êîäåêñà íà òðóäà ïîäëåæàò íà îñèãóðÿâàíå çà èíâàëèäíîñò ïîðàäè îáùî çàáîëÿâàíå, ñòàðîñò è ñìúðò è çà òðóäîâà çëîïîëóêà è ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò.
 (11) (Íîâà - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., ïðåäèøíà àë. 7, äîï., áð. 113 îò 2007 ã., ïðåäèøíà àë. 8, èçì., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., ïðåäèøíà àë. 9, èçì., áð. 58 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.08.2012 ã., ïðåäèøíà àë. 10, áð. 54 îò 2015 ã. , â ñèëà îò 17.07.2015 ã.) Ðåäúò çà îñèãóðÿâàíå íà ñàìîîñèãóðÿâàùèòå ñå ëèöà, íà ëèöàòà, ðàáîòåùè áåç òðóäîâî èëè ñëóæåáíî ïðàâîîòíîøåíèå, íà ëèöàòà ïî àë. 7, 8 è 9 è íà ëèöàòà, èçïðàòåíè íà ðàáîòà â ÷óæáèíà îò áúëãàðñêè ðàáîòîäàòåë èëè ñ ïîñðåäíè÷åñòâî íà áúëãàðñêà îðãàíèçàöèÿ, ñå óðåæäà îò Ìèíèñòåðñêèÿ ñúâåò ïî ïðåäëîæåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò.
 Îñèãóðÿâàíå íà ìîðñêè ëèöà
   ×ë. 4à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã.) (1) Ìîðñêèòå ëèöà çàäúëæèòåëíî ñå îñèãóðÿâàò èçöÿëî çà ñâîÿ ñìåòêà çà îáùî çàáîëÿâàíå è ìàé÷èíñòâî, èíâàëèäíîñò ïîðàäè îáùî çàáîëÿâàíå, ñòàðîñò, ñìúðò, òðóäîâà çëîïîëóêà è ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò âúðõó èçáðàí ìåñå÷åí îñèãóðèòåëåí äîõîä ìåæäó ìèíèìàëíèÿ è ìàêñèìàëíèÿ ðàçìåð íà îñèãóðèòåëíèÿ äîõîä çà ñàìîîñèãóðÿâàùèòå ñå ëèöà, îïðåäåëåí ñúñ çàêîíà çà áþäæåòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå çà ñúîòâåòíàòà ãîäèíà.
 (2) Ëèöàòà ïî àë. 1 ïî ñâîé èçáîð è æåëàíèå ìîãàò äà ñå îñèãóðÿâàò èçöÿëî çà ñâîÿ ñìåòêà è çà áåçðàáîòèöà âúðõó èçáðàíèÿ ìåñå÷åí îñèãóðèòåëåí äîõîä ìåæäó ìèíèìàëíèÿ è ìàêñèìàëíèÿ ðàçìåð íà îñèãóðèòåëíèÿ äîõîä çà ñàìîîñèãóðÿâàùèòå ñå ëèöà, îïðåäåëåí ñúñ çàêîíà çà áþäæåòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå çà ñúîòâåòíàòà ãîäèíà.
 (3) Ëèöàòà ïî àë. 1 âíàñÿò îñèãóðèòåëíè âíîñêè â ðàçìåðèòå, îïðåäåëåíè çà ôîíä "Ïåíñèè", ôîíä "Îáùî çàáîëÿâàíå è ìàé÷èíñòâî", ôîíä "Áåçðàáîòèöà" è ôîíä "Òðóäîâà çëîïîëóêà è ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò", êàêòî ñëåäâà:
 1. (èçì. - ÄÂ, áð. 98 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) 17,8 íà ñòî çà ôîíä "Ïåíñèè" çà ëèöàòà, ðîäåíè ïðåäè 1 ÿíóàðè 1960 ã., à çà ðàáîòåùèòå ïðè óñëîâèÿòà íà I èëè II êàòåãîðèÿ òðóä - 20,8 íà ñòî;
 2. (èçì. - ÄÂ, áð. 98 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) 12,8 íà ñòî çà ôîíä "Ïåíñèè" çà ëèöàòà, ðîäåíè ñëåä 31 äåêåìâðè 1959 ã., à çà ðàáîòåùèòå ïðè óñëîâèÿòà íà I èëè II êàòåãîðèÿ òðóä - 15,8 íà ñòî;
 3. 3,5 íà ñòî çà ôîíä "Îáùî çàáîëÿâàíå è ìàé÷èíñòâî";
 4. 1 íà ñòî çà ôîíä "Áåçðàáîòèöà";
 5. 1,1 íà ñòî çà ôîíä "Òðóäîâà çëîïîëóêà è ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò".
 (4) Ëèöàòà ïî àë. 1 íå îïðåäåëÿò îêîí÷àòåëåí ðàçìåð íà îñèãóðèòåëíèÿ äîõîä îò òðóäîâî ïðàâîîòíîøåíèå êàòî ìîðñêè ëèöà.
 (5) (Èçì. - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., áð. 58 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.08.2012 ã., áð. 54 îò 2015 ã. , â ñèëà îò 17.07.2015 ã.) Ðåäúò çà îñèãóðÿâàíå íà ëèöàòà ïî àë. 1 è 2 ñå óðåæäà ñ àêòà íà Ìèíèñòåðñêèÿ ñúâåò ïî ÷ë. 4, àë. 11. 
(6) Êîãàòî ëèöàòà ïî àë. 1 ïîëó÷àâàò äîõîäè è îò äåéíîñòè ïî ÷ë. 4, îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè ñå âíàñÿò âúðõó ñáîðà îò îñèãóðèòåëíèòå èì äîõîäè, íî âúðõó íå ïîâå÷å îò ìàêñèìàëíèÿ ìåñå÷åí ðàçìåð íà îñèãóðèòåëíèÿ äîõîä, ïî ñëåäíèÿ ðåä:
 1. (èçì. – ÄÂ, áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) äîõîäè îò äåéíîñòè íà ëèöàòà ïî ÷ë. 4, àë. 1;
 2. îñèãóðèòåëíèÿ äîõîä êàòî ìîðñêè ëèöà;
 3. (èçì. – ÄÂ, áð. 12 îò 2015 ã.) îñèãóðèòåëåí äîõîä êàòî åäíîëè÷íè òúðãîâöè, ñîáñòâåíèöè èëè ñúäðóæíèöè â òúðãîâñêè èëè â íåïåðñîíèôèöèðàíè äðóæåñòâà, óïðàæíÿâàùè ñâîáîäíà ïðîôåñèÿ è/èëè çàíàÿò÷èéñêà äåéíîñò, ðåãèñòðèðàíè çåìåäåëñêè ñòîïàíè è òþòþíîïðîèçâîäèòåëè;
 4. äîõîäè çà ðàáîòà áåç òðóäîâî ïðàâîîòíîøåíèå.
 (7) (Èçì. - ÄÂ, áð. 94 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) Îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè íà ëèöàòà ïî àë. 1 ñå âíàñÿò îò ðàáîòîäàòåëÿ äî 25-î ÷èñëî íà ìåñåöà, ñëåäâàù ìåñåöà, ïðåç êîéòî å ïîëîæåí òðóäúò.
 Èçáîð íà îñèãóðÿâàíå
   ×ë. 4á. (Íîâ – ÄÂ, áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) (1) Ïðè ïúðâîíà÷àëíî âúçíèêâàíå íà îñíîâàíèå çà îñèãóðÿâàíå ñëåä 31 äåêåìâðè 2014 ã. ëèöàòà, ðîäåíè ñëåä 31 äåêåìâðè 1959 ã., â åäíîãîäèøåí ñðîê îò âúçíèêâàíå íà îñíîâàíèåòî çà îñèãóðÿâàíå ìîãàò åäíîêðàòíî äà èçáåðàò äà ñå îñèãóðÿâàò â óíèâåðñàëåí ïåíñèîíåí ôîíä. 

(2) Â ñëó÷àé ÷å ëèöåòî íå ïîäàäå çàÿâëåíèå çà îñèãóðÿâàíå â óíèâåðñàëåí ïåíñèîíåí ôîíä â ñðîêà ïî àë. 1, îñèãóðÿâàíåòî å ñàìî âúâ ôîíä "Ïåíñèè" ñ óâåëè÷åíà îñèãóðèòåëíà âíîñêà ñ ðàçìåðà íà îñèãóðèòåëíàòà âíîñêà çà óíèâåðñàëåí ïåíñèîíåí ôîíä.

 (3) Îñèãóðåíèòå ëèöà, ñàìîîñèãóðÿâàùèòå ñå è ëèöàòà ïî ÷ë. 4, àë. 9, ðîäåíè ñëåä 31 äåêåìâðè 1959 ã., êîèòî ñà îñèãóðÿâàíè â óíèâåðñàëåí ïåíñèîíåí ôîíä, ìîãàò åäíîêðàòíî äà èçáåðàò äà ñå îñèãóðÿâàò ñàìî âúâ ôîíä "Ïåíñèè" ñ óâåëè÷åíà îñèãóðèòåëíà âíîñêà ñ ðàçìåðà íà îñèãóðèòåëíàòà âíîñêà çà óíèâåðñàëåí ïåíñèîíåí ôîíä.

 (4) Îñèãóðÿâàíåòî íà ëèöàòà ïî ðåäà íà àë. 1 è àë. 3 âúçíèêâà îò ïúðâî ÷èñëî íà ìåñåöà, ñëåäâàù ìåñåöà íà èçáîðà. Äî òàçè äàòà ëèöàòà ïî àë. 1 ïîäëåæàò íà çàäúëæèòåëíî îñèãóðÿâàíå âúâ ôîíä "Ïåíñèè" ñ óâåëè÷åíà îñèãóðèòåëíà âíîñêà ñ ðàçìåðà íà îñèãóðèòåëíàòà âíîñêà çà óíèâåðñàëåí ïåíñèîíåí ôîíä.

 (5) Ðåäúò è íà÷èíúò íà èçáîð ïî àë. 3 ñå îïðåäåëÿò ñ àêò íà Ìèíèñòåðñêèÿ ñúâåò.
 Îñèãóðèòåëè
    ×ë. 5. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 105 îò 2005 ã., äîï., áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.) Îñèãóðèòåë å âñÿêî ôèçè÷åñêî ëèöå, þðèäè÷åñêî ëèöå èëè íåïåðñîíèôèöèðàíî äðóæåñòâî, êàêòî è äðóãè îðãàíèçàöèè, êîèòî èìàò çàäúëæåíèå ïî çàêîí äà âíàñÿò îñèãóðèòåëíè âíîñêè çà äðóãè ôèçè÷åñêè ëèöà. Äúðæàâàòà ó÷àñòâà â îñèãóðÿâàíåòî ÷ðåç òðàíñôåð âúâ ôîíä "Ïåíñèè" â ðàçìåðèòå è ïî ðåäà, îïðåäåëåíè â ÷ë. 21, ò. 5. 
(2) (Èçì. è äîï. - ÄÂ, áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.) Ñàìîîñèãóðÿâàù ñå å ôèçè÷åñêî ëèöå, êîåòî å äëúæíî äà âíàñÿ îñèãóðèòåëíè âíîñêè çà ñâîÿ ñìåòêà. Äúðæàâàòà ó÷àñòâà â îñèãóðÿâàíåòî íà ñàìîîñèãóðÿâàùèòå ñå ëèöà ÷ðåç òðàíñôåð âúâ ôîíä "Ïåíñèè" â ðàçìåðèòå è ïî ðåäà, îïðåäåëåíè â ÷ë. 21, ò. 5. 
(3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., èçì., áð. 105 îò 2005 ã.) Ðåãèñòðàöèÿòà íà îñèãóðèòåëèòå è ñàìîîñèãóðÿâàùèòå ñå ëèöà â Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò ñå èçâúðøâà ñëóæåáíî âúç îñíîâà íà äàííèòå â ðåãèñòúðà è áàçèòå äàííè íà Íàöèîíàëíàòà àãåíöèÿ çà ïðèõîäèòå ïî ÷ë. 80, àë. 1 îò Äàíú÷íî-îñèãóðèòåëíèÿ ïðîöåñóàëåí êîäåêñ. 
(4) (Èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., ïðåäèøíà àë. 3, áð. 67 îò 2003 ã., èçì., áð. 112 îò 2004 ã., áð. 105 îò 2005 ã.) Îñèãóðèòåëèòå, îñèãóðèòåëíèòå êàñè, ñàìîîñèãóðÿâàùèòå ñå ëèöà è ðàáîòîäàòåëèòå ïåðèîäè÷íî ïðåäñòàâÿò â Íàöèîíàëíàòà àãåíöèÿ çà ïðèõîäèòå äàííè çà:
 1. (èçì. - ÄÂ, áð. 95 îò 2006 ã., â ñèëà îò 1.01.2007 ã., äîï., áð. 105 îò 2006 ã., èçì., áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã.) îñèãóðèòåëíèÿ äîõîä, îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè çà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå, Ó÷èòåëñêèÿ ïåíñèîíåí ôîíä, çäðàâíîòî îñèãóðÿâàíå, äîïúëíèòåëíîòî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå, âíîñêèòå çà ôîíä "Ãàðàíòèðàíè âçåìàíèÿ íà ðàáîòíèöèòå è ñëóæèòåëèòå", äíèòå â îñèãóðÿâàíå è îáëàãàåìèÿ äîõîä ïî Çàêîíà çà äàíúöèòå âúðõó äîõîäèòå íà ôèçè÷åñêèòå ëèöà - ïîîòäåëíî çà âñÿêî ëèöå, ïîäëåæàùî íà îñèãóðÿâàíå;
 2. (èçì. - ÄÂ, áð. 95 îò 2006 ã., â ñèëà îò 1.01.2007 ã., èçì. è äîï., áð. 105 îò 2006 ã., äîï., áð. 58 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.08.2012 ã.) äåêëàðàöèÿ çà ñóìèòå çà äúëæèìè îñèãóðèòåëíè âíîñêè çà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå, Ó÷èòåëñêèÿ ïåíñèîíåí ôîíä, çäðàâíîòî îñèãóðÿâàíå, äîïúëíèòåëíîòî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå, âíîñêèòå çà ôîíä "Ãàðàíòèðàíè âçåìàíèÿ íà ðàáîòíèöèòå è ñëóæèòåëèòå" è äàíúê ïî Çàêîíà çà äàíúöèòå âúðõó äîõîäèòå íà ôèçè÷åñêèòå ëèöà; äåêëàðàöèÿ çà ñóìèòå çà îñèãóðèòåëíè âíîñêè çà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå è çà äîïúëíèòåëíîòî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ñå ïîäàâà è çà ëèöàòà ïî ÷ë. 4, àë. 5 è 9. 
(5) (Ïðåäèøíà àë. 4, èçì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., áð. 112 îò 2004 ã., îòì., áð. 105 îò 2005 ã.). 
(6) (Ïðåäèøíà àë. 5, èçì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., äîï., áð. 38 îò 2005 ã., èçì., áð. 105 îò 2005 ã., â ñèëà îò 29.12.2005 ã., äîï., áð. 105 îò 2006 ã., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) Ñúäúðæàíèåòî, ñðîêîâåòå, íà÷èíúò è ðåäúò çà ïîäàâàíå è ñúõðàíÿâàíå íà äåêëàðàöèèòå ïî àë. 4 ñå îïðåäåëÿò ñ íàðåäáà, èçäàäåíà îò ìèíèñòúðà íà ôèíàíñèòå, ñúãëàñóâàíî ñ óïðàâèòåëÿ íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò. Äàííèòå ïî àë. 4 ñå èçïîëçâàò çà èç÷èñëÿâàíå è îòïóñêàíå íà ïåíñèèòå, ïàðè÷íèòå îáåçùåòåíèÿ è ïîìîùèòå.
 (7) (Ïðåäèøíà àë. 6, äîï. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., èçì., áð. 38 îò 2005 ã., áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Îñèãóðèòåëÿò å äëúæåí ïî èñêàíå íà îñèãóðåíîòî ëèöå, íà íåãîâ ïðåäñòàâèòåë è/èëè íà äëúæíîñòíèòå ëèöà ïî ÷ë. 40, àë. 3, ÷ë. 54æ, àë. 1 è ÷ë. 98, àë. 1 äà èçäàâà áåçïëàòíî äîêóìåíòè çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ è îñèãóðèòåëåí äîõîä, êàêòî è äà óäîñòîâåðÿâà ôàêòè è îáñòîÿòåëñòâà, ñâúðçàíè ñ òÿõ, â 14-äíåâåí ñðîê îò èñêàíåòî.
 (8) (Íîâà - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., ïðåäèøíà àë. 7, áð. 67 îò 2003 ã., èçì., áð. 105 îò 2005 ã., äîï., áð. 105 îò 2006 ã., èçì., áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã.) Íàöèîíàëíàòà àãåíöèÿ çà ïðèõîäèòå ïðåäîñòàâÿ íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò äàííèòå ïî àë. 4, ò. 1, çà ïðèõîäèòå îò îñèãóðèòåëíè âíîñêè, äàííèòå îò óâåäîìëåíèÿòà ïî ÷ë. 62, àë. 3 îò Êîäåêñà íà òðóäà è äàííèòå çà îòêðèòè è çàêðèòè áàíêîâè ñìåòêè íà îñèãóðèòåëèòå è ñàìîîñèãóðÿâàùèòå ñå ëèöà ïî ÷ë. 25, àë. 1 îò Çàêîíà çà Íàöèîíàëíàòà àãåíöèÿ çà ïðèõîäèòå. Ðåäúò çà ïðåäîñòàâÿíå íà èíôîðìàöèÿòà ñå îïðåäåëÿ ñ èíñòðóêöèÿ, èçäàäåíà ñúâìåñòíî îò óïðàâèòåëÿ íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò è èçïúëíèòåëíèÿ äèðåêòîð íà Íàöèîíàëíàòà àãåíöèÿ çà ïðèõîäèòå.
 (9) (Íîâà - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., ïðåäèøíà àë. 8, áð. 67 îò 2003 ã., îòì., áð. 105 îò 2005 ã.). 
(10) (Íîâà - ÄÂ, áð. 38 îò 2005 ã., â ñèëà îò 1.01.2006 ã., äîï., áð. 104 îò 2005 ã., â ñèëà îò 27.12.2005 ã., áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã., áð. 22 îò 2015 ã., â ñèëà îò 1.01.2017 ã.) Ïðè ïðåêðàòÿâàíå íà äåéíîñòòà íà îñèãóðèòåëèòå, êîèòî íÿìàò ïðàâîïðèåìíèê, ðàçïëàùàòåëíèòå âåäîìîñòè ñå ïðåäàâàò â ñúîòâåòíîòî òåðèòîðèàëíî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò, îñâåí àêî â çàêîí íå å îïðåäåëåí äðóã ðåä çà ñúõðàíÿâàíåòî èì. Êúì ðàçïëàùàòåëíèòå âåäîìîñòè ñå ïðèëàãàò è òðóäîâè äîãîâîðè (çàïîâåäè çà íàçíà÷àâàíå), çàïîâåäè çà ïðåíàçíà÷àâàíå, çàïîâåäè çà ïîëçâàí íåïëàòåí îòïóñê íàä 30 ðàáîòíè äíè, çàïîâåäè çà ïðåêðàòÿâàíå íà òðóäîâè èëè ñëóæåáíè ïðàâîîòíîøåíèÿ. Êîãàòî ïðåêðàòÿâàíåòî íà äåéíîñòòà íà îñèãóðèòåëÿ ñå èçâúðøâà ñúñ ñúäåáíî ðåøåíèå çà çàëè÷àâàíå èëè çàëè÷àâàíåòî ïîäëåæè íà âïèñâàíå â òúðãîâñêèÿ ðåãèñòúð, óäîñòîâåðåíèåòî çà ïðåäàâàíå íà âåäîìîñòèòå, èçäàäåíî îò òåðèòîðèàëíîòî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò, å çàäúëæèòåëíî óñëîâèå çà ïîñòàíîâÿâàíå íà ðåøåíèåòî, ñúîòâåòíî çà âïèñâàíåòî â òúðãîâñêèÿ ðåãèñòúð, îñâåí â ñëó÷àèòå íà ñëóæåáíî çàëè÷àâàíå ïî ðåäà íà ÷ë. 17à, àë. 6 îò Òúðãîâñêèÿ çàêîí. Êîãàòî âåäîìîñòè è äðóãè äîêóìåíòè çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ è îñèãóðèòåëåí äîõîä çà ðàáîòíèöè è ñëóæèòåëè, êîèòî ñà ðàáîòèëè â êëîíîâå íà ÷óæäåñòðàííè òúðãîâöè, ñëóæåáíî çàëè÷åíè ïî ÷ë. 17à, àë. 6 îò Òúðãîâñêèÿ çàêîí, íå ñà ïðåäàäåíè â ñúîòâåòíîòî òåðèòîðèàëíî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò äî äàòàòà íà çàëè÷àâàíåòî, ëèöàòà, êîèòî ãè ñúõðàíÿâàò, ñà äëúæíè äà ãè ïðåäàäàò â òðèìåñå÷åí ñðîê îò çàëè÷àâàíåòî.
 (11) (Íîâà – ÄÂ, áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Äîêóìåíòèòå ïî àë. 10 ñå îáðàáîòâàò è ïðåäàâàò çà ñìåòêà íà îñèãóðèòåëèòå. Â ñëó÷àèòå, êîãàòî ñå ïðåêðàòÿâà äåéíîñòòà íà òúðãîâñêî äðóæåñòâî, â êîåòî åäíîëè÷åí ñîáñòâåíèê íà êàïèòàëà å äúðæàâàòà èëè îáùèíà, è íÿìà âúçìîæíîñò îáðàáîòâàíåòî è ïðåäàâàíåòî íà äîêóìåíòèòå äà ñå èçâúðøè çà ñìåòêà íà äðóæåñòâîòî, ñðåäñòâàòà ñå îñèãóðÿâàò îò ìèíèñòåðñòâîòî èëè îáùèíàòà, êîèòî óïðàæíÿâàò ïðàâàòà íà åäíîëè÷íèÿ ñîáñòâåíèê íà êàïèòàëà.
 (12) (Íîâà - ÄÂ, áð. 38 îò 2005 ã., â ñèëà îò 1.01.2006 ã., ïðåäèøíà àë. 11, áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Íàöèîíàëíèÿò îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò ñúçäàâà è ïîääúðæà èíôîðìàöèîííà ñèñòåìà çà ðàçïëàùàòåëíèòå âåäîìîñòè, ïðåäàäåíè ïî ðåäà íà àë. 10. Äàííèòå îò èíôîðìàöèîííàòà ñèñòåìà ñå èçïîëçâàò çà èç÷èñëÿâàíå è îòïóñêàíå íà ïåíñèèòå è ïàðè÷íèòå îáåçùåòåíèÿ.
 (13) (Íîâà - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã., ïðåäèøíà àë. 12, áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Óïðàâèòåëÿò íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò èçäàâà èíñòðóêöèÿ çà óñëîâèÿòà è ðåäà çà ïðèåìàíå è ñúõðàíÿâàíå íà äîêóìåíòèòå ïî àë. 10.
 (14) (Íîâà - ÄÂ, áð. 19 îò 2010 ã., ïðåäèøíà àë. 13, áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Èçïúëíèòåëíèÿò äèðåêòîð íà Íàöèîíàëíàòà àãåíöèÿ çà ïðèõîäèòå èçãîòâÿ è ïðåäñòàâÿ â Ìèíèñòåðñòâîòî íà òðóäà è ñîöèàëíàòà ïîëèòèêà è â íàäçîðíèÿ ñúâåò íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò èíôîðìàöèÿ çà ðàçìåðà íà ñúáðàíèòå ñîöèàëíîîñèãóðèòåëíè âíîñêè, òåíäåíöèèòå è ïðåäïðèåòèòå ìåðêè çà òÿõíàòà ñúáèðàåìîñò íà øåñòìåñå÷èå.
 Îñèãóðèòåëíè âíîñêè è îñèãóðèòåëåí äîõîä
    ×ë. 6. (Èçì. è äîï. - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã., èçì., áð. 1 îò 2002 ã.) (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 112 îò 2004 ã., áð. 104 îò 2005 ã., áð. 77 îò 2007 ã., áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.) Ðàçìåðèòå íà îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè ñå âíàñÿò âúâ ôîíäîâåòå íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå, êàêòî ñëåäâà:
 1. (èçì. - ÄÂ, áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã., áð. 98 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., äîï., áð. 60 îò 2011 ã., â ñèëà îò 1.09.2011 ã., èçì., áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) çà ôîíä "Ïåíñèè" çà ëèöàòà, ðîäåíè ïðåäè 1 ÿíóàðè 1960 ã.:
 à) 17,8 íà ñòî, à çà ðàáîòåùèòå ïðè óñëîâèÿòà íà I èëè II êàòåãîðèÿ òðóä è çà ëèöàòà ïî ÷ë. 69à - 20,8 íà ñòî;
 á) 40,8 íà ñòî çà ëèöàòà ïî ÷ë. 69; 
2. (èçì. - ÄÂ, áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã., áð. 98 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., äîï., áð. 60 îò 2011 ã., â ñèëà îò 1.09.2011 ã., èçì., áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) çà ôîíä "Ïåíñèè" çà ëèöàòà, ðîäåíè ñëåä 31 äåêåìâðè 1959 ã.:
 à) 12,8 íà ñòî, à çà ðàáîòåùèòå ïðè óñëîâèÿòà íà I èëè II êàòåãîðèÿ òðóä è çà ëèöàòà ïî ÷ë. 69à - 15,8 íà ñòî;
 á) 35,8 íà ñòî çà ëèöàòà ïî ÷ë. 69; 
3. (íîâà - ÄÂ, áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã., èçì., áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) çà ëèöàòà ïî ÷ë. 127, àë. 5 îñèãóðèòåëíàòà âíîñêà çà ôîíä "Ïåíñèè" ïî ò. 2 ñå óâåëè÷àâà ñ 5 ïðîöåíòíè ïóíêòà;
 4. (íîâà – ÄÂ, áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) çà ôîíä "Ïåíñèè" çà ëèöàòà, îñèãóðÿâàùè ñå ïî ðåäà íà ÷ë. 4á:
 a) 17,8 íà ñòî, à çà ðàáîòåùèòå ïðè óñëîâèÿòà íà I èëè II êàòåãîðèÿ òðóä è çà ëèöàòà ïî ÷ë. 69à – 20,8 íà ñòî;
 á) 40,8 íà ñòî çà ëèöàòà ïî ÷ë. 69;
 5. (ïðåäèøíà ò. 3 - ÄÂ, áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã., ïðåäèøíà ò. 4, áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) 3,5 íà ñòî çà ôîíä "Îáùî çàáîëÿâàíå è ìàé÷èíñòâî";
 6. (ïðåäèøíà ò. 4 - ÄÂ, áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã., ïðåäèøíà ò. 5, áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) åäíî íà ñòî çà ôîíä "Áåçðàáîòèöà";
 7. (ïðåäèøíà ò. 5 - ÄÂ, áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã., ïðåäèøíà ò. 6, áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) îò 0,4 äî 1,1 íà ñòî çà ôîíä "Òðóäîâà çëîïîëóêà è ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò", îïðåäåëåíè ñúñ Çàêîíà çà áþäæåòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå çà ñúîòâåòíàòà ãîäèíà ïî ãðóïè îñíîâíè èêîíîìè÷åñêè äåéíîñòè.
 (2) (Äîï. - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã., áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã.) Äîõîäúò, âúðõó êîéòî ñå äúëæàò îñèãóðèòåëíè âíîñêè, âêëþ÷âà âñè÷êè âúçíàãðàæäåíèÿ, âêëþ÷èòåëíî íà÷èñëåíèòå è íåèçïëàòåíè èëè íåíà÷èñëåíèòå, è äðóãè äîõîäè îò òðóäîâà äåéíîñò. Ñúñ Çàêîíà çà áþäæåòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå ñå îïðåäåëÿò:
 1. ìàêñèìàëíèÿò ìåñå÷åí ðàçìåð íà îñèãóðèòåëíèÿ äîõîä ïðåç êàëåíäàðíàòà ãîäèíà;
 2. (èçì. - ÄÂ, áð. 98 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) ìèíèìàëíèÿò ìåñå÷åí ðàçìåð íà îñèãóðèòåëíèÿ äîõîä ïðåç êàëåíäàðíàòà ãîäèíà çà ñàìîîñèãóðÿâàùèòå ñå ëèöà, îïðåäåëåí ñúîáðàçíî îáëàãàåìèÿ èì äîõîä çà äåéíîñòòà êàòî ñàìîîñèãóðÿâàùî ñå ëèöå;
 3. (íîâà - ÄÂ, áð. 119 îò 2002 ã.) îñíîâíèòå èêîíîìè÷åñêè äåéíîñòè è êâàëèôèêàöèîííè ãðóïè ïðîôåñèè, çà êîèòî ñå âúâåæäà ìèíèìàëåí ìåñå÷åí ðàçìåð íà îñèãóðèòåëíèÿ äîõîä çà êàëåíäàðíàòà ãîäèíà ïî äåéíîñòè è ãðóïè ïðîôåñèè, êàêòî è ìèíèìàëíèÿ îñèãóðèòåëåí äîõîä çà òÿõ.
 (3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 119 îò 2002 ã., áð. 112 îò 2003 ã., äîï., áð. 105 îò 2006 ã., èçì., áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã., áð. 98 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., èçì. è äîï., áð. 60 îò 2011 ã., â ñèëà îò 1.09.2011 ã.) Îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè çà ðàáîòíèöèòå è ñëóæèòåëèòå è çà ëèöàòà ïî ÷ë. 4, àë. 1, ò. 7 è 8 ñå äúëæàò âúðõó ïîëó÷åíèòå, âêëþ÷èòåëíî íà÷èñëåíèòå è íåèçïëàòåíèòå, áðóòíè ìåñå÷íè âúçíàãðàæäåíèÿ èëè íåíà÷èñëåíèòå ìåñå÷íè âúçíàãðàæäåíèÿ, íî âúðõó íå ïî-ìàëêî îò ìèíèìàëíèÿ îñèãóðèòåëåí äîõîä ïî àë. 2, ò. 3, à çà ëèöàòà, çà êîèòî íå å îïðåäåëåí ìèíèìàëåí îñèãóðèòåëåí äîõîä - ìèíèìàëíàòà ìåñå÷íà ðàáîòíà çàïëàòà çà ñòðàíàòà è íå ïîâå÷å îò ìàêñèìàëíèÿ ìåñå÷åí ðàçìåð íà îñèãóðèòåëíèÿ äîõîä. Îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè çà ëèöàòà ïî ÷ë. 4, àë. 1, ò. 9 ñå äúëæàò âúðõó ïîëó÷åíèòå âúçíàãðàæäåíèÿ, íî âúðõó íå ïî-ìàëêî îò ìèíèìàëíàòà ìåñå÷íà ðàáîòíà çàïëàòà çà ñòðàíàòà. Îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè çà ðàáîòíèöèòå è ñëóæèòåëèòå è çà ëèöàòà ïî ÷ë. 4, àë. 1, ò. 5, 7, 8 è 9 è àë. 3, ò. 5 è 6 ñå ðàçïðåäåëÿò ìåæäó îñèãóðèòåëèòå è îñèãóðåíèòå, êàêòî ñëåäâà:
 1. çà 2000 è 2001 ã. - 80:20;
 2. 2002 - 2004 ã. - 75:25;
 3. 2005 ã. - 70:30;
 4. 2006 ã. - 65:35;
 5. (èçì. - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã.) 2007 ã. - 65:35;
 6. (èçì. - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã.) 2008 ã. - 60:40;
 7. (èçì. - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã., áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.) îò 1 ÿíóàðè 2009 ã. îñèãóðèòåëíàòà âíîñêà çà ôîíäîâåòå "Îáùî çàáîëÿâàíå è ìàé÷èíñòâî" è "Áåçðàáîòèöà" ñå ðàçïðåäåëÿ â ñúîòíîøåíèå 60:40;
 8. (íîâà - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã., èçì., áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã., áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã., áð. 98 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., äîï., áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) îò 1 ÿíóàðè 2011 ã. îñèãóðèòåëíàòà âíîñêà çà ôîíä "Ïåíñèè" çà ëèöàòà, ðîäåíè ïðåäè 1 ÿíóàðè 1960 ã., êàêòî è çà ëèöàòà ïî ÷ë. 127, àë. 5, ðàáîòåùè ïî òðóäîâè ïðàâîîòíîøåíèÿ, ñå ðàçïðåäåëÿ, êàêòî ñëåäâà:
 à) 7,9 íà ñòî çà ñìåòêà íà îñèãóðåíîòî ëèöå, à çà ñàìîîñèãóðÿâàùîòî ñå ëèöå - 17,8 íà ñòî;
 á) (äîï. - ÄÂ, áð. 100 îò 2011 ã., â ñèëà îò 1.01.2012 ã.) 9,9 íà ñòî çà ñìåòêà íà îñèãóðèòåëÿ, à êîãàòî ëèöåòî ðàáîòè ïðè óñëîâèÿòà íà I è II êàòåãîðèÿ òðóä è çà ëèöàòà ïî ÷ë. 69à - 12,9 íà ñòî;
 9. (íîâà - ÄÂ, áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã., èçì., áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã., áð. 98 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) îò 1 ÿíóàðè 2011 ã. îñèãóðèòåëíàòà âíîñêà çà ôîíä "Ïåíñèè" çà ëèöàòà, ðîäåíè ñëåä 31 äåêåìâðè 1959 ã., ñå ðàçïðåäåëÿ, êàêòî ñëåäâà:
 à) 5,7 íà ñòî çà ñìåòêà íà îñèãóðåíîòî ëèöå, à çà ñàìîîñèãóðÿâàùîòî ñå ëèöå - 12,8 íà ñòî;
 á) (äîï. - ÄÂ, áð. 100 îò 2011 ã., â ñèëà îò 1.01.2012 ã.) 7,1 íà ñòî çà ñìåòêà íà îñèãóðèòåëÿ, à êîãàòî ëèöåòî ðàáîòè ïðè óñëîâèÿòà íà I è II êàòåãîðèÿ òðóä è çà ëèöàòà ïî ÷ë. 69à - 10,1 íà ñòî.
 (4) (Èçì. - ÄÂ, áð. 119 îò 2002 ã., áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.) Âúçíàãðàæäåíèåòî çà ëèöàòà ïî ÷ë. 4, àë. 3, ò. 5 è 6, âúðõó êîåòî ñå äúëæàò îñèãóðèòåëíè âíîñêè, ñå îïðåäåëÿ ñëåä íàìàëÿâàíåòî ìó ñ ðàçõîäèòå çà äåéíîñòòà, îïðåäåëåíè ïî ðåäà íà Çàêîíà çà äàíúöèòå âúðõó äîõîäèòå íà ôèçè÷åñêèòå ëèöà. 
(5) (Èçì. è äîï. - ÄÂ, áð. 74 îò 2002 ã., äîï., áð. 119 îò 2002 ã., áð. 105 îò 2006 ã., èçì., áð. 81 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.09.2012 ã., äîï., áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) Îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè çà ëèöàòà ïî ÷ë. 4, àë. 1, ò. 2, 3, 4 è 10 ñå äúëæàò âúðõó ïîëó÷åíèòå èëè íà÷èñëåíèòå, íî íåèçïëàòåíè áðóòíè ìåñå÷íè âúçíàãðàæäåíèÿ ïî òåçè ïðàâîîòíîøåíèÿ, íî âúðõó íå ïîâå÷å îò ìàêñèìàëíèÿ ìåñå÷åí ðàçìåð íà îñèãóðèòåëíèÿ äîõîä è íå ïî-ìàëêî îò ìèíèìàëíàòà ìåñå÷íà ðàáîòíà çàïëàòà çà ñòðàíàòà, è ñà çà ñìåòêà íà äúðæàâíèÿ áþäæåò, ñúîòâåòíî áþäæåòà íà ñúäåáíàòà âëàñò.
 (6) (Äîï. - ÄÂ, áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã.) Îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè çà ôîíä "Òðóäîâà çëîïîëóêà è ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò", ñ èçêëþ÷åíèå íà âíîñêèòå çà ëèöàòà ïî ÷ë. 4à, àë. 1, ñà çà ñìåòêà íà îñèãóðèòåëèòå.
 (7) (Äîï. - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã., èçì., áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã.) Îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè çà ëèöàòà ïî ÷ë. 4, àë. 3, ò. 1, 2 è 4 ñà çà ñìåòêà íà îñèãóðåíèòå ëèöà è ñå äúëæàò àâàíñîâî: âúðõó ìåñå÷åí îñèãóðèòåëåí äîõîä ìåæäó ìèíèìàëíèÿ è ìàêñèìàëíèÿ ìåñå÷åí ðàçìåð íà äîõîäà, îïðåäåëåí ñúñ çàêîíà çà áþäæåòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå çà ñúîòâåòíàòà ãîäèíà.
 (8) (Äîï. - ÄÂ, áð. 119 îò 2002 ã., èçì., áð. 95 îò 2006 ã., â ñèëà îò 1.01.2007 ã., äîï., áð. 105 îò 2006 ã., èçì., áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã., áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã., äîï., áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2016 ã.) Îêîí÷àòåëíèÿò ðàçìåð íà ìåñå÷íèÿ îñèãóðèòåëåí äîõîä çà ëèöàòà ïî àë. 7 ñå îïðåäåëÿ çà ïåðèîäà, ïðåç êîéòî å óïðàæíÿâàíà òðóäîâà äåéíîñò ïðåç ïðåäõîäíàòà ãîäèíà âúç îñíîâà íà äàííèòå, äåêëàðèðàíè â ñïðàâêà êúì ãîäèøíàòà äàíú÷íà äåêëàðàöèÿ ïî Çàêîíà çà äàíúöèòå âúðõó äîõîäèòå íà ôèçè÷åñêèòå ëèöà, è íå ìîæå äà áúäå ïî-ìàëúê îò ìèíèìàëíèÿ ìåñå÷åí îñèãóðèòåëåí äîõîä è ïî-ãîëÿì îò ìàêñèìàëíèÿ ìåñå÷åí îñèãóðèòåëåí äîõîä. Îêîí÷àòåëíèòå îñèãóðèòåëíè âíîñêè ñå äúëæàò îò îñèãóðåíèòå ëèöà âúðõó ãîäèøíèÿ îñèãóðèòåëåí äîõîä â ðàçìåðèòå çà ôîíä "Ïåíñèè" è çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå è â ðàçìåðèòå çà ôîíä "Îáùî çàáîëÿâàíå è ìàé÷èíñòâî" çà ñàìîîñèãóðÿâàùèòå ñå ëèöà, êîèòî ñà èçáðàëè äà ñå îñèãóðÿâàò â òîçè ôîíä â ñðîêà çà ïîäàâàíå íà äàíú÷íàòà äåêëàðàöèÿ. Ãîäèøíèÿò îñèãóðèòåëåí äîõîä ñå îïðåäåëÿ êàòî ðàçëèêà ìåæäó äåêëàðèðàíèÿ èëè îïðåäåëåíèÿ ñ âëÿçúë â ñèëà ðåâèçèîíåí àêò ïî Äàíú÷íî-îñèãóðèòåëíèÿ ïðîöåñóàëåí êîäåêñ îáëàãàåì äîõîä îò óïðàæíÿâàíå íà ñúîòâåòíàòà òðóäîâà äåéíîñò è ñáîðà îò äîõîäèòå, âúðõó êîèòî ñà âíàñÿíè àâàíñîâî îñèãóðèòåëíè âíîñêè. Êîãàòî ñ äàíú÷íàòà äåêëàðàöèÿ çà ïðåäõîäíàòà ãîäèíà ñà äåêëàðèðàíè äîõîäè, ïîëó÷åíè çà èçâúðøåíà äåéíîñò ïðåç ìèíàëè ãîäèíè, èëè å îïðåäåëåí ñ âëÿçúë â ñèëà ðåâèçèîíåí àêò ïî Äàíú÷íî-îñèãóðèòåëíèÿ ïðîöåñóàëåí êîäåêñ ïî-âèñîê èëè ïî-íèñúê îáëàãàåì äîõîä, ëèöåòî ïîäàâà è êîðèãèðàùà ñïðàâêà çà îñèãóðèòåëíèÿ äîõîä çà ñúîòâåòíàòà ãîäèíà.
 (9) (Èçì. - ÄÂ, áð. 112 îò 2003 ã., áð. 12 îò 2015 ã.) Ðåãèñòðèðàíèòå çåìåäåëñêè ñòîïàíè è òþòþíîïðîèçâîäèòåëè, ïðîèçâåæäàùè íåïðåðàáîòåíà ðàñòèòåëíà è/èëè æèâîòèíñêà ïðîäóêöèÿ, íå îïðåäåëÿò îêîí÷àòåëåí ðàçìåð íà îñèãóðèòåëíèÿ äîõîä çà òàçè äåéíîñò. Îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè çà òåçè ëèöà ìîãàò äà ñå èçïëàùàò îò ôîíäîâå çà ïîäïîìàãàíå íà çåìåäåëñêèòå ñòîïàíè ïî ðåä, îïðåäåëåí îò Ìèíèñòåðñêèÿò ñúâåò.
 (10) Çà ëèöàòà, êîèòî ïîëó÷àâàò äîõîäè îò äåéíîñòè íà ðàçëè÷íè îñíîâàíèÿ ïî ÷ë. 4, îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè ñå âíàñÿò âúðõó ñáîðà îò îñèãóðèòåëíèòå èì äîõîäè, íî âúðõó íå ïîâå÷å îò ìàêñèìàëíèÿ ìåñå÷åí ðàçìåð íà îñèãóðèòåëíèÿ äîõîä, ïî ñëåäíèÿ ðåä:
 1. (èçì. - ÄÂ, áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã., áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã., äîï., áð. 54 îò 2015 ã. , â ñèëà îò 17.07.2015 ã.) äîõîäè îò äåéíîñòè íà ëèöàòà ïî ÷ë. 4, àë. 1 è 10; 
2. (èçì. - ÄÂ, áð. 112 îò 2003 ã., äîï., áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã., èçì., áð. 12 îò 2015 ã.) îñèãóðèòåëåí äîõîä êàòî åäíîëè÷íè òúðãîâöè, ñîáñòâåíèöè èëè ñúäðóæíèöè â òúðãîâñêè èëè â íåïåðñîíèôèöèðàíè äðóæåñòâà, óïðàæíÿâàùè ñâîáîäíà ïðîôåñèÿ è/èëè çàíàÿò÷èéñêà äåéíîñò, ðåãèñòðèðàíè çåìåäåëñêè ñòîïàíè è òþòþíîïðîèçâîäèòåëè;
 3. äîõîäè çà ðàáîòà áåç òðóäîâî ïðàâîîòíîøåíèå.
 (11) (Äîï. - ÄÂ, áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã., èçì., áð. 100 îò 2011 ã., â ñèëà îò 1.01.2012 ã., áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Âúðõó ñðåäñòâàòà çà ñîöèàëíè ðàçõîäè, äàâàíè ïîñòîÿííî èëè ïåðèîäè÷íî ïðÿêî íà ëèöàòà ïî ÷ë. 4, àë. 1 â ïàðè èëè â íàòóðà, ñå âíàñÿò îñèãóðèòåëíè âíîñêè â ðàçìåðà çà ôîíä "Ïåíñèè", îïðåäåëåíè ñúîòâåòíî ïî ðåäà íà àë. 3 è 5.
 (12) Îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè çà ñìåòêà íà îñèãóðèòåëèòå íå ìîãàò äà ñå óäúðæàò îò âúçíàãðàæäåíèåòî íà îñèãóðåíèòå. Òî íå ìîæå äà ñå íàìàëÿâà ñ ðàçìåðà èì.
 (13) Åëåìåíòèòå íà âúçíàãðàæäåíèåòî, êàêòî è äîõîäèòå, âúðõó êîèòî ñå ïðàâÿò îñèãóðèòåëíè âíîñêè, ñå îïðåäåëÿò ñ àêò íà Ìèíèñòåðñêèÿ ñúâåò ïî ïðåäëîæåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò.
 (14) (Íîâà - ÄÂ, áð. 119 îò 2002 ã., èçì., áð. 95 îò 2006 ã., â ñèëà îò 1.01.2007 ã.) Ñïðàâêàòà ïî àë. 8 â ãîäèøíàòà äàíú÷íà äåêëàðàöèÿ ïî Çàêîíà çà äàíúöèòå âúðõó äîõîäèòå íà ôèçè÷åñêèòå ëèöà ñå óòâúðæäàâà îò ìèíèñòúðà íà ôèíàíñèòå è óïðàâèòåëÿ íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò.
 (15) (Íîâà – ÄÂ, áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Ìàêñèìàëíèÿò îñèãóðèòåëåí äîõîä ïðè ñóìèðàíî èç÷èñëÿâàíå íà ðàáîòíîòî âðåìå çà ïîâå÷å îò åäèí ìåñåö å ðàâåí íà ñáîðà îò ìàêñèìàëíèÿ îñèãóðèòåëåí äîõîä çà ïåðèîäà, çà êîéòî å óñòàíîâåíî ñóìèðàíîòî îò÷èòàíå íà ðàáîòíîòî âðåìå.
 Îñèãóðèòåëíè âíîñêè è îñèãóðèòåëåí äîõîä íà ëèöà, êîìàíäèðîâàíè â
 äðóãà äúðæàâà - ÷ëåíêà íà Åâðîïåéñêèÿ ñúþç, â äðóãà äúðæàâà - ñòðàíà
 ïî Ñïîðàçóìåíèåòî çà Åâðîïåéñêîòî èêîíîìè÷åñêî ïðîñòðàíñòâî èëè
 â Êîíôåäåðàöèÿ Øâåéöàðèÿ
   ×ë. 6à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 45 îò 2002 ã., îòì., áð. 105 îò 2005 ã., íîâ, áð. 19 îò 2010 ã., â ñèëà îò 14.09.2010 ã.) (1) (Äîï. - ÄÂ, áð. 100 îò 2011 ã., â ñèëà îò 1.01.2012 ã., áð. 7 îò 2012 ã.) Îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè çà ðàáîòíèöèòå è ñëóæèòåëèòå, êîìàíäèðîâàíè ïî ðåäà íà ÷ë. 121, àë. 3 è 4 îò Êîäåêñà íà òðóäà, ñå äúëæàò âúðõó ïîëó÷åíèòå, âêëþ÷èòåëíî íà÷èñëåíèòå è íåèçïëàòåíèòå, áðóòíè ìåñå÷íè âúçíàãðàæäåíèÿ èëè íåíà÷èñëåíèòå ìåñå÷íè âúçíàãðàæäåíèÿ, êàêòî è äðóãè äîõîäè îò òðóäîâà äåéíîñò â ïðèåìàùàòà äúðæàâà è â Áúëãàðèÿ, íî âúðõó íå ïî-ìàëêî îò ìèíèìàëíèòå ñòàâêè íà çàïëàùàíå íà òðóäà â ïðèåìàùàòà äúðæàâà, à çà ðàáîòíèöèòå è ñëóæèòåëèòå, êîìàíäèðîâàíè â äúðæàâà, â êîÿòî íå ñà îïðåäåëåíè ìèíèìàëíè ñòàâêè íà çàïëàùàíå - ìèíèìàëíèÿ îñèãóðèòåëåí äîõîä ïî ÷ë. 6, àë. 2, ò. 3, è âúðõó íå ïîâå÷å îò ìàêñèìàëíèÿ ìåñå÷åí ðàçìåð íà îñèãóðèòåëíèÿ äîõîä ïî ÷ë. 6, àë. 2, ò. 1. 
(2) Îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè çà ëèöàòà ïî àë. 1 ñå äúëæàò â ðàçìåðèòå ïî ÷ë. 6, àë. 1 è ñå ðàçïðåäåëÿò ìåæäó îñèãóðèòåëèòå è îñèãóðåíèòå ïî ðåäà íà ÷ë. 6, àë. 3.
 Ðåä çà âíàñÿíå íà îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè (Çàãë. èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.)
   ×ë. 7. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., áð. 94 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã., áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè çà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå çà ëèöàòà ïî ÷ë. 4, àë. 1 ñå âíàñÿò îò îñèãóðèòåëèòå äî 25-î ÷èñëî íà ìåñåöà, ñëåäâàù ìåñåöà, ïðåç êîéòî å ïîëîæåí òðóäúò.
 (2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., äîï., áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã., èçì., áð. 94 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) Âúðõó äîïúëíèòåëíè äîõîäè îò òðóäîâà äåéíîñò ñëåä ñðîêà ïî àë. 1 îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè çà ìåñåöà, ïðåç êîéòî å ïîëîæåí òðóäúò, ñå âíàñÿò îò îñèãóðèòåëèòå äî 25-î ÷èñëî íà ìåñåöà, ñëåäâàù ìåñåöà íà íà÷èñëÿâàíåòî èëè èçïëàùàíåòî íà äîõîäèòå.
 (3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã., èçì., áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã., îòì., áð. 94 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.). 
(4) (Èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., ïðåäèøíà àë. 3, áð. 105 îò 2006 ã., èçì., áð. 94 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) Îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè çà ñàìîîñèãóðÿâàùèòå ñå ëèöà ñå âíàñÿò ëè÷íî èëè ÷ðåç îñèãóðèòåëíè êàñè äî 25-î ÷èñëî íà ìåñåöà, ñëåäâàù ìåñåöà, çà êîéòî ñå äúëæàò.
 (5) (Íîâà - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã., â ñèëà îò 1.08.2000 ã., èçì., áð. 112 îò 2003 ã., ïðåäèøíà àë. 4, áð. 105 îò 2006 ã., îòì., áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã., íîâà, áð. 109 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã., èçì., áð. 18 îò 2014 ã., â ñèëà îò 4.03.2014 ã.) Ïðè íàëè÷èå íà íÿêîëêî ïóáëè÷íè çàäúëæåíèÿ ñàìîîñèãóðÿâàùèòå ñå ëèöà è ëèöàòà ïî ÷ë. 4, àë. 9 çàÿâÿâàò ïî ðåä, îïðåäåëåí ñ íàðåäáàòà ïî ÷ë. 5, àë. 6, êîè çàäúëæåíèÿ çà îñèãóðèòåëíè âíîñêè çà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå ïîãàñÿâàò. Â òîçè ñëó÷àé ÷ë. 169, àë. 5 è 6 îò Äàíú÷íî-îñèãóðèòåëíèÿ ïðîöåñóàëåí êîäåêñ íå ñå ïðèëàãàò.
 (6) (Íîâà - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., ïðåäèøíà àë. 5, áð. 105 îò 2006 ã., èçì., áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã., áð. 94 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) Îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè çà ëèöàòà, êîèòî ðàáîòÿò áåç òðóäîâî ïðàâîîòíîøåíèå, ñå âíàñÿò îò îñèãóðèòåëÿ äî 25-î ÷èñëî íà ìåñåöà, ñëåäâàù ìåñåöà íà èçïëàùàíå íà âúçíàãðàæäåíèåòî.
 (7) (Íîâà - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., èçì., áð. 105 îò 2005 ã., áð. 34 îò 2006 ã., ïðåäèøíà àë. 6, áð. 105 îò 2006 ã.) Ðàáîòîäàòåëèòå, îñèãóðèòåëèòå, ñàìîîñèãóðÿâàùèòå ñå ëèöà è îñèãóðèòåëíèòå êàñè âíàñÿò ïî ñúîòâåòíàòà ñìåòêà íà êîìïåòåíòíàòà òåðèòîðèàëíà äèðåêöèÿ íà Íàöèîíàëíàòà àãåíöèÿ çà ïðèõîäèòå ÷ðåç ñúîòâåòíèòå áàíêè, ëèöåíçèðàí ïîùåíñêè îïåðàòîð èëè ïîäåëåíèÿòà èì çàäúëæèòåëíèòå îñèãóðèòåëíè âíîñêè, êàòî ïîëçâàò åäèííèÿ èäåíòèôèêàöèîíåí êîä.
 (8) (Íîâà - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., èçì., áð. 104 îò 2005 ã., â ñèëà îò 27.12.2005 ã., ïðåäèøíà àë. 7, äîï., áð. 105 îò 2006 ã., èçì., áð. 94 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã., äîï., áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Îñèãóðèòåëèòå è ñàìîîñèãóðÿâàùèòå ñå ëèöà, êîèòî ñà èçáðàëè äà ñå îñèãóðÿâàò è çà îáùî çàáîëÿâàíå è ìàé÷èíñòâî âíàñÿò îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè çà âñåêè ìåñåö ïîîòäåëíî.
 (9) (Íîâà - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., äîï., áð. 104 îò 2005 ã., â ñèëà îò 27.12.2005 ã., ïðåäèøíà àë. 8, áð. 105 îò 2006 ã., îòì., áð. 94 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.). 
(10) (Íîâà - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., ïðåäèøíà àë. 9, áð. 105 îò 2006 ã., èçì., áð. 94 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) Îñèãóðèòåëèòå, êîèòî íÿìàò áàíêîâà ñìåòêà, âíàñÿò îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè â áðîé â áàíêèòå è â ïîùåíñêèòå êëîíîâå è ñòàíöèè.
 (11) (Íîâà - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., ïðåäèøíà àë. 10, áð. 105 îò 2006 ã., èçì., áð. 94 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) ×àñòòà îò îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè, êîÿòî å çà ñìåòêà íà îñèãóðåíèòå ëèöà ñúãëàñíî ÷ë. 6, àë. 3, íå ñå óäúðæà îò àâàíñîâèòå ïëàùàíèÿ.
 (12) (Íîâà – ÄÂ, áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) Îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè çà ïåðèîäèòå ïî ÷ë. 9, àë. 3 ñå âíàñÿò îò îñèãóðèòåëèòå:

 1. äî 25-î ÷èñëî íà ìåñåöà, ñëåäâàù ìåñåöà, ïðåç êîéòî å âëÿçúë â ñèëà àêòúò çà óñòàíîâÿâàíå íà íåçàêîííîòî íåäîïóñêàíå èëè îòñòðàíÿâàíå îò ðàáîòà, à ïðè âúçñòàíîâÿâàíå íà ðàáîòà ïî ðåäà, îïðåäåëåí â ñïåöèàëíè çàêîíè, äî 25-î ÷èñëî íà ìåñåöà, ñëåäâàù ìåñåöà íà âúçñòàíîâÿâàíåòî;

 2. äî 25-î ÷èñëî íà ìåñåöà, ñëåäâàù ìåñåöà, ïðåç êîéòî å âëÿçúë â ñèëà àêòúò, ñ êîéòî ñå ïðèçíàâà íåçàêîííîñòòà íà óâîëíåíèåòî îò ñúîòâåòíèÿ êîìïåòåíòåí îðãàí;

 3. äî 25-î ÷èñëî íà ìåñåöà, ñëåäâàù ìåñåöà, çà êîéòî ñå ïîëàãà îáåçùåòåíèå íà òðóäîóñòðîåíî ëèöå, íà êîåòî íå å ïðåäîñòàâåíà ïîäõîäÿùà ðàáîòà;

 4. äî 25-î ÷èñëî íà ìåñåöà, ñëåäâàù ìåñåöà, ïðåç êîéòî å èçïëàòåíî îáåçùåòåíèåòî çà îñòàâàíå áåç ðàáîòà. 
(13) (Íîâà – ÄÂ, áð. 54 îò 2015 ã. , â ñèëà îò 17.07.2015 ã.) Îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè çà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå çà ëèöàòà ïî ÷ë. 114à, àë. 1 îò Êîäåêñà íà òðóäà ñå âíàñÿò àâàíñîâî âúðõó íå ïî-ìàëêî îò ìèíèìàëíèÿ ìåñå÷åí ðàçìåð íà îñèãóðèòåëíèÿ äîõîä ïî ÷ë. 6, àë. 2, ò. 3.
 Îñèãóðèòåëíè êàñè
   ×ë. 8. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã., áð. 104 îò 2005 ã., â ñèëà îò 27.12.2005 ã., áð. 105 îò 2005 ã., áð. 105 îò 2006 ã., áð. 58 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.08.2012 ã.) Îñèãóðèòåëèòå, ñàìîîñèãóðÿâàùèòå ñå ëèöà è ëèöàòà ïî ÷ë. 4, àë. 9 ìîãàò äà îáðàçóâàò îñèãóðèòåëíè êàñè, êîèòî ñå ðåãèñòðèðàò â òåðèòîðèàëíàòà äèðåêöèÿ íà Íàöèîíàëíàòà àãåíöèÿ çà ïðèõîäèòå. Îñèãóðèòåëíèòå êàñè ïðîâåæäàò îñèãóðÿâàíåòî íà ñâîèòå ÷ëåíîâå. Îñèãóðèòåëè, êîèòî ñà ÷ëåíîâå íà îñèãóðèòåëíèòå êàñè è èìàò íàåòè íà ðàáîòà äî 50 ðàáîòíèöè èëè ñëóæèòåëè, ìîãàò äà ïðîâåæäàò òÿõíîòî îñèãóðÿâàíå, êàêòî è îñèãóðÿâàíåòî íà ëèöàòà, ðàáîòåùè ïðè òÿõ áåç òðóäîâî ïðàâîîòíîøåíèå, ÷ðåç îñèãóðèòåëíèòå êàñè.
 (2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã.) Îñèãóðèòåëíèòå êàñè èçâúðøâàò îñèãóðÿâàíåòî íà ëèöàòà ïî àë. 1, êàòî:
 1. (èçì. - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã., áð. 1 îò 2002 ã., áð. 105 îò 2005 ã., èçì. è äîï., áð. 105 îò 2006 ã.) ñúáèðàò è ïðåâåæäàò â çàêîíîóñòàíîâåíèòå ñðîêîâå äúëæèìèòå îñèãóðèòåëíè âíîñêè çà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå, çà äîïúëíèòåëíîòî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå, çà çäðàâíîòî îñèãóðÿâàíå è âíîñêèòå çà ôîíä "Ãàðàíòèðàíè âçåìàíèÿ íà ðàáîòíèöèòå è ñëóæèòåëèòå" ïî ñúîòâåòíèòå ñìåòêè íà Íàöèîíàëíàòà àãåíöèÿ çà ïðèõîäèòå;
 2. (èçì. - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã.) ïðåäñòàâÿò â ñúîòâåòíîòî òåðèòîðèàëíî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò íåîáõîäèìèòå äîêóìåíòè çà èçïëàùàíå íà ïàðè÷íèòå îáåçùåòåíèÿ è ïîìîùèòå îò äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå;
 3. îôîðìÿò è ñúõðàíÿâàò äîêóìåíòèòå, ñâúðçàíè ñ îñèãóðÿâàíåòî íà ÷ëåíîâåòå íà êàñàòà.
 (3) (Äîï. - ÄÂ, áð. 105 îò 2005 ã., â ñèëà îò 29.12.2005 ã.) Íà÷èíúò è ðåäúò çà ñúçäàâàíåòî è ôóíêöèîíèðàíåòî íà îñèãóðèòåëíèòå êàñè ñå óðåæäàò ñ àêò íà Ìèíèñòåðñêèÿ ñúâåò ïî ïðåäëîæåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò, ñúãëàñóâàíî ñ Íàöèîíàëíàòà àãåíöèÿ çà ïðèõîäèòå.
 Îñèãóðèòåëåí ñòàæ
    ×ë. 9. (Èçì. è äîï. - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã., èçì., áð. 1 îò 2002 ã.) (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 119 îò 2002 ã., äîï., áð. 112 îò 2004 ã.) Îñèãóðèòåëíèÿò ñòàæ ñå èç÷èñëÿâà â ÷àñîâå, äíè, ìåñåöè è ãîäèíè. Çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ ñå çà÷èòà:
 1. (èçì. è äîï. - ÄÂ, áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã., èçì., áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã., äîï., áð. 54 îò 2015 ã. , â ñèëà îò 17.07.2015 ã.) âðåìåòî, ïðåç êîåòî ëèöàòà ïî ÷ë. 4, àë. 1, ò. 1 è àë. 10 ñà ðàáîòèëè ïðè ïúëíîòî çàêîíîóñòàíîâåíî çà òÿõ ðàáîòíî âðåìå, àêî ñà âíåñåíè èëè äúëæèìè îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè âúðõó ïîëó÷åíîòî, íà÷èñëåíîòî è íåèçïëàòåíîòî, êàêòî è íåíà÷èñëåíîòî âúçíàãðàæäåíèå, íî íå ïî-ìàëêî îò ìèíèìàëíèÿ îñèãóðèòåëåí äîõîä ïî ÷ë. 6, àë. 2, ò. 3 çà ñúîòâåòíàòà ïðîôåñèÿ; êîãàòî ëèöåòî å ðàáîòèëî ïðè íåïúëíî ðàáîòíî âðåìå, îñèãóðèòåëíèÿò ñòàæ ñå çà÷èòà ïðîïîðöèîíàëíî íà çàêîíîóñòàíîâåíîòî ðàáîòíî âðåìå;
 2. (èçì. - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., áð. 81 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.09.2012 ã.) âðåìåòî, çà êîåòî ñà âíåñåíè èëè äúëæèìè îñèãóðèòåëíè âíîñêè âúðõó íå ïî-ìàëêî îò ìèíèìàëíàòà ðàáîòíà çàïëàòà çà ñòðàíàòà, çà ëèöàòà ïî ÷ë. 4, àë. 1, ò. 5, 9 è 10 è àë. 3, ò. 5; êîãàòî âúçíàãðàæäåíèåòî íà ëèöàòà ïî ÷ë. 4, àë. 1, ò. 5, 9 è 10, âúðõó êîåòî ñà âíåñåíè îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè, å ïî-ìàëêî îò ìèíèìàëíàòà ðàáîòíà çàïëàòà çà ñòðàíàòà, îñèãóðèòåëíèÿò ñòàæ ñå çà÷èòà ïðîïîðöèîíàëíî;
 3. (èçì. - ÄÂ, áð. 112 îò 2003 ã.) âðåìåòî, çà êîåòî çà ëèöàòà ïî ÷ë. 4, àë. 1, ò. 7 è 8 ñà âíåñåíè èëè äúëæèìè îñèãóðèòåëíè âíîñêè âúðõó íå ïî-ìàëêî îò ìèíèìàëíèÿ îñèãóðèòåëåí äîõîä ïî ÷ë. 6, àë. 2, ò. 3; 
4. (äîï. - ÄÂ, áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã.) âðåìåòî, çà êîåòî ñà âíåñåíè äúëæèìèòå îñèãóðèòåëíè âíîñêè îò ñàìîîñèãóðÿâàùèòå ñå ëèöà è îò ëèöàòà ïî ÷ë. 4à, àë. 1; 
5. (íîâà - ÄÂ, áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã., äîï., áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã., èçì., áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) âðåìåòî, ïðåç êîåòî ëèöàòà ïî ÷ë. 4, àë. 1, ò. 1 - 4, çà êîèòî íå å îïðåäåëåí ìèíèìàëåí îñèãóðèòåëåí äîõîä ïî ÷ë. 6, àë. 2, ò. 3, ñà ðàáîòèëè ïðè ïúëíîòî çàêîíîóñòàíîâåíî çà òÿõ ðàáîòíî âðåìå, àêî ñà âíåñåíè èëè äúëæèìè îñèãóðèòåëíè âíîñêè âúðõó ïîëó÷åíîòî, íà÷èñëåíîòî è íåèçïëàòåíîòî, êàêòî è íåíà÷èñëåíîòî âúçíàãðàæäåíèå, íî âúðõó íå ïî-ìàëêî îò ìèíèìàëíàòà ðàáîòíà çàïëàòà çà ñòðàíàòà; êîãàòî ëèöåòî å ðàáîòèëî ïðè íåïúëíî ðàáîòíî âðåìå, îñèãóðèòåëíèÿò ñòàæ ñå çà÷èòà ïðîïîðöèîíàëíî íà çàêîíîóñòàíîâåíîòî çà íåãî ðàáîòíî âðåìå, àêî ñà âíåñåíè èëè äúëæèìè îñèãóðèòåëíè âíîñêè âúðõó ñúîòâåòíàòà ïðîïîðöèîíàëíà ÷àñò îò ìèíèìàëíàòà ðàáîòíà çàïëàòà.
 (2) Çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ, áåç äà ñå ïðàâÿò îñèãóðèòåëíè âíîñêè, ñå çà÷èòà âðåìåòî:
 1. (èçì. - ÄÂ, áð. 52 îò 2004 ã.) íà ïëàòåí è íåïëàòåí îòïóñê çà îòãëåæäàíå íà äåòå;
 2. (èçì. – ÄÂ, áð. 1 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) íà ïëàòåíèòå è íåïëàòåíèòå îòïóñêè çà âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò, çà îòïóñê çà áðåìåííîñò è ðàæäàíå è ïðè îñèíîâÿâàíå íà äåòå îò 2- äî 5-ãîäèøíà âúçðàñò;
 3. íà íåïëàòåíèÿ îòïóñê äî 30 ðàáîòíè äíè ïðåç åäíà êàëåíäàðíà ãîäèíà;
 4. ïðåç êîåòî ëèöåòî å ïîëó÷àâàëî îáåçùåòåíèå çà áåçðàáîòèöà;
 5. (íîâà - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã., èçì., áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã., áð. 1 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) ïðåç êîåòî ñàìîîñèãóðÿâàùèòå ñå ëèöà, êîèòî ñå îñèãóðÿâàò çà èíâàëèäíîñò ïîðàäè îáùî çàáîëÿâàíå, ñòàðîñò è ñìúðò è çà îáùî çàáîëÿâàíå è ìàé÷èíñòâî, ñà ïîëó÷àâàëè ïàðè÷íè îáåçùåòåíèÿ çà âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò, áðåìåííîñò è ðàæäàíå è îòãëåæäàíå íà ìàëêî äåòå è ïðè îñèíîâÿâàíå íà äåòå îò 2- äî 5-ãîäèøíà âúçðàñò è ïåðèîäèòå íà âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò, áðåìåííîñò è ðàæäàíå è çà îòãëåæäàíå íà ìàëêî äåòå è ïðè îñèíîâÿâàíå íà äåòå îò 2- äî 5-ãîäèøíà âúçðàñò, ïðåç êîèòî íå ñà èìàëè ïðàâî íà ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå.
 (3) Çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ ñå çà÷èòà è âðåìåòî:
 1. (èçì. - ÄÂ, áð. 119 îò 2002 ã., äîï., áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã., áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) ïðåç êîåòî ëèöàòà ïî ÷ë. 4, àë. 1, ò. 1, 2, 3 è 4 è ÷ë. 4à, àë. 1 íå ñà ðàáîòèëè ïîðàäè íåçàêîííî íåäîïóñêàíå èëè îòñòðàíÿâàíå îò ðàáîòà, èëè êîãàòî ñà îòñòðàíåíè è âïîñëåäñòâèå âúçñòàíîâåíè íà ðàáîòà ïî ðåäà, îïðåäåëåí â ñïåöèàëíè çàêîíè; çà òîçè ïåðèîä ñå âíàñÿò îñèãóðèòåëíè âíîñêè çà ñìåòêà íà îñèãóðèòåëÿ, à çà ëèöàòà ïî ÷ë. 4à, àë. 1 - îò ðàáîòîäàòåëÿ èì âúðõó ïîñëåäíîòî áðóòíî âúçíàãðàæäåíèå, àêî ëèöåòî íå å áèëî îñèãóðÿâàíî; àêî ëèöåòî å áèëî îñèãóðÿâàíî íà äðóãî îñíîâàíèå, îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè ñå âíàñÿò âúðõó ðàçëèêàòà ìåæäó ïîñëåäíîòî áðóòíî âúçíàãðàæäåíèå è îñèãóðèòåëíèÿ äîõîä çà ïåðèîäà, àêî òîçè äîõîä å ïî-ìàëúê;
 2. (èçì. - ÄÂ, áð. 119 îò 2002 ã., äîï., áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã., áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) ïðåç êîåòî ëèöàòà ïî ÷ë. 4, àë. 1, ò. 1, 2, 3 è 4 è ÷ë. 4à, àë. 1 ñà áèëè áåç ðàáîòà ïîðàäè óâîëíåíèå, êîåòî å ïðèçíàòî çà íåçàêîííî îò êîìïåòåíòíèòå îðãàíè - îò äàòàòà íà óâîëíåíèåòî äî âúçñòàíîâÿâàíåòî èì íà ðàáîòà, íî íå ïî-êúñíî îò 14 äíè îò âëèçàíåòî â ñèëà íà àêòà, ñ êîéòî ñå ïðèçíàâà íåçàêîííîñòòà íà óâîëíåíèåòî îò ñúîòâåòíèÿ êîìïåòåíòåí îðãàí; çà òîçè ïåðèîä ñå âíàñÿò îñèãóðèòåëíè âíîñêè çà ñìåòêà íà îñèãóðèòåëÿ, à çà ëèöàòà ïî ÷ë. 4à, àë. 1 - îò ðàáîòîäàòåëÿ èì âúðõó ïîñëåäíîòî áðóòíî âúçíàãðàæäåíèå, àêî ëèöåòî íå å áèëî îñèãóðÿâàíî; àêî ëèöåòî å áèëî îñèãóðÿâàíî, îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè ñå âíàñÿò âúðõó ðàçëèêàòà ìåæäó ïîñëåäíîòî áðóòíî âúçíàãðàæäåíèå è îñèãóðèòåëíèÿ äîõîä çà ïåðèîäà, àêî òîçè äîõîä å ïî-ìàëúê;
 3. (èçì. - ÄÂ, áð. 15 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) ïðåç êîåòî óâîëíåíèÿò ïîðàäè çàäúðæàíå îò îðãàíèòå íà âëàñòòà å îñòàíàë áåç ðàáîòà â ðåçóëòàò íà òîâà, è íå å áèë ïðèâëå÷åí êàòî îáâèíÿåì, èëè å áèë îïðàâäàí, èëè íàêàçàòåëíîòî ïðîèçâîäñòâî å áèëî ïðåêðàòåíî èëè íàëîæåíîòî íàêàçàíèå ëèøàâàíå îò ñâîáîäà å ïðèçíàòî ïî ñúîòâåòíèÿ ðåä çà íåîñíîâàòåëíî íàëîæåíî ïîðàäè òîâà, ÷å íå å èçâúðøèë äåÿíèåòî èëè ÷å èçâúðøåíîòî äåÿíèå íå ñúñòàâëÿâà ïðåñòúïëåíèå; çà òîçè ïåðèîä ñå âíàñÿò îñèãóðèòåëíè âíîñêè çà ñìåòêà íà äúðæàâíèÿ áþäæåò âúðõó ïîñëåäíîòî áðóòíî âúçíàãðàæäåíèå;
 4. ïðåç êîåòî òðóäîóñòðîåíîòî ëèöå íå ðàáîòè, òúé êàòî íå ìó å ïðåäîñòàâåíà ïîäõîäÿùà ðàáîòà îò îñèãóðèòåëÿ ñúîáðàçíî ïðåäïèñàíèåòî íà çäðàâíèòå îðãàíè; çà òîçè ïåðèîä ñå âíàñÿò îñèãóðèòåëíè âíîñêè çà ñìåòêà íà îñèãóðèòåëÿ âúðõó ïîëàãàùîòî ñå îáåçùåòåíèå;
 5. (èçì. - ÄÂ, áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã.) ïðåç êîåòî ëèöåòî å ïîëó÷àâàëî îáåçùåòåíèå çà âðåìåòî, ïðåç êîåòî å îñòàíàëî áåç ðàáîòà ïî Êîäåêñà íà òðóäà, Çàêîíà çà äúðæàâíèÿ ñëóæèòåë è Çàêîíà çà âèñøåòî îáðàçîâàíèå; çà òîçè ïåðèîä ñå âíàñÿò îñèãóðèòåëíè âíîñêè âúðõó ïîëó÷àâàíîòî îáåçùåòåíèå; çà ðàáîòíèöèòå è ñëóæèòåëèòå îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè ñå ðàçïðåäåëÿò ïî ÷ë. 6, àë. 3, ò. 8 è 9. 
(4) Îñèãóðèòåëíèÿò ñòàæ â ñëó÷àèòå ïî àë. 3, ò. 1 - 4 ñå çà÷èòà îò êàòåãîðèÿòà òðóä, ïî êîÿòî ëèöåòî å ðàáîòåëî ïðåäè íåçàêîííîòî íåäîïóñêàíå èëè îòñòðàíÿâàíå îò ðàáîòà, óâîëíåíèåòî, èçòúðïÿâàíåòî íà íàêàçàíèåòî ëèøàâàíå îò ñâîáîäà è âðåìåòî, ïðåç êîåòî òðóäîóñòðîåíèÿò íå ðàáîòè, àêî òîâà å ïî-áëàãîïðèÿòíî çà ëèöåòî.
 (5) (Äîï. - ÄÂ, áð. 100 îò 2011 ã., â ñèëà îò 1.01.2012 ã.) Îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè ïî àë. 3 ñà â ðàçìåðèòå çà ôîíä "Ïåíñèè" è çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå è Ó÷èòåëñêèÿ ïåíñèîíåí ôîíä.
 (6) (Èçì. - ÄÂ, áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.07.2009 ã.) Çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ ïðè ïåíñèîíèðàíå ñå çà÷èòà è âðåìåòî, ïðåç êîåòî ðîäèòåë (îñèíîâèòåë) èëè ñúïðóã (ñúïðóãà) ñà ïîëàãàëè ãðèæè çà èíâàëèäè ñ òðàéíî íàìàëåíà ðàáîòîñïîñîáíîñò/âèä è ñòåïåí íà óâðåæäàíå íàä 90 íà ñòî, êîèòî ïîñòîÿííî ñå íóæäàÿò îò ÷óæäà ïîìîù, ïîðàäè êîåòî íå ñà áèëè îñèãóðåíè èëè íå ñà ïîëó÷àâàëè ïåíñèÿ. Ïðè ïåíñèîíèðàíå çà ïåðèîäà, êîéòî ñå çà÷èòà çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ, ñå âíàñÿò îñèãóðèòåëíè âíîñêè â ðàçìåðà çà ôîíä "Ïåíñèè" âúðõó ìèíèìàëíàòà ðàáîòíà çàïëàòà êúì äàòàòà íà îòïóñêàíåòî íà ïåíñèÿ, êîèòî ñà çà ñìåòêà íà äúðæàâíèÿ áþäæåò.
 (7) (Èçì. - ÄÂ, áð. 15 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) Çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ ïðè ïåíñèîíèðàíå ñå çà÷èòà ïåðèîäúò íà íàáîðíà èëè ìèðíîâðåìåííà àëòåðíàòèâíà ñëóæáà è âðåìåòî, ïðåç êîåòî íåðàáîòåùà ìàéêà å ãëåäàëà äåòå äî 3-ãîäèøíà âúçðàñò. Çà òåçè ïåðèîäè ñå âíàñÿò îñèãóðèòåëíè âíîñêè â ðàçìåðà çà ôîíä "Ïåíñèè" çà ñìåòêà íà äúðæàâíèÿ áþäæåò âúðõó ìèíèìàëíàòà ðàáîòíà çàïëàòà êúì äàòàòà íà îòïóñêàíå íà ïåíñèÿòà.
 (8) Çà÷èòà ñå çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ ïðè ïåíñèîíèðàíå, àêî òîâà å ïî- áëàãîïðèÿòíî çà ëèöàòà, â ñúîòíîøåíèå 4 ãîäèíè çà 5 ãîäèíè îò òðåòà êàòåãîðèÿ âðåìåòî, ïðåç êîåòî ëèöàòà ñà ðàáîòèëè ïî òðóäîâ äîãîâîð ïðè ïúëíî ðàáîòíî âðåìå è:
 1. ïî äîïúëíèòåëåí èëè âòîðè òðóäîâ äîãîâîð ñ äíåâíî ðàáîòíî âðåìå íå ïî-ìàëêî îò 3 ÷àñà;
 2. (äîï. - ÄÂ, áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.) ñà óïðàæíÿâàëè òðóäîâà äåéíîñò êàòî åäíîëè÷íè òúðãîâöè, ñîáñòâåíèöè èëè ñúäðóæíèöè â òúðãîâñêè èëè â íåïåðñîíèôèöèðàíè äðóæåñòâà;
 3. ñà óïðàæíÿâàëè ñâîáîäíà ïðîôåñèÿ è/èëè çàíàÿò÷èéñêà äåéíîñò.
 (9) Îñèãóðèòåëåí ñòàæ ïî àë. 8 ñå çà÷èòà íà äúðæàâíèòå ñëóæèòåëè, êîãàòî ñà óïðàæíÿâàëè íÿêîè îò äåéíîñòèòå ïî ñúùàòà àëèíåÿ, ïðè ñïàçâàíå ðàçïîðåäáèòå íà Çàêîíà çà äúðæàâíèÿ ñëóæèòåë. 
(10) Îñèãóðèòåëíèÿò ñòàæ ïî àë. 8 è 9 ñå çà÷èòà ñàìî çà ïðèäîáèâàíå ïðàâî íà ïåíñèÿ çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ è âúçðàñò ïî ÷ë. 68. 
(11) (Íîâà - ÄÂ, áð. 119 îò 2002 ã.) Ðåäúò è íà÷èíúò çà èç÷èñëÿâàíå íà îñèãóðèòåëíèÿ ñòàæ ñå îïðåäåëÿò ñ íàðåäáà íà Ìèíèñòåðñêèÿ ñúâåò ïî ïðåäëîæåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò.
 Çà÷èòàíå íà îñèãóðèòåëåí ñòàæ ñúñ çàïëàùàíå íà îñèãóðèòåëíè âíîñêè îò
 ëèöàòà
   ×ë. 9à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) Çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ ïðè ïåíñèîíèðàíå, àêî íå å çà÷åòåí íà äðóãî îñíîâàíèå, ñå çà÷èòà:
 1. âðåìåòî íà îáó÷åíèå íà ëèöàòà, çàâúðøèëè âèñøå èëè ïîëóâèñøå îáðàçîâàíèå, íî çà íå ïîâå÷å îò ñðîêà íà îáó÷åíèå, ïðåäâèäåí ïî ó÷åáíèÿ ïëàí çà çàâúðøåíàòà ñïåöèàëíîñò;
 2. âðåìåòî íà äîêòîðàíòóðàòà, îïðåäåëåíî â íîðìàòèâåí àêò çà ëèöàòà, ïðèäîáèëè îáðàçîâàòåëíà è íàó÷íà ñòåïåí "äîêòîð".
 (2) Çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ ïðè ïåíñèîíèðàíå ñå çà÷èòà è âðåìåòî, çà êîåòî ëèöàòà ñà íàâúðøèëè âúçðàñòòà ïî ÷ë. 68, àë. 1, íî íà êîèòî íå èì äîñòèãàò äî 5 ãîäèíè îñèãóðèòåëåí ñòàæ çà ïðèäîáèâàíå ïðàâî íà ïåíñèÿ ïî ÷ë. 68, àë. 1, è ñà âíåñåíè îñèãóðèòåëíè âíîñêè, èç÷èñëåíè âúðõó ìèíèìàëíèÿ îñèãóðèòåëåí äîõîä çà ñàìîîñèãóðÿâàùèòå ñå ëèöà, îïðåäåëåí ñúñ Çàêîíà çà áþäæåòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå êúì äàòàòà íà âíàñÿíåòî íà âíîñêèòå.
 (3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 94 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) Âíàñÿíåòî íà îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè ïî àë. 1 è 2 ñå èçâúðøâà ïî áàíêîâ ïúò ñëåä ïîäàäåíà äåêëàðàöèÿ ïî ðåä, îïðåäåëåí ñ íàðåäáàòà, èçäàäåíà îò ìèíèñòúðà íà ôèíàíñèòå ïî ÷ë. 5, àë. 6. 
(4) (Èçì. - ÄÂ, áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) Â ñëó÷àèòå ïî àë. 2 íåäîñòèãàùèÿò îñèãóðèòåëåí ñòàæ ñå ïðåöåíÿâà êúì äàòàòà íà çàÿâëåíèåòî. Ïåíñèÿòà ñå îòïóñêà îò äàòàòà íà çàÿâëåíèåòî, ñëåä êàòî ñà âíåñåíè äúëæèìèòå îñèãóðèòåëíè âíîñêè.
 (5) Êîãàòî ñà âíåñåíè îñèãóðèòåëíè âíîñêè ïî àë. 1 çà ïåðèîäè íà îáó÷åíèå, ïî-ìàëêè îò 5 ãîäèíè, ëèöåòî èìà ïðàâî äà âíåñå îñèãóðèòåëíè âíîñêè ïî àë. 2 çà ðàçëèêàòà äî 5 ãîäèíè.
 (6) (Èçì. - ÄÂ, áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) Çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ ïî àë. 1 è 2 ñå çà÷èòàò ïåðèîäèòå, çà êîèòî ñà âíåñåíè îñèãóðèòåëíè âíîñêè. Âíîñêèòå ñà èçöÿëî çà ñìåòêà íà ëèöàòà è ñå âíàñÿò âúðõó ìèíèìàëíèÿ ìåñå÷åí îñèãóðèòåëåí äîõîä çà ñàìîîñèãóðÿâàùèòå ñå ëèöà, îïðåäåëåí ñúñ çàêîíà çà áþäæåòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå â ðàçìåðà, îïðåäåëåí çà ôîíä "Ïåíñèè" çà ëèöàòà, ðîäåíè ïðåäè 1 ÿíóàðè 1960 ã., êúì äàòàòà íà âíàñÿíåòî èì.
 Âúçíèêâàíå, âðåìåòðàåíå, ïðåêðàòÿâàíå è ïðåêúñâàíå íà îñèãóðÿâàíåòî
 (Çàãë. èçì. - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.)
    ×ë. 10. (Èçì. è äîï. - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã., èçì., áð. 1 îò 2002 ã., äîï., áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã.) (1) (Ïðåäèøåí òåêñò íà ÷ë. 10 - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) Îñèãóðÿâàíåòî âúçíèêâà îò äåíÿ, â êîéòî ëèöàòà çàïî÷âàò äà óïðàæíÿâàò òðóäîâà äåéíîñò ïî ÷ë. 4 èëè ÷ë. 4à, àë. 1 è çà êîéòî ñà âíåñåíè èëè äúëæèìè îñèãóðèòåëíè âíîñêè è ïðîäúëæàâà äî ïðåêðàòÿâàíåòî é.
 (2) (Íîâà - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) Îñèãóðÿâàíåòî ñå ïðåêúñâà ïðåç ïåðèîäèòå, êîèòî íå ñå çà÷èòàò çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ, íåçàâèñèìî ÷å äåéíîñòòà ïî ÷ë. 4 èëè ÷ë. 4à, àë. 1 íå å ïðåêðàòåíà.
 Îñèãóðèòåëíè ïðàâà íà îñèãóðåíèòå çà îáùî çàáîëÿâàíå è ìàé÷èíñòâî, èíâàëèäíîñò 
ïîðàäè îáùî çàáîëÿâàíå, ñòàðîñò è ñìúðò, òðóäîâà çëîïîëóêà è ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò
 è áåçðàáîòèöà
 (Çàãë. èçì. - ÄÂ, áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.)
    ×ë. 11. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.) Îñèãóðåíèòå çà îáùî çàáîëÿâàíå è ìàé÷èíñòâî, èíâàëèäíîñò ïîðàäè îáùî çàáîëÿâàíå, ñòàðîñò è ñìúðò, òðóäîâà çëîïîëóêà è ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò è áåçðàáîòèöà ëèöà èìàò ïðàâî íà:
 1. ïàðè÷íè îáåçùåòåíèÿ çà:
 à) âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò ïîðàäè îáùî çàáîëÿâàíå, òðóäîâà çëîïîëóêà è ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò, çà ñàíàòîðíî-êóðîðòíî ëå÷åíèå è ïðè íàëåæàù ìåäèöèíñêè ïðåãëåä èëè èçñëåäâàíå, êàðàíòèíà, îòñòðàíÿâàíå îò ðàáîòà ïî ïðåäïèñàíèå íà çäðàâíèòå îðãàíè, ãëåäàíå íà áîëåí èëè íà ÷ëåí îò ñåìåéñòâîòî ïîä êàðàíòèíà, íàëåæàùî ïðèäðóæàâàíå íà áîëåí ÷ëåí îò ñåìåéñòâîòî çà ìåäèöèíñêè ïðåãëåä, èçñëåäâàíå èëè ëå÷åíèå, êàêòî è çà ãëåäàíå íà çäðàâî äåòå, âúðíàòî îò äåòñêî çàâåäåíèå ïîðàäè êàðàíòèíà â çàâåäåíèåòî èëè íà äåòåòî;
 á) òðóäîóñòðîÿâàíå ïðè âðåìåííî íàìàëåíà ðàáîòîñïîñîáíîñò ïîðàäè îáùî çàáîëÿâàíå, òðóäîâà çëîïîëóêà èëè ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò;
 â) òðóäîóñòðîÿâàíå ïîðàäè áðåìåííîñò è êúðìåíå;
 ã) áðåìåííîñò è ðàæäàíå;
 ä) îòãëåæäàíå íà ìàëêî äåòå;
 å) (íîâà – ÄÂ, áð. 1 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) îñèíîâÿâàíå íà äåòå îò 2- äî 5-ãîäèøíà âúçðàñò;
 2. ïàðè÷íè ïîìîùè çà:
 à) èíâàëèäíîñò ïîðàäè îáùî çàáîëÿâàíå, êîãàòî íÿìà îñíîâàíèÿ çà îòïóñêàíå íà ïåíñèÿ;
 á) ïðîôèëàêòèêà è ðåõàáèëèòàöèÿ;
 â) ïîìîùíî-òåõíè÷åñêè ñðåäñòâà, ñâúðçàíè ñ óâðåæäàíåòî;
 3. (íîâà - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) îáåçùåòåíèÿ çà áåçðàáîòèöà;
 4. (ïðåäèøíà ò. 3 - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) ïåíñèè çà:
 à) îñèãóðèòåëåí ñòàæ è âúçðàñò;
 á) èíâàëèäíîñò ïîðàäè òðóäîâà çëîïîëóêà èëè ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò;
 â) èíâàëèäíîñò ïîðàäè îáùî çàáîëÿâàíå.
 (2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., áð. 100 îò 2011 ã., â ñèëà îò 1.01.2012 ã.) Ïðè ñìúðò íà îñèãóðåíîòî ëèöå ñúïðóãúò (ñúïðóãàòà), äåöàòà è ðîäèòåëèòå èìàò ïðàâî íà åäíîêðàòíà ïîìîù è íà íàñëåäñòâåíà ïåíñèÿ.
 (3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., èçì., áð. 67 îò 2003 ã.) Ïàðè÷íàòà ïîìîù çà èíâàëèäíîñò ïîðàäè îáùî çàáîëÿâàíå, êîãàòî îñèãóðåíîòî ëèöå íÿìà íåîáõîäèìèÿ îñèãóðèòåëåí ñòàæ çà îòïóñêàíå íà ïåíñèÿ çà èíâàëèäíîñò ïîðàäè îáùî çàáîëÿâàíå, å â ðàçìåð íà 60-äíåâíîòî îáåçùåòåíèå çà âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò, îïðåäåëåíî ñúãëàñíî ÷ë. 41.
 Îñèãóðèòåëíè ïðàâà íà îñèãóðåíèòå çà òðóäîâà çëîïîëóêà è ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò
 (Çàãë. èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.)
    ×ë. 12. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) Îñèãóðåíèòå çà òðóäîâà çëîïîëóêà èëè ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò ëèöà èìàò ïðàâî íà:
 1. ïàðè÷íè îáåçùåòåíèÿ çà âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò ïîðàäè òðóäîâà çëîïîëóêà èëè ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò, ñàíàòîðíî-êóðîðòíî ëå÷åíèå, íàëåæàù ìåäèöèíñêè ïðåãëåä, èçñëåäâàíå è/èëè ëå÷åíèå;
 2. ïàðè÷íè ïîìîùè çà ïðîôèëàêòèêà è ðåõàáèëèòàöèÿ;
 3. ïåíñèÿ çà èíâàëèäíîñò ïîðàäè òðóäîâà çëîïîëóêà èëè ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò;
 4. ïàðè÷íè ïîìîùè çà ïîìîùíî-òåõíè÷åñêè ñðåäñòâà, ñâúðçàíè ñ óâðåæäàíåòî.
 (2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., áð. 100 îò 2011 ã., â ñèëà îò 1.01.2012 ã.) Ïðè ñìúðò íà îñèãóðåíîòî ëèöå, êîÿòî å â ïðè÷èííà âðúçêà ñúñ çëîïîëóêàòà èëè ïðîôåñèîíàëíàòà áîëåñò, ñúïðóãúò (ñúïðóãàòà), äåöàòà è ðîäèòåëèòå èìàò ïðàâî íà åäíîêðàòíà ïîìîù è íà íàñëåäñòâåíà ïåíñèÿ.
 Îñèãóðèòåëíè ïðàâà íà îñèãóðåíèòå çà èíâàëèäíîñò ïîðàäè îáùî çàáîëÿâàíå, çà 
ñòàðîñò è çà ñìúðò
 (Çàãë. èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.)
    ×ë. 13. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) Îñèãóðåíèòå çà èíâàëèäíîñò ïîðàäè îáùî çàáîëÿâàíå, çà ñòàðîñò è çà ñìúðò èìàò ïðàâî íà:
 1. ïåíñèÿ çà èíâàëèäíîñò ïîðàäè îáùî çàáîëÿâàíå;
 2. ïåíñèÿ çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ è âúçðàñò;
 3. ïàðè÷íè ïîìîùè çà ïîìîùíî-òåõíè÷åñêè ñðåäñòâà, ñâúðçàíè ñ óâðåæäàíåòî.
 (2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., áð. 100 îò 2011 ã., â ñèëà îò 1.01.2012 ã.) Ïðè ñìúðò íà îñèãóðåíîòî ëèöå ñúïðóãúò (ñúïðóãàòà), äåöàòà è ðîäèòåëèòå èìàò ïðàâî íà åäíîêðàòíà ïîìîù è íà íàñëåäñòâåíà ïåíñèÿ.
 Îñèãóðèòåëíè ïðàâà íà îñèãóðåíèòå çà îáùî çàáîëÿâàíå è ìàé÷èíñòâî
   ×ë. 13à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.) Îñèãóðåíèòå çà îáùî çàáîëÿâàíå è ìàé÷èíñòâî ëèöà èìàò ïðàâî íà:
 1. ïàðè÷íè îáåçùåòåíèÿ çà:
 à) âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò ïîðàäè îáùî çàáîëÿâàíå, ñàíàòîðíî-êóðîðòíî ëå÷åíèå è ïðè íàëåæàù ìåäèöèíñêè ïðåãëåä èëè èçñëåäâàíå, êàðàíòèíà, îòñòðàíÿâàíå îò ðàáîòà ïî ïðåäïèñàíèå íà çäðàâíèòå îðãàíè, ãëåäàíå íà áîëåí èëè íà ÷ëåí îò ñåìåéñòâîòî ïîä êàðàíòèíà, íàëåæàùî ïðèäðóæàâàíå íà áîëåí ÷ëåí îò ñåìåéñòâîòî çà ìåäèöèíñêè ïðåãëåä, èçñëåäâàíå èëè ëå÷åíèå, êàêòî è çà ãëåäàíå íà çäðàâî äåòå, âúðíàòî îò äåòñêî çàâåäåíèå ïîðàäè êàðàíòèíà â çàâåäåíèåòî èëè íà äåòåòî;
 á) òðóäîóñòðîÿâàíå ïðè âðåìåííà íàìàëåíà ðàáîòîñïîñîáíîñò ïîðàäè îáùî çàáîëÿâàíå;
 â) òðóäîóñòðîÿâàíå ïîðàäè áðåìåííîñò è êúðìåíå;
 ã) áðåìåííîñò è ðàæäàíå;
 ä) îòãëåæäàíå íà ìàëêî äåòå;
 å) (íîâà – ÄÂ, áð. 1 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) îñèíîâÿâàíå íà äåòå îò 2- äî 5-ãîäèøíà âúçðàñò;
 2. ïàðè÷íè ïîìîùè çà:
 à) èíâàëèäíîñò ïîðàäè îáùî çàáîëÿâàíå, êîãàòî íÿìà îñíîâàíèÿ çà îòïóñêàíå íà ïåíñèÿ;
 á) ïðîôèëàêòèêà è ðåõàáèëèòàöèÿ;
 â) ïîìîùíî-òåõíè÷åñêè ñðåäñòâà, ñâúðçàíè ñ óâðåæäàíåòî.
 Îñèãóðèòåëíè ïðàâà íà îñèãóðåíèòå çà áåçðàáîòèöà
   ×ë. 13á. (Íîâ - ÄÂ, áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.) Îñèãóðåíèòå âúâ ôîíä "Áåçðàáîòèöà" èìàò ïðàâî íà ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå çà áåçðàáîòèöà.
 Ïàðè÷íè ïîìîùè çà ïðîôèëàêòèêà è ðåõàáèëèòàöèÿ
   ×ë. 13â. (Íîâ - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã., ïðåäèøåí ÷ë. 13à, áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.) (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.) Ëèöàòà, îñèãóðåíè çà îáùî çàáîëÿâàíå, ìàé÷èíñòâî è/èëè çà òðóäîâà çëîïîëóêà è ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò, èìàò ïðàâî íà ïàðè÷íè ïîìîùè çà ïðîôèëàêòèêà è ðåõàáèëèòàöèÿ, àêî çà òÿõ ñà âíåñåíè èëè äúëæèìè îñèãóðèòåëíè âíîñêè çà òåçè ðèñêîâå çà ïåðèîä îò 6 êàëåíäàðíè ìåñåöà, ïðåäõîæäàùè ìåñåöà, ïðåç êîéòî ñå ïðîâåæäà ïðîôèëàêòèêàòà è ðåõàáèëèòàöèÿòà. Â ïåðèîäà îò 6 êàëåíäàðíè ìåñåöà ñå âêëþ÷âà è âðåìåòî:
 1. íà ïëàòåíèòå è íåïëàòåíèòå îòïóñêè çà îòãëåæäàíå íà äåòå;
 2. (äîï. – ÄÂ, áð. 1 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) íà ïëàòåíèòå è íåïëàòåíèòå îòïóñêè çà âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò è çà îòïóñê çà áðåìåííîñò è ðàæäàíå, êàêòî è îòïóñê ïðè îñèíîâÿâàíå íà äåòå îò 2- äî 5-ãîäèøíà âúçðàñò;
 3. íà íåïëàòåíèÿ îòïóñê äî 30 ðàáîòíè äíè ïðåç åäíà êàëåíäàðíà ãîäèíà;
 4. (èçì. – ÄÂ, áð. 1 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) ïðåç êîåòî ñàìîîñèãóðÿâàùèòå ñå ëèöà, êîèòî ñå îñèãóðÿâàò çà îáùî çàáîëÿâàíå è ìàé÷èíñòâî, ñà ïîëó÷àâàëè ïàðè÷íè îáåçùåòåíèÿ çà âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò, áðåìåííîñò è ðàæäàíå è îòãëåæäàíå íà äåòå è ïðè îñèíîâÿâàíå íà äåòå îò 2- äî 5-ãîäèøíà âúçðàñò, è ïåðèîäèòå íà âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò, áðåìåííîñò è ðàæäàíå è çà îòãëåæäàíå íà äåòå è ïðè îñèíîâÿâàíå íà äåòå îò 2- äî 5-ãîäèøíà âúçðàñò, ïðåç êîèòî íå ñà èìàëè ïðàâî íà îáåçùåòåíèå.
 (2) Èçèñêâàíåòî çà âíåñåíè èëè äúëæèìè îñèãóðèòåëíè âíîñêè çà ïåðèîä îò 6 êàëåíäàðíè ìåñåöà ïî àë. 1 íå ñå ïðèëàãà çà ëèöà ñ óâðåæäàíèÿ, ðåçóëòàò îò ïðåòúðïÿíà òðóäîâà çëîïîëóêà èëè ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò.
 (3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) Ïðàâî íà ïîìîùèòå ïî àë. 1 èìàò è ëèöàòà, ïîëó÷àâàùè ëè÷íà ïåíñèÿ çà èíâàëèäíîñò, àêî íå ñà íàâúðøèëè âúçðàñòòà ïî ÷ë. 68, àë. 1 è íå ñà îñèãóðåíè.
 (4) Óñëîâèÿòà çà ïîëçâàíå è èçïëàùàíå íà ïàðè÷íè ïîìîùè çà ïðîôèëàêòèêà è ðåõàáèëèòàöèÿ íà ëèöàòà ïî àë. 1 è 3, êàêòî è ïðîöåäóðèòå çà èçáîð íà þðèäè÷åñêè ëèöà - èçïúëíèòåëè íà òàçè äåéíîñò, ñå îïðåäåëÿò ñ íàðåäáà íà íàäçîðíèÿ ñúâåò íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò.
 Ðàçìåð íà åäíîêðàòíàòà ïîìîù ïðè ñìúðò íà îñèãóðåíî ëèöå
   ×ë. 13ã. (Íîâ - ÄÂ, áð. 100 îò 2011 ã., â ñèëà îò 1.01.2012 ã.) Ðàçìåðúò íà åäíîêðàòíàòà ïîìîù ïðè ñìúðò íà îñèãóðåíî ëèöå ïî ÷ë. 11, àë. 2, ÷ë. 12, àë. 2 è ÷ë. 13, àë. 2 ñå îïðåäåëÿ åæåãîäíî ñúñ çàêîíà çà áþäæåòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå. Ïîìîùòà ñå ðàçïðåäåëÿ ïîðàâíî ìåæäó ñúïðóãà/ñúïðóãàòà, äåöàòà è ðîäèòåëèòå íà îñèãóðåíîòî ëèöå.
 Åêñïåðòèçà íà ðàáîòîñïîñîáíîñòòà
   ×ë. 14. (Äîï. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., îòì., áð. 70 îò 2004 ã.).
 Îðãàíè íà åêñïåðòèçàòà íà ðàáîòîñïîñîáíîñòòà
   ×ë. 15. (Îòì. - ÄÂ, áð. 70 îò 2004 ã.).
 Îáæàëâàíå íà ðåøåíèÿòà íà îðãàíèòå íà åêñïåðòèçàòà
   ×ë. 16. (Èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., äîï., áð. 67 îò 2003 ã., îòì., áð. 70 îò 2004 ã.).
 Âëèçàíå â ñèëà íà ðåøåíèÿòà
   ×ë. 17. (Îòì. - ÄÂ, áð. 70 îò 2004 ã.).
 Ãëàâà âòîðà
ÔÈÍÀÍÑÎÂÎ ÓÑÒÐÎÉÑÒÂÎ

 Îñèãóðèòåëíè ôîíäîâå
   ×ë. 18. (1) (Ïðåäèøåí òåêñò íà ÷ë. 18 - ÄÂ, áð. 112 îò 2004 ã.) Ñðåäñòâàòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå ñå îáîñîáÿâàò âúâ:
 1. ôîíä "Ïåíñèè";
 2. (íîâà - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) ôîíä "Ïåíñèè, íåñâúðçàíè ñ òðóäîâà äåéíîñò";
 3. (ïðåäèøíà ò. 2 - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) ôîíä "Òðóäîâà çëîïîëóêà è ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò";
 4. (ïðåäèøíà ò. 3 - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) ôîíä "Îáùî çàáîëÿâàíå è ìàé÷èíñòâî";
 5. (íîâà - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) ôîíä "Áåçðàáîòèöà".
 (2) (Íîâà - ÄÂ, áð. 112 îò 2004 ã., îòì., áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.).
 Áþäæåò íà ôîíäîâåòå
   ×ë. 19. (1) (Äîï. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) Íàðîäíîòî ñúáðàíèå ïðèåìà Çàêîí çà áþäæåòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå, êîéòî âêëþ÷âà êîíñîëèäèðàí áþäæåò íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå, áþäæåòèòå íà ôîíäîâåòå ïî ÷ë. 18 è áþäæåòà íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò è äåéñòâà çà ñðîê åäíà êàëåíäàðíà ãîäèíà.
 (2) Çàêîíîïðîåêòúò çà áþäæåòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå ñå èçãîòâÿ îò Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò è ñå ïðåäñòàâÿ â Ìèíèñòåðñêèÿ ñúâåò çà ñúãëàñóâàíå çàåäíî ñ ïðîåêòà íà Çàêîíà çà äúðæàâíèÿ áþäæåò. Ìèíèñòåðñòâîòî íà ôèíàíñèòå ñëåä ïðèåìàíåòî íà ìàêðîèêîíîìè÷åñêàòà ðàìêà íà äúðæàâíèÿ áþäæåò ïðåäîñòàâÿ íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò íåîáõîäèìèòå ïîêàçàòåëè çà ñúñòàâÿíå íà ïðîåêòà íà áþäæåòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå.
 (3) Çàêîíîïðîåêòúò ïî àë. 2 ñå ñúñòàâÿ ïî ïúëíà áþäæåòíà êëàñèôèêàöèÿ çà äúðæàâíèÿ áþäæåò.
 (4) (Èçì. - ÄÂ, áð. 112 îò 2003 ã.) Â Çàêîíà çà áþäæåòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå ñå ïðåäâèæäà îáù ðåçåðâ íà ôîíäîâåòå ïî ÷ë. 18, îáðàçóâàí ÷ðåç îò÷èñëåíèÿ ïî íîðìàòèâ, îïðåäåëåí â çàêîíà çà áþäæåòà, âúç îñíîâà íà îñèãóðèòåëíî-òåõíè÷åñêè ïëàí. Â ðåçåðâà ñå âíàñÿò è ïðèõîäèòå îò ãëàâíèöè ïî àêòîâåòå çà íà÷åò.
 (5) Çàêîíîïðîåêòúò çà áþäæåòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå ñå ðàçãëåæäà îò Íàðîäíîòî ñúáðàíèå åäíîâðåìåííî ñúñ çàêîíîïðîåêòà çà äúðæàâíèÿ áþäæåò.
 (6) Â ñëó÷àé, ÷å áþäæåòúò íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå íå áúäå ïðèåò îò Íàðîäíîòî ñúáðàíèå äî íà÷àëîòî íà áþäæåòíàòà ãîäèíà, îñèãóðèòåëíèòå ïðèõîäè ñå ñúáèðàò è îñèãóðèòåëíèòå ðàçõîäè ñå èçâúðøâàò ñúîáðàçíî äåéñòâàùèòå íîðìàòèâíè àêòîâå, à çà èçäðúæêà íà îðãàíèòå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò ñå ðàçõîäâà ìåñå÷íî äî åäíà äâàíàäåñåòà ÷àñò îò ðàçõîäèòå, ïðåäâèäåíè â áþäæåòà çà ïðåäõîäíàòà ãîäèíà.
 Áþäæåò íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò
   ×ë. 20. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 112 îò 2004 ã.) Áþäæåòúò íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò å ÷àñò îò êîíñîëèäèðàíèÿ áþäæåò íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå è ñå ðàçðàáîòâà ïî ïàðàãðàôè íà áþäæåòíàòà êëàñèôèêàöèÿ.
 (2) (Èçì. è äîï. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., äîï., áð. 112 îò 2003 ã., èçì. è äîï., áð. 112 îò 2004 ã., èçì., áð. 104 îò 2005 ã.) Ñðåäñòâàòà â áþäæåòà íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò ñå ôîðìèðàò îò:
 1. ïðîöåíò îò ïðèõîäèòå îò îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè çà ôîíäîâåòå "Ïåíñèè", "Îáùî çàáîëÿâàíå è ìàé÷èíñòâî", "Òðóäîâà çëîïîëóêà è ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò", "Áåçðàáîòèöà" è "Ïåíñèè, íåñâúðçàíè ñ òðóäîâà äåéíîñò";
 2. (èçì. – ÄÂ, áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) ëèõâè âúðõó âíåñåíè èëè ïðèíóäèòåëíî ñúáðàíè ïðîñðî÷åíè îñèãóðèòåëíè âíîñêè è âúðõó íåïðàâèëíî èçâúðøåíè îñèãóðèòåëíè ðàçõîäè;
 3. ïðèõîäè îò ãëîáè, èìóùåñòâåíè ñàíêöèè è íàêàçàòåëíè ëèõâè;
 4. ïðîöåíò îò ïðèõîäèòå âúâ ôîíä "Ãàðàíòèðàíè âçåìàíèÿ íà ðàáîòíèöèòå è ñëóæèòåëèòå" çà äåéíîñòèòå ïî ÷ë. 13 îò Çàêîíà çà ãàðàíòèðàíèòå âçåìàíèÿ íà ðàáîòíèöèòå è ñëóæèòåëèòå ïðè íåñúñòîÿòåëíîñò íà ðàáîòîäàòåëÿ; 
5. (èçì. – ÄÂ, áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) ïðèõîäè îò ïðîäàæáà íà îñèãóðèòåëíè êíèæêè è ôîðìóëÿðè - óòâúðäåíè îáðàçöè îò óïðàâèòåëÿ íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò;
 6. ïðèõîäè îò òàêñè çà çàâåðêà íà ïðåïèñè íà äîêóìåíòè, èçäàâàíè îò Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò;
 7. ïðèõîäè îò òàêñè çà èçäàâàíå íà óäîñòîâåðåíèÿ;
 8. ïðèõîäè è äîõîäè îò ñîáñòâåíîñò è íåäàíú÷íè ïðèõîäè;
 9. (îòì. – ÄÂ, áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.);
 10. çàåìè;
 11. (èçì. - ÄÂ, áð. 15 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) ñóáñèäèè (òðàíñôåðè) îò äúðæàâíèÿ áþäæåò;
 12. (íîâà - ÄÂ, áð. 113 îò 2007 ã., îòì., áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.). 
(3) (Â ñèëà îò 1.01.2001 ã. - ÄÂ, áð. 110 îò 1999 ã., äîï., áð. 112 îò 2004 ã., èçì., áð. 104 îò 2005 ã., äîï., áð. 113 îò 2007 ã.) Ðàçõîäèòå è òðàíñôåðèòå ïî áþäæåòà íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò ñå îïðåäåëÿò çà:
 1. èçäðúæêà íà äåéíîñòòà ïî äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå è Çàêîíà çà ãàðàíòèðàíèòå âçåìàíèÿ íà ðàáîòíèöèòå è ñëóæèòåëèòå ïðè íåñúñòîÿòåëíîñò íà ðàáîòîäàòåëÿ; 
2. êàïèòàëîâè ðàçõîäè çà ïðèäîáèâàíå íà äúëãîòðàéíè ìàòåðèàëíè àêòèâè è îñíîâåí ðåìîíò, ñâúðçàíè ñ öÿëîñòíàòà äåéíîñò íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò;
 3. ïîãàñÿâàíå íà çàäúëæåíèÿ ïî çàåìè;
 4. (íîâà - ÄÂ, áð. 113 îò 2007 ã., îòì., áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.). 
(4) (Èçì. - ÄÂ, áð. 104 îò 2005 ã.) Ïðîöåíòèòå ïî àë. 2, ò. 1 è 4 ñå îïðåäåëÿò ñúñ Çàêîíà çà áþäæåòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå.
 (5) Ðàçõîäèòå ïî àë. 3 ñå óòâúðæäàâàò îò íàäçîðíèÿ ñúâåò íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò ïî ïðåäëîæåíèå íà óïðàâèòåëÿ.
 (6) (Íîâà - ÄÂ, áð. 104 îò 2005 ã., èçì., áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã., áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) Ïðèõîäèòå ïî àë. 2, ò. 2 – 8 ïîñòúïâàò êàòî ñîáñòâåíè ïðèõîäè â áþäæåòà íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò.
 (7) (Íîâà - ÄÂ, áð. 104 îò 2005 ã., èçì., áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã., îòì., áð. 38 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.07.2012 ã.).
 Ïðèõîäè ïî ôîíä "Ïåíñèè"
   ×ë. 21. (Èçì. - ÄÂ, áð. 112 îò 2004 ã.) Ñðåäñòâàòà ïî ôîíä "Ïåíñèè" ñå íàáèðàò îò:
 1. îñèãóðèòåëíè âíîñêè îò îñèãóðèòåëè, îñèãóðåíè è ñàìîîñèãóðÿâàùè ñå ëèöà;
 2. îñèãóðèòåëíè âíîñêè è ïðèõîäè, ïðåäâèäåíè â äðóãè çàêîíè, çà îñèãóðÿâàíå çà èíâàëèäíîñò ïîðàäè îáùî çàáîëÿâàíå, ñòàðîñò è ñìúðò;
 3. (èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., áð. 67 îò 2003 ã., â ñèëà îò 1.01.2003 ã.) ñóìè îò äúðæàâíèÿ áþäæåò çà ïðîâåæäàíå íà îñèãóðÿâàíåòî íà ëèöàòà ïî ÷ë. 4, àë. 1, ò. 2 è 4, ÷ë. 9, àë. 6 è ñóìè îò áþäæåòà íà ñúäåáíàòà âëàñò çà ëèöàòà ïî ÷ë. 4, àë. 1, ò. 3; 
4. (èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., áð. 112 îò 2004 ã., áð. 15 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) òðàíñôåðè îò äúðæàâíèÿ áþäæåò çà:
 à) îñèãóðèòåëíè âíîñêè â ñëó÷àèòå, ïðåäâèäåíè â òîçè êîäåêñ;
 á) (èçì. - ÄÂ, áð. 112 îò 2004 ã.) ñóáñèäèè, ïðåäâèäåíè â Çàêîíà çà áþäæåòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå çà ñúîòâåòíàòà ãîäèíà;
 â) (îòì. - ÄÂ, áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.); 
5. (îòì. - ÄÂ, áð. 112 îò 2004 ã., íîâà, áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã., èçì., áð. 15 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) òðàíñôåðè îò äúðæàâíèÿ áþäæåò â ðàçìåð 12 íà ñòî âúðõó ñáîðà îò îñèãóðèòåëíèòå äîõîäè íà âñè÷êè îñèãóðåíè ëèöà çà êàëåíäàðíàòà ãîäèíà;
 6. (äîï. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., îòì., áð. 112 îò 2003 ã.); 
7. òàêñè, îïðåäåëåíè ñ òàðèôà íà Ìèíèñòåðñêèÿ ñúâåò;
 8. ëèõâè è äèâèäåíòè;
 9. äàðåíèÿ è çàâåùàíèÿ;
 10. (îòì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.); 
11. äðóãè èçòî÷íèöè.
 Ðàçõîäè ïî ôîíä "Ïåíñèè"
   ×ë. 22. (Äîï. - ÄÂ, áð. 113 îò 2007 ã.) Ñðåäñòâàòà ïî ôîíä "Ïåíñèè" ñå ðàçõîäâàò è òðàíñôåðèðàò çà:
 1. (èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) èçïëàùàíå íà ïåíñèè çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ è âúçðàñò, ïåíñèè çà èíâàëèäíîñò ïîðàäè îáùî çàáîëÿâàíå, íàñëåäñòâåíè ïåíñèè è äîáàâêèòå êúì òÿõ;
 2. (äîï. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) îñúâðåìåíÿâàíå, èíäåêñèðàíå è êîìïåíñèðàíå íà ïåíñèèòå ïî ò. 1;
 3. äðóãè ðàçõîäè, ñâúðçàíè ñ ïåíñèîííîòî îñèãóðÿâàíå;
 4. (íîâà - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., èçì., áð. 113 îò 2007 ã., îòì., áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.); 
5. (íîâà - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã.) ïîìîùè çà ïðîôèëàêòèêà è ðåõàáèëèòàöèÿ.
 Ïðèõîäè ïî ôîíä "Ïåíñèè, íåñâúðçàíè ñ òðóäîâà äåéíîñò"
   ×ë. 22à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., èçì., áð. 112 îò 2004 ã.) Ñðåäñòâàòà ïî ôîíä "Ïåíñèè, íåñâúðçàíè ñ òðóäîâà äåéíîñò" ñå íàáèðàò îò:
 1. (èçì. - ÄÂ, áð. 112 îò 2004 ã., áð. 15 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) òðàíñôåðè îò äúðæàâíèÿ áþäæåò çà:
 à) èçïëàùàíå íà ïåíñèè, çà êîèòî íå ñå äúëæàò îñèãóðèòåëíè âíîñêè, è çà èíäåêñàöèèòå, êîìïåíñàöèèòå è äîáàâêèòå êúì òÿõ;
 á) äîáàâêè êúì ïåíñèèòå íà âåòåðàíèòå îò âîéíèòå;
 â) äîáàâêè ïî ÷ë. 84, îïðåäåëåíè îò ïåíñèèòå ïî áóêâà "à";
 ã) (íîâà - ÄÂ, áð. 12 îò 2004 ã.) äîáàâêè êúì ïåíñèèòå, îïðåäåëåíè ñúñ Çàêîíà çà ïîëèòè÷åñêà è ãðàæäàíñêà ðåàáèëèòàöèÿ íà ðåïðåñèðàíè ëèöà; 
ä) (íîâà - ÄÂ, áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã., îòì., áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.); 
2. (îòì. - ÄÂ, áð. 112 îò 2004 ã.); 
3. òàêñè, îïðåäåëåíè ñ òàðèôà íà Ìèíèñòåðñêèÿ ñúâåò;
 4. ëèõâè è äèâèäåíòè;
 5. äàðåíèÿ è çàâåùàíèÿ.
 Ðàçõîäè ïî ôîíä "Ïåíñèè, íåñâúðçàíè ñ òðóäîâà äåéíîñò"
   ×ë. 22á. (Íîâ - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 12 îò 2004 ã.) Ñðåäñòâàòà ïî ôîíä "Ïåíñèè, íåñâúðçàíè ñ òðóäîâà äåéíîñò" ñå ðàçõîäâàò çà èçïëàùàíå íà:
 1. ïåíñèè çà âîåííà èíâàëèäíîñò;
 2. ïåíñèè çà ãðàæäàíñêà èíâàëèäíîñò;
 3. ñîöèàëíè ïåíñèè çà ñòàðîñò;
 4. ñîöèàëíè ïåíñèè çà èíâàëèäíîñò;
 5. ïåíñèè çà îñîáåíè çàñëóãè;
 6. ïåðñîíàëíè ïåíñèè;
 7. äîáàâêè êúì ïåíñèèòå íà âåòåðàíèòå îò âîéíèòå;
 8. äîáàâêè êúì ïåíñèèòå ïî Çàêîíà çà ïîëèòè÷åñêà è ãðàæäàíñêà ðåàáèëèòàöèÿ íà ðåïðåñèðàíè ëèöà; 
9. äîáàâêè ïî ÷ë. 84, îïðåäåëåíè îò ïåíñèè, çà êîèòî íå ñå äúëæàò îñèãóðèòåëíè âíîñêè;
 10. èíäåêñàöèè è êîìïåíñàöèè êúì ïåíñèèòå è äîáàâêèòå ïî ò. 1 - 9;
 11. (íîâà - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã.) ïîìîùè çà ïðîôèëàêòèêà è ðåõàáèëèòàöèÿ;
 12. (íîâà - ÄÂ, áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã., îòì., áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.). 
(2) Ñðåäñòâàòà ïî ôîíä "Ïåíñèè, íåñâúðçàíè ñ òðóäîâà äåéíîñò" ñå ðàçõîäâàò è çà èçïëàùàíå íà ïåíñèè, çà êîèòî íå ñå äúëæàò îñèãóðèòåëíè âíîñêè, ïî îòìåíåíèòå Çàêîí çà ïåíñèèòå è Çàêîí çà îáùåñòâåíîòî îñèãóðÿâàíå êàêòî è çà èíäåêñàöèèòå, êîìïåíñàöèèòå è äîáàâêèòå êúì òÿõ.
 Ïðèõîäè ïî ôîíä "Òðóäîâà çëîïîëóêà è ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò"
   ×ë. 23. Ïðèõîäèòå ïî ôîíä "Òðóäîâà çëîïîëóêà è ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò" ñå íàáèðàò îò:
 1. îñèãóðèòåëíè âíîñêè;
 2. (èçì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., â ñèëà îò 1.01.2003 ã.) ñóìè îò äúðæàâíèÿ áþäæåò çà îñèãóðÿâàíåòî íà ëèöàòà ïî ÷ë. 4, àë. 1, ò. 2 è 4 è ñóìè îò áþäæåòà íà ñúäåáíàòà âëàñò çà ëèöàòà ïî ÷ë. 4, àë. 1, ò. 3; 
3. ïðèõîäè, ïðåäâèäåíè â äðóãè çàêîíè, çà îñèãóðÿâàíå çà òðóäîâè çëîïîëóêè è ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò;
 4. (îòì. - ÄÂ, áð. 112 îò 2004 ã.); 
5. (äîï. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., îòì., áð. 112 îò 2003 ã.); 
6. òàêñè, îïðåäåëåíè ñ òàðèôà íà Ìèíèñòåðñêèÿ ñúâåò;
 7. ëèõâè è äèâèäåíòè;
 8. äàðåíèÿ è çàâåùàíèÿ;
 9. äðóãè èçòî÷íèöè.
 Ðàçõîäè ïî ôîíä "Òðóäîâà çëîïîëóêà è ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò"
  ×ë. 24. Ñðåäñòâàòà ïî ôîíä "Òðóäîâà çëîïîëóêà è ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò" ñå ðàçõîäâàò çà:
 1. èçïëàùàíå íà ïàðè÷íè îáåçùåòåíèÿ, ïåíñèè è ïîìîùè;
 2. îñúâðåìåíÿâàíå, èíäåêñèðàíå è êîìïåíñèðàíå íà ïàðè÷íèòå îáåçùåòåíèÿ, ïåíñèè è ïîìîùè;
 3. ìåðîïðèÿòèÿ çà ïðåäîòâðàòÿâàíå íà òðóäîâèòå çëîïîëóêè è ïðîôåñèîíàëíèòå áîëåñòè;
 4. (íîâà - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã.) äèàãíîñòèêà íà ïðîôåñèîíàëíèòå áîëåñòè;
 5. (ïðåäèøíà ò. 4 - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã.) ïîìîùíî-òåõíè÷åñêè ñðåäñòâà, ñâúðçàíè ñ óâðåæäàíåòî;
 6. (ïðåäèøíà ò. 5 - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã.) äðóãè ðàçõîäè, ñâúðçàíè ñ îñèãóðÿâàíåòî çà òðóäîâà çëîïîëóêà è ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò.
 Ïðèõîäè ïî ôîíä "Îáùî çàáîëÿâàíå è ìàé÷èíñòâî"
   ×ë. 25. Ïðèõîäèòå ïî ôîíä "Îáùî çàáîëÿâàíå è ìàé÷èíñòâî" ñå íàáèðàò îò:
 1. îñèãóðèòåëíè âíîñêè;
 2. (èçì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., â ñèëà îò 1.01.2003 ã.) ñóìè îò äúðæàâíèÿ áþäæåò çà îñèãóðÿâàíåòî íà ëèöà ïî ÷ë. 4, àë. 1, ò. 2 è 4 è ñóìè îò áþäæåòà íà ñúäåáíàòà âëàñò çà ëèöàòà ïî ÷ë. 4, àë. 1, ò. 3; 
3. ïðèõîäè, ïðåäâèäåíè ñ äðóãè çàêîíè, çà îñèãóðÿâàíå çà îáùî çàáîëÿâàíå è ìàé÷èíñòâî;
 4. (íîâà - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., îòì., áð. 112 îò 2004 ã.); 
5. (ïðåäèøíà ò. 4 - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., îòì., áð. 112 îò 2004 ã.); 
6. (ïðåäèøíà ò. 5, äîï. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., îòì., áð. 112 îò 2003 ã.); 
7. (ïðåäèøíà ò. 6 - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) òàêñè, îïðåäåëåíè ñ òàðèôà íà Ìèíèñòåðñêèÿ ñúâåò;
 8. (ïðåäèøíà ò. 7 - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) ëèõâè è äèâèäåíòè;
 9. (ïðåäèøíà ò. 8 - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) äàðåíèÿ è çàâåùàíèÿ;
 10. (ïðåäèøíà ò. 9 - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) äðóãè èçòî÷íèöè.
 Ðàçõîäè ïî ôîíä "Îáùî çàáîëÿâàíå è ìàé÷èíñòâî"
   ×ë. 26. Ñðåäñòâàòà ïî ôîíä "Îáùî çàáîëÿâàíå è ìàé÷èíñòâî" ñå ðàçõîäâàò çà:
 1. èçïëàùàíå íà ïàðè÷íè îáåçùåòåíèÿ è ïîìîùè;
 2. îñúâðåìåíÿâàíå, èíäåêñèðàíå è êîìïåíñèðàíå íà ïàðè÷íèòå îáåçùåòåíèÿ è ïîìîùè;
 3. ôèíàíñèðàíå íà äåéíîñòè çà íàìàëÿâàíå íà îáùèòå çàáîëÿâàíèÿ;
 4. îñèãóðÿâàíå ñ ïîìîùíî-òåõíè÷åñêè ñðåäñòâà;
 5. (íîâà - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã.) ñðåäñòâà ïî ïðîãðàìàòà "Â ïîäêðåïà íà ìàé÷èíñòâîòî";
 6. (íîâà - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., îòì., áð. 112 îò 2004 ã., ïðåäèøíà ò. 5, áð. 105 îò 2006 ã.) äðóãè ðàçõîäè, ñâúðçàíè ñ îñèãóðÿâàíåòî çà îáùî çàáîëÿâàíå è ìàé÷èíñòâî;
 7. (íîâà - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., îòì., áð. 112 îò 2004 ã.); 
8. (íîâà - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., îòì., áð. 112 îò 2004 ã.).
 Ïðèõîäè çà ôîíä "Áåçðàáîòèöà"
   ×ë. 26à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) Ïðèõîäèòå çà ôîíä "Áåçðàáîòèöà" ñå íàáèðàò îò:
 1. îñèãóðèòåëíè âíîñêè;
 2. (îòì. - ÄÂ, áð. 112 îò 2003 ã.); 
3. (èçì. - ÄÂ, áð. 35 îò 2009 ã., â ñèëà îò 12.05.2009 ã., áð. 16 îò 2010 ã., â ñèëà îò 26.02.2010 ã.) öåëåâè ñóìè îò äúðæàâíèÿ áþäæåò çà îáåçùåòåíèÿ ïî ÷ë. 230 è ÷ë. 231, àë. 1 îò Çàêîíà çà îòáðàíàòà è âúîðúæåíèòå ñèëè íà Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ; 
4. ëèõâè è äèâèäåíòè;
 5. äàðåíèÿ è çàâåùàíèÿ;
 6. äðóãè èçòî÷íèöè.
 Ðàçõîäè çà ôîíä "Áåçðàáîòèöà"
  ×ë. 26á. (Íîâ - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., èçì., áð. 113 îò 2007 ã., áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã., áð. 35 îò 2009 ã., â ñèëà îò 12.05.2009 ã., áð. 16 îò 2010 ã., â ñèëà îò 26.02.2010 ã.) Ñðåäñòâàòà îò ôîíä "Áåçðàáîòèöà" ñå ðàçõîäâàò è òðàíñôåðèðàò çà èçïëàùàíå íà îáåçùåòåíèÿ çà áåçðàáîòèöà, îáåçùåòåíèÿ ïî ÷ë. 230 è ÷ë. 231, àë. 1 îò Çàêîíà çà îòáðàíàòà è âúîðúæåíèòå ñèëè íà Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ.
 Êðàòêîñðî÷íè áåçëèõâåíè çàåìè çà ôîíäîâåòå
   ×ë. 27. (Èçì. - ÄÂ, áð. 119 îò 2002 ã., áð. 15 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) Ïðè âðåìåíåí íåäîñòèã íà ñðåäñòâà âúâ ôîíäîâåòå çà ïîêðèâàíå íà íåîòëîæíè îñèãóðèòåëíè ïëàùàíèÿ ìîãàò äà ñå ïîëçâàò êðàòêîñðî÷íè áåçëèõâåíè çàåìè îò äúðæàâíèÿ áþäæåò ñ ðàçðåøåíèå íà ìèíèñòúðà íà ôèíàíñèòå ïî ïðåäëîæåíèå íà óïðàâèòåëÿ íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò, êàêòî è çàåìè îò ôîíäîâå ñúñ ñîöèàëíî ïðåäíàçíà÷åíèå äî ðàçìåðà íà òåõíèòå ðåçåðâè ñ ðàçðåøåíèå íà ìèíèñòúðà íà ôèíàíñèòå è ìèíèñòúðà íà òðóäà è ñîöèàëíàòà ïîëèòèêà ïî ïðåäëîæåíèå íà Íàäçîðíèÿ ñúâåò íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò.
 Âëàãàíå íà ñâîáîäíè ñðåäñòâà
   ×ë. 28. (Äîï. - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã., èçì., áð. 1 îò 2002 ã.) Âðåìåííî ñâîáîäíèòå ñðåäñòâà ïî ôîíäîâåòå íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå ìîãàò äà ñå âëàãàò ïî äåïîçèòíè ñìåòêè â Áúëãàðñêàòà íàðîäíà áàíêà èëè çà ïðèäîáèâàíå, íà ïúðâè÷íèÿ ïàçàð èëè ÷ðåç Ìèíèñòåðñòâîòî íà ôèíàíñèòå, íà äúðæàâíè öåííè êíèæà, åìèòèðàíè îò áúëãàðñêîòî ïðàâèòåëñòâî.
 Áàíêîâî îáñëóæâàíå
  ×ë. 29. (Èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) (1) Áàíêèòå, îáñëóæâàùè ñìåòêèòå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò, ñå îïðåäåëÿò îò Ìèíèñòåðñòâîòî íà ôèíàíñèòå è Áúëãàðñêàòà íàðîäíà áàíêà. Îò îïðåäåëåíèòå îò Áúëãàðñêàòà íàðîäíà áàíêà è Ìèíèñòåðñòâîòî íà ôèíàíñèòå áàíêè Íàäçîðíèÿò ñúâåò íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò èçáèðà áàíêèòå, êîèòî èìàò ïðàâî äà îáñëóæâàò ñìåòêèòå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò.
 (2) Ðåäúò è íà÷èíúò íà îáñëóæâàíå íà ñìåòêèòå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò ñå îïðåäåëÿò îò Ìèíèñòåðñòâîòî íà ôèíàíñèòå è Áúëãàðñêàòà íàðîäíà áàíêà.
 Èçïúëíåíèå íà áþäæåòà
   ×ë. 30. (1) Èçïúëíåíèåòî íà áþäæåòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå ñå îñúùåñòâÿâà îò Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò.
 (2) Ïúðâîñòåïåíåí ðàçïîðåäèòåë ñ áþäæåòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå å óïðàâèòåëÿò íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò.
 (3) Âòîðîñòåïåííè ðàçïîðåäèòåëè ñ áþäæåòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå â òåðèòîðèàëíèòå ïîäåëåíèÿ íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò ñà òåõíèòå ðúêîâîäèòåëè.
 Ãîäèøåí îò÷åò
   ×ë. 31. (1) Ãîäèøíèÿò îò÷åò çà èçïúëíåíèåòî íà áþäæåòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå ñå èçãîòâÿ îò Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò è ñå âíàñÿ îò íåãîâèÿ óïðàâèòåë â Íàðîäíîòî ñúáðàíèå çà ïðèåìàíå åäíîâðåìåííî ñ îò÷åòà çà èçïúëíåíèåòî íà äúðæàâíèÿ áþäæåò.
 (2) Ðåøåíèåòî íà Íàðîäíîòî ñúáðàíèå çà ïðèåìàíå îò÷åòà çà èçïúëíåíèåòî íà áþäæåòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå ñå îáíàðîäâà â "Äúðæàâåí âåñòíèê".
 Ãëàâà òðåòà
ÓÏÐÀÂËÅÍÈÅ

 Ôóíêöèè íà ìèíèñòúðà íà òðóäà è ñîöèàëíàòà ïîëèòèêà 
(Çàãë. èçì. - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.)
   ×ë. 32. (Èçì. - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) Ìèíèñòúðúò íà òðóäà è ñîöèàëíàòà ïîëèòèêà ðàçðàáîòâà, êîîðäèíèðà è ïðîâåæäà äúðæàâíàòà ïîëèòèêà ïî äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå.
 Íàöèîíàëåí îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò
   ×ë. 33. (1) Äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå ñå óïðàâëÿâà îò Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò. Òîé îò÷èòà ñâîÿòà äåéíîñò ïðåä Íàðîäíîòî ñúáðàíèå.
 (2) (Äîï. - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) Íàöèîíàëíèÿò îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò å þðèäè÷åñêî ëèöå ñúñ ñåäàëèùå Ñîôèÿ. Èíñòèòóòúò ñúçäàâà ñâîè òåðèòîðèàëíè ïîäåëåíèÿ. Ðúêîâîäèòåëèòå íà òåðèòîðèàëíèòå ïîäåëåíèÿ ñå íàçíà÷àâàò ñ êîíêóðñ çà ñðîê 6 ãîäèíè.
 (3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 38 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.07.2012 ã.) Äåéíîñòòà íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò ñå îñúùåñòâÿâà îò àäìèíèñòðàöèÿ, â êîÿòî ðàáîòÿò ëèöà ïî ñëóæåáíî è ïî òðóäîâî ïðàâîîòíîøåíèå. Çà ñëóæèòåëèòå ïî òðóäîâî ïðàâîîòíîøåíèå ñå ïðèëàãà ÷ë. 107à îò Êîäåêñà íà òðóäà. 
(4) (Íîâà - ÄÂ, áð. 38 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.07.2012 ã.) Çà àäìèíèñòðàöèÿòà íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò ñå ïðèëàãà Çàêîíúò çà àäìèíèñòðàöèÿòà, äîêîëêîòî äðóãî íå å ïðåäâèäåíî â òîçè êîäåêñ.
 (5) (Íîâà - ÄÂ, áð. 120 îò 2002 ã., îòì., áð. 105 îò 2005 ã., ïðåäèøíà àë. 3, áð. 38 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.07.2012 ã.) Íàöèîíàëíèÿò îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò:
 1. èçïúëíÿâà áþäæåòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå;
 2. (èçì. - ÄÂ, áð. 105 îò 2005 ã.) óñòàíîâÿâà è ñúáèðà âçåìàíèÿòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå îò íåïðàâèëíî èçâúðøåíè îñèãóðèòåëíè ðàçõîäè;
 3. (èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., îòì., áð. 105 îò 2005 ã.); 
4. (äîï. - ÄÂ, áð. 105 îò 2005 ã.) îñúùåñòâÿâà êîíòðîë ïî ñïàçâàíå íà îñèãóðèòåëíîòî çàêîíîäàòåëñòâî âúâ âðúçêà ñ âúçëîæåíèòå ìó äåéíîñòè;
 5. îðãàíèçèðà äåéíîñòòà ïî óñòàíîâÿâàíå íà àäìèíèñòðàòèâíè íàðóøåíèÿ è àäìèíèñòðàòèâíè íàêàçàíèÿ;
 6. (äîï. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., èçì., áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) èçâúðøâà ïëàùàíåòî íà ïåíñèèòå, îáåçùåòåíèÿòà è ïîìîùèòå ïî òîçè êîäåêñ, êàêòî è íà ãàðàíòèðàíèòå âçåìàíèÿ ïî Çàêîíà çà ãàðàíòèðàíèòå âçåìàíèÿ íà ðàáîòíèöèòå è ñëóæèòåëèòå ïðè íåñúñòîÿòåëíîñò íà ðàáîòîäàòåëÿ;
 7. (èçì. – ÄÂ, áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) ïîääúðæà èíôîðìàöèîííà ñèñòåìà çà îñèãóðåíèòå ëèöà, îñèãóðèòåëèòå è ñàìîîñèãóðÿâàùèòå ñå ëèöà âúç îñíîâà íà äàííèòå, ïðåäîñòàâåíè îò Íàöèîíàëíàòà àãåíöèÿ çà ïðèõîäèòå, è çà òðóäîâèòå çëîïîëóêè è ïðîôåñèîíàëíèòå áîëåñòè;
 8. îñúùåñòâÿâà äåéíîñò ïî ïîäãîòîâêà è ïðèëàãàíå íà ìåæäóíàðîäíè äîãîâîðè â îáëàñòòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå;
 9. (íîâà - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) èçäàâà èíôîðìàöèîíåí áþëåòèí;
 10. (íîâà - ÄÂ, áð. 120 îò 2002 ã., èçì., áð. 105 îò 2005 ã., áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) ïîääúðæà èíôîðìàöèîííà ñèñòåìà çà èçïëàùàíèòå ïåíñèè, îáåçùåòåíèÿ è ïîìîùè ïî òîçè êîäåêñ è çà ãàðàíòèðàíèòå âçåìàíèÿ ïî Çàêîíà çà ãàðàíòèðàíèòå âçåìàíèÿ íà ðàáîòíèöèòå è ñëóæèòåëèòå ïðè íåñúñòîÿòåëíîñò íà ðàáîòîäàòåëÿ;
 11. (íîâà - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., äîï., áð. 104 îò 2005 ã., â ñèëà îò 27.12.2005 ã., áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) ñêëþ÷âà äîãîâîðè çà ïðåäîñòàâÿíå íà èíôîðìàöèÿ, èíôîðìàöèîííè ïðîäóêòè çà îáðàáîòâàíå íà èíôîðìàöèÿ è çà äåéíîñòè ïî ñîöèàëíîòî îñèãóðÿâàíå ïðè óñëîâèÿ è ïî ðåä, îïðåäåëåíè îò óïðàâèòåëÿ íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò;
 12. (íîâà – ÄÂ, áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) ñúçäàâà è ïîääúðæà åëåêòðîíåí ðåãèñòúð íà áîëíè÷íèòå ëèñòîâå è ðåøåíèÿòà ïî îáæàëâàíåòî èì.
 (6) (Îòì. - ÄÂ, áð. 105 îò 2005 ã., íîâà, áð. 41 îò 2007 ã., èçì., áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã., ïðåäèøíà àë. 4, áð. 38 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.07.2012 ã.) Èíôîðìàöèÿòà, íåîáõîäèìà çà îñúùåñòâÿâàíå íà ôóíêöèèòå è ïðàâîìîùèÿòà íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò, ñå ïðåäîñòàâÿ áåçïëàòíî îò ñúîòâåòíèòå äúðæàâíè è îáùèíñêè îðãàíè, âêëþ÷èòåëíî âñè÷êè äàííè îò ÅÑÃÐÀÎÍ, îò Íàöèîíàëíèÿ ñòàòèñòè÷åñêè èíñòèòóò è îò ëå÷åáíèòå çàâåäåíèÿ.
 (7) (Íîâà - ÄÂ, áð. 109 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) Íàöèîíàëíèÿò îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò ïðåäîñòàâÿ íà èçïúëíèòåëíèÿ äèðåêòîð íà Íàöèîíàëíàòà àãåíöèÿ çà ïðèõîäèòå èíôîðìàöèÿ çà èçïëàòåíèòå/íà÷èñëåíèòå íà ëèöà, ìåñòíè íà äðóãà äúðæàâà – ÷ëåíêà íà Åâðîïåéñêèÿ ñúþç, äîõîäè ïî ÷ë. 143ç, àë. 1, ò. 4 îò Äàíú÷íî-îñèãóðèòåëíèÿ ïðîöåñóàëåí êîäåêñ â ñðîê äî 30 àïðèë íà ãîäèíàòà, ñëåäâàùà ãîäèíàòà íà èçïëàùàíå/íà÷èñëÿâàíå íà äîõîäà, ïî ðåäà íà ÷ë. 143ç, àë. 7 îò Äàíú÷íî-îñèãóðèòåëíèÿ ïðîöåñóàëåí êîäåêñ.
 Îðãàíè íà óïðàâëåíèå
   ×ë. 34. Îðãàíè íà óïðàâëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò ñà:
 1. íàäçîðíèÿò ñúâåò;
 2. óïðàâèòåëÿò è ïîäóïðàâèòåëÿò.
 Íàäçîðåí ñúâåò
   ×ë. 35. (1) (Äîï. - ÄÂ, áð. 112 îò 2002 ã., èçì., áð. 67 îò 2003 ã.) Íàäçîðíèÿò ñúâåò ñå ñúñòîè îò ïî åäèí ïðåäñòàâèòåë íà âñÿêà îò ïðåäñòàâèòåëíèòå îðãàíèçàöèè íà ðàáîòíèöèòå è ñëóæèòåëèòå è íà ðàáîòîäàòåëèòå, ïðèçíàòè ñúãëàñíî Êîäåêñà íà òðóäà, è ðàâåí íà òÿõ áðîé ïðåäñòàâèòåëè, îïðåäåëåíè îò Ìèíèñòåðñêèÿ ñúâåò, åäèí îò êîèòî çàäúëæèòåëíî å èçïúëíèòåëíèÿò äèðåêòîð íà Íàöèîíàëíàòà àãåíöèÿ çà ïðèõîäèòå.
 (2) Ïðåäñòàâèòåëèòå íà îðãàíèçàöèèòå íà ðàáîòíèöèòå è ñëóæèòåëèòå è íà ðàáîòîäàòåëèòå ïî àë. 1 ñå îïðåäåëÿò îò ðúêîâîäíèòå èì îðãàíè íà íàöèîíàëíî ðàâíèùå.
 (3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) Êîãàòî ïðåäñòàâèòåëíèòå îðãàíèçàöèè íà ðàáîòíèöèòå è ñëóæèòåëèòå èëè íà ðàáîòîäàòåëèòå ñà ðàçëè÷åí áðîé, êâîòàòà íà îðãàíèçàöèèòå ñ ïî-ìàëúê áðîé ñå äîïúëâà äî êâîòàòà íà îðãàíèçàöèèòå ñ ïî-ãîëÿì áðîé ïî ñïîðàçóìåíèå ìåæäó çàèíòåðåñîâàíèòå îðãàíèçàöèè.
 (4) (Íîâà - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) Ïðè ëèïñà íà ñïîðàçóìåíèå ïî àë. 3 äîïúëâàíå íà êâîòàòà íà íàöèîíàëíî ïðåäñòàâèòåëíèòå îðãàíèçàöèè ñ ïî-ìàëúê áðîé íå ñå îñúùåñòâÿâà è ñúñòàâúò íà Íàäçîðíèÿ ñúâåò êîëè÷åñòâåíî ñå îïðåäåëÿ åäèíñòâåíî ïî ðåäà íà àë. 1.
 (5) (Ïðåäèøíà àë. 3 - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) Íàäçîðíèÿò ñúâåò èìà ìàíäàò çà ñðîê ÷åòèðè ãîäèíè.
 (6) (Ïðåäèøíà àë. 4 - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) Ïîèìåííèÿò ñúñòàâ íà íàäçîðíèÿ ñúâåò, êàêòî è ïðîìåíèòå â íåãî, ñå îáíàðîäâàò îò ïðåäñåäàòåëÿ ìó â "Äúðæàâåí âåñòíèê".
 (7) (Ïðåäèøíà àë. 5 - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) ×ëåíîâåòå íà íàäçîðíèÿ ñúâåò èçáèðàò îò ñâîÿ ñúñòàâ ïðåäñåäàòåë íà ðîòàöèîíåí ïðèíöèï.
 (8) (Ïðåäèøíà àë. 6 - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) Íàäçîðíèÿò ñúâåò ñå ñâèêâà íà çàñåäàíèÿ îò ïðåäñåäàòåëÿ èëè ïî èñêàíå íà åäíà òðåòà îò ÷ëåíîâåòå ìó.
 (9) (Ïðåäèøíà àë. 7 - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) Çàñåäàíèÿòà íà íàäçîðíèÿ ñúâåò ñà ðåäîâíè, àêî íà òÿõ ñà ïðèñúñòâàëè íàé-ìàëêî ïîëîâèíàòà îò ÷ëåíîâåòå ìó. Ðåøåíèÿòà ñå âçåìàò, àêî çà òÿõ ãëàñóâàò ïîâå÷å îò ïîëîâèíàòà îò îáùèÿ áðîé íà ÷ëåíîâåòå íà íàäçîðíèÿ ñúâåò.
 (10) (Ïðåäèøíà àë. 8 - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) Óïðàâèòåëÿò íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò ó÷àñòâà â çàñåäàíèÿòà íà íàäçîðíèÿ ñúâåò ñúñ ñúâåùàòåëåí ãëàñ.
 Ôóíêöèè íà íàäçîðíèÿ ñúâåò
   ×ë. 36. (1) (Ïðåäèøåí òåêñò íà ÷ë. 36 - ÄÂ, áð. 41 îò 2007 ã.) Íàäçîðíèÿò ñúâåò:
 1. óòâúðæäàâà îñíîâíèòå íàñîêè íà äåéíîñòòà íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò;
 2. óòâúðæäàâà ïðîåêòèòå íà ãîäèøíèÿ áþäæåò íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå è îò÷åòà ìó;
 3. îñúùåñòâÿâà êîíòðîë âúðõó äåéíîñòòà íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò, ñúâåòà íà óïðàâèòåëÿ, óïðàâèòåëÿ è ïîäóïðàâèòåëÿ;
 4. óòâúðæäàâà ïðîåêòèòå íà íîðìàòèâíèòå àêòîâå ïî äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå ïðåäè âíàñÿíåòî èì çà ïðèåìàíå îò ñúîòâåòíèòå äúðæàâíè îðãàíè;
 5. (äîï. – ÄÂ, áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) ïðèåìà ïðàâèëíèê çà îðãàíèçàöèÿòà è äåéíîñòòà íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò è ïðàâèëíèê çà äåéíîñòòà íà íàäçîðíèÿ ñúâåò; ïðàâèëíèêúò çà îðãàíèçàöèÿòà è äåéíîñòòà íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò ñå îáíàðîäâà îò ïðåäñåäàòåëÿ íà íàäçîðíèÿ ñúâåò â "Äúðæàâåí âåñòíèê";
 6. (äîï. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., èçì., áð. 105 îò 2005 ã.) äàâà ñúãëàñèå çà ðàçñðî÷âàíå íà âçåìàíèÿ çà çàäúëæèòåëíè îñèãóðèòåëíè âíîñêè êúì ôîíäîâåòå íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå â ñëó÷àèòå ïî ÷ë. 184, 185 è 188 îò Äàíú÷íî-îñèãóðèòåëíèÿ ïðîöåñóàëåí êîäåêñ; 
7. (èçì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., äîï., áð. 105 îò 2005 ã.) âçåìà ðåøåíèå çà çàëè÷àâàíå íà íåñúáèðàåìè âçåìàíèÿ ïî âçåìàíèÿòà, ñúáèðàíè îò Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò ñëåä ïðèêëþ÷âàíå íà ïðîèçâîäñòâîòî çà íåñúñòîÿòåëíîñò èëè ëèêâèäàöèÿ íà îñèãóðèòåëèòå, êàêòî è çà çàäúëæåíèÿ êúì äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå íà îñèãóðèòåëè è ñàìîîñèãóðÿâàùè ñå ëèöà äî 1000 ëâ., êîèòî íå ìîãàò äà áúäàò ñúáðàíè ïî ðåäà íà ÷ë. 110, àë. 5; 
8. âçåìà ðåøåíèÿ çà ïðèäîáèâàíå è ðàçïîðåæäàíå ñ èìóùåñòâîòî íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò íàä ðàçìåð, îïðåäåëåí îò ïðàâèëíèêà çà îðãàíèçàöèÿòà è äåéíîñòòà íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò;
 9. âçåìà ðåøåíèÿ çà èçïîëçâàíå ñðåäñòâàòà îò ðåçåðâà ïî áþäæåòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå;
 10. âçåìà ðåøåíèÿ çà ïðèäîáèâàíå íà íåäâèæèìè èìîòè îò Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò ñðåùó çàäúëæåíèÿ êúì ôîíäîâåòå íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå;
 11. (îòì. - ÄÂ, áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã.); 
12. (íîâà – ÄÂ, áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) îïðåäåëÿ ñ ðåøåíèå èçïúëíèòåëèòå íà äåéíîñòòà ïî ïðîôèëàêòèêà è ðåõàáèëèòàöèÿ çà ñúîòâåòíàòà êàëåíäàðíà ãîäèíà; ðåøåíèåòî íå ïîäëåæè íà îáæàëâàíå.
 (2) (Íîâà - ÄÂ, áð. 41 îò 2007 ã., äîï., áð. 42 îò 2009 ã., èçì., áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) ×ëåíîâåòå íà Íàäçîðíèÿ ñúâåò íå ïîëó÷àâàò âúçíàãðàæäåíèå çà ó÷àñòèåòî ñè â çàñåäàíèÿ íà ñúâåòà.
 Óïðàâèòåë è ïîäóïðàâèòåë
   ×ë. 37. (1) Óïðàâèòåëÿò è ïîäóïðàâèòåëÿò íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò ñå èçáèðàò îò Íàðîäíîòî ñúáðàíèå çà ñðîê ÷åòèðè ãîäèíè.
 (2) Óïðàâèòåëÿò íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò äåéñòâà îò èìåòî íà èíñòèòóòà, îðãàíèçèðà è ðúêîâîäè äåéíîñòòà ìó è ãî ïðåäñòàâëÿâà ïðåä âñè÷êè ôèçè÷åñêè è þðèäè÷åñêè ëèöà â ñòðàíàòà è â ÷óæáèíà.
 (3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 100 îò 2011 ã., â ñèëà îò 1.01.2012 ã.) Ïðè îòñúñòâèå íà óïðàâèòåëÿ íåãîâèòå ôóíêöèè ñå èçïúëíÿâàò îò ïîäóïðàâèòåëÿ. Ïîäóïðàâèòåëÿò ìîæå äà èçïúëíÿâà ôóíêöèè, êîèòî ñà ìó âúçëîæåíè îò óïðàâèòåëÿ.
 (4) (Äîï. - ÄÂ, áð. 42 îò 2009 ã., èçì., áð. 97 îò 2010 ã., â ñèëà îò 10.12.2010 ã.) Óïðàâèòåëÿò è ïîäóïðàâèòåëÿò ìîãàò äà áúäàò îñâîáîäåíè è ïðåäè èçòè÷àíå íà ñðîêà, çà êîéòî ñà èçáðàíè, àêî ñà îñúäåíè çà óìèøëåíî ïðåñòúïëåíèå îò îáù õàðàêòåð ñ âëÿçëà â ñèëà ïðèñúäà, ïðè âëèçàíå â ñèëà íà àêò, ñ êîéòî å óñòàíîâåí êîíôëèêò íà èíòåðåñè ïî Çàêîíà çà ïðåäîòâðàòÿâàíå è óñòàíîâÿâàíå íà êîíôëèêò íà èíòåðåñè, ñèñòåìíî íàðóøàâàò çàäúëæåíèÿòà ñè, âúçïðåïÿòñòâàíè ñà äà ãè èçïúëíÿâàò çà ñðîê ïîâå÷å îò øåñò ìåñåöà èëè ñà ïîäàëè îñòàâêà ïðåä Íàðîäíîòî ñúáðàíèå.
 (5) Óïðàâèòåëÿò:
 1. îñúùåñòâÿâà îïåðàòèâíîòî ðúêîâîäñòâî íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò;
 2. (äîï. - ÄÂ, áð. 105 îò 2005 ã.) óòâúðæäàâà çàäúëæèòåëíè çà âñè÷êè ôèçè÷åñêè è þðèäè÷åñêè ëèöà â ñòðàíàòà èíñòðóêöèè, ôîðìóëÿðè è äðóãè äîêóìåíòè, ñâúðçàíè ñ ïðîâåæäàíå íà îñèãóðÿâàíåòî âúâ âðúçêà ñ âúçëîæåíèòå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò äåéíîñòè;
 3. âíàñÿ çà óòâúðæäàâàíå â íàäçîðíèÿ ñúâåò:
 à) ïðîåêòîáþäæåòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå;
 á) ïðîåêò çà îò÷åò çà èçïúëíåíèå íà áþäæåòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå;
 â) ïðîåêòè çà íîðìàòèâíè àêòîâå ïî äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå;
 ã) ïðîåêò çà ïðàâèëíèê çà îðãàíèçàöèÿòà è äåéíîñòòà íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò;
 ä) ïðîåêòè íà ðåøåíèÿ çà èçïîëçâàíå íà ñðåäñòâà îò ðåçåðâà ïî áþäæåòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå;
 4. îòêðèâà è çàêðèâà ïîäåëåíèÿ íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò è óòâúðæäàâà ñòðóêòóðàòà è áþäæåòèòå èì;
 5. ñêëþ÷âà ðàçïîðåäèòåëíè ñäåëêè çà èìóùåñòâîòî íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò äî ðàçìåð, îïðåäåëåí ñ ïðàâèëíèêà çà îðãàíèçàöèÿòà è äåéíîñòòà íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò;
 6. (äîï. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., èçì., áð. 105 îò 2005 ã.) äàâà ñúãëàñèå çà ðàçñðî÷âàíå íà âçåìàíèÿ çà çàäúëæèòåëíè îñèãóðèòåëíè âíîñêè êúì ôîíäîâåòå íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå â ñëó÷àèòå ïî ÷ë. 184, 185 è 188 îò Äàíú÷íî-îñèãóðèòåëíèÿ ïðîöåñóàëåí êîäåêñ; 
7. óòâúðæäàâà ðàçïðåäåëåíèåòî íà êàïèòàëíè âëîæåíèÿ çà ñòîïàíèñâàíå èìóùåñòâîòî íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò;
 8. (íîâà - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã.) óòâúðæäàâà è îáÿâÿâà îñèãóðèòåëíèÿ äîõîä ïî ÷ë. 70; 
9. (íîâà - ÄÂ, áð. 104 îò 2005 ã., èçì., áð. 105 îò 2006 ã.) îïðåäåëÿ öåíèòå íà óñëóãèòå è äåéíîñòèòå ïî ÷ë. 20, àë. 2, ò. 5 - 8; 
10. (íîâà - ÄÂ, áð. 38 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.07.2012 ã.) óïðàæíÿâà ôóíêöèèòå íà:
 à) îðãàí ïî íàçíà÷àâàíåòî ïî îòíîøåíèå íà äúðæàâíèòå ñëóæèòåëè;
 á) ðàáîòîäàòåë ïî îòíîøåíèå íà ñëóæèòåëèòå, ðàáîòåùè ïî òðóäîâî ïðàâîîòíîøåíèå.
 (6) (Íîâà - ÄÂ, áð. 41 îò 2007 ã.) Óïðàâèòåëÿò íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò ïîëó÷àâà îñíîâíî ìåñå÷íî âúçíàãðàæäåíèå â ðàçìåð íà îñíîâíîòî ìåñå÷íî âúçíàãðàæäåíèå íà ïðåäñåäàòåë íà ïîñòîÿííà ïàðëàìåíòàðíà êîìèñèÿ. Ïîäóïðàâèòåëÿò íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò ïîëó÷àâà îñíîâíî ìåñå÷íî âúçíàãðàæäåíèå â ðàçìåð íà îñíîâíîòî ìåñå÷íî âúçíàãðàæäåíèå íà íàðîäåí ïðåäñòàâèòåë.
 Ñúâåò íà óïðàâèòåëÿ
  ×ë. 38. (1) (Èçì. è äîï. - ÄÂ, áð. 100 îò 2011 ã., â ñèëà îò 1.01.2012 ã., èçì., áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) Â ñâîÿòà äåéíîñò óïðàâèòåëÿò ñå ïîäïîìàãà îò ñúâåò íà óïðàâèòåëÿ íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò. Ñúñòàâúò íà ñúâåòà ñå îïðåäåëÿ ñ ïðàâèëíèêà çà îðãàíèçàöèÿòà è äåéíîñòòà íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò. Óïðàâèòåëÿò ñâèêâà è ðúêîâîäè çàñåäàíèÿòà íà ñúâåòà íà óïðàâèòåëÿ.
 (2) Çàñåäàíèÿòà íà ñúâåòà íà óïðàâèòåëÿ ñà ðåäîâíè, àêî ïðèñúñòâàò äâå òðåòè îò ÷ëåíîâåòå. Ðåøåíèÿòà ñå âçåìàò ñ îáèêíîâåíî ìíîçèíñòâî.
 (3) (Äîï. - ÄÂ, áð. 38 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.07.2012 ã.) Ñúâåòúò íà óïðàâèòåëÿ ïðåäëàãà íà óïðàâèòåëÿ ïðîåêòè íà ðåøåíèÿ âúâ âðúçêà ñ ïðàâîìîùèÿòà ìó ïî ÷ë. 37, àë. 5, ò. 1 - 9.
 Èçèñêâàíèÿ êúì ÷ëåíîâåòå íà íàäçîðíèÿ ñúâåò, óïðàâèòåëÿ è ïîäóïðàâèòåëÿ
   ×ë. 39. (Ïðåäèøíà àë. 1 - ÄÂ, áð. 42 îò 2009 ã.) ×ëåíîâå íà íàäçîðíèÿ ñúâåò, óïðàâèòåë è ïîäóïðàâèòåë íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò íå ìîãàò äà áúäàò:
 1. ëèöà, êîèòî ñà ëèøåíè îò ïðàâîòî äà çàåìàò ðúêîâîäíà, îò÷åòíè÷åñêà èëè ìàòåðèàëíîîòãîâîðíà äëúæíîñò;
 2. ëèöà, êîèòî ó÷àñòâàò â óïðàâèòåëíè èëè êîíòðîëíè îðãàíè íà äðóãè îñèãóðèòåëíè ôîíäîâå;
 3. ëèöà, îñúæäàíè çà óìèøëåíî ïðåñòúïëåíèå;
 4. ëèöà, êîèòî ñà áèëè ÷ëåíîâå íà óïðàâèòåëíè îðãàíè íà þðèäè÷åñêè ëèöà, ïðåêðàòåíè ïîðàäè íåñúñòîÿòåëíîñò, àêî ñà îñòàíàëè íåóäîâëåòâîðåíè êðåäèòîðè;
 5. (äîï. - ÄÂ, áð. 42 îò 2009 ã.) ëèöà, êîèòî ñà ñúïðóçè èëè ñå íàìèðàò âúâ ôàêòè÷åñêî ñúæèòåëñòâî èëè ñå íàìèðàò â ðîäñòâî ïî ïðàâà èëè ïî ñúðåáðåíà ëèíèÿ èëè ïî ñâàòîâñòâî äî ÷åòâúðòà ñòåïåí ñ ÷ëåíîâå íà íàäçîðíèÿ ñúâåò, óïðàâèòåëÿ è ïîäóïðàâèòåëÿ.
 Ãëàâà ÷åòâúðòà
ÎÁÅÇÙÅÒÅÍÈß

 Ðàçäåë I
Îáåçùåòåíèÿ ïðè âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò è òðóäîóñòðîÿâàíå

 Ïðàâî íà îáåçùåòåíèå
    ×ë. 40. (1) (Äîï. - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã., èçì., áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) Îñèãóðåíèòå ëèöà çà îáùî çàáîëÿâàíå è ìàé÷èíñòâî èìàò ïðàâî íà ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå âìåñòî âúçíàãðàæäåíèå çà âðåìåòî íà îòïóñê ïîðàäè âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò è ïðè òðóäîóñòðîÿâàíå, àêî èìàò íàé-ìàëêî 6 ìåñåöà îñèãóðèòåëåí ñòàæ êàòî îñèãóðåíè çà òîçè ðèñê. Èçèñêâàíåòî çà 6 ìåñåöà îñèãóðèòåëåí ñòàæ íå ñå îòíàñÿ çà ëèöàòà, íåíàâúðøèëè 18-ãîäèøíà âúçðàñò.
 (2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 112 îò 2003 ã., áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.) Îñèãóðåíèòå ëèöà çà òðóäîâà çëîïîëóêà è ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò èìàò ïðàâî íà ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå çà òðóäîâà çëîïîëóêà èëè ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò, êàêòî è íà îáåçùåòåíèå ïðè òðóäîóñòðîÿâàíå â òåçè ñëó÷àè íåçàâèñèìî îò ïðîäúëæèòåëíîñòòà íà îñèãóðèòåëíèÿ ñòàæ.
 (3) (Äîï. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., èçì., áð. 38 îò 2005 ã., áð. 105 îò 2006 ã., áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã., äîï., áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., èçì., áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) Ïàðè÷íèòå îáåçùåòåíèÿ çà âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò, òðóäîóñòðîÿâàíå, áðåìåííîñò è ðàæäàíå è çà îòãëåæäàíå íà ìàëêî äåòå è ïîìîùèòå îò äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå ñå èç÷èñëÿâàò è èçïëàùàò îò Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò íà îñèãóðåíèòå ëèöà ïî äåêëàðèðàíà îò òÿõ ëè÷íà áàíêîâà ñìåòêà. Àêî ëèöåòî íÿìà ïðàâî íà îáåçùåòåíèå èëè ïîìîù, äëúæíîñòíîòî ëèöå, íà êîåòî å âúçëîæåíî ðúêîâîäñòâîòî ïî èçïëàùàíåòî íà îáåçùåòåíèÿòà è ïîìîùèòå èëè äðóãî äëúæíîñòíî ëèöå, îïðåäåëåíî îò ðúêîâîäèòåëÿ íà òåðèòîðèàëíîòî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò, èçäàâà ðàçïîðåæäàíå çà îòêàç. Ðàçïîðåæäàíåòî ñå îòìåíÿ, àêî â äàâíîñòíèÿ ñðîê ïî ÷ë. 115, àë. 2 ëèöåòî èëè îñèãóðèòåëÿò ïðåäñòàâÿò íîâè èëè äîïúëíèòåëíè äîêàçàòåëñòâà, óñòàíîâÿâàùè ïðàâîòî íà îáåçùåòåíèå èëè ïîìîù.
 (4) (Íîâà - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., èçì., áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Äëúæíîñòíîòî ëèöå ïî àë. 3 èçäàâà ðàçïîðåæäàíå çà ñïèðàíå íà ïðîèçâîäñòâîòî ïî îòïóñêàíåòî èëè èçïëàùàíåòî íà îáåçùåòåíèÿòà çà âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò, òðóäîâà çëîïîëóêà èëè ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò, òðóäîóñòðîÿâàíå, áðåìåííîñò è ðàæäàíå è îòãëåæäàíå íà äåòå, êîãàòî:
 1. ñà îáæàëâàíè àêòîâå íà îðãàíèòå íà ìåäèöèíñêàòà åêñïåðòèçà;
 2. ñà ïðåäñòàâåíè äîêàçàòåëñòâà, êîèòî ìîãàò äà äîâåäàò äî èçäàâàíå íà ðàçïîðåæäàíå çà îòêàç èëè ïðåêðàòÿâàíå èçïëàùàíåòî íà îáåçùåòåíèåòî;
 3. íå ñà ïðåäîñòàâåíè äàííè çà èçäàäåíèòå áîëíè÷íè ëèñòîâå è ðåøåíèÿòà ïî îáæàëâàíåòî èì â ðåãèñòúðà ïî ÷ë. 33, àë. 5, ò. 12.
 (5) (Èçì. - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã., áð. 112 îò 2003 ã., áð. 105 îò 2006 ã., ïðåäèøíà àë. 4, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., èçì., áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) Îñèãóðèòåëÿò èçïëàùà íà îñèãóðåíîòî ëèöå çà ïúðâèòå òðè ðàáîòíè äíè îò âðåìåííàòà íåðàáîòîñïîñîáíîñò 70 íà ñòî îò ñðåäíîäíåâíîòî áðóòíî âúçíàãðàæäåíèå çà ìåñåöà, â êîéòî å íàñòúïèëà âðåìåííàòà íåðàáîòîñïîñîáíîñò, íî íå ïî-ìàëêî îò 70 íà ñòî îò ñðåäíîäíåâíîòî óãîâîðåíî âúçíàãðàæäåíèå.
 (6) (Íîâà - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã., èçì., áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã., ïðåäèøíà àë. 5, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., îòì., áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.). 
(7) (Íîâà - ÄÂ, áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) Ïàðè÷íèòå îáåçùåòåíèÿ çà âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò ñå âúçñòàíîâÿâàò îò ëèöàòà çà ïåðèîäà, çà êîéòî èì å îòïóñíàòà ïåíñèÿ çà èíâàëèäíîñò çà ñúùîòî çàáîëÿâàíå, ñ èçêëþ÷åíèå íà ñëó÷àèòå, êîãàòî áîëíè÷íèÿò ëèñò å èçäàäåí ïðè îáåêòèâíè äàííè çà îáîñòðÿíå íà ñúñòîÿíèåòî, êàêòî è ñ èíòåðâåíöèè, ñâúðçàíè ñ ëå÷åíèå íà õðîíè÷íîòî çàáîëÿâàíå.
 Ñðîêîâå çà ïðåäñòàâÿíå íà äîêóìåíòè çà èçïëàùàíå íà îáåçùåòåíèå çà âðåìåííà 
íåðàáîòîñïîñîáíîñò èëè òðóäîóñòðîÿâàíå
   ×ë. 40à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã., èçì., áð. 94 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) Äîêóìåíòèòå çà èçïëàùàíå íà ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå çà âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò èëè òðóäîóñòðîÿâàíå ñå ïðåäñòàâÿò â ñúîòâåòíîòî òåðèòîðèàëíî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò â ñëåäíèòå ñðîêîâå:
 1. îò îñèãóðèòåëèòå, òåõíèòå êëîíîâå è ïîäåëåíèÿ è îñèãóðèòåëíèòå êàñè - äî 15-î ÷èñëî íà ìåñåöà, ñëåäâàù òîçè, ïðåç êîéòî îñèãóðåíîòî ëèöå å ïðåäñòàâèëî äîêóìåíòèòå çà èçïëàùàíå íà îáåçùåòåíèåòî ïðåä îñèãóðèòåëÿ;
 2. îò ñàìîîñèãóðÿâàùèòå ñå ëèöà - äî 15-î ÷èñëî íà ìåñåöà, ñëåäâàù òîçè, ïðåç êîéòî å èçäàäåí äîêóìåíòúò çà èçïëàùàíå íà îáåçùåòåíèåòî.
 Âúçíàãðàæäåíèå, îò êîåòî ñå îïðåäåëÿ îáåçùåòåíèåòî
    ×ë. 41. (1) (Äîï. - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã., èçì., áð. 105 îò 2006 ã., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., áð. 100 îò 2011 ã., â ñèëà îò 1.01.2012 ã.) Äíåâíîòî ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå çà âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò ïîðàäè îáùî çàáîëÿâàíå ñå èç÷èñëÿâà â ðàçìåð 80 íà ñòî, à çà âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò ïîðàäè òðóäîâà çëîïîëóêà èëè ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò - â ðàçìåð 90 íà ñòî îò ñðåäíîäíåâíîòî áðóòíî òðóäîâî âúçíàãðàæäåíèå èëè ñðåäíîäíåâíèÿ îñèãóðèòåëåí äîõîä, âúðõó êîèòî ñà âíåñåíè èëè äúëæèìè îñèãóðèòåëíè âíîñêè, à çà ñàìîîñèãóðÿâàùèòå ñå ëèöà - âíåñåíè îñèãóðèòåëíè âíîñêè çà îáùî çàáîëÿâàíå è ìàé÷èíñòâî çà ïåðèîäà îò 18 êàëåíäàðíè ìåñåöà, ïðåäõîæäàùè ìåñåöà íà íàñòúïâàíå íà íåðàáîòîñïîñîáíîñòòà. Äíåâíîòî ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå çà âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò ïîðàäè îáùî çàáîëÿâàíå íå ìîæå äà íàäâèøàâà ñðåäíîäíåâíîòî íåòíî âúçíàãðàæäåíèå çà ïåðèîäà, îò êîéòî å èç÷èñëåíî îáåçùåòåíèåòî.
 (2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) Çà äíèòå, âêëþ÷åíè â ïåðèîäà ïî àë. 1, ñå âçåìà ïðåäâèä ñðåäíîäíåâíàòà ìèíèìàëíà ðàáîòíà çàïëàòà çà ñòðàíàòà çà ñúîòâåòíèÿ ïåðèîä, àêî ëèöåòî:
 1. (èçì. - ÄÂ, áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.) íå å áèëî îñèãóðåíî çà îáùî çàáîëÿâàíå è ìàé÷èíñòâî;
 2. (îòì. - ÄÂ, áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.); 
3. å ïîëçâàëî íåïëàòåí îòïóñê, êîéòî ñå çà÷èòà çà òðóäîâ èëè ñëóæåáåí ñòàæ;
 4. å ïîëçâàëî îòïóñê çà îòãëåæäàíå íà ìàëêî äåòå;
 5. (íîâà - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã.) å áèëî îñèãóðåíî ïî çàêîíîäàòåëñòâîòî íà äðóãà äúðæàâà ïî óñëîâèÿòà íà ìåæäóíàðîäåí äîãîâîð, ïî êîéòî Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ å ñòðàíà.
 (3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã., áð. 1 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) Çà äíèòå, âêëþ÷åíè â ïåðèîäà ïî àë. 1, ïðåç êîèòî ëèöåòî å ïîëó÷àâàëî ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå îò îáùåñòâåíîòî îñèãóðÿâàíå çà âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò, çà áðåìåííîñò è ðàæäàíå èëè ïðè îñèíîâÿâàíå íà äåòå îò 2- äî 5-ãîäèøíà âúçðàñò, ñå âçåìà ïðåäâèä äîõîäúò, îò êîéòî å îïðåäåëåíî ïàðè÷íîòî îáåçùåòåíèå.
 (4) (Íîâà - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Ñóìàòà, îò êîÿòî ñå èç÷èñëÿâàò ïàðè÷íèòå îáåçùåòåíèÿ, íå ìîæå äà áúäå ïî-ãîëÿìà îò ìàêñèìàëíèÿ ìåñå÷åí ðàçìåð íà îñèãóðèòåëíèÿ äîõîä, îïðåäåëåí ñúñ Çàêîíà çà áþäæåòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå çà ïåðèîäà, îò êîéòî ñå îïðåäåëÿò ïàðè÷íèòå îáåçùåòåíèÿ.
 (5) (Ïðåäèøíà àë. 4 - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Íà÷èíúò íà èç÷èñëÿâàíå íà îáåçùåòåíèåòî ñå óðåæäà ñ àêò íà Ìèíèñòåðñêèÿ ñúâåò.
 Ñðîê íà èçïëàùàíå íà îáåçùåòåíèåòî
    ×ë. 42. (1) Ïàðè÷íîòî îáåçùåòåíèå çà âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò ïîðàäè îáùî çàáîëÿâàíå, òðóäîâà çëîïîëóêà è ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò ñå èçïëàùà îò ïúðâèÿ äåí íà íàñòúïâàíåòî äî âúçñòàíîâÿâàíå íà ðàáîòîñïîñîáíîñòòà èëè äî óñòàíîâÿâàíå íà èíâàëèäíîñò.
 (2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã., áð. 1 îò 2002 ã., äîï., áð. 105 îò 2006 ã., èçì., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., èçì. è äîï., áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) Êîãàòî âðåìåííàòà íåðàáîòîñïîñîáíîñò ïîðàäè îáùî çàáîëÿâàíå, òðóäîâà çëîïîëóêà èëè ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò å íàñòúïèëà äî 30 êàëåíäàðíè äíè îò ïðåêðàòÿâàíåòî íà òðóäîâèÿ äîãîâîð èëè îñèãóðÿâàíåòî, ïàðè÷íîòî îáåçùåòåíèå ñå èçïëàùà çà ñðîêà íà íåðàáîòîñïîñîáíîñòòà, íî çà íå ïîâå÷å îò 30 êàëåíäàðíè äíè. Â òåçè ñëó÷àè ïàðè÷íîòî îáåçùåòåíèå íå ñå èçïëàùà íà ëèöà, êîèòî ïîëó÷àâàò ïåíñèÿ èëè îáåçùåòåíèå çà îñòàâàíå áåç ðàáîòà, îïðåäåëåíî ñúãëàñíî íîðìàòèâåí àêò. Èçïëàòåíèòå ïàðè÷íè îáåçùåòåíèÿ çà âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò ñå âúçñòàíîâÿâàò îò ëèöàòà çà ïåðèîäà, çà êîéòî èì å îòïóñíàòà ïåíñèÿ èëè èì å èçïëàòåíî îáåçùåòåíèå çà îñòàâàíå áåç ðàáîòà.
 (3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., áð. 35 îò 2009 ã., â ñèëà îò 12.05.2009 ã., áð. 16 îò 2010 ã., â ñèëà îò 26.02.2010 ã., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) Êîãàòî âðåìåííàòà íåðàáîòîñïîñîáíîñò å íàñòúïèëà ïðåäè ïðåêðàòÿâàíå íà ñðî÷íè òðóäîâè è ñëóæåáíè ïðàâîîòíîøåíèÿ, äîãîâîðè çà âîåííà ñëóæáà è äîãîâîðè çà óïðàâëåíèå è êîíòðîë íà òúðãîâñêè äðóæåñòâà, ïàðè÷íîòî îáåçùåòåíèå ñå èçïëàùà çà íå ïîâå÷å îò 30 êàëåíäàðíè äíè ñëåä ïðåêðàòÿâàíå íà ïðàâîîòíîøåíèÿòà èëè äîãîâîðèòå. Àêî âðåìåííàòà íåðàáîòîñïîñîáíîñò å ïîðàäè òðóäîâà çëîïîëóêà èëè ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò, ïàðè÷íîòî îáåçùåòåíèå ñå èçïëàùà äî âúçñòàíîâÿâàíå íà ðàáîòîñïîñîáíîñòòà èëè äî óñòàíîâÿâàíå íà èíâàëèäíîñò.
 (4) (Íîâà – ÄÂ, áð. 54 îò 2015 ã. , â ñèëà îò 17.07.2015 ã.) Ïàðè÷íèòå îáåçùåòåíèÿ çà âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò ïîðàäè òðóäîâà çëîïîëóêà è ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò íà ëèöàòà ïî ÷ë. 114à, àë. 1 îò Êîäåêñà íà òðóäà ñå èçïëàùàò çà ñðîêà íà íåðàáîòîñïîñîáíîñòòà, íî çà íå ïîâå÷å îò 90 êàëåíäàðíè äíè.
 Îáåçùåòåíèÿ ïîðàäè êàðàíòèíà èëè îòñòðàíÿâàíå îò ðàáîòà
    ×ë. 43. Ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå çà âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò ïîðàäè êàðàíòèíà èëè îòñòðàíÿâàíå îò ðàáîòà ïî ïðåäïèñàíèå íà çäðàâíèòå îðãàíè ñå èçïëàùà ñúîòâåòíî çà:
 1. âðåìåòî, çà êîåòî îñèãóðåíèÿò å ïîä êàðàíòèíà;
 2. âðåìåòî íà îòñòðàíÿâàíå îò ðàáîòà, àêî îñèãóðåíèÿò íå ìîæå äà áúäå òðóäîóñòðîåí íà äðóãà ïîäõîäÿùà ðàáîòà ïðåç òîâà âðåìå, íî çà íå ïîâå÷å îò 90 êàëåíäàðíè äíè ïðåç åäíà êàëåíäàðíà ãîäèíà.
 Îáåçùåòåíèÿ çà ñàíàòîðíî-êóðîðòíî ëå÷åíèå
    ×ë. 44. Íà íåðàáîòîñïîñîáíèòå ëèöà, èçïðàòåíè îò çäðàâíèòå îðãàíè íà ñàíàòîðíî-êóðîðòíî ëå÷åíèå, ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå ñå èçïëàùà çà öåëèÿ èì ïðåñòîé, âêëþ÷èòåëíî äî òðè êàëåíäàðíè äíè çà ïúòóâàíå, â ðàçìåðèòå, îïðåäåëåíè ñúîòâåòíî çà îáùî çàáîëÿâàíå èëè çà òðóäîâà çëîïîëóêà è ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò.
 Îáåçùåòåíèå çà ãëåäàíå íà áîëåí ÷ëåí îò ñåìåéñòâîòî
    ×ë. 45. (1) Ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå ïðè óñëîâèÿòà è â ðàçìåðà íà ïàðè÷íîòî îáåçùåòåíèå çà âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò ïîðàäè îáùî çàáîëÿâàíå ñå èçïëàùà è çà:
 1. ãëåäàíå èëè íàëåæàùî ïðèäðóæàâàíå çà ìåäèöèíñêè ïðåãëåä, èçñëåäâàíå èëè ëå÷åíèå â ñòðàíàòà èëè â ÷óæáèíà íà áîëåí ÷ëåí íà ñåìåéñòâîòî íàä 18-ãîäèøíà âúçðàñò - íà âñåêè îñèãóðåí äî 10 êàëåíäàðíè äíè ïðåç åäíà êàëåíäàðíà ãîäèíà;
 2. ãëåäàíå èëè íàëåæàùî ïðèäðóæàâàíå çà ìåäèöèíñêè ïðåãëåä, èçñëåäâàíå èëè ëå÷åíèå â ñòðàíàòà èëè â ÷óæáèíà íà áîëíî äåòå äî 18-ãîäèøíà âúçðàñò - äî 60 êàëåíäàðíè äíè ïðåç åäíà êàëåíäàðíà ãîäèíà îáùî çà âñè÷êè îñèãóðåíè ÷ëåíîâå íà ñåìåéñòâîòî; â òîçè ñðîê íå ñå âêëþ÷âà âðåìåòî çà ãëåäàíå íà äåòå ïî ò. 3 - 5;
 3. ãëåäàíå íà äåòå ïîä êàðàíòèíà äî 18-ãîäèøíà âúçðàñò, áîëíî îò çàðàçíà áîëåñò - äî èçòè÷àíåòî íà ñðîêà íà êàðàíòèíàòà;
 4. ãëåäàíå íà áîëíî äåòå äî 3-ãîäèøíà âúçðàñò, íàñòàíåíî â çàâåäåíèå çà áîëíè÷íà ïîìîù çàåäíî ñ îñèãóðåíèÿ - çà âðåìåòî, ïðåç êîåòî îñèãóðåíèÿò å áèë â çàâåäåíèåòî;
 5. ãëåäàíå íà çäðàâî äåòå, âúðíàòî îò äåòñêî çàâåäåíèå ïîðàäè êàðàíòèíà - äîêàòî òðàå êàðàíòèíàòà.
 (2) Çà åäèí è ñúùè îñèãóðèòåëåí ñëó÷àé çà åäíî è ñúùî âðåìå ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå ïî àë. 1 ìîæå äà ñå èçïëàùà ñàìî íà åäèí îñèãóðåí ÷ëåí íà ñåìåéñòâîòî.
 (3) Çà ãëåäàíå íà õðîíè÷íî áîëåí ÷ëåí íà ñåìåéñòâîòî ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå ñå èçïëàùà ñàìî ïðè èçîñòðÿíå íà çàáîëÿâàíåòî.
 (4) (Èçì. - ÄÂ, áð. 19 îò 2010 ã.) Çà ÷ëåíîâå íà ñåìåéñòâîòî íà îñèãóðåíîòî ëèöå ñå ñ÷èòàò íåãîâèòå âúçõîäÿùè è íèçõîäÿùè ïî ïðàâà ëèíèÿ, ñúïðóãúò è ñúïðóãàòà.
 (5) (Íîâà - ÄÂ, áð. 52 îò 2004 ã.) Ïàðè÷íîòî îáåçùåòåíèå ïî àë. 1, ò. 2, 3, 4 è 5 ñå èçïëàùà è çà ãëåäàíå íà äåòå, íàñòàíåíî ïðè áëèçêè, ðîäíèíè èëè ïðèåìíî ñåìåéñòâî ïî ðåäà íà ÷ë. 26 îò Çàêîíà çà çàêðèëà íà äåòåòî.
 Ñëó÷àè, ïðè êîèòî íå ñå èçïëàùà îáåçùåòåíèå
   ×ë. 46. (1) Ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå çà âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò íå ñå èçïëàùà íà îñèãóðåíè ëèöà, êîèòî:
 1. óìèøëåíî óâðåæäàò çäðàâåòî ñè ñ öåë äà ïîëó÷àâàò îòïóñê èëè îáåçùåòåíèå;
 2. íàðóøàâàò ðåæèìà, îïðåäåëåí îò çäðàâíèòå îðãàíè - ñàìî çà äíèòå íà íàðóøåíèåòî;
 3. ñà ñòàíàëè íåðàáîòîñïîñîáíè ïîðàäè óïîòðåáà íà àëêîõîë, ïðèåìàíå íà ñèëíî óïîéâàùî ñðåäñòâî áåç ëå÷åáíà öåë èëè ïîðàäè ïðîÿâè, èçâúðøâàíè ïîä âúçäåéñòâèåòî íà òàêèâà ñðåäñòâà;
 4. ñà ñòàíàëè íåðàáîòîñïîñîáíè ïîðàäè õóëèãàíñêè è äðóãè òåõíè ïðîòèâîîáùåñòâåíè ïðîÿâè, óñòàíîâåíè ïî ñúîòâåòíèÿ ðåä;
 5. ñà ñòàíàëè íåðàáîòîñïîñîáíè ïîðàäè íåñïàçâàíå îò òÿõ íà ïðàâèëàòà çà áåçîïàñíà ðàáîòà, óñòàíîâåíî ïî ñúîòâåòíèÿ ðåä.
 (2) Â ñëó÷àèòå ïî àë. 1, ò. 3 è 4 ñðîêúò, çà êîéòî íå ñå èçïëàùà îáåçùåòåíèå, íå ìîæå äà áúäå ïî-äúëúã îò 15 êàëåíäàðíè äíè, à â ñëó÷àÿ ïî ò. 5 - íå ïî-äúëúã îò 3 êàëåíäàðíè äíè.
 (3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã.) Ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå çà âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò è çà áðåìåííîñò è ðàæäàíå íå ñå èçïëàùà íà ëèöà, óïðàæíÿâàùè òðóäîâà äåéíîñò, êîÿòî å îñíîâàíèå çà îñèãóðÿâàíå çà îáùî çàáîëÿâàíå è ìàé÷èíñòâî ïðåç ïåðèîäèòå, çà êîèòî ñà èçäàäåíè àêòîâå îò çäðàâíèòå îðãàíè.
 Ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå ïðè òðóäîóñòðîÿâàíå
    ×ë. 47. (1) Ïðè òðóäîóñòðîÿâàíå ïîðàäè âðåìåííî íàìàëåíà ðàáîòîñïîñîáíîñò âñëåäñòâèå íà îáùî çàáîëÿâàíå, òðóäîâà çëîïîëóêà èëè ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò íà îñèãóðåíèÿ ñå èçïëàùà ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå, àêî íà íîâàòà ðàáîòà ñå íàìàëè òðóäîâîòî ìó âúçíàãðàæäåíèå.
 (2) (Èçì. è äîï. - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã., èçì., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., áð. 100 îò 2011 ã., â ñèëà îò 1.01.2012 ã.) Äíåâíîòî ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå å â ðàçìåð íà ðàçëèêàòà ìåæäó ïîëó÷åíîòî ñðåäíîäíåâíî áðóòíî òðóäîâî âúçíàãðàæäåíèå ïðåç 18-òå êàëåíäàðíè ìåñåöà, ïðåäõîæäàùè ìåñåöà íà òðóäîóñòðîÿâàíåòî, íî íå ïîâå÷å îò ñðåäíîäíåâíèÿ ðàçìåð íà ìàêñèìàëíèÿ ìåñå÷åí îñèãóðèòåëåí äîõîä, è ïîëó÷àâàíîòî ñðåäíîäíåâíî áðóòíî òðóäîâî âúçíàãðàæäåíèå ñëåä òðóäîóñòðîÿâàíåòî. Êîãàòî îñèãóðåíèÿò å ðàáîòèë ïî-ìàëêî îò 18 ìåñåöà äî äåíÿ íà òðóäîóñòðîÿâàíåòî, îáåçùåòåíèåòî ñå îïðåäåëÿ êàòî ðàçëèêà ìåæäó ñðåäíîäíåâíîòî âúçíàãðàæäåíèå, îïðåäåëåíî ïî ÷ë. 41 è ïîëó÷àâàíîòî ñðåäíîäíåâíî áðóòíî òðóäîâî âúçíàãðàæäåíèå ñëåä òðóäîóñòðîÿâàíåòî.
 (3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã.) Ïàðè÷íîòî îáåçùåòåíèå ïî àë. 1 è 2 ñå èçïëàùà çà âðåìåòî íà òðóäîóñòðîÿâàíåòî, íî çà íå ïîâå÷å îò 6 ìåñåöà.
 Ðàçäåë II
Îáåçùåòåíèÿ çà ìàé÷èíñòâî

 Îáåçùåòåíèå ïðè òðóäîóñòðîÿâàíå ïîðàäè áðåìåííîñò èëè êúðìåíå èëè íàïðåäíàë 
åòàï íà ëå÷åíèå èí-âèòðî
 (Çàãë. äîï. - ÄÂ, áð. 103 îò 2009 ã., â ñèëà îò 29.12.2009 ã.)
    ×ë. 48. (1) (Äîï. - ÄÂ, áð. 103 îò 2009 ã., â ñèëà îò 29.12.2009 ã.) Ïðè òðóäîóñòðîÿâàíå íà äðóãà ðàáîòà ïîðàäè áðåìåííîñò èëè êúðìåíå íà äåòå èëè íàïðåäíàë åòàï íà ëå÷åíèå èí-âèòðî íà îñèãóðåíàòà æåíà ñå èçïëàùà ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå, àêî íà íîâàòà ðàáîòà ñå íàìàëè òðóäîâîòî é âúçíàãðàæäåíèå.
 (2) (Èçì. è äîï. - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã., èçì., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., áð. 100 îò 2011 ã., â ñèëà îò 1.01.2012 ã.) Äíåâíîòî ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå å â ðàçìåð íà ðàçëèêàòà ìåæäó ïîëó÷åíîòî ñðåäíîäíåâíî áðóòíî òðóäîâî âúçíàãðàæäåíèå ïðåç 18-òå êàëåíäàðíè ìåñåöà, ïðåäõîæäàùè ìåñåöà íà òðóäîóñòðîÿâàíåòî, íî íå ïîâå÷å îò ñðåäíîäíåâíèÿ ðàçìåð íà ìàêñèìàëíèÿ ìåñå÷åí îñèãóðèòåëåí äîõîä, è ïîëó÷àâàíîòî ñðåäíîäíåâíî áðóòíî òðóäîâî âúçíàãðàæäåíèå ñëåä òðóäîóñòðîÿâàíåòî. Êîãàòî îñèãóðåíàòà å ðàáîòèëà ïî-ìàëêî îò 18 ìåñåöà äî äåíÿ íà òðóäîóñòðîÿâàíåòî, îáåçùåòåíèåòî ñå îïðåäåëÿ êàòî ðàçëèêà ìåæäó ñðåäíîäíåâíîòî âúçíàãðàæäåíèå, îïðåäåëåíî ïî ÷ë. 41 è ïîëó÷àâàíîòî ñðåäíîäíåâíî áðóòíî òðóäîâî âúçíàãðàæäåíèå ñëåä òðóäîóñòðîÿâàíåòî.
 (3) (Èçì. è äîï. - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã.) Â ñëó÷àé, ÷å íà íîâàòà ðàáîòà òðóäîóñòðîåíàòà ïîëó÷àâà ñðåäíîäíåâíî áðóòíî òðóäîâî âúçíàãðàæäåíèå, ïî-ìàëêî îò ìèíèìàëíàòà äíåâíà ðàáîòíà çàïëàòà, óñòàíîâåíà çà ñòðàíàòà, èëè ñðåäíîäíåâíîòî âúçíàãðàæäåíèå, îïðåäåëåíî ïî ÷ë. 41, å ïî-ìàëêî îò ìèíèìàëíàòà ðàáîòíà çàïëàòà, óñòàíîâåíà çà ñòðàíàòà, äíåâíîòî îáåçùåòåíèå å â ðàçìåð íà ðàçëèêàòà ìåæäó ïîëó÷åíîòî ñðåäíîäíåâíî áðóòíî òðóäîâî âúçíàãðàæäåíèå ïðåäè òðóäîóñòðîÿâàíåòî è ìèíèìàëíàòà äíåâíà ðàáîòíà çàïëàòà, óñòàíîâåíà çà ñòðàíàòà.
 Ïðàâî íà îáåçùåòåíèå çà áðåìåííîñò è ðàæäàíå
    ×ë. 48à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 112 îò 2003 ã., â ñèëà îò 1.07.2004 ã., èçì., áð. 69 îò 2004 ã., áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.) Îñèãóðåíèòå ëèöà çà îáùî çàáîëÿâàíå è ìàé÷èíñòâî èìàò ïðàâî íà ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå çà áðåìåííîñò è ðàæäàíå âìåñòî òðóäîâî âúçíàãðàæäåíèå, àêî èìàò 12 ìåñåöà îñèãóðèòåëåí ñòàæ êàòî îñèãóðåíè çà òîçè ðèñê.
 Ñðîê çà ïðåäñòàâÿíå íà äîêóìåíòè çà èçïëàùàíå íà îáåçùåòåíèå çà áðåìåííîñò è 
ðàæäàíå
   ×ë. 48á. (Íîâ - ÄÂ, áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã., èçì., áð. 94 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) Îñèãóðèòåëèòå, òåõíèòå êëîíîâå è ïîäåëåíèÿ è îñèãóðèòåëíèòå êàñè ïðåäñòàâÿò â ñúîòâåòíîòî òåðèòîðèàëíî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò äîêóìåíòèòå çà èçïëàùàíå íà ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå çà áðåìåííîñò è ðàæäàíå â ñðîêà ïî ÷ë. 40à, ò. 1, à ñàìîîñèãóðÿâàùèòå ñå ëèöà - äî 15-î ÷èñëî íà ìåñåöà, ñëåäâàù òîçè, îò êîéòî ñå èñêà èçïëàùàíå íà îáåçùåòåíèåòî.
 Îáåçùåòåíèå ïðè áðåìåííîñò è ðàæäàíå
    ×ë. 49. (1) (Äîï. - ÄÂ, áð. 104 îò 2005 ã., áð. 105 îò 2006 ã., èçì., áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã., áð. 98 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., áð. 100 îò 2011 ã., â ñèëà îò 1.01.2012 ã., áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã., áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Äíåâíîòî ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå ïðè áðåìåííîñò è ðàæäàíå ñå îïðåäåëÿ â ðàçìåð íà 90 íà ñòî îò ñðåäíîäíåâíîòî áðóòíî òðóäîâî âúçíàãðàæäåíèå èëè ñðåäíîäíåâíèÿ îñèãóðèòåëåí äîõîä, âúðõó êîéòî ñà âíåñåíè èëè äúëæèìè îñèãóðèòåëíè âíîñêè, à çà ñàìîîñèãóðÿâàùèòå ñå ëèöà - âíåñåíè îñèãóðèòåëíè âíîñêè çà îáùî çàáîëÿâàíå è ìàé÷èíñòâî çà ïåðèîäà îò 24 êàëåíäàðíè ìåñåöà, ïðåäõîæäàùè ìåñåöà íà íàñòúïâàíå íà âðåìåííàòà íåðàáîòîñïîñîáíîñò ïîðàäè áðåìåííîñò è ðàæäàíå. Äíåâíîòî ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå íå ìîæå äà áúäå ïî-ãîëÿìî îò ñðåäíîäíåâíîòî íåòíî âúçíàãðàæäåíèå çà ïåðèîäà, îò êîéòî å èç÷èñëåíî îáåçùåòåíèåòî, è ïî-ìàëêî îò ìèíèìàëíàòà äíåâíà ðàáîòíà çàïëàòà, óñòàíîâåíà çà ñòðàíàòà, è ñå îïðåäåëÿ ïî ðåäà íà ÷ë. 41, àë. 2 - 5. 
(2) (Íîâà - ÄÂ, áð. 68 îò 2006 ã.) Ïðè ïðèäîáèâàíå ïðàâî íà ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå ïðè áðåìåííîñò è ðàæäàíå ïðåç ïåðèîäà íà èçïëàùàíå íà ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå çà áðåìåííîñò è ðàæäàíå èëè çà îòãëåæäàíå íà äåòå îáåçùåòåíèåòî å â ðàçìåðà, îïðåäåëåí ïî àë. 1 çà ïðåäõîäíîòî äåòå, àêî òîâà å ïî-áëàãîïðèÿòíî çà ëèöåòî.
 (3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 104 îò 2005 ã., ïðåäèøíà àë. 2, áð. 68 îò 2006 ã., èçì., áð. 105 îò 2006 ã.) Êîãàòî ëèöåòî å îñèãóðåíî íà ïîâå÷å îò åäíî îñíîâàíèå, îáùèÿò ðàçìåð íà äíåâíîòî ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå íå ìîæå äà áúäå ïî-ìàëúê îò ìèíèìàëíàòà äíåâíà ðàáîòíà çàïëàòà, óñòàíîâåíà çà ñòðàíàòà.
 Ñðîêîâå çà èçïëàùàíå íà ïàðè÷íîòî îáåçùåòåíèå ïðè áðåìåííîñò è ðàæäàíå
    ×ë. 50. (1) (Äîï. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., èçì., áð. 68 îò 2006 ã., â ñèëà îò 1.01.2007 ã., áð. 105 îò 2006 ã., áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.) Îñèãóðåíàòà çà îáùî çàáîëÿâàíå è ìàé÷èíñòâî ìàéêà èìà ïðàâî íà ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå ïðè áðåìåííîñò è ðàæäàíå çà ñðîê 410 êàëåíäàðíè äíè, îò êîèòî 45 äíè ïðåäè ðàæäàíåòî.
 (2) Êîãàòî ðàæäàíåòî ñòàíå ïðåäè èçòè÷àíåòî íà 45 äíè îò íà÷àëîòî íà ïîëçâàíåòî íà îáåçùåòåíèåòî, îñòàòúêúò äî 45 äíè ñå ïîëçâà ñëåä ðàæäàíåòî.
 (3) Êîãàòî äåòåòî å ðîäåíî ìúðòâî, ïî÷èíå èëè å äàäåíî â äåòñêî çàâåäåíèå íà ïúëíà äúðæàâíà èçäðúæêà èëè çà îñèíîâÿâàíå, ìàéêàòà èìà ïðàâî íà ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå äî èçòè÷àíå íà 42 äíè îò ðàæäàíåòî. Àêî ðàáîòîñïîñîáíîñòòà íà ìàéêàòà âñëåäñòâèå íà ðàæäàíåòî íå å âúçñòàíîâåíà ñëåä 42-èÿ äåí, ñðîêúò íà îáåçùåòåíèåòî ñå ïðîäúëæàâà ïî ïðåöåíêà íà çäðàâíèòå îðãàíè äî âúçñòàíîâÿâàíå íà íåéíàòà ðàáîòîñïîñîáíîñò. Äî èçòè÷àíåòî íà ñðîêà ïî àë. 1 òîâà îáåçùåòåíèå ñå çàïëàùà êàòî îáåçùåòåíèå çà áðåìåííîñò è ðàæäàíå.
 (4) Êîãàòî äåòåòî å äàäåíî çà îñèíîâÿâàíå, íàñòàíåíî å â äåòñêî çàâåäåíèå íà ïúëíà äúðæàâíà èçäðúæêà èëè ïî÷èíå ñëåä 42-èÿ äåí îò ðàæäàíåòî, îáåçùåòåíèåòî ïî àë. 1 ñå ïðåêðàòÿâà îò ñëåäâàùèÿ äåí. Â òåçè ñëó÷àè, àêî ðàáîòîñïîñîáíîñòòà íà ìàéêàòà âñëåäñòâèå ðàæäàíåòî íå å âúçñòàíîâåíà, ñå ïðèëàãà àë. 3, èçðå÷åíèÿ âòîðî è òðåòî.
 (5) (Èçì. - ÄÂ, áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.) Îñèãóðåíàòà èëè îñèãóðåíèÿò çà îáùî çàáîëÿâàíå è ìàé÷èíñòâî, êîèòî îñèíîâÿâàò äåòå, èìàò ïðàâî íà îáåçùåòåíèå ïî àë. 1 â ðàçìåð íà ðàçëèêàòà îò âúçðàñòòà íà äåòåòî â äåíÿ íà ïðåäàâàíåòî ìó çà îñèíîâÿâàíå äî èçòè÷àíåòî íà ñðîêà íà ïîëàãàùîòî ñå îáåçùåòåíèå çà ðàæäàíå.
 (6) (Íîâà - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã., èçì., áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.) Îñèãóðåíèÿò çà îáùî çàáîëÿâàíå è ìàé÷èíñòâî áàùà èìà ïðàâî íà ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå ïðè ðàæäàíå íà äåòå â ðàçìåðà, îïðåäåëåí ïî ðåäà íà ÷ë. 49, çà ñðîê äî 15 êàëåíäàðíè äíè, ïðåç âðåìå íà îòïóñêà ïî ÷ë. 163, àë. 7 îò Êîäåêñà íà òðóäà, àêî îòãîâàðÿ íà óñëîâèÿòà ïî ÷ë. 48à. 
(7) (Íîâà - ÄÂ, áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.) Îñèãóðåíèÿò çà îáùî çàáîëÿâàíå è ìàé÷èíñòâî áàùà/îñèíîâèòåë èìà ïðàâî íà ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå ïðè ðàæäàíå íà äåòå â ðàçìåðà, îïðåäåëåí ïî ðåäà íà ÷ë. 49, ñëåä íàâúðøâàíå íà 6-ìåñå÷íà âúçðàñò íà äåòåòî çà îñòàòúêà äî 410 êàëåíäàðíè äíè, ïðåç âðåìå íà îòïóñêà ïî ÷ë. 163, àë. 8 îò Êîäåêñà íà òðóäà, àêî îòãîâàðÿ íà óñëîâèÿòà ïî ÷ë. 48à. 
(8) (Íîâà - ÄÂ, áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) Ñàìîîñèãóðÿâàùèòå ñå ëèöà, êîèòî ñà îñèãóðåíè çà îáùî çàáîëÿâàíå è ìàé÷èíñòâî, èìàò ïðàâî íà îáåçùåòåíèå ïî àë. 6 è 7, àêî îòãîâàðÿò íà óñëîâèÿòà ïî ÷ë. 48à.
 Îáåçùåòåíèå ïðè ñìúðò èëè ïðè çàáîëÿâàíå íà ìàéêàòà
   ×ë. 51. (Èçì. - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã., äîï., áð. 105 îò 2006 ã., èçì., áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.) Ïðè ñìúðò èëè òåæêî çàáîëÿâàíå íà ìàéêàòà (îñèíîâèòåëêàòà), êîåòî ÿ âúçïðåïÿòñòâà äà ãëåäà äåòåòî, íà ëèöåòî, êîåòî ïîëçâà îòïóñêà ïî ÷ë. 167 îò Êîäåêñà íà òðóäà, ñå èçïëàùà ïàðè÷íîòî îáåçùåòåíèå ïî ÷ë. 49 èëè ÷ë. 53. Îáåçùåòåíèåòî ñå èçïëàùà è íà ñàìîîñèãóðÿâàùèòå ñå ëèöà, êîèòî ñà îñèãóðåíè çà îáùî çàáîëÿâàíå è ìàé÷èíñòâî.
 Îáåçùåòåíèå ïðè áðåìåííîñò è ðàæäàíå ïðè ïðåêðàòÿâàíå íà îñèãóðÿâàíåòî
   ×ë. 52. (Èçì. - ÄÂ, áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.) Ïðè ïðåêðàòÿâàíå íà îñèãóðÿâàíåòî çà îáùî çàáîëÿâàíå è ìàé÷èíñòâî ïðåç âðåìå íà ïîëó÷àâàíå íà îáåçùåòåíèå çà áðåìåííîñò è ðàæäàíå íà îñèãóðåíîòî ëèöå ñå èçïëàùà ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå äî èçòè÷àíå íà ñðîêà íà îáåçùåòåíèåòî çà áðåìåííîñò è ðàæäàíå ïî ÷ë. 50.
 Ïðàâî íà îáåçùåòåíèå çà îòãëåæäàíå íà ìàëêî äåòå
    ×ë. 52à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 112 îò 2003 ã., â ñèëà îò 1.07.2004 ã., èçì., áð. 69 îò 2004 ã., áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.) Îñèãóðåíèòå ëèöà çà îáùî çàáîëÿâàíå è ìàé÷èíñòâî èìàò ïðàâî íà ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå çà îòãëåæäàíå íà ìàëêî äåòå, àêî èìàò 12 ìåñåöà îñèãóðèòåëåí ñòàæ êàòî îñèãóðåíè çà òîçè ðèñê.
 Ñðîê çà ïðåäñòàâÿíå íà äîêóìåíòè çà èçïëàùàíå íà îáåçùåòåíèå çà îòãëåæäàíå íà 
ìàëêî äåòå
   ×ë. 52á. (Íîâ - ÄÂ, áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã., èçì., áð. 94 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) Îñèãóðèòåëèòå, òåõíèòå êëîíîâå è ïîäåëåíèÿ è îñèãóðèòåëíèòå êàñè ïðåäñòàâÿò â ñúîòâåòíîòî òåðèòîðèàëíî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò äîêóìåíòèòå çà èçïëàùàíå íà ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå çà îòãëåæäàíå íà äåòå â ñðîêà ïî ÷ë. 40à, ò. 1, à ñàìîîñèãóðÿâàùèòå ñå ëèöà - äî 15-î ÷èñëî íà ìåñåöà, ñëåäâàù òîçè, îò êîéòî ñå èñêà èçïëàùàíå íà îáåçùåòåíèåòî.
 Îáåçùåòåíèå ïðè îòãëåæäàíå íà ìàëêî äåòå
    ×ë. 53. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) Ñëåä èçòè÷àíåòî íà ñðîêà íà îáåçùåòåíèåòî çà áðåìåííîñò è ðàæäàíå ïðåç âðåìå íà äîïúëíèòåëíèÿ ïëàòåí îòïóñê çà îòãëåæäàíå íà ìàëêî äåòå íà ìàéêàòà (îñèíîâèòåëêàòà) ñå èçïëàùà ìåñå÷íî ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå â ðàçìåð, îïðåäåëåí ñúñ Çàêîíà çà áþäæåòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå.
 (2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) Êîãàòî äîïúëíèòåëíèÿò ïëàòåí îòïóñê çà îòãëåæäàíåòî íà ìàëêî äåòå âìåñòî îò ìàéêàòà (îñèíîâèòåëêàòà) ñå ïîëçâà îò áàùàòà (îñèíîâèòåëÿ) èëè îò ëèöåòî, êîåòî å ïîåëî îòãëåæäàíåòî íà äåòåòî, ñå èçïëàùà ìåñå÷íî ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå â ðàçìåð, îïðåäåëåí ñúñ Çàêîíà çà áþäæåòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå. Òîâà îáåçùåòåíèå ñå èçïëàùà íà íàñòîéíèêà, êîãàòî òîé ïîëçâà îòïóñêà ïî ÷ë. 167, àë. 2 îò Êîäåêñà íà òðóäà. 
(3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 69 îò 2004 ã.) Îáåçùåòåíèåòî ïî àë. 1 ñå èçïëàùà è íà ëèöàòà, êîèòî ïîëçâàò îòïóñê çà îòãëåæäàíå íà äåòå äî äâåãîäèøíà âúçðàñò, íàñòàíåíî ïî ðåäà íà ÷ë. 26, àë. 1 îò Çàêîíà çà çàêðèëà íà äåòåòî. 
(4) (Ïðåäèøíà àë. 3, èçì. - ÄÂ, áð. 69 îò 2004 ã., áð. 68 îò 2006 ã., áð. 89 îò 2008 ã., áð. 49 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.07.2010 ã., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) Ïàðè÷íîòî îáåçùåòåíèå ïî àë. 1, 2 è 3 íå ñå èçïëàùà ïðè ñìúðò íà äåòåòî, äàâàíå çà îñèíîâÿâàíå èëè ïðè íàñòàíÿâàíå íà äåòåòî â äåòñêè çàâåäåíèÿ, âêëþ÷èòåëíî è äåòñêè ÿñëè, êàêòî è ïðè îòãëåæäàíåòî ìó îò ëèöå, âêëþ÷åíî â ïðîãðàìè çà ïîäêðåïà íà ìàé÷èíñòâîòî.
 (5) (Íîâà - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã., èçì., áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.) Ñàìîîñèãóðÿâàùèòå ñå ëèöà, êîèòî ñà îñèãóðåíè çà îáùî çàáîëÿâàíå è ìàé÷èíñòâî, èìàò ïðàâî íà ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå çà îòãëåæäàíå íà ìàëêî äåòå â ñðîêîâåòå ïî àë. 1 - 4.
 Îáåçùåòåíèå ïðè îñèíîâÿâàíå íà äåòå îò 2- äî 5-ãîäèøíà âúçðàñò
   ×ë. 53à. (Íîâ – ÄÂ, áð. 104 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) (1) Îñèãóðåíîòî çà îáùî çàáîëÿâàíå è ìàé÷èíñòâî ëèöå, êîåòî èìà 12 ìåñåöà îñèãóðèòåëåí ñòàæ êàòî îñèãóðåíî çà òîçè ðèñê è ïîëçâà îòïóñê ïðè îñèíîâÿâàíå íà äåòå îò 2- äî 5-ãîäèøíà âúçðàñò ïðè óñëîâèÿòà íà ïúëíî îñèíîâÿâàíå, èìà ïðàâî íà îáåçùåòåíèå â ðàçìåðà, îïðåäåëåí ïî ðåäà íà ÷ë. 49 çà ñðîê îò 365 äíè, íî íå ïî-êúñíî îò íàâúðøâàíå íà 5-ãîäèøíàòà ìó âúçðàñò.
 (2) Ïàðè÷íîòî îáåçùåòåíèå ïî àë. 1 íå ñå èçïëàùà ïðè ñìúðò íà äåòåòî, ïðè ïðåêðàòÿâàíå íà îñèíîâÿâàíåòî, êàêòî è êîãàòî äåòåòî ïîñåùàâà äåòñêî çàâåäåíèå, âêëþ÷èòåëíî äåòñêà ÿñëà èëè ó÷åáíî çàâåäåíèå.
 (3) Ñàìîîñèãóðÿâàùèòå ñå ëèöà, êîèòî ñà îñèãóðåíè çà îáùî çàáîëÿâàíå è ìàé÷èíñòâî è èìàò 12 ìåñåöà îñèãóðèòåëåí ñòàæ êàòî îñèãóðåíè çà òîçè ðèñê, èìàò ïðàâî íà ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå ïðè îñèíîâÿâàíå íà äåòå îò 2- äî 5-ãîäèøíà âúçðàñò â ñðîêîâåòå è ïðè óñëîâèÿòà ïî àë. 1 è 2.
 Îáåçùåòåíèå ïðè íåèçïîëçâàíå íà äîïúëíèòåëíèÿ ïëàòåí îòïóñê çà îòãëåæäàíå íà 
ìàëêî äåòå
    ×ë. 54. (1) (Èçì. è äîï. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., äîï., áð. 112 îò 2003 ã., èçì., áð. 105 îò 2006 ã., áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.) Ìàéêàòà (îñèíîâèòåëêàòà), êîÿòî å îñèãóðåíà çà îáùî çàáîëÿâàíå è ìàé÷èíñòâî è å èìàëà ïðàâî íà îáåçùåòåíèå ïî ÷ë. 52à, ïîëó÷àâà ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå â ðàçìåð 50 íà ñòî îò îáåçùåòåíèåòî ïî ÷ë. 53, àêî:
 1. íå ïîëçâà äîïúëíèòåëíèÿ ïëàòåí îòïóñê çà îòãëåæäàíå íà ìàëêî äåòå èëè ëèöåòî, êîåòî ïîëçâà òàêúâ îòïóñê, ïðåêúñíå íåãîâîòî ïîëçâàíå;
 2. (èçì. - ÄÂ, áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.) ñàìîîñèãóðÿâàùîòî ñå ëèöå ñ ïðàâî íà îáåçùåòåíèå ïî ÷ë. 53 çàïî÷íå äà óïðàæíÿâà òðóäîâà äåéíîñò, çà êîÿòî ñå îñèãóðÿâà çà îáùî çàáîëÿâàíå è ìàé÷èíñòâî.
 (2) (Äîï. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., èçì., áð. 105 îò 2006 ã., áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.) Àêî ìàéêàòà (îñèíîâèòåëêàòà) å ïî÷èíàëà, ëèøåíà å îò ðîäèòåëñêè ïðàâà èëè óïðàæíÿâàíåòî íà ðîäèòåëñêèòå ïðàâà âúðõó äåòåòî å ïðåäîñòàâåíî íà áàùàòà (îñèíîâèòåëÿ), òîâà îáåçùåòåíèå ñå èçïëàùà íà áàùàòà (îñèíîâèòåëÿ), à àêî òîé å ïî÷èíàë - íà íàñòîéíèêà. Îáåçùåòåíèåòî ñå èçïëàùà, àêî ëèöåòî, ïîåëî îòãëåæäàíåòî íà äåòåòî, å îñèãóðåíî çà îáùî çàáîëÿâàíå è ìàé÷èíñòâî.
 (3) (Äîï. - ÄÂ, áð. 68 îò 2006 ã., èçì., áð. 89 îò 2008 ã., áð. 49 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.07.2010 ã.) Îáåçùåòåíèåòî ïî àë. 1 è 2 íå ñå èçïëàùà, àêî äåòåòî å íàñòàíåíî â äåòñêî çàâåäåíèå íà ïúëíà äúðæàâíà èçäðúæêà, êàêòî è ïðè îòãëåæäàíåòî ìó îò ëèöå, âêëþ÷åíî â ïðîãðàìè çà ïîäêðåïà íà ìàé÷èíñòâîòî.
 Ðàçäåë III 
(Ïðåäèøíà Ãëàâà ÷åòâúðòà "à" - ÄÂ, áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.)
Ïàðè÷íè îáåçùåòåíèÿ çà áåçðàáîòèöà

 Ïðàâî íà ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå çà áåçðàáîòèöà
    ×ë. 54à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 115 îò 2004 ã., áð. 105 îò 2006 ã., áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.) Ïðàâî íà ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå çà áåçðàáîòèöà èìàò ëèöàòà, çà êîèòî ñà âíåñåíè èëè äúëæèìè îñèãóðèòåëíè âíîñêè âúâ ôîíä "Áåçðàáîòèöà" íàé-ìàëêî 9 ìåñåöà ïðåç ïîñëåäíèòå 15 ìåñåöà ïðåäè ïðåêðàòÿâàíå íà îñèãóðÿâàíåòî è êîèòî:
 1. (èçì. - ÄÂ, áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.) èìàò ðåãèñòðàöèÿ êàòî áåçðàáîòíè â Àãåíöèÿòà ïî çàåòîñòòà;
 2. (èçì. - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., áð. 100 îò 2011 ã., â ñèëà îò 1.01.2012 ã.) íå ñà ïðèäîáèëè ïðàâî íà ïåíñèÿ çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ è âúçðàñò èëè ïåíñèÿ çà ðàííî ïåíñèîíèðàíå â Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ, èëè ïåíñèÿ çà ñòàðîñò â äðóãà äúðæàâà;
 3. (èçì. – ÄÂ, áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã., äîï., áð. 54 îò 2015 ã. , â ñèëà îò 17.07.2015 ã.) íå óïðàæíÿâàò òðóäîâà äåéíîñò, çà êîÿòî ïîäëåæàò íà çàäúëæèòåëíî îñèãóðÿâàíå ïî òîçè êîäåêñ, ñ èçêëþ÷åíèå íà ëèöàòà ïî ÷ë. 114à, àë. 1 îò Êîäåêñà íà òðóäà, èëè çàêîíîäàòåëñòâîòî íà äðóãà äúðæàâà. 
(2) (Íîâà - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã.) Çà ïðèäîáèâàíå ïðàâî íà ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå ïî àë. 1 ñå çà÷èòà è âðåìåòî:
 1. íà ïëàòåí è íåïëàòåí îòïóñê çà îòãëåæäàíå íà äåòå;
 2. (äîï. – ÄÂ, áð. 1 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) íà ïëàòåíèòå è íåïëàòåíèòå îòïóñêè çà âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò è çà áðåìåííîñò è ðàæäàíå, êàêòî è îòïóñêà ïðè îñèíîâÿâàíå íà äåòå îò 2- äî 5-ãîäèøíà âúçðàñò;
 3. íà íåïëàòåíèÿ îòïóñê äî 30 ðàáîòíè äíè ïðåç åäíà êàëåíäàðíà ãîäèíà;
 4. çà÷åòåíî çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ ïî çàêîíîäàòåëñòâîòî íà äðóãà äúðæàâà íà îñíîâàíèå íà ìåæäóíàðîäåí äîãîâîð, ïî êîéòî Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ å ñòðàíà.
 (3) (Ïðåäèøíà àë. 2 - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã.) Ïàðè÷íîòî îáåçùåòåíèå çà áåçðàáîòèöà ñå îòïóñêà âúç îñíîâà íà çàÿâëåíèå äî òåðèòîðèàëíîòî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò.
 (4) (Îòì. - ÄÂ, áð. 112 îò 2003 ã., ïðåäèøíà àë. 3, èçì., áð. 105 îò 2006 ã., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) Ïàðè÷íîòî îáåçùåòåíèå çà áåçðàáîòèöà ñå èçïëàùà îò äàòàòà íà ïîñëåäíîòî ïðåêðàòÿâàíå íà îñèãóðÿâàíåòî, àêî:
 1. çàÿâëåíèåòî ïî àë. 3 å ïîäàäåíî â òðèìåñå÷åí ñðîê îò òàçè äàòà;
 2. ëèöåòî ñå å ðåãèñòðèðàëî êàòî áåçðàáîòíî â Àãåíöèÿòà ïî çàåòîñòòà â ñðîê 7 ðàáîòíè äíè îò òàçè äàòà.
 (5) (Íîâà - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) Àêî çàÿâëåíèåòî ïî àë. 3 å ïîäàäåíî ïî íåóâàæèòåëíè ïðè÷èíè ñëåä èçòè÷àíåòî íà ñðîêà ïî àë. 4, ò. 1, ïàðè÷íîòî îáåçùåòåíèå ñå èçïëàùà îò äàòàòà íà çàÿâëåíèåòî çà îïðåäåëåíèÿ ïî ÷ë. 54â èëè ÷ë. 54á, àë. 3 èëè àë. 4 ïåðèîä, íàìàëåí ñúñ çàêúñíåíèåòî.
 (6) (Íîâà - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., äîï., áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) Àêî çàÿâëåíèåòî ïî àë. 3 å ïîäàäåíî â ñðîêà ïî àë. 4, ò. 1, à ðåãèñòðàöèÿòà íà ëèöåòî êàòî áåçðàáîòíî â Àãåíöèÿòà ïî çàåòîñòòà å íàïðàâåíà ñëåä èçòè÷àíå íà ñðîêà ïî àë. 4, ò. 2 ïî íåóâàæèòåëíè ïðè÷èíè, ïàðè÷íîòî îáåçùåòåíèå ñå èçïëàùà îò äàòàòà íà ðåãèñòðàöèÿòà çà îïðåäåëåíèÿ ïî ÷ë. 54â èëè ÷ë. 54á, àë. 3 èëè àë. 4 ïåðèîä, íàìàëåí ñúñ çàêúñíåíèåòî.
 (7) (Èçì. - ÄÂ, áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã., ïðåäèøíà àë. 5, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., èçì., áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã., îòì., áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.).
 Ðàçìåð íà ïàðè÷íîòî îáåçùåòåíèå çà áåçðàáîòèöà
    ×ë. 54á. (Íîâ - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 112 îò 2003 ã., áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã., áð. 98 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., áð. 100 îò 2011 ã., â ñèëà îò 1.01.2012 ã.) Äíåâíîòî ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå çà áåçðàáîòèöà å â ðàçìåð 60 íà ñòî îò ñðåäíîäíåâíîòî âúçíàãðàæäåíèå èëè ñðåäíîäíåâíèÿ îñèãóðèòåëåí äîõîä, âúðõó êîéòî ñà âíåñåíè èëè äúëæèìè îñèãóðèòåëíè âíîñêè âúâ ôîíä "Áåçðàáîòèöà" çà ïîñëåäíèòå 24 êàëåíäàðíè ìåñåöà, ïðåäõîæäàùè ìåñåöà íà ïðåêðàòÿâàíå íà îñèãóðÿâàíåòî, è íå ìîæå äà áúäå ïî-ìàëêî îò ìèíèìàëíèÿ äíåâåí ðàçìåð íà îáåçùåòåíèåòî çà áåçðàáîòèöà.
 (2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) Ìèíèìàëíèÿò äíåâåí ðàçìåð íà îáåçùåòåíèåòî çà áåçðàáîòèöà ñå îïðåäåëÿ åæåãîäíî ñúñ Çàêîíà çà áþäæåòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå.
 (3) (Äîï. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., áð. 95 îò 2003 ã., èçì., áð. 82 îò 2006 ã., áð. 64 îò 2007 ã., áð. 35 îò 2009 ã., â ñèëà îò 12.05.2009 ã., äîï., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., èçì., áð. 53 îò 2014 ã.) Áåçðàáîòíèòå ëèöà, ÷èèòî ïðàâîîòíîøåíèÿ ñà áèëè ïðåêðàòåíè ïî òÿõíî æåëàíèå èëè ñ òÿõíî ñúãëàñèå, èëè ïîðàäè âèíîâíîòî èì ïîâåäåíèå, íà îñíîâàíèå ÷ë. 325, ò. 1 è 2, ÷ë. 326 è 330 îò Êîäåêñà íà òðóäà, ÷ë. 103, àë. 1, ò. 1, 2 è 5, ÷ë. 105 è 107, àë. 1, ò. 1 - 4 îò Çàêîíà çà äúðæàâíèÿ ñëóæèòåë, ÷ë. 162, ò. 1 è 6, ÷ë. 163 è ÷ë. 165, ò. 2 è 3 îò Çàêîíà çà îòáðàíàòà è âúîðúæåíèòå ñèëè íà Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ, ÷ë. 226, àë. 1, ò. 4, 6, 8 è 16 îò Çàêîíà çà Ìèíèñòåðñòâîòî íà âúòðåøíèòå ðàáîòè è ÷ë. 165, àë. 1, ò. 2, 3 è 5 è ÷ë. 271, ò. 2, 3 è 5 îò Çàêîíà çà ñúäåáíàòà âëàñò èëè ïî äðóãè çàêîíè ïîëó÷àâàò ìèíèìàëíèÿ ðàçìåð íà ïàðè÷íîòî îáåçùåòåíèå çà áåçðàáîòèöà çà ñðîê 4 ìåñåöà.
 (4) Áåçðàáîòíèòå ëèöà, ïðèäîáèëè ïðàâî íà ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå ïî ÷ë. 54à ïðåäè èçòè÷àíåòî íà òðè ãîäèíè îò ïðåäõîäíî óïðàæíÿâàíå íà ïðàâîòî íà îáåçùåòåíèå çà áåçðàáîòèöà, ïîëó÷àâàò ìèíèìàëíèÿ ðàçìåð íà îáåçùåòåíèåòî çà ñðîê 4 ìåñåöà.
 (5) (Èçì. - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã., áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.) Ìåñå÷íèÿò ðàçìåð íà ïàðè÷íîòî îáåçùåòåíèå çà áåçðàáîòèöà ñå îïðåäåëÿ, êàòî ïîëó÷åíèÿò ïî ðåäà íà àë. 1 äíåâåí ðàçìåð ñå óìíîæè ïî áðîÿ íà ðàáîòíèòå äíè â ìåñåöà, çà êîéòî ñå îòíàñÿ.
 (6) (Èçì. - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) Ëèöàòà, íàåòè íà ðàáîòà íà íåïúëíî ðàáîòíî âðåìå â ñðîêà çà èçïëàùàíå íà ïàðè÷íîòî îáåçùåòåíèå è ïîëó÷àâàùè âúçíàãðàæäåíèå ïî-ìàëêî îò ìèíèìàëíàòà ðàáîòíà çàïëàòà, óñòàíîâåíà çà ñòðàíàòà, èìàò ïðàâî íà îáåçùåòåíèå çà áåçðàáîòèöà â ðàçìåð 50 íà ñòî îò ïîëàãàùîòî èì ñå ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå çà îñòàâàùèÿ ïåðèîä íà èçïëàùàíåòî.
 (7) (Íîâà - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã., èçì., áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.) Êîãàòî â ïåðèîäà ïî àë. 1, îò êîéòî ñå îïðåäåëÿ ñðåäíîäíåâíîòî âúçíàãðàæäåíèå èëè ñðåäíîäíåâíèÿò îñèãóðèòåëåí äîõîä, ñå âêëþ÷âà âðåìå, êîåòî ñå çà÷èòà çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ, áåç äà ñå äúëæàò îñèãóðèòåëíè âíîñêè, èëè ïðåç êîåòî ëèöåòî íå å îñèãóðåíî çà áåçðàáîòèöà, ïðè îïðåäåëÿíå íà îñèãóðèòåëíèÿ äîõîä ñå âçåìàò ñúîòâåòíî:
 1. (èçì. - ÄÂ, áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.) çà âðåìåòî íà ïëàòåí è íåïëàòåí îòïóñê çà îòãëåæäàíå íà äåòå, íà íåïëàòåí îòïóñê çà âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò è çà áðåìåííîñò è ðàæäàíå è íà íåïëàòåí îòïóñê äî 30 ðàáîòíè äíè ïðåç åäíà êàëåíäàðíà ãîäèíà - ñðåäíîäíåâíàòà ìèíèìàëíà ðàáîòíà çàïëàòà, óñòàíîâåíà çà ñòðàíàòà çà ñúîòâåòíèÿ ïåðèîä;
 2. (äîï. – ÄÂ, áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã., áð. 1 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) çà âðåìåòî íà ïëàòåí îòïóñê çà âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò è çà áðåìåííîñò è ðàæäàíå, êàêòî è ïðè îñèíîâÿâàíå íà äåòå îò 2- äî 5-ãîäèøíà âúçðàñò - äîõîäúò, îò êîéòî å îïðåäåëåíî ïàðè÷íîòî îáåçùåòåíèå ïî ïðàâîîòíîøåíèÿòà, ïî êîèòî ëèöåòî å îñèãóðåíî çà áåçðàáîòèöà;
 3. (èçì. - ÄÂ, áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.) çà âðåìåòî, çà÷åòåíî çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ ïî çàêîíîäàòåëñòâîòî íà äðóãà äúðæàâà íà îñíîâàíèå ìåæäóíàðîäåí äîãîâîð, ïî êîéòî Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ å ñòðàíà - ñðåäíîäíåâíàòà ìèíèìàëíà ðàáîòíà çàïëàòà, óñòàíîâåíà çà ñòðàíàòà çà ñúîòâåòíèÿ ïåðèîä;
 4. (íîâà - ÄÂ, áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.) çà âðåìåòî, ïðåç êîåòî ëèöåòî íå å îñèãóðåíî çà áåçðàáîòèöà - ñðåäíîäíåâíàòà ìèíèìàëíà ðàáîòíà çàïëàòà, óñòàíîâåíà çà ñòðàíàòà çà ñúîòâåòíèÿ ïåðèîä.
 Ñðîêîâå çà èçïëàùàíå íà ïàðè÷íèòå îáåçùåòåíèÿ çà áåçðàáîòèöà
    ×ë. 54â. (Íîâ - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) (1) Ïàðè÷íèòå îáåçùåòåíèÿ çà áåçðàáîòèöà ñå èçïëàùàò åæåìåñå÷íî ïðåç ìåñåöà, ñëåäâàù òîçè, çà êîéòî ñå äúëæàò, â çàâèñèìîñò îò ïðîäúëæèòåëíîñòòà íà îñèãóðèòåëíèÿ ñòàæ, çà ïåðèîä, êàêòî ñëåäâà:

Îñèãóðèòåëåí ñòàæ 
(ãîäèíè)	
Ïåðèîä çà èçïëàùàíå 
íà îáåçùåòåíèåòî 
(ìåñåöè)	

äî 3	
4	

îò 3 äî 5	
6	

îò 5 äî 10	
8	

îò 10 äî 15	
9	
îò 15 äî 20 	
10	

îò 20 äî 25	
11	

íàä 25	
12	

 (2) (Íîâà - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ ïðè îïðåäåëÿíå ïåðèîäà çà èçïëàùàíå íà îáåçùåòåíèå ïî àë. 1 ñå çà÷èòà òðóäîâèÿò ñòàæ äî 1 ÿíóàðè 2002 ã. ïî Êîäåêñà íà òðóäà èëè ïî ñïåöèàëíè çàêîíè è âðåìåòî ñëåä òàçè äàòà, ïðåç êîåòî ëèöàòà ñà îñèãóðåíè çà áåçðàáîòèöà.
 (3) (Ïðåäèøíà àë. 2 - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., äîï., áð. 95 îò 2003 ã., îòì., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.). 
(4) (Ïðåäèøíà àë. 3 - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., îòì., áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.).
 Ñïèðàíå èçïëàùàíåòî íà ïàðè÷íèòå îáåçùåòåíèÿ çà áåçðàáîòèöà
   ×ë. 54ã. (Íîâ - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Èçïëàùàíåòî íà ïàðè÷íîòî îáåçùåòåíèå çà áåçðàáîòèöà ñå ñïèðà çà ïåðèîäà, ïðåç êîéòî ëèöåòî ïîëó÷àâà îáåçùåòåíèå çà âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò èëè îáåçùåòåíèå çà îñòàâàíå áåç ðàáîòà íà îñíîâàíèå íîðìàòèâåí àêò. 
(2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 112 îò 2003 ã., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) Áåçðàáîòíèÿò å äëúæåí äà äåêëàðèðà ïðåä ñúîòâåòíîòî òåðèòîðèàëíî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò íàñòúïâàíåòî è îòïàäàíåòî íà îáñòîÿòåëñòâàòà ïî àë. 1 â ñðîê äî 7 ðàáîòíè äíè.
 (3) (Äîï. - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) Èçïëàùàíåòî ñå âúçîáíîâÿâà îò äåíÿ íà îòïàäàíå íà îñíîâàíèåòî çà ñïèðàíå çà îñòàâàùèÿ êúì äàòàòà íà ñïèðàíå ïåðèîä.
 (4) (Íîâà - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) Äëúæíîñòíèòå ëèöà ïî ÷ë. 54æ, àë. 1 ñïèðàò ñ ðàçïîðåæäàíå èçïëàùàíåòî íà îáåçùåòåíèÿòà çà áåçðàáîòèöà, êîãàòî ñà ïðåäñòàâåíè äîêàçàòåëñòâà, êîèòî ìîãàò äà äîâåäàò äî èçäàâàíå íà ðàçïîðåæäàíå çà îòêàç èëè ïðåêðàòÿâàíå èçïëàùàíåòî íà îáåçùåòåíèåòî.
 Ïðåêðàòÿâàíå èçïëàùàíåòî íà ïàðè÷íèòå îáåçùåòåíèÿ çà áåçðàáîòèöà
    ×ë. 54ä. (Íîâ - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) (1) Èçïëàùàíåòî íà ïàðè÷íîòî îáåçùåòåíèå çà áåçðàáîòèöà ñå ïðåêðàòÿâà ïðè:
 1. (èçì. – ÄÂ, áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã., äîï., áð. 54 îò 2015 ã. , â ñèëà îò 17.07.2015 ã.) çàïî÷âàíå íà òðóäîâà äåéíîñò, çà êîÿòî ëèöåòî ïîäëåæè íà çàäúëæèòåëíî îñèãóðÿâàíå ïî òîçè êîäåêñ, ñ èçêëþ÷åíèå íà ëèöàòà ïî ÷ë. 114à, àë. 1 îò Êîäåêñà íà òðóäà, èëè çàêîíîäàòåëñòâîòî íà äðóãà äúðæàâà; 
2. ïðåêðàòÿâàíå íà ðåãèñòðàöèÿòà îò Àãåíöèÿòà ïî çàåòîñòòà;
 3. (èçì. - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã., áð. 100 îò 2011 ã., â ñèëà îò 1.01.2012 ã.) ïðèäîáèâàíå ïðàâî íà ïåíñèÿ çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ è âúçðàñò èëè ïåíñèÿ çà ðàííî ïåíñèîíèðàíå â Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ, èëè ïåíñèÿ çà ñòàðîñò â äðóãà äúðæàâà;
 4. (îòì. - ÄÂ, áð. 112 îò 2003 ã.); 
5. ñìúðò íà áåçðàáîòíèÿ.
 (2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 112 îò 2003 ã., îòì., áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.). 
(3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 112 îò 2003 ã., áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Ëèöåòî å äëúæíî äà äåêëàðèðà ïðåä ñúîòâåòíîòî òåðèòîðèàëíî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò çà íàñòúïâàíåòî íà îáñòîÿòåëñòâàòà ïî àë. 1, ò. 1, 2 è 3 â ñðîê äî 7 ðàáîòíè äíè.
 (4) (Îòì. - ÄÂ, áð. 112 îò 2003 ã.). 
(5) (Äîï. - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) Àêî ïî âðåìå íà ïîëó÷àâàíå íà ïàðè÷íîòî îáåçùåòåíèå ëèöåòî çàïî÷íå äà óïðàæíÿâà äåéíîñò - îñíîâàíèå çà çàäúëæèòåëíî îñèãóðÿâàíå ïî ÷ë. 4, êîÿòî áúäå ïðåóñòàíîâåíà ñëåä ïî-ìàëêî îò 9 ìåñåöà, èçïëàùàíåòî íà ïàðè÷íîòî îáåçùåòåíèå ñå âúçñòàíîâÿâà çà îñòàâàùèÿ êúì äàòàòà íà ïðåêðàòÿâàíåòî ïåðèîä, àêî ðåãèñòðàöèÿòà íà ëèöåòî â Àãåíöèÿòà ïî çàåòîñòòà å íàïðàâåíà â ñðîê 7 ðàáîòíè äíè îò ïðåêðàòÿâàíå íà òðóäîâàòà äåéíîñò. Àêî ðåãèñòðàöèÿòà å íàïðàâåíà ñëåä òîçè ñðîê ïî íåóâàæèòåëíè ïðè÷èíè, èçïëàùàíåòî íà ïàðè÷íîòî îáåçùåòåíèå ñå âúçñòàíîâÿâà îò äàòàòà íà íîâàòà ðåãèñòðàöèÿ çà îñòàâàùèÿ êúì äàòàòà íà ïðåêðàòÿâàíåòî ïåðèîä, íàìàëåí ñúñ çàêúñíåíèåòî.
 Âúçñòàíîâÿâàíå íà äîáðîñúâåñòíî ïîëó÷åíî ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå çà áåçðàáîòèöà
   ×ë. 54å. (Íîâ - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) (1) (Äîï. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., èçì., áð. 82 îò 2006 ã., áð. 64 îò 2007 ã., áð. 35 îò 2009 ã., â ñèëà îò 12.05.2009 ã., áð. 53 îò 2014 ã.) Èçïëàòåíèòå ïàðè÷íè îáåçùåòåíèÿ çà áåçðàáîòèöà ñå âúçñòàíîâÿâàò îò ëèöàòà, ÷èåòî óâîëíåíèå å îòìåíåíî êàòî íåçàêîííî, çà ïåðèîäà íà ïîëó÷åíîòî îáåçùåòåíèå ïî ÷ë. 225, àë. 1 îò Êîäåêñà íà òðóäà, ÷ë. 104, àë. 1 îò Çàêîíà çà äúðæàâíèÿ ñëóæèòåë, ÷ë. 172, àë. 1 îò Çàêîíà çà îòáðàíàòà è âúîðúæåíèòå ñèëè íà Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ, ÷ë. 237, àë. 1 îò Çàêîíà çà Ìèíèñòåðñòâîòî íà âúòðåøíèòå ðàáîòè è ÷ë. 226 îò Çàêîíà çà ñúäåáíàòà âëàñò. 
(2) Â 7-äíåâåí ñðîê îò èçïëàùàíå íà îáåçùåòåíèÿòà ïî àë. 1 îñèãóðèòåëÿò å äëúæåí äà ïðåäñòàâè êîïèÿ îò ñúäåáíîòî ðåøåíèå è ïëàòåæíèòå äîêóìåíòè â ñúîòâåòíîòî òåðèòîðèàëíî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò.
 (3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã., èçì., áð. 100 îò 2011 ã., â ñèëà îò 1.01.2012 ã., áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã., äîï., áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Èçïëàòåíèòå ïàðè÷íè îáåçùåòåíèÿ çà áåçðàáîòèöà ñå âúçñòàíîâÿâàò îò ëèöàòà çà ïåðèîäà, çà êîéòî èì å îòïóñíàòà ïåíñèÿ çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ è âúçðàñò èëè ïåíñèÿ çà ðàííî ïåíñèîíèðàíå â Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ, èëè ïåíñèÿ çà ñòàðîñò â äðóãà äúðæàâà, è çà ïåðèîäà, ïðåç êîéòî ñà ïîëó÷àâàëè ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå çà âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò, çà áðåìåííîñò è ðàæäàíå èëè îáåçùåòåíèå çà îñòàâàíå áåç ðàáîòà, îïðåäåëåíî ñúãëàñíî íîðìàòèâåí àêò.
 (4) (Èçì. - ÄÂ, áð. 105 îò 2005 ã., ïðåäèøíà àë. 3, áð. 105 îò 2006 ã., äîï., áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) Çà âúçñòàíîâÿâàíå íà ñóìèòå ïî àë. 1 è 3 äëúæíîñòíîòî ëèöå, íà êîåòî å âúçëîæåíî ðúêîâîäñòâîòî íà îñèãóðÿâàíåòî çà áåçðàáîòèöà â òåðèòîðèàëíîòî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò, èçäàâà ðàçïîðåæäàíå, êîåòî ïîäëåæè íà ïðèíóäèòåëíî èçïúëíåíèå ïî ðåäà íà Äàíú÷íî-îñèãóðèòåëíèÿ ïðîöåñóàëåí êîäåêñ. 
(5) (Ïðåäèøíà àë. 4 - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã., äîï., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., îòì., áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.).
 Ðåä çà îòïóñêàíå, èçïëàùàíå, èçìåíÿíå, ñïèðàíå è ïðåêðàòÿâàíå íà ïàðè÷íèòå 
îáåçùåòåíèÿ çà áåçðàáîòèöà
 (Çàãë. äîï. - ÄÂ, áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.)
   ×ë. 54æ. (Íîâ - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) Ïàðè÷íèòå îáåçùåòåíèÿ çà áåçðàáîòèöà ñå îòïóñêàò, èçìåíÿò, îòêàçâàò, ñïèðàò, ïðåêðàòÿâàò, âúçîáíîâÿâàò è âúçñòàíîâÿâàò ñ ðàçïîðåæäàíå íà äëúæíîñòíîòî ëèöå, íà êîåòî å âúçëîæåíî ðúêîâîäñòâîòî íà îñèãóðÿâàíåòî çà áåçðàáîòèöà èëè äðóãî äëúæíîñòíî ëèöå, îïðåäåëåíî îò ðúêîâîäèòåëÿ íà òåðèòîðèàëíîòî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò.
 (2) (Íîâà - ÄÂ, áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) Âëÿçëîòî â ñèëà ðàçïîðåæäàíå ïî àë. 1 ìîæå äà ñå èçìåíè èëè îòìåíè îò îðãàíà, êîéòî ãî å èçäàë, êîãàòî:
 1. ñà ïðåäñòàâåíè íîâè äîêóìåíòè èëè äîêàçàòåëñòâà, êîèòî èìàò çíà÷åíèå çà îïðåäåëÿíå ïðàâîòî, ðàçìåðà è ïåðèîäà íà ïàðè÷íîòî îáåçùåòåíèå çà áåçðàáîòèöà;
 2. ïàðè÷íîòî îáåçùåòåíèå çà áåçðàáîòèöà å íåïðàâèëíî îòïóñíàòî èëè íåïðàâèëíî å îòêàçàíî îòïóñêàíåòî ìó.
 (3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 112 îò 2003 ã., áð. 105 îò 2005 ã., áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., ïðåäèøíà àë. 2, áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã., áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) Äëúæíîñòíîòî ëèöå ïî àë. 1 èçäàâà ðàçïîðåæäàíå çà âúçñòàíîâÿâàíå íà íåîñíîâàòåëíî èçïëàòåíèòå îáåçùåòåíèÿ çà áåçðàáîòèöà. Äúëæèìèòå ñóìè ïî ðàçïîðåæäàíèÿòà ìîãàò äà ñå ïðèõâàùàò îò âçåìàíèÿ íà ëèöàòà îò äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå ïî ðåäà íà ÷ë. 114, àë. 5 è ïîäëåæàò íà ïðèíóäèòåëíî èçïúëíåíèå ïî ðåäà íà Äàíú÷íî-îñèãóðèòåëíèÿ ïðîöåñóàëåí êîäåêñ. 
(4) (Íîâà - ÄÂ, áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã., äîï., áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã., ïðåäèøíà àë. 3, áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) Ïàðè÷íèòå îáåçùåòåíèÿ çà áåçðàáîòèöà ñå èçïëàùàò îò Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò íà ëèöàòà ïî äåêëàðèðàíà îò òÿõ ëè÷íà áàíêîâà ñìåòêà.
 Çàäúëæåíèÿ çà ïðåäîñòàâÿíå íà èíôîðìàöèÿ
   ×ë. 54ç. (Íîâ - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) (1) (Èçì. – ÄÂ, áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Àãåíöèÿòà ïî çàåòîñòòà ïðåäîñòàâÿ íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò åæåäíåâíî èíôîðìàöèÿòà, íåîáõîäèìà çà îòïóñêàíå, èçïëàùàíå, ñïèðàíå, ïðåêðàòÿâàíå èëè èçìåíÿíå íà îáåçùåòåíèÿòà çà áåçðàáîòèöà.
 (2) Íàöèîíàëíèÿò îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò ïðåäîñòàâÿ åæåìåñå÷íî èíôîðìàöèÿ íà Àãåíöèÿòà ïî çàåòîñòòà çà èçïëàùàíåòî, ñïèðàíåòî è ïðåêðàòÿâàíåòî íà îáåçùåòåíèÿòà çà áåçðàáîòèöà.
   ×ë. 54è. (Íîâ - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã., èçì. è äîï., áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã., îòì., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.).
 Ðàçäåë IV
(Íîâ – ÄÂ, áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.)
Îòïóñêàíå è èç÷èñëÿâàíå íà ïàðè÷íèòå îáåçùåòåíèÿ è ïîìîùè

 Îòïóñêàíå è èç÷èñëÿâàíå íà ïàðè÷íèòå îáåçùåòåíèÿ çà âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò, 
òðóäîóñòðîÿâàíå, áðåìåííîñò è ðàæäàíå è çà îòãëåæäàíå íà ìàëêî äåòå è íà ïîìîùèòå
   ×ë. 54ê. (Íîâ – ÄÂ, áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) Îòïóñêàíåòî è èç÷èñëÿâàíåòî íà ïàðè÷íèòå îáåçùåòåíèÿ çà âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò, òðóäîóñòðîÿâàíå, áðåìåííîñò è ðàæäàíå è çà îòãëåæäàíå íà ìàëêî äåòå è ïîìîùèòå îò äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå ñå èçâúðøâàò âúç îñíîâà íà äàííèòå ïî ÷ë. 5, àë. 4, ò. 1 è ÷ë. 33, ò. 12, êàêòî è íà äàííèòå, äåêëàðèðàíè â ïîäàäåíèòå äîêóìåíòè çà èçïëàùàíå íà îáåçùåòåíèÿòà è ïîìîùèòå îò äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå ïðè óñëîâèÿ è ïî ðåä, îïðåäåëåíè ñ àêò íà Ìèíèñòåðñêèÿ ñúâåò.
 Îòïóñêàíå è èç÷èñëÿâàíå íà ïàðè÷íèòå îáåçùåòåíèÿ çà áåçðàáîòèöà
   ×ë. 54ë. (Íîâ – ÄÂ, áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) Îòïóñêàíåòî, èç÷èñëÿâàíåòî, èçìåíÿíåòî, îòêàçâàíåòî, ñïèðàíåòî, ïðåêðàòÿâàíåòî, âúçîáíîâÿâàíåòî è âúçñòàíîâÿâàíåòî íà ïàðè÷íèòå îáåçùåòåíèÿ çà áåçðàáîòèöà ñå èçâúðøâàò âúç îñíîâà íà äàííèòå ïî ÷ë. 5, àë. 4, ò. 1 è íà äàííèòå, äåêëàðèðàíè â ïîäàäåíèòå îò ëèöàòà äîêóìåíòè çà îòïóñêàíå íà îáåçùåòåíèÿòà ïðè óñëîâèÿ è ïî ðåä, îïðåäåëåíè ñ àêò íà Ìèíèñòåðñêèÿ ñúâåò.
 Ïðåèç÷èñëÿâàíå íà ïàðè÷íè îáåçùåòåíèÿ çà âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò, òðóäîóñòðîÿâàíå, áðåìåííîñò è ðàæäàíå è ïðè îñèíîâÿâàíå íà äåòå îò 2- äî 5-ãîäèøíà âúçðàñò
  ×ë. 54ì. (Íîâ – ÄÂ, áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2016 ã.) (1) Ïàðè÷íèòå îáåçùåòåíèÿ è ïîìîùè, èçïëàòåíè íà îñèãóðåíèòå ëèöà, ñå ïðåèç÷èñëÿâàò ñëóæåáíî âúç îñíîâà íà äàííèòå ïî ÷ë. 5, àë. 4, ò. 1 äî 30 þíè íà ãîäèíàòà, ñëåäâàùà ãîäèíàòà, çà êîÿòî ñå îòíàñÿò. Êîãàòî ïàðè÷íèòå îáåçùåòåíèÿ è ïîìîùèòå ñà èçïëàòåíè â ðàçìåð, ïî-ìàëúê îò äúëæèìèÿ, ðàçëèêàòà ñå èçïëàùà â ñðîêà ïî èçðå÷åíèå ïúðâî.

 (2) Ïàðè÷íèòå îáåçùåòåíèÿ è ïîìîùè, èçïëàòåíè íà ñàìîîñèãóðÿâàùèòå ñå ëèöà çà ïðåäõîäíàòà êàëåíäàðíà ãîäèíà, ñå ïðåèç÷èñëÿâàò ñëóæåáíî äî 30 þíè íà òåêóùàòà ãîäèíà âúç îñíîâà íà îêîí÷àòåëíèÿ îñèãóðèòåëåí äîõîä, îïðåäåëåí ñúãëàñíî ÷ë. 6, àë. 8. Êîãàòî ïàðè÷íèòå îáåçùåòåíèÿ è ïîìîùèòå ñà èçïëàòåíè â ðàçìåð, ïî-ìàëúê îò äúëæèìèÿ, ðàçëèêàòà ñå èçïëàùà â ñðîêà ïî èçðå÷åíèå ïúðâî. Èçïëàòåíèòå â ïî-âèñîê îò äúëæèìèÿ ðàçìåð îáåçùåòåíèÿ ñå âúçñòàíîâÿâàò îò ñàìîîñèãóðÿâàùèòå ñå ëèöà.
 Ãëàâà ïåòà
ÎÑÈÃÓÐßÂÀÍÅ ÇÀ ÒÐÓÄÎÂÀ ÇËÎÏÎËÓÊÀ È ÏÐÎÔÅÑÈÎÍÀËÍÀ ÁÎËÅÑÒ

 Òðóäîâà çëîïîëóêà
   ×ë. 55. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.07.2009 ã.) Òðóäîâà çëîïîëóêà å âñÿêî âíåçàïíî óâðåæäàíå íà çäðàâåòî ñòàíàëî ïðåç âðåìå è âúâ âðúçêà èëè ïî ïîâîä íà èçâúðøâàíàòà ðàáîòà, êàêòî è ïðè âñÿêà ðàáîòà, èçâúðøåíà â èíòåðåñ íà ïðåäïðèÿòèåòî, êîãàòî å ïðè÷èíèëî âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò, òðàéíî íàìàëåíà ðàáîòîñïîñîáíîñò èëè ñìúðò.
 (2) (Äîï. – ÄÂ, áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã., èçì., áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Òðóäîâà å è çëîïîëóêàòà, ñòàíàëà ñ îñèãóðåí ïî ÷ë. 4, àë. 1 è ÷ë. 4à ïî âðåìå íà îáè÷àéíèÿ ïúò ïðè îòèâàíå èëè ïðè âðúùàíå îò ðàáîòíîòî ìÿñòî äî:
 1. îñíîâíîòî ìÿñòî íà æèâååíå èëè äî äðóãî äîïúëíèòåëíî ìÿñòî íà æèâååíå ñ ïîñòîÿíåí õàðàêòåð;
 2. ìÿñòîòî, êúäåòî îñèãóðåíèÿò îáèêíîâåíî ñå õðàíè ïðåç ðàáîòíèÿ äåí;
 3. ìÿñòîòî çà ïîëó÷àâàíå íà âúçíàãðàæäåíèå.
 (3) Íå å íàëèöå òðóäîâà çëîïîëóêà, êîãàòî ïîñòðàäàëèÿò óìèøëåíî å óâðåäèë çäðàâåòî ñè.
 Ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò
   ×ë. 56. (1) Ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò å çàáîëÿâàíå, êîåòî å íàñòúïèëî èçêëþ÷èòåëíî èëè ïðåäèìíî ïîä âúçäåéñòâèåòî íà âðåäíèòå ôàêòîðè íà ðàáîòíàòà ñðåäà èëè íà òðóäîâèÿ ïðîöåñ âúðõó îðãàíèçìà è å âêëþ÷åíî â Ñïèñúêà íà ïðîôåñèîíàëíèòå áîëåñòè, èçäàäåí îò Ìèíèñòåðñêèÿ ñúâåò ïî ïðåäëîæåíèå íà ìèíèñòúðà íà çäðàâåîïàçâàíåòî.
 (2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.07.2009 ã., äîï., áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Çà ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò ìîæå äà ñå ïðèçíàå è çàáîëÿâàíå, íåâêëþ÷åíî â Ñïèñúêà íà ïðîôåñèîíàëíèòå áîëåñòè, êîãàòî ñå óñòàíîâè, ÷å òî å ïðè÷èíåíî îñíîâíî è ïðÿêî îò îáè÷àéíàòà òðóäîâà äåéíîñò íà îñèãóðåíèÿ è å ïðè÷èíèëî âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò, òðàéíî íàìàëåíà ðàáîòîñïîñîáíîñò èëè ñìúðò íà îñèãóðåíèÿ.
 (3) Êúì ïðîôåñèîíàëíàòà áîëåñò ñå îòíàñÿò è íåéíîòî óñëîæíåíèå è êúñíèòå é ïîñëåäèöè.
 Äåêëàðèðàíå íà òðóäîâà çëîïîëóêà
    ×ë. 57. (1) (Äîï. - ÄÂ, áð. 7 îò 2012 ã.) Îñèãóðèòåëÿò, à êîãàòî ïîñòðàäàëèÿò å èçïðàòåí çà èçïúëíåíèå íà âðåìåííà ðàáîòà - ïðåäïðèÿòèåòî ïîëçâàòåë, å äëúæåí â ñðîê îò 3 ðàáîòíè äíè äà äåêëàðèðà ïðåä òåðèòîðèàëíîòî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò âñÿêà òðóäîâà çëîïîëóêà.
 (2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., äîï., áð. 7 îò 2012 ã.) Àêî îñèãóðèòåëÿò èëè ïðåäïðèÿòèåòî ïîëçâàòåë íå äåêëàðèðà çëîïîëóêàòà, ïîñòðàäàëèÿò èëè íåãîâèòå íàñëåäíèöè èìàò ïðàâî â ñðîê åäíà ãîäèíà îò çëîïîëóêàòà äà ÿ äåêëàðèðàò ïðåä òåðèòîðèàëíîòî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò.
 (3) Ðåäúò çà óñòàíîâÿâàíå, ðàçñëåäâàíå, ðåãèñòðèðàíå è îò÷èòàíå íà òðóäîâèòå çëîïîëóêè ñå îïðåäåëÿ ñ àêò íà Ìèíèñòåðñêèÿ ñúâåò.
 Ðàçñëåäâàíå íà òðóäîâà çëîïîëóêà
    ×ë. 58. (1) Òåðèòîðèàëíîòî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò ñúâìåñòíî ñ Èíñïåêöèÿòà ïî òðóäà, êîìèòåòèòå è ãðóïèòå ïî óñëîâèÿ íà òðóä è äðóãè êîìïåòåíòíè îðãàíè â çàâèñèìîñò îò ñëó÷àÿ ðàçñëåäâàò âñÿêà ñìúðòíà òðóäîâà çëîïîëóêà, âñÿêà çëîïîëóêà, ïðè÷èíèëà óâðåæäàíå íà ïîâå÷å îò 3-ìà ðàáîòåùè, êàêòî è âñÿêà çëîïîëóêà, çà êîÿòî èìà îñíîâàíèå äà ñå ïðåäïîëàãà, ÷å ùå äîâåäå äî èíâàëèäíîñò.
 (2) Òåðèòîðèàëíîòî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò ìîæå ïî ñâîÿ ïðåöåíêà äà ðàçñëåäâà è äðóãè çëîïîëóêè îñâåí ïîñî÷åíèòå â àë. 1.
 (3) Ðàçñëåäâàíåòî íà òðóäîâà çëîïîëóêà òðÿáâà äà óñòàíîâè:
 1. ïðè÷èíèòå è îáñòîÿòåëñòâàòà çà âúçíèêâàíå íà òðóäîâàòà çëîïîëóêà;
 2. âèäà íà óâðåæäàíèÿòà;
 3. (èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) äðóãè ñâåäåíèÿ, êîèòî ùå ïîäïîìîãíàò òåðèòîðèàëíîòî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò äà ñå ïðîèçíåñå çà õàðàêòåðà íà çëîïîëóêàòà.
 (4) Ïðè ðàçñëåäâàíå íà çëîïîëóêàòà ïîñòðàäàëèÿò èìà ïðàâî äà ïðèñúñòâà èëè äà ïîñî÷è äà ïðèñúñòâàò:
 1. ðàáîòíèê èëè ñëóæèòåë îò ñúùàòà ïðîôåñèÿ, èëè
 2. ÷ëåí íà ñåìåéñòâîòî èëè âúçõîäÿù èëè íèçõîäÿù ñðîäíèê, èëè
 3. ïðåäñòàâèòåë íà ñèíäèêàëíàòà îðãàíèçàöèÿ, â êîÿòî ÷ëåíóâà;
 4. ïðåäñòàâèòåë íà ðàáîòíèöèòå è ñëóæèòåëèòå â êîìèòåòèòå è ãðóïèòå ïî óñëîâèÿ íà òðóä.
 (5) (Èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) Ïðàâàòà ïî àë. 4 èìàò íàñëåäíèöèòå íà ïî÷èíàëèÿ ïðè òðóäîâà çëîïîëóêà è ëèöàòà ïî ò. 2, êîãàòî çäðàâîñëîâíîòî ñúñòîÿíèå íà ïîñòðàäàëèÿ íå ìó ïîçâîëÿâà äà ïîñî÷è ïðåäñòàâèòåë.
 (6) (Èçì. – ÄÂ, áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) Ðåçóëòàòèòå îò ðàçñëåäâàíåòî ñå îôîðìÿò â ïðîòîêîë â òèïèçèðàíà ôîðìà, êîéòî å âàëèäåí äî äîêàçâàíå íà ïðîòèâíîòî. Åêçåìïëÿð îò ïðîòîêîëà ñå âðú÷âà îò òåðèòîðèàëíîòî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò íà ïîñòðàäàëèÿ èëè íà íåãîâèòå íàñëåäíèöè è íà îñèãóðèòåëÿ/ïðåäïðèÿòèåòî ïîëçâàòåë.
 Äîñèå
    ×ë. 59. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) Çà âñÿêà òðóäîâà çëîïîëóêà èëè ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò òåðèòîðèàëíîòî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò îòêðèâà äîñèå, êîåòî ñúäúðæà:
 1. äåêëàðàöèÿòà çà òðóäîâà çëîïîëóêà èëè èçâåñòèåòî çà ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò;
 2. ïðîòîêîë îò ðàçñëåäâàíåòî íà òðóäîâàòà çëîïîëóêà, êîãàòî òàêîâà å èçâúðøåíî, èëè ïðîòîêîë çà ïðîó÷âàíå íà ïðîôåñèîíàëíàòà áîëåñò;
 3. ðàçïîðåæäàíåòî çà ïðèåìàíå èëè çà íåïðèåìàíå íà çëîïîëóêàòà çà òðóäîâà èëè åêñïåðòíîòî ðåøåíèå çà ïîòâúðæäàâàíå èëè îòõâúðëÿíå íà ïðîôåñèîíàëíàòà áîëåñò è ðåãèñòðàöèîííàòà êàðòà çà ïðèçíàòà ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò;
 4. (èçì. – ÄÂ, áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) êîïèÿ îò ïúðâè÷íèòå áîëíè÷íè ëèñòîâå çà çëîïîëóêàòà èëè çàáîëÿâàíåòî;
 5. (îòì. – ÄÂ, áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.);
 6. äðóãè äîêóìåíòè, ñâúðçàíè ñúñ çëîïîëóêàòà èëè çàáîëÿâàíåòî.
 (2) Ïîñòðàäàëèÿò è îñèãóðèòåëÿò èìàò ïðàâî äà ñå çàïîçíàâàò ñúñ ñúäúðæàíèåòî íà äîñèåòî.
 (3) (Îòì. – ÄÂ, áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.).
 Êâàëèôèöèðàíå íà çëîïîëóêàòà çà òðóäîâà
    ×ë. 60. (1) Äëúæíîñòíîòî ëèöå, îïðåäåëåíî îò ðúêîâîäèòåëÿ íà òåðèòîðèàëíîòî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò, âúç îñíîâà íà äîêóìåíòèòå â äîñèåòî â 7-äíåâåí ñðîê îò äåêëàðèðàíåòî èçäàâà ðàçïîðåæäàíå çà ïðèåìàíå èëè çà íåïðèåìàíå íà çëîïîëóêàòà çà òðóäîâà.
 (2) (Íîâà - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) Ïðè äåêëàðèðàíà çëîïîëóêà ïî ïîâîä íà íåòðàâìàòè÷íî óâðåæäàíå ðàçïîðåæäàíåòî ïî àë. 1 ñå èçäàâà âúç îñíîâà íà ðåøåíèåòî íà îðãàíèòå, îñúùåñòâÿâàùè åêñïåðòèçàòà íà ðàáîòîñïîñîáíîñòòà.
 (3) (Ïðåäèøíà àë. 2 - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., èçì., áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) Ðàçïîðåæäàíåòî ñå èçïðàùà íà îñèãóðåíèÿ è íà îñèãóðèòåëÿ/ïðåäïðèÿòèåòî ïîëçâàòåë â 7-äíåâåí ñðîê îò èçäàâàíåòî.
 (4) (Ïðåäèøíà àë. 3 - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) Ðàçïîðåæäàíåòî ïîäëåæè íà îáæàëâàíå îò çàèíòåðåñóâàíèòå ëèöà ïî ðåäà íà ÷ë. 117.
 Ñèãíàëèçèðàíå çà ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò
    ×ë. 61. (Èçì. - ÄÂ, áð. 76 îò 2005 ã.) Ïðàêòèêóâàùèòå ëåêàðè è ëåêàðè ïî äåíòàëíà ìåäèöèíà ïðè ñúìíåíèå çà ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò èçïðàùàò èçâåñòèå è äî òåðèòîðèàëíîòî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò.
 Èçãîòâÿíå íà äîêóìåíòè çà ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò
   ×ë. 62. (1) Çà âñÿêî èçâåñòèå ïî ÷ë. 61 òåðèòîðèàëíîòî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò èçâúðøâà ïðîó÷âàíèÿ, ïîäãîòâÿ äîêóìåíòè è ãè ïðåäñòàâÿ íà ìåäèöèíñêèòå åêñïåðòíè îðãàíè.
 (2) Îñèãóðèòåëÿò èçãîòâÿ è ïðåäñòàâÿ íåîáõîäèìèòå äîêóìåíòè ïî àë. 1 â òåðèòîðèàëíîòî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò â 30-äíåâåí ñðîê îò ïîèñêâàíåòî èì.
 (3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) Îðãàíèòå íà åêñïåðòèçàòà íà ðàáîòîñïîñîáíîñòòà èçäàâàò åêñïåðòíî ðåøåíèå çà ïîòâúðæäàâàíå èëè îòõâúðëÿíå íà ïðîôåñèîíàëíàòà áîëåñò è ïîïúëâàò ðåãèñòðàöèîííà êàðòà çà ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò.
 Ðåä çà ñúîáùàâàíå, ðåãèñòðèðàíå è îáæàëâàíå íà ïðîôåñèîíàëíè áîëåñòè
    ×ë. 63. Ðåäúò çà ñúîáùàâàíå, ðåãèñòðèðàíå, ïîòâúðæäàâàíå, îáæàëâàíå è îò÷èòàíå íà ïðîôåñèîíàëíèòå áîëåñòè ñå îïðåäåëÿ ñ àêò íà Ìèíèñòåðñêèÿ ñúâåò.
 Ðàçìåðè íà îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè âúâ ôîíä "Òðóäîâà çëîïîëóêà è
 ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò"
   ×ë. 64. (1) Ðàçìåðèòå íà îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè, êîèòî âíàñÿò îñèãóðèòåëèòå, ñå îïðåäåëÿò â ïðîöåíò îò ìåñå÷íèÿ îñèãóðèòåëåí äîõîä íà îñèãóðåíèòå íà áàçàòà íà àêòþåðñêèòå ðàç÷åòè.
 (2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 112 îò 2004 ã.) Ñúñ Çàêîíà çà áþäæåòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå ñå îïðåäåëÿ ðàçìåðúò íà îñèãóðèòåëíàòà âíîñêà çà òðóäîâà çëîïîëóêà è ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò ïî ãðóïè îñíîâíè èêîíîìè÷åñêè äåéíîñòè.
 (3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 112 îò 2004 ã.) Ðàçìåðúò íà îñèãóðèòåëíàòà âíîñêà ñå îïðåäåëÿ îò Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò ïî ìåòîäèêà è ðåä, îïðåäåëåíè ñ àêò íà Ìèíèñòåðñêèÿ ñúâåò.
 (4) (Îòì. - ÄÂ, áð. 112 îò 2004 ã.).
 Ìåðîïðèÿòèÿ çà ïðåäîòâðàòÿâàíå íà òðóäîâàòà çëîïîëóêà è ïðîôåñèîíàëíàòà áîëåñò
   ×ë. 65. Ôîíä "Òðóäîâà çëîïîëóêà è ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò" ôèíàíñèðà ìåðîïðèÿòèÿ çà ïðåäîòâðàòÿâàíå íà òðóäîâèòå çëîïîëóêè è ïðîôåñèîíàëíèòå áîëåñòè è çà ïîäîáðÿâàíå óñëîâèÿòà íà òðóä ÷ðåç:
 1. îêàçâàíå íà îñèãóðèòåëèòå íà ïîìîù, êîíñóëòàöèè è ñúäåéñòâèå çà ñúçäàâàíå è ðåàëèçèðàíå íà åôåêòèâíà ñèñòåìà çà óïðàâëåíèå íà áåçîïàñíîñòòà íà òðóäà è îïàçâàíå íà çäðàâåòî ïðè ðàáîòà;
 2. ðàçðàáîòâàíå è ó÷àñòèå â ðàçðàáîòâàíåòî íà íàöèîíàëíè îòðàñëîâè ïðîãðàìè (ñòðàòåãèè) â îáëàñòòà íà áåçîïàñíîñòòà íà òðóäà è îïàçâàíå íà çäðàâåòî ïðè ðàáîòà;
 3. ïðîâåæäàíå íà îáó÷åíèå è ïîâèøàâàíå êâàëèôèêàöèÿòà íà ðàáîòåùèòå ïî âúïðîñèòå íà áåçîïàñíîñòòà íà òðóäà è îïàçâàíå íà çäðàâåòî ïðè ðàáîòà;
 4. îñúùåñòâÿâàíå è âúçëàãàíå íà íàó÷íè èçñëåäâàíèÿ â îáëàñòòà íà áåçîïàñíîñòòà íà òðóäà è îïàçâàíå íà çäðàâåòî ïðè ðàáîòà;
 5. ïðîâåðêà íà ñúñòîÿíèåòî íà áåçîïàñíîñòòà íà òðóäà è îïàçâàíå íà çäðàâåòî ïðè ðàáîòà;
 6. ðàçñëåäâàíå ñàìîñòîÿòåëíî èëè ñ äðóãèòå êîìïåòåíòíè îðãàíè íà òðóäîâè çëîïîëóêè è ïðîôåñèîíàëíè áîëåñòè;
 7. ïðîâåæäàíå íà êàìïàíèéíà äåéíîñò, ïðåäîñòàâÿíå íà èíôîðìàöèÿ íà îáùåñòâîòî ïî ïðîáëåìèòå íà áåçîïàñíîñòòà íà òðóäà è îïàçâàíå íà çäðàâåòî ïðè ðàáîòà;
 8. ðàçðàáîòâàíå è ó÷àñòèå â ðàçðàáîòâàíåòî íà íîðìàòèâíè àêòîâå ïî áåçîïàñíîñòòà íà òðóäà è îïàçâàíå íà çäðàâåòî ïðè ðàáîòà;
 9. èçó÷àâàíå è ðàçïðîñòðàíÿâàíå íà ïîëîæèòåëíèÿ îïèò â ñúçäàâàíåòî íà áåçîïàñíè óñëîâèÿ íà òðóä;
 10. èçâúðøâàíå íà äðóãè äåéíîñòè ïî ïðåäîòâðàòÿâàíå íà òðóäîâèòå çëîïîëóêè è ïðîôåñèîíàëíèòå áîëåñòè.
 Çàäúëæåíèÿ íà îñèãóðèòåëÿ
   ×ë. 66. Îñèãóðèòåëÿò å äëúæåí:
 1. (îòì. – ÄÂ, áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.);
 2. äà óâåäîìÿâà íåçàáàâíî òåðèòîðèàëíîòî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò, Èíñïåêöèÿòà ïî òðóäà è äðóãè êîìïåòåíòíè îðãàíè çà âñÿêà ñìúðòíà òðóäîâà çëîïîëóêà, çà âñÿêà çëîïîëóêà, ïðè÷èíèëà óâðåæäàíå íà ïîâå÷å îò òðèìà ðàáîòåùè, êàêòî è çà âñÿêà çëîïîëóêà, çà êîÿòî èìà îñíîâàíèå äà ñå ïðåäïîëàãà, ÷å ùå äîâåäå äî èíâàëèäíîñò;
 3. (èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã., îòì., áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.); 
4. (îòì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.); 
5. (îòì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.).
 Çàäúëæåíèÿ íà ïðåäïðèÿòèåòî ïîëçâàòåë
 (Çàãë. èçì. - ÄÂ, áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.)
  ×ë. 66à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 7 îò 2012 ã., äîï., áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) Çàäúëæåíèÿòà íà îñèãóðèòåëÿ ïî òàçè ãëàâà ñå îòíàñÿò è çà ïðåäïðèÿòèåòî ïîëçâàòåë, êîãàòî â íåãî ñà èçïðàòåíè ðàáîòíèöè èëè ñëóæèòåëè çà èçïúëíåíèå íà âðåìåííà ðàáîòà.
 Çàäúëæåíèÿ íà îñèãóðåíîòî ëèöå
   ×ë. 67. Îñèãóðåíîòî ëèöå å äëúæíî:
 1. (îòì. – ÄÂ, áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.);
 2. (èçì. – ÄÂ, áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) äà óâåäîìè íåçàáàâíî îñèãóðèòåëÿ/ïðåäïðèÿòèåòî ïîëçâàòåë èëè íåãîâ ïúëíîìîùíèê çà íàñòúïèëà òðóäîâà çëîïîëóêà èëè çà óñòàíîâåíà ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò, ñ èçêëþ÷åíèå íà ñëó÷àèòå, êîãàòî òîâà å íåâúçìîæíî.
 Ãëàâà øåñòà
ÇÀÄÚËÆÈÒÅËÍÎ ÏÅÍÑÈÎÍÍÎ ÎÑÈÃÓÐßÂÀÍÅ

 Ðàçäåë I
Ïåíñèè çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ è âúçðàñò

 Ïðèäîáèâàíå ïðàâî íà ïåíñèÿ
    ×ë. 68. (Èçì. - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 100 îò 2011 ã., â ñèëà îò 1.01.2012 ã.) Ïðàâî íà ïåíñèÿ çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ è âúçðàñò ñå ïðèäîáèâà ïðè íàâúðøâàíå íà 60-ãîäèøíà âúçðàñò îò æåíèòå è 63-ãîäèøíà âúçðàñò îò ìúæåòå è îñèãóðèòåëåí ñòàæ 34 ãîäèíè çà æåíèòå è 37 ãîäèíè çà ìúæåòå. Îò 31 äåêåìâðè 2011 ã. âúçðàñòòà ñå óâåëè÷àâà îò ïúðâèÿ äåí íà âñÿêà ñëåäâàùà êàëåíäàðíà ãîäèíà ñ 4 ìåñåöà çà æåíèòå è ìúæåòå äî äîñòèãàíå íà 63-ãîäèøíà âúçðàñò çà æåíèòå è 65-ãîäèøíà âúçðàñò çà ìúæåòå.
 (2) Îò 31 äåêåìâðè 2011 ã. îñèãóðèòåëíèÿò ñòàæ ïî àë. 1 ñå óâåëè÷àâà îò ïúðâèÿ äåí íà âñÿêà ñëåäâàùà êàëåíäàðíà ãîäèíà ñ 4 ìåñåöà çà æåíèòå è ìúæåòå äî äîñòèãàíå íà 37 ãîäèíè çà æåíèòå è 40 ãîäèíè çà ìúæåòå.
 (3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 100 îò 2011 ã., â ñèëà îò 1.01.2012 ã.) Â ñëó÷àé ÷å ëèöàòà íÿìàò ïðàâî íà ïåíñèÿ ïî àë. 1 è 2, äî 31 äåêåìâðè 2011 ã. òå ïðèäîáèâàò ïðàâî íà ïåíñèÿ ïðè íàâúðøâàíå íà 65-ãîäèøíà âúçðàñò çà æåíèòå è çà ìúæåòå è íå ïî-ìàëêî îò 15 ãîäèíè äåéñòâèòåëåí îñèãóðèòåëåí ñòàæ. Îò 31 äåêåìâðè 2011 ã. âúçðàñòòà ñå óâåëè÷àâà îò ïúðâèÿ äåí íà âñÿêà ñëåäâàùà êàëåíäàðíà ãîäèíà ñ 4 ìåñåöà äî äîñòèãàíå íà 67 ãîäèíè.
 Ïðèäîáèâàíå ïðàâî íà ïåíñèÿ îò âîåííîñëóæåùèòå ïî Çàêîíà çà îòáðàíàòà è 
âúîðúæåíèòå ñèëè íà Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ è îò äúðæàâíèòå ñëóæèòåëè ïî Çàêîíà çà 
Ìèíèñòåðñòâîòî íà âúòðåøíèòå ðàáîòè è Çàêîíà çà èçïúëíåíèå íà íàêàçàíèÿòà è 
çàäúðæàíåòî ïîä ñòðàæà, è ñëåäîâàòåëèòå
 (Çàãë. èçì. - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã., áð. 68 îò 2006 ã., â ñèëà îò 1.05.2006 ã., äîï., áð. 25 
îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.06.2009 ã., èçì., áð. 35 îò 2009 ã., â ñèëà îò 12.05.2009 ã.)
    ×ë. 69. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 38 îò 2005 ã., áð. 35 îò 2009 ã., â ñèëà îò 12.05.2009 ã., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã., áð. 111 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) Âîåííîñëóæåùèòå ïðèäîáèâàò ïðàâî íà ïåíñèÿ ïðè îñâîáîæäàâàíå îò ñëóæáà íåçàâèñèìî îò âúçðàñòòà èì ïðè 27 ãîäèíè îáù îñèãóðèòåëåí ñòàæ, îò êîèòî äâå òðåòè äåéñòâèòåëíî èçñëóæåíè êàòî âîåííîñëóæåùè ïî Çàêîíà çà îòáðàíàòà è âúîðúæåíèòå ñèëè íà Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ.
 (2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã., áð. 74 îò 2002 ã., áð. 67 îò 2003 ã., áð. 38 îò 2005 ã., áð. 68 îò 2006 ã., â ñèëà îò 1.05.2006 ã., áð. 64 îò 2007 ã., äîï., áð. 25 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.06.2009 ã., èçì., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., äîï., áð. 70 îò 2013 ã., â ñèëà îò 9.08.2013 ã.) Äúðæàâíèòå ñëóæèòåëè ïî Çàêîíà çà Ìèíèñòåðñòâîòî íà âúòðåøíèòå ðàáîòè, Çàêîíà çà ñïåöèàëíèòå ðàçóçíàâàòåëíè ñðåäñòâà è ïî Çàêîíà çà èçïúëíåíèå íà íàêàçàíèÿòà è çàäúðæàíåòî ïîä ñòðàæà, äúðæàâíèòå ñëóæèòåëè ïî ÷ë. 11 îò Çàêîíà çà ïîùåíñêèòå óñëóãè, äúðæàâíèòå ñëóæèòåëè, îñúùåñòâÿâàùè äåéíîñòòà ïî îõðàíà íà ñúäåáíàòà âëàñò ïî ÷ë. 391 îò Çàêîíà çà ñúäåáíàòà âëàñò, ñëåäîâàòåëèòå è ìëàäøè ñëåäîâàòåëèòå ïðè îñâîáîæäàâàíå îò ñëóæáà ïðèäîáèâàò ïðàâî íà ïåíñèÿ íåçàâèñèìî îò âúçðàñòòà èì è ïðè îñèãóðèòåëåí ñòàæ, êàêòî ñëåäâà:
 1. (äîï. - ÄÂ, áð. 44 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.07.2012 ã.) äî 31 äåêåìâðè 2011 ã. - 25 ãîäèíè îáù îñèãóðèòåëåí ñòàæ, îò êîèòî äâå òðåòè äåéñòâèòåëíî èçñëóæåíè êàòî äúðæàâíè ñëóæèòåëè ïî ïîñî÷åíèòå çàêîíè, ïî Çàêîíà çà Äúðæàâíà àãåíöèÿ "Íàöèîíàëíà ñèãóðíîñò" è êàòî âîåííîñëóæåùè ïî Çàêîíà çà îòáðàíàòà è âúîðúæåíèòå ñèëè íà Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ èëè êàòî ñëåäîâàòåëè è ìëàäøè ñëåäîâàòåëè;
 2. (èçì. - ÄÂ, áð. 100 îò 2011 ã., â ñèëà îò 1.01.2012 ã., äîï., áð. 44 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.07.2012 ã.) îò 1 ÿíóàðè 2012 ã. - 27 ãîäèíè îáù îñèãóðèòåëåí ñòàæ, îò êîèòî äâå òðåòè äåéñòâèòåëíî èçñëóæåíè êàòî äúðæàâíè ñëóæèòåëè ïî ïîñî÷åíèòå çàêîíè, ïî Çàêîíà çà Äúðæàâíà àãåíöèÿ "Íàöèîíàëíà ñèãóðíîñò" è êàòî âîåííîñëóæåùè ïî Çàêîíà çà îòáðàíàòà è âúîðúæåíèòå ñèëè íà Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ èëè êàòî ñëåäîâàòåëè è ìëàäøè ñëåäîâàòåëè.
 (3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 109 îò 2007 ã., èçì., áð. 35 îò 2009 ã., â ñèëà îò 12.05.2009 ã., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., áð. 14 îò 2015 ã.) Äúðæàâíèòå ñëóæèòåëè ïî Çàêîíà çà Äúðæàâíà àãåíöèÿ "Íàöèîíàëíà ñèãóðíîñò" ïðèäîáèâàò ïðàâî íà ïåíñèÿ ïðè îñâîáîæäàâàíå îò ñëóæáà íåçàâèñèìî îò âúçðàñòòà èì è ïðè îñèãóðèòåëåí ñòàæ, êàêòî ñëåäâà:
 1. äî 31 äåêåìâðè 2011 ã. - 25 ãîäèíè îáù îñèãóðèòåëåí ñòàæ, îò êîèòî äâå òðåòè äåéñòâèòåëíî èçñëóæåíè ïî Çàêîíà çà Äúðæàâíà àãåíöèÿ "Íàöèîíàëíà ñèãóðíîñò", íà âîåííà ñëóæáà èëè ïî çàêîíèòå ïî àë. 2;
 2. (èçì. - ÄÂ, áð. 100 îò 2011 ã., â ñèëà îò 1.01.2012 ã.) îò 1 ÿíóàðè 2012 ã. - 27 ãîäèíè îáù îñèãóðèòåëåí ñòàæ, îò êîèòî äâå òðåòè äåéñòâèòåëíî èçñëóæåíè ïî Çàêîíà çà Äúðæàâíà àãåíöèÿ "Íàöèîíàëíà ñèãóðíîñò", íà âîåííà ñëóæáà èëè ïî çàêîíèòå ïî àë. 2.
 (4) (Äîï. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., èçì., áð. 68 îò 2006 ã., â ñèëà îò 1.05.2006 ã., ïðåäèøíà àë. 3, äîï., áð. 109 îò 2007 ã., èçì., áð. 35 îò 2009 ã., â ñèëà îò 12.05.2009 ã., áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã., áð. 111 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) Ëèöàòà ïî àë. 1, 2 è 3, ïðîñëóæèëè 15 ãîäèíè íà äëúæíîñòè îò ëåòàòåëíèÿ ñúñòàâ, ïàðàøóòèñòèòå, åêèïàæèòå íà ïîäâîäíèòå ñúäîâå è âîäîëàçíèÿ ñúñòàâ, ïðèäîáèâàò ïðàâî íà ïåíñèÿ ïðè óâîëíåíèå, íåçàâèñèìî îò âúçðàñòòà èì.
 (5) (Íîâà - ÄÂ, áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã., îòì., áð. 111 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.).
 (6) (Íîâà - ÄÂ, áð. 102 îò 2006 ã., ïðåäèøíà àë. 4, áð. 109 îò 2007 ã., èçì., áð. 102 îò 2008 ã., áð. 93 îò 2009 ã., â ñèëà îò 25.12.2009 ã., áð. 88 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., ïðåäèøíà àë. 5, áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã., èçì., áð. 53 îò 2014 ã.) Ñëóæèòåëèòå â Ãëàâíà äèðåêöèÿ "Ïîæàðíà áåçîïàñíîñò è çàùèòà íà íàñåëåíèåòî" íà Ìèíèñòåðñòâîòî íà âúòðåøíèòå ðàáîòè, èçïúëíÿâàùè íÿêîè îò äåéíîñòèòå ïî ÷ë. 17, àë. 2, ò. 6 îò Çàêîíà çà Ìèíèñòåðñòâîòî íà âúòðåøíèòå ðàáîòè, ïðè ïðåêðàòÿâàíå íà ïðàâîîòíîøåíèåòî ïðèäîáèâàò ïðàâî íà ïåíñèÿ íåçàâèñèìî îò âúçðàñòòà ïðè îñèãóðèòåëåí ñòàæ, êàêòî ñëåäâà:
 1. äî 31 äåêåìâðè 2011 ã. - 25 ãîäèíè îáù îñèãóðèòåëåí ñòàæ, îò êîèòî äâå òðåòè äåéñòâèòåëíî èçñëóæåíè â ñèñòåìàòà íà ãðàæäàíñêà çàùèòà;
 2. (èçì. - ÄÂ, áð. 100 îò 2011 ã., â ñèëà îò 1.01.2012 ã.) îò 1 ÿíóàðè 2012 ã. - 27 ãîäèíè îáù îñèãóðèòåëåí ñòàæ, îò êîèòî äâå òðåòè äåéñòâèòåëíî èçñëóæåíè â ñèñòåìàòà íà ãðàæäàíñêà çàùèòà.
 (7) (Íîâà - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., ïðåäèøíà àë. 6, áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) Ñëóæèòåëèòå íà äëúæíîñò "âîäîëàç" â Ãëàâíà äèðåêöèÿ "Ïîæàðíà áåçîïàñíîñò è çàùèòà íà íàñåëåíèåòî" íà Ìèíèñòåðñòâîòî íà âúòðåøíèòå ðàáîòè, àêî ñà ïðîñëóæèëè íà òàçè äëúæíîñò 15 ãîäèíè, ïðèäîáèâàò ïðàâî íà ïåíñèÿ ïðè ïðåêðàòÿâàíå íà ïðàâîîòíîøåíèåòî, íåçàâèñèìî îò âúçðàñòòà.
 (8) (Íîâà - ÄÂ, áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã., èçì., áð. 111 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) Îñèãóðèòåëíèÿò ñòàæ çà ïðèäîáèâàíå ïðàâî íà ïåíñèÿ ïî àë. 1, 2, 3 è 6 ñå çà÷èòà ïðè âçàèìíî äîïúëâàíå, à îñèãóðèòåëíèÿò ñòàæ ïî àë. 4 è 7 ìîæå äà äîïúëâà îñèãóðèòåëíèÿ ñòàæ ïî àë. 1, 2, 3 è 6.
 Ïðèäîáèâàíå ïðàâî íà ïåíñèÿ îò áàëåðèíè, áàëåòèñòè è òàíöüîðè ñ îñèãóðèòåëåí ñòàæ 
â êóëòóðíè îðãàíèçàöèè
   ×ë. 69à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) Áàëåðèíè, áàëåòèñòè è òàíöüîðè ïðèäîáèâàò ïðàâî íà ïåíñèÿ ïðè ïðåêðàòÿâàíå íà òðóäîâîòî ïðàâîîòíîøåíèå, íåçàâèñèìî îò âúçðàñòòà èì, ïðè 25 ãîäèíè îñèãóðèòåëåí ñòàæ íà äëúæíîñò áàëåðèíà, áàëåòèñò èëè òàíöüîð â êóëòóðíè îðãàíèçàöèè.
 Ðàçìåð íà ïåíñèÿòà
    ×ë. 70. (1) (Äîï. - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã., èçì. è äîï., áð. 113 îò 2007 ã., èçì., áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.04.2009 ã., èçì. è äîï., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., äîï., áð. 100 îò 2011 ã., â ñèëà îò 1.01.2012 ã., èçì., áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) Ðàçìåðúò íà ïåíñèÿòà çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ è âúçðàñò ñå îïðåäåëÿ, êàòî äîõîäúò, îò êîéòî ñå èç÷èñëÿâà ïåíñèÿòà, ñå óìíîæè ñúñ ñóìàòà, îáðàçóâàíà îò: ïî ïðîöåíò 1,1 íà ñòî, à îò 1 ÿíóàðè 2017 ã. - 1,2 íà ñòî çà âñÿêà ãîäèíà îñèãóðèòåëåí ñòàæ è ñúîòâåòíàòà ïðîïîðöèîíàëíà ÷àñò îò ïðîöåíòà çà ìåñåöèòå îñèãóðèòåëåí ñòàæ. Àêî ëèöàòà ñà ïðèäîáèëè ïðàâî íà ïåíñèÿ ïî ÷ë. 68, àë. 1 è 2 è ïðîäúëæàâàò äà ðàáîòÿò ñëåä äàòàòà íà ïðèäîáèâàíå íà ïðàâîòî, áåç äà èì å îòïóñíàòà ïåíñèÿ, çà âñÿêà ãîäèíà îñèãóðèòåëåí ñòàæ ñëåä òàçè äàòà ïðîöåíòúò å 3, à îò 1 ÿíóàðè 2012 ã. - 4, è ñúîòâåòíàòà ïðîïîðöèîíàëíà ÷àñò îò òåçè ïðîöåíòè çà ìåñåöèòå îñèãóðèòåëåí ñòàæ. Ïðîöåíòúò çà âñÿêà ãîäèíà îñèãóðèòåëåí ñòàæ ñëåä äàòàòà íà ïðèäîáèâàíå íà ïðàâîòî ïî ÷ë. 68, àë. 1 è 2 ñå îïðåäåëÿ çà äåéñòâèòåëåí êàëåíäàðåí îñèãóðèòåëåí ñòàæ, áåç ïðåâðúùàíå, ïðèäîáèò ñëåä 31 äåêåìâðè 2006 ã.
 (2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., â ñèëà îò 1.01.2004 ã.) Äîõîäúò, îò êîéòî ñå èç÷èñëÿâà ïåíñèÿòà, ñå îïðåäåëÿ, êàòî ñðåäíîìåñå÷íèÿò îñèãóðèòåëåí äîõîä çà ñòðàíàòà çà 12 êàëåíäàðíè ìåñåöà ïðåäè ìåñåöà íà îòïóñêàíå íà ïåíñèÿòà ñå óìíîæè ïî èíäèâèäóàëíèÿ êîåôèöèåíò íà ëèöåòî.
 (3) Èíäèâèäóàëíèÿò êîåôèöèåíò ñå èç÷èñëÿâà îò äîõîäà íà ëèöåòî, âúðõó êîéòî ñà âíåñåíè îñèãóðèòåëíè âíîñêè çà ïåðèîäà îò òðè ïîñëåäîâàòåëíè ãîäèíè îò ïîñëåäíèòå 15 ãîäèíè îñèãóðèòåëåí ñòàæ äî 1 ÿíóàðè 1997 ã. ïî èçáîð íà ëèöåòî è îò äîõîäà çà ïåðèîäà ñëåä òàçè äàòà äî ïåíñèîíèðàíåòî ìó.
 (4) Çà èç÷èñëÿâàíå íà èíäèâèäóàëíèÿ êîåôèöèåíò ñå îïðåäåëÿò:
 1. ñúîòíîøåíèåòî ìåæäó ñðåäíîìåñå÷íèÿ îñèãóðèòåëåí äîõîä íà ëèöåòî çà ïåðèîäà äî 31 äåêåìâðè 1996 ã. è ñðåäíîìåñå÷íàòà ðàáîòíà çàïëàòà çà ñòðàíàòà çà ñúùèÿ ïåðèîä, îáÿâåíà îò Íàöèîíàëíèÿ ñòàòèñòè÷åñêè èíñòèòóò;
 2. ñúîòíîøåíèåòî ìåæäó ñðåäíîìåñå÷íèÿ îñèãóðèòåëåí äîõîä íà ëèöåòî çà ïåðèîäà ñëåä 31 äåêåìâðè 1996 ã. è ñðåäíîìåñå÷íèÿ îñèãóðèòåëåí äîõîä çà ñòðàíàòà çà ñúùèÿ ïåðèîä.
 (5) Èíäèâèäóàëíèÿò êîåôèöèåíò ñå îïðåäåëÿ, êàòî âñÿêî îò ñúîòíîøåíèÿòà ïî àë. 4 ñå óìíîæàâà ñúîòâåòíî ïî áðîÿ íà ìåñåöèòå, çà êîèòî òî å óñòàíîâåíî, è ñáîðúò íà ïîëó÷åíèòå ïðîèçâåäåíèÿ ñå ðàçäåëÿ íà îáùèÿ áðîé íà ìåñåöèòå, âêëþ÷åíè â äâàòà ïåðèîäà.
 (6) Êîãàòî ëèöàòà íå ñà ðàáîòèëè ñëåä 1 ÿíóàðè 1997 ã., èíäèâèäóàëíèÿò êîåôèöèåíò å ðàâåí íà ñúîòíîøåíèåòî ïî àë. 4, ò. 1, à êîãàòî áàçèñíèÿò ïåðèîä å èçöÿëî ñëåä òàçè äàòà, èíäèâèäóàëíèÿò êîåôèöèåíò å ðàâåí íà ñúîòíîøåíèåòî ïî àë. 4, ò. 2.
 (7) (Èçì. - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã., â ñèëà îò 1.01.2001 ã., áð. 57 îò 2006 ã., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) Ìèíèìàëíèÿò ðàçìåð íà ïåíñèÿòà çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ è âúçðàñò ïî ÷ë. 68, àë. 1 ñå îïðåäåëÿ ñúñ Çàêîíà çà áþäæåòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå.
 (8) (Íîâà - ÄÂ, áð. 57 îò 2006 ã., èçì., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) Ðàçìåðúò íà ïåíñèÿòà çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ è âúçðàñò ïî ÷ë. 68, àë. 3 íå ìîæå äà áúäå ïî-ìàëúê îò 85 íà ñòî îò ìèíèìàëíèÿ ðàçìåð ïî àë. 7.
 (9) (Íîâà - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., ïðåäèøíà àë. 8, áð. 57 îò 2006 ã.) Ïðè îïðåäåëÿíå íà ïåíñèÿ ïî ìåæäóíàðîäåí äîãîâîð, ïî êîéòî Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ å ñòðàíà, ñå âçåìà ïðåäâèä îñèãóðèòåëíèÿò äîõîä çà îñèãóðèòåëíèÿ ñòàæ, ïðèäîáèò ïî áúëãàðñêîòî çàêîíîäàòåëñòâî.
 (10) (Íîâà - ÄÂ, áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) Ñúîòíîøåíèåòî ïî àë. 4, ò. 2 íå ìîæå äà íàäõâúðëÿ ñúîòíîøåíèåòî ìåæäó ìàêñèìàëíèÿ îñèãóðèòåëåí äîõîä, îïðåäåëåí ñúñ çàêîíà çà áþäæåòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå, è ñðåäíîìåñå÷íèÿ îñèãóðèòåëåí äîõîä çà ñòðàíàòà çà ñúùèÿ ïåðèîä.
 Äîõîä, îò êîéòî ñå èç÷èñëÿâà ïåíñèÿòà
    ×ë. 70à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) (1) (Äîï. - ÄÂ, áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã., èçì., áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã., áð. 54 îò 2015 ã. , â ñèëà îò 17.07.2015 ã.) Ñðåäíîìåñå÷íèÿò îñèãóðèòåëåí äîõîä ñå îïðåäåëÿ îò âúçíàãðàæäåíèåòî èëè îñèãóðèòåëíèÿ äîõîä, âúðõó êîèòî ñà âíåñåíè èëè äúëæèìè îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè çà ëèöàòà ïî ÷ë. 4, àë. 1, àë. 3, ò. 5 è 6 è àë. 10, à çà ñàìîîñèãóðÿâàùèòå ñå ëèöà è çà ëèöàòà ïî ÷ë. 4à, àë. 1 - îò äîõîäà, âúðõó êîéòî ñà âíåñåíè îñèãóðèòåëíè âíîñêè.
 (2) Ïðè îïðåäåëÿíå íà ñðåäíîìåñå÷íèÿ îñèãóðèòåëåí äîõîä íå ñå âçåìà ïðåäâèä äîõîäà çà âðåìåòî:
 1. íà íàáîðíà èëè àëòåðíàòèâíà ñëóæáà;
 2. íà îòïóñêà çà îòãëåæäàíå íà äåòå, ïðåç êîéòî å ïîëó÷àâàíî îáåçùåòåíèå;
 3. íà çà÷åòåíèÿ îñèãóðèòåëåí ñòàæ íà íåðàáîòåùèòå ìàéêè;
 4. (èçì. - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) íà îáó÷åíèå íà ëèöàòà, çàâúðøèëè âèñøå èëè ïîëóâèñøå îáðàçîâàíèå èëè íà íåäîñòèãàùè ïåðèîäè çà ïðèäîáèâàíå ïðàâî íà ïåíñèÿ ïî ÷ë. 68, àë. 1, çà êîèòî ëèöàòà ñà âíåñëè îñèãóðèòåëíè âíîñêè èçöÿëî çà ñâîÿ ñìåòêà;
 5. ñëåä 1 ÿíóàðè 1996 ã., ïðåç êîåòî ðîäèòåë (îñèíîâèòåë) íà äåòå èíâàëèä å ïîëàãàë ïîñòîÿííè ãðèæè çà íåãî äî íàâúðøâàíå íà 16-ãîäèøíà âúçðàñò, ïîðàäè êîåòî íå å ðàáîòèë ïî òðóäîâî èëè ïî ñëóæåáíî ïðàâîîòíîøåíèå è íå å áèë îñèãóðåí;
 6. (èçì. - ÄÂ, áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.07.2009 ã.) ñëåä 1 ÿíóàðè 2001 ã., ïðåç êîåòî ðîäèòåë (îñèíîâèòåë) èëè ñúïðóã (ñúïðóãà) ñà ïîëàãàëè ãðèæè çà èíâàëèäè ñ òðàéíî íàìàëåíà ðàáîòîñïîñîáíîñò/âèä è ñòåïåí íà óâðåæäàíå íàä 90 íà ñòî, êîèòî ïîñòîÿííî ñå íóæäàÿò îò ÷óæäà ïîìîù, ïîðàäè êîåòî íå ñà áèëè îñèãóðåíè èëè íå ñà ïîëó÷àâàëè ïåíñèÿ;
 7. ïðåç êîåòî ëèöàòà ñà ïîëó÷àâàëè îáåçùåòåíèå çà áåçðàáîòèöà ïðè îòïóñêàíå íà ïåíñèè ñ íà÷àëíà äàòà ñëåä 31 äåêåìâðè 1999 ã.;
 8. (íîâà - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) íà íåïëàòåí îòïóñê, êîéòî ñå çà÷èòà çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ, èëè íà çàêîííà ñòà÷êà;
 9. (íîâà - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., èçì., áð. 58 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.08.2012 ã., áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) ïðåç êîåòî ëèöàòà ñà ñå îñèãóðÿâàëè íà îñíîâàíèå ÷ë. 4, àë. 5, 7 è 9. 
(3) Êîãàòî â ïåðèîäà, îò êîéòî ñå îïðåäåëÿ èíäèâèäóàëíèÿò êîåôèöèåíò, ñå âêëþ÷âà âðåìå íà çàêîíîóñòàíîâåí îòïóñê èëè çàêîííà ñòà÷êà, ñå âçåìàò ïðåäâèä:
 1. çà âðåìåòî íà ïëàòåí îòïóñê, çàïëàùàí îò ðàáîòîäàòåëÿ - ïîëó÷åíîòî âúçíàãðàæäåíèå çà òîçè îòïóñê, âúðõó êîåòî ñà âíåñåíè îñèãóðèòåëíè âíîñêè;
 2. (èçì. – ÄÂ, áð. 1 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) çà âðåìåòî íà îòïóñê ïîðàäè âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò, çà áðåìåííîñò è ðàæäàíå èëè ïðè îñèíîâÿâàíå íà äåòå îò 2- äî 5-ãîäèøíà âúçðàñò, ïðåç êîåòî å ïîëó÷àâàíî ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå îò îáùåñòâåíîòî îñèãóðÿâàíå - äîõîäúò, îò êîéòî å èç÷èñëåíî îáåçùåòåíèåòî;
 3. (èçì. - ÄÂ, áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã., îòì., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.). 
(4) (Èçì. - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã., áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Ïðè îïðåäåëÿíå íà îñèãóðèòåëíèÿ äîõîä çà ïåðèîäà äî 31 äåêåìâðè 2006 ã. çà ëèöàòà ïî ÷ë. 4, àë. 1 íå ñå âêëþ÷âàò íà÷èñëåíè è íåèçïëàòåíè âúçíàãðàæäåíèÿ.
 Ðàçäåë II
Ïåíñèè çà èíâàëèäíîñò

 Ïðàâî íà ïåíñèÿ
    ×ë. 71. (Èçì. - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) Ëèöàòà èìàò ïðàâî íà ïåíñèÿ çà èíâàëèäíîñò, êîãàòî ñà çàãóáèëè íàïúëíî èëè ÷àñòè÷íî ðàáîòîñïîñîáíîñòòà ñè çàâèíàãè èëè çà ïðîäúëæèòåëíî âðåìå.
 Îïðåäåëÿíå íà ïåíñèÿòà çà èíâàëèäíîñò
   ×ë. 72. (Èçì. - ÄÂ, áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.07.2009 ã.) Ïåíñèÿ çà èíâàëèäíîñò ñå îïðåäåëÿ íà ëèöà ñ 50 è íàä 50 íà ñòî òðàéíî íàìàëåíà ðàáîòîñïîñîáíîñò/âèä è ñòåïåí íà óâðåæäàíå.
 Íà÷àëíà äàòà è ñðîê íà ïåíñèÿòà
    ×ë. 73. (1) (Äîï. - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã.) Ïðàâîòî íà ïåíñèÿ çà èíâàëèäíîñò ñå ïîðàæäà îò äàòàòà íà èíâàëèäèçèðàíåòî, à çà ñëåïèòå ïî ðîæäåíèå è çà îñëåïåëèòå ïðåäè ïîñòúïâàíå íà ðàáîòà - îò äàòàòà íà çàÿâëåíèåòî ïî ÷ë. 94. 
(2) Ïåíñèÿòà çà èíâàëèäíîñò ñå îòïóñêà çà ñðîêà íà èíâàëèäíîñòòà.
 (3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) Ïåíñèèòå çà èíâàëèäíîñò íà ëèöàòà, íàâúðøèëè âúçðàñòòà ïî ÷ë. 68, ñå îòïóñêàò ïîæèçíåíî.
 Ïðàâî íà ïåíñèÿ çà èíâàëèäíîñò ïîðàäè îáùî çàáîëÿâàíå
    ×ë. 74. (Äîï. - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã.) (1) (Ïðåäèøåí òåêñò íà ÷ë. 74 - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) Îñèãóðåíèòå ïðèäîáèâàò ïðàâî íà ïåíñèÿ çà èíâàëèäíîñò ïîðàäè îáùî çàáîëÿâàíå, àêî ñà çàãóáèëè ðàáîòîñïîñîáíîñòòà ñè è èìàò îñèãóðèòåëåí ñòàæ, ïðèäîáèò äî äàòàòà íà èíâàëèäèçèðàíåòî, à çà ñëåïèòå ïî ðîæäåíèå è çà îñëåïåëèòå ïðåäè ïîñòúïâàíå íà ðàáîòà - äî äàòàòà íà çàÿâëåíèåòî ïî ÷ë. 94, êàêòî ñëåäâà:
 1. äî 20-ãîäèøíà âúçðàñò è çà ñëåïèòå ïî ðîæäåíèå è íà îñëåïåëèòå ïðåäè ïîñòúïâàíåòî èì íà ðàáîòà - íåçàâèñèìî îò ïðîäúëæèòåëíîñòòà íà îñèãóðèòåëíèÿ ñòàæ;
 2. äî 25-ãîäèøíà âúçðàñò - åäíà ãîäèíà;
 3. äî 30-ãîäèøíà âúçðàñò - 3 ãîäèíè;
 4. (Ðåøåíèå ¹ 5 íà ÊÑ íà ÐÁ îò 29.06.2000 ã. óñòàíîâÿâà íåñúîòâåòñòâèå ñ ðàçïîðåäáèòå íà ÷ë. 5, àë. 2 îò êîíâåíöèè ¹ 37 è 38 íà Ìåæäóíàðîäíàòà îðãàíèçàöèÿ íà òðóäà - ÄÂ, áð. 55 îò 2000 ã., èçì., áð. 64 îò 2000 ã.) íàä 30-ãîäèøíà âúçðàñò - 5 ãîäèíè;
 5. (Ðåøåíèå ¹ 5 íà ÊÑ íà ÐÁ îò 29.06.2000 ã. óñòàíîâÿâà íåñúîòâåòñòâèå ñ ðàçïîðåäáèòå íà ÷ë. 5, àë. 2 îò êîíâåíöèè ¹ 37 è 38 íà Ìåæäóíàðîäíàòà îðãàíèçàöèÿ íà òðóäà - ÄÂ, áð. 55 îò 2000 ã., îòì., áð. 64 îò 2000 ã.). 
(2) (Íîâà – ÄÂ, áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Åäíà òðåòà îò îñèãóðèòåëíèÿ ñòàæ ïî àë. 1, ò. 2, 3 è 4 òðÿáâà äà å äåéñòâèòåëåí.
 (3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., ïðåäèøíà àë. 2, äîï., áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Èíâàëèäèòå ïî ðîæäåíèå è èíâàëèäèòå ñ ïðèäîáèòà èíâàëèäíîñò äî ïîñòúïâàíå íà ðàáîòà ïðèäîáèâàò ïðàâî íà ïåíñèÿ çà èíâàëèäíîñò ïîðàäè îáùî çàáîëÿâàíå ïðè åäíà ãîäèíà äåéñòâèòåëåí îñèãóðèòåëåí ñòàæ.
 (4) (Íîâà - ÄÂ, áð. 112 îò 2004 ã., äîï., áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã., ïðåäèøíà àë. 3, áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Ïåíñèÿ çà èíâàëèäíîñò ïîðàäè îáùî çàáîëÿâàíå íå ñå îòïóñêà, âúçîáíîâÿâà èëè âúçñòàíîâÿâà íà ëèöà, íà êîèòî å îòïóñíàòà ëè÷íà ïåíñèÿ çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ è âúçðàñò.
 Ðàçìåð íà ïåíñèÿòà çà èíâàëèäíîñò ïîðàäè îáùî çàáîëÿâàíå
    ×ë. 75. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã., áð. 104 îò 2005 ã., â ñèëà îò 27.12.2005 ã., áð. 23 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.04.2009 ã.) Ðàçìåðúò íà ïåíñèÿòà çà èíâàëèäíîñò ïîðàäè îáùî çàáîëÿâàíå ñå îïðåäåëÿ, êàòî äîõîäúò, îò êîéòî ñå èç÷èñëÿâà ïåíñèÿòà, ñå óìíîæè ñúñ ñóìàòà, îáðàçóâàíà îò: ïî ïðîöåíò 1,1 íà ñòî çà âñÿêà ãîäèíà îñèãóðèòåëåí ñòàæ è ñúîòâåòíàòà ïðîïîðöèîíàëíà ÷àñò îò ïðîöåíòà çà ìåñåöèòå îñèãóðèòåëåí ñòàæ.
 (2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 104 îò 2005 ã., â ñèëà îò 27.12.2005 ã., äîï., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Êîãàòî êúì äàòàòà íà èíâàëèäèçèðàíåòî îñèãóðåíîòî ëèöå å íà âúçðàñò, ïî-íèñêà îò âúçðàñòòà ïî ÷ë. 68, àë. 1, ðàçëèêàòà ìåæäó âúçðàñòòà ìó, íî íå ïî-ðàíî îò íàâúðøâàíå íà 16 ãîäèíè, è âúçðàñòòà ïî ÷ë. 68, àë. 1 ñå ïðèçíàâà çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ. Ïðè îïðåäåëÿíå íà ïåíñèÿòà ïðèçíàòîòî âðåìå è ñúîòâåòíàòà ïðîïîðöèîíàëíà ÷àñò îò ïðîöåíòà çà ìåñåöèòå îñèãóðèòåëåí ñòàæ ñå óìíîæàâàò ñ êîåôèöèåíò, êàêòî ñëåäâà:
 1. (èçì. - ÄÂ, áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.07.2009 ã.) çà ëèöà ñ òðàéíî íàìàëåíà ðàáîòîñïîñîáíîñò/âèä è ñòåïåí íà óâðåæäàíå íàä 90 íà ñòî - 0,9;
 2. (èçì. - ÄÂ, áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.07.2009 ã.) çà ëèöà ñ òðàéíî íàìàëåíà ðàáîòîñïîñîáíîñò/âèä è ñòåïåí íà óâðåæäàíå îò 71 äî 90 íà ñòî - 0,7;
 3. (èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.07.2009 ã.) çà ëèöà ñ òðàéíî íàìàëåíà ðàáîòîñïîñîáíîñò/âèä è ñòåïåí íà óâðåæäàíå îò 50 äî 70,99 íà ñòî - 0,5.
 (3) (Îòì. - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã.). 
(4) Ðàçìåðúò íà ïåíñèÿòà çà èíâàëèäíîñò ïîðàäè îáùî çàáîëÿâàíå íå ìîæå äà áúäå ïî-ìàëúê îò:
 1. (èçì. - ÄÂ, áð. 57 îò 2006 ã., áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.07.2009 ã.) çà ëèöà ñ òðàéíî íàìàëåíà ðàáîòîñïîñîáíîñò/âèä è ñòåïåí íà óâðåæäàíå íàä 90 íà ñòî - 115 íà ñòî îò ìèíèìàëíèÿ ðàçìåð ïî ÷ë. 70, àë. 7; 
2. (èçì. - ÄÂ, áð. 57 îò 2006 ã., áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.07.2009 ã.) çà ëèöà ñ òðàéíî íàìàëåíà ðàáîòîñïîñîáíîñò/âèä è ñòåïåí íà óâðåæäàíå îò 71 äî 90 íà ñòî - 105 íà ñòî îò ìèíèìàëíèÿ ðàçìåð ïî ÷ë. 70, àë. 7;
 3. (èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., áð. 57 îò 2006 ã., áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.07.2009 ã.) çà ëèöà ñ òðàéíî íàìàëåíà ðàáîòîñïîñîáíîñò/âèä è ñòåïåí íà óâðåæäàíå îò 50 äî 70,99 íà ñòî - 85 íà ñòî îò ìèíèìàëíèÿ ðàçìåð ïî ÷ë. 70, àë. 7.
 (5) (Íîâà - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Íà ëèöàòà ïî ÷ë. 74, àë. 1, ò. 1, êîèòî èìàò îñèãóðèòåëåí ñòàæ äî åäíà ãîäèíà, ïåíñèèòå ñå îïðåäåëÿò â ìèíèìàëíèòå ðàçìåðè ïî àë. 4. Ñëåä íàâúðøâàíå íà åäíà ãîäèíà îñèãóðèòåëåí ñòàæ ïåíñèèòå ñå îïðåäåëÿò ïî ðåäà íà ÷ë. 75 - 77.
 Äîõîä çà èç÷èñëÿâàíå íà ðàçìåðà íà ïåíñèÿòà çà èíâàëèäíîñò ïîðàäè
 îáùî çàáîëÿâàíå
    ×ë. 76. (Èçì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., â ñèëà îò 1.01.2004 ã.) Äîõîäúò, îò êîéòî ñå èç÷èñëÿâà ðàçìåðúò íà ïåíñèÿòà çà èíâàëèäíîñò ïîðàäè îáùî çàáîëÿâàíå, ñå îïðåäåëÿ, êàòî ñðåäíîìåñå÷íèÿò îñèãóðèòåëåí äîõîä çà ñòðàíàòà ïî ÷ë. 70, àë. 2 ñå óìíîæè ïî èíäèâèäóàëíèÿ êîåôèöèåíò íà ëèöåòî.
 Èíäèâèäóàëåí êîåôèöèåíò
    ×ë. 77. (Äîï. - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã., èçì., áð. 1 îò 2002 ã., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) Èíäèâèäóàëíèÿò êîåôèöèåíò çà îïðåäåëÿíå íà ïåíñèÿòà çà èíâàëèäíîñò ïîðàäè îáùî çàáîëÿâàíå ñå îïðåäåëÿ ïî ðåäà íà ÷ë. 70, àë. 3 - 6 äî äàòàòà íà ïåíñèîíèðàíåòî.
 Ïåíñèÿ çà èíâàëèäíîñò ïîðàäè òðóäîâà çëîïîëóêà è ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò
    ×ë. 78. Îñèãóðåíèòå, çàãóáèëè 50 èëè íàä 50 íà ñòî ðàáîòîñïîñîáíîñòòà ñè ïîðàäè òðóäîâà çëîïîëóêà èëè ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò, èìàò ïðàâî íà ïåíñèÿ çà èíâàëèäíîñò ïîðàäè òðóäîâà çëîïîëóêà èëè ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò, íåçàâèñèìî îò ïðîäúëæèòåëíîñòòà íà îñèãóðèòåëíèÿ ñòàæ.
 Ðàçìåð íà ïåíñèÿòà çà èíâàëèäíîñò ïîðàäè òðóäîâà çëîïîëóêà è ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò
    ×ë. 79. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., â ñèëà îò 1.01.2004 ã., áð. 60 îò 2011 ã., â ñèëà îò 5.08.2011 ã.) Ðàçìåðúò íà ïåíñèÿòà çà èíâàëèäíîñò ïîðàäè òðóäîâà çëîïîëóêà èëè ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò ñå îïðåäåëÿ, êàòî ñðåäíîìåñå÷íèÿò îñèãóðèòåëåí äîõîä çà ñòðàíàòà ïî ÷ë. 70, àë. 2 ñå óìíîæè ïî èíäèâèäóàëíèÿ êîåôèöèåíò, èç÷èñëåí ïî ðåäà íà ÷ë. 70, àë. 3 - 6 äî äàòàòà íà ïåíñèîíèðàíåòî è ïî ñëåäíèòå êîåôèöèåíòè:
 1. (èçì. - ÄÂ, áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.07.2009 ã.) çà ëèöà ñ òðàéíî íàìàëåíà ðàáîòîñïîñîáíîñò/âèä è ñòåïåí íà óâðåæäàíå íàä 90 íà ñòî - 0,4;
 2. (èçì. - ÄÂ, áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.07.2009 ã.) çà ëèöà ñ òðàéíî íàìàëåíà ðàáîòîñïîñîáíîñò/âèä è ñòåïåí íà óâðåæäàíå îò 71 äî 90 íà ñòî - 0,35;
 3. (èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.07.2009 ã.) çà ëèöà ñ òðàéíî íàìàëåíà ðàáîòîñïîñîáíîñò/âèä è ñòåïåí íà óâðåæäàíå îò 50 äî 70,99 íà ñòî - 0,30.
 (2) Ðàçìåðúò íà ïåíñèÿòà çà èíâàëèäíîñò ïîðàäè òðóäîâà çëîïîëóêà èëè ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò íå ìîæå äà áúäå ïî-ìàëúê îò:
 1. (èçì. - ÄÂ, áð. 57 îò 2006 ã., áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.07.2009 ã.) çà ëèöà ñ òðàéíî íàìàëåíà ðàáîòîñïîñîáíîñò/âèä è ñòåïåí íà óâðåæäàíå íàä 90 íà ñòî - 125 íà ñòî îò ìèíèìàëíèÿ ðàçìåð ïî ÷ë. 70, àë. 7; 
2. (èçì. - ÄÂ, áð. 57 îò 2006 ã., áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.07.2009 ã.) çà ëèöà ñ òðàéíî íàìàëåíà ðàáîòîñïîñîáíîñò/âèä è ñòåïåí íà óâðåæäàíå îò 71 äî 90 íà ñòî - 115 íà ñòî îò ìèíèìàëíèÿ ðàçìåð ïî ÷ë. 70, àë. 7;
 3. (èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., áð. 57 îò 2006 ã., áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.07.2009 ã.) çà ëèöà ñ òðàéíî íàìàëåíà ðàáîòîñïîñîáíîñò/âèä è ñòåïåí íà óâðåæäàíå îò 50 äî 70,99 íà ñòî - ìèíèìàëíèÿ ðàçìåð ïî ÷ë. 70, àë. 7.
 (3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã.) Ðàçìåðúò íà ïåíñèÿòà çà èíâàëèäíîñò ïîðàäè òðóäîâà çëîïîëóêà è ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò íå ìîæå äà áúäå ïî-ìàëúê îò ðàçìåðà, èç÷èñëåí êàòî çà ïåíñèÿ çà èíâàëèäíîñò ïîðàäè îáùî çàáîëÿâàíå.
 Ðàçäåë III
Íàñëåäñòâåíè ïåíñèè

 Ïðàâî íà íàñëåäñòâåíà ïåíñèÿ
    ×ë. 80. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 89 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã., áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) Ëè÷íèòå ïåíñèè ìîãàò äà ïðåìèíàâàò â íàñëåäñòâåíè, ñ èçêëþ÷åíèå íà ïåíñèèòå çà ãðàæäàíñêà èíâàëèäíîñò, ñîöèàëíèòå ïåíñèè çà ñòàðîñò, ñîöèàëíèòå ïåíñèè çà èíâàëèäíîñò è ïåðñîíàëíèòå ïåíñèè.
 (2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) Ïðàâî íà íàñëåäñòâåíà ïåíñèÿ èìàò äåöàòà, ïðåæèâåëèÿò ñúïðóã è ðîäèòåëèòå.
 (3) Îòêàçúò îò íàñëåäñòâî íå ëèøàâà íàñëåäíèöèòå îò ïðàâî íà íàñëåäñòâåíà ïåíñèÿ.
 (4) Ïîëó÷àâàíåòî íà íàñëåäñòâåíà ïåíñèÿ íå ñå ñ÷èòà çà ïðèåìàíå íà íàñëåäñòâî.
 Îïðåäåëÿíå íà íàñëåäñòâåíàòà ïåíñèÿ
    ×ë. 81. (1) Íàñëåäñòâåíàòà ïåíñèÿ ñå îïðåäåëÿ â ïðîöåíò îò ïîëàãàùàòà ñå ëè÷íà ïåíñèÿ íà ïî÷èíàëîòî îñèãóðåíî ëèöå, êàêòî ñëåäâà:
 1. ïðè åäèí íàñëåäíèê - 50 íà ñòî;
 2. ïðè äâàìà íàñëåäíèöè - 75 íà ñòî;
 3. ïðè òðèìà è ïîâå÷å íàñëåäíèöè - 100 íà ñòî.
 (2) (Äîï. - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã., â ñèëà îò 1.01.2001 ã., èçì., áð. 57 îò 2006 ã.) Íàñëåäñòâåíàòà ïåíñèÿ ñå îòïóñêà îáùî íà âñè÷êè ëèöà, êîèòî èìàò ïðàâî íà òàçè ïåíñèÿ, è ñå ðàçïðåäåëÿ ïîðàâíî ìåæäó òÿõ. Ìèíèìàëíèÿò ðàçìåð íà íàñëåäñòâåíàòà ïåíñèÿ íå ìîæå äà áúäå ïî-ìàëúê îò 75 íà ñòî îò ìèíèìàëíèÿ ðàçìåð ïî ÷ë. 70, àë. 7. 
(3) Ïðè ñìúðò íà äâàìàòà ðîäèòåëè (îñèíîâèòåëè) äåöàòà èìàò ïðàâî íà íàñëåäñòâåíà ïåíñèÿ, êîÿòî ñå îïðåäåëÿ îò ñáîðà íà ïåíñèèòå íà ïî÷èíàëèòå.
 Óñëîâèÿ çà îòïóñêàíå è ïîëó÷àâàíå íà íàñëåäñòâåíà ïåíñèÿ
    ×ë. 82. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 41 îò 2007 ã., â ñèëà îò 1.01.2008 ã., äîï., áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã., áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Äåöàòà èìàò ïðàâî íà íàñëåäñòâåíà ïåíñèÿ äî íàâúðøâàíå íà 18-ãîäèøíà âúçðàñò, à ñëåä íàâúðøâàíåòî é, àêî ó÷àò - çà ñðîêà íà îáó÷åíèåòî, íî íå ïî-êúñíî îò íàâúðøâàíåòî íà 26-ãîäèøíà âúçðàñò, êàêòî è íàä òàçè âúçðàñò, àêî ó÷àò è àêî ñà ñå èíâàëèäèçèðàëè äî 18-, ñúîòâåòíî äî 26-ãîäèøíà âúçðàñò. Äåöàòà, êîèòî ñå ñ÷èòàò çà ó÷àùè, ñå îïðåäåëÿò ñ íàðåäáàòà ïî ÷ë. 106.
 (2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., â ñèëà îò 1.01.2003 ã., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., äîï., áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) Ïðåæèâåëèÿò ñúïðóã èìà ïðàâî íà íàñëåäñòâåíà ïåíñèÿ 5 ãîäèíè ïî-ðàíî îò âúçðàñòòà ìó ïî ÷ë. 68, àë. 1 èëè ïðåäè òàçè âúçðàñò, àêî å íåðàáîòîñïîñîáåí.
 (3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., â ñèëà îò 1.01.2003 ã., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) Ðîäèòåëèòå èìàò ïðàâî íà íàñëåäñòâåíà ïåíñèÿ îò äåöàòà ñè, àêî ñà íàâúðøèëè âúçðàñòòà ïî ÷ë. 68, àë. 1. 
(4) Ðîäèòåëèòå íà ëèöàòà, ïî÷èíàëè ïî âðåìå íà íàáîðíà âîåííà ñëóæáà, èìàò ïðàâî íà íàñëåäñòâåíà ïåíñèÿ, íåçàâèñèìî îò âúçðàñòòà èì.
 Âèäîâå íàñëåäñòâåíè ïåíñèè
    ×ë. 83. (1) Ïðè ñìúðò íà îñèãóðåíèÿ íà íàñëåäíèöèòå ñå îòïóñêà ïåíñèÿ â ñúîòâåòñòâèå ñ âèäà íà ëè÷íàòà ïåíñèÿ çà îáùî çàáîëÿâàíå èëè ïîðàäè òðóäîâà çëîïîëóêà èëè ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò, êîÿòî ïî÷èíàëèÿò áè ïîëó÷èë êàòî èíâàëèä ñúñ çàãóáåíà ðàáîòîñïîñîáíîñò ïîâå÷å îò 90 íà ñòî.
 (2) Êîãàòî ïî÷èíàëèÿò å ïðèäîáèë ïðàâî íà ïåíñèÿ çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ è âúçðàñò, íà íàñëåäíèöèòå ñå îòïóñêà íàñëåäñòâåíà ïåíñèÿ, èç÷èñëåíà îò ïîëàãàùàòà ñå ïåíñèÿ çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ è âúçðàñò, àêî òîâà å ïî-áëàãîïðèÿòíî çà òÿõ.
 (3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.07.2009 ã.) Ïðè ñìúðò íà ïåíñèîíåð, êîéòî å ïîëó÷àâàë ëè÷íà ïåíñèÿ çà èíâàëèäíîñò ïîðàäè îáùî çàáîëÿâàíå èëè òðóäîâà çëîïîëóêà èëè ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò, ðàçìåðúò íà íàñëåäñòâåíàòà ïåíñèÿ ñå îïðåäåëÿ îò ñëåäâàùàòà ìó ñå ëè÷íà ïåíñèÿ çà èíâàëèäíîñò ïîðàäè òðàéíî íàìàëåíà ðàáîòîñïîñîáíîñò/âèä è ñòåïåí íà óâðåæäàíå ïîâå÷å îò 90 íà ñòî.
 (4) (Èçì. - ÄÂ, áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.07.2009 ã.) Ïðè ñìúðò íà âîåííîñëóæåù íà íàáîðíà âîåííà ñëóæáà íà íàñëåäíèöèòå ìó ñå îòïóñêà ïåíñèÿ, êàòî çà áàçà ñå âçåìà ðàçìåðúò ïî ÷ë. 86, àë. 1, ðàâåí íà ñëåäâàùàòà ñå ïåíñèÿ çà âîåííà èíâàëèäíîñò ïðè òðàéíî íàìàëåíà ðàáîòîñïîñîáíîñò íàä 90 íà ñòî.
 (5) (Íîâà - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã., èçì., áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.07.2009 ã.) Ïðè ñìúðò íà ïåíñèîíåð, êîéòî å ïîëó÷àâàë ïåíñèÿ çà âîåííà èíâàëèäíîñò, ðàçìåðúò íà ïåíñèÿòà íà íàñëåäíèöèòå ñå îïðåäåëÿ îò ñëåäâàùàòà ñå ïåíñèÿ çà âîåííà èíâàëèäíîñò ïðè òðàéíî íàìàëåíà ðàáîòîñïîñîáíîñò/âèä è ñòåïåí íà óâðåæäàíå íàä 90 íà ñòî, îïðåäåëåíà ïî ÷ë. 86. 
(6) (Íîâà - ÄÂ, áð. 112 îò 2004 ã.) Ïðè ñìúðò íà ïåíñèîíåð, êîéòî å ïîëó÷àâàë ëè÷íà ïåíñèÿ çà èíâàëèäíîñò ïîðàäè îáùî çàáîëÿâàíå èëè ëè÷íà ïåíñèÿ çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ è âúçðàñò, íàñëåäñòâåíàòà ïåíñèÿ ñå îòïóñêà â ïðîöåíòèòå ïî ÷ë. 81, ñúîáðàçíî âèäà íà ïîëó÷àâàíàòà ïåíñèÿ.
 Äîáàâêà îò ïåíñèÿòà íà ïî÷èíàë ñúïðóã
    ×ë. 84. (Èçì. - ÄÂ, áð. 112 îò 2004 ã.) (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã., áð. 49 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.07.2010 ã.) Ïåíñèîíåðúò èìà ïðàâî íà äîáàâêà îò ïåíñèÿòà èëè ñáîðà îò ïåíñèèòå, êîèòî å ïîëó÷àâàë ïî÷èíàëèÿò ñúïðóã/ñúïðóãà, â ðàçìåð, êàêòî ñëåäâà:
 1. (èçì. - ÄÂ, áð. 60 îò 2011 ã., â ñèëà îò 5.08.2011 ã.) äî 31 àâãóñò 2011 ã. - 20 íà ñòî;
 2. (èçì. - ÄÂ, áð. 60 îò 2011 ã., â ñèëà îò 5.08.2011 ã., áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) îò 1 ñåïòåìâðè 2011 ã. - 26,5 íà ñòî;
 3. (îòì. - ÄÂ, áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.); 
4. (îòì. - ÄÂ, áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.); 
5. (îòì. - ÄÂ, áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.). 
(2) Êîãàòî ïî÷èíàëèÿò ñúïðóã (ñúïðóãà) íå å ïîëó÷àâàë ïåíñèÿ, äîáàâêàòà ïî àë. 1 ñå îïðåäåëÿ îò ïåíñèÿòà èëè îò ñáîðà îò ïåíñèèòå, íà êîèòî ïî÷èíàëèÿò å èìàë ïðàâî ïî ðåäà íà ÷ë. 83. 
(3) Äîáàâêàòà íå ìîæå äà ñå ïîëó÷àâà çàåäíî ñ íàñëåäñòâåíà ïåíñèÿ îò ñúùèÿ íàñëåäîäàòåë.
  ×ë. 84à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã., îòì., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.).
 Ðàçäåë IV
Ïåíñèè, íåñâúðçàíè ñ òðóäîâà äåéíîñò

 Ïåíñèÿ çà âîåííà èíâàëèäíîñò
    ×ë. 85. (1) Ïðàâî íà ïåíñèÿ çà âîåííà èíâàëèäíîñò èìàò ëèöàòà, êîèòî ñà çàãóáèëè ðàáîòîñïîñîáíîñòòà ñè ïîðàäè òîâà, ÷å ñà çàáîëåëè èëè ñà ïîñòðàäàëè ïðåç âðåìå èëè ïî ïîâîä íà:
 1. íàáîðíàòà âîåííà ñëóæáà;
 2. ñëóæáàòà â çàïàñà èëè â ðåçåðâà.
 (2) Ïðàâî íà ïåíñèÿ çà âîåííà èíâàëèäíîñò èìàò è ëèöàòà, ïîñòðàäàëè ïðè îêàçâàíå ñúäåéñòâèå íà âúîðúæåíèòå ñèëè.
 (3) Ïîñòðàäàëè ïî ñìèñúëà íà àë. 1 è 2 ñå ñ÷èòàò è çàãèíàëèòå è áåçñëåäíî èç÷åçíàëèòå.
 Ðàçìåð íà ïåíñèÿòà çà âîåííà èíâàëèäíîñò
    ×ë. 86. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.07.2009 ã.) Ðàçìåðúò íà ïåíñèÿòà çà âîåííà èíâàëèäíîñò ñå îïðåäåëÿ â ïðîöåíò îò ñîöèàëíàòà ïåíñèÿ çà ñòàðîñò ïî ñëåäíàòà òàáëèöà:

Òðàéíî íàìàëåíà ðàáîòîñïîñîáíîñò 	

íàä 90 íà ñòî 	
71-90 íà ñòî 	
50-70,99 íà ñòî 	

Ðåäíèöè è ñåðæàíòè 	
150 íà ñòî 	
140 íà ñòî 	
115 íà ñòî 	

Îôèöåðè 	
160 íà ñòî 	
150 íà ñòî 	
120 íà ñòî 	

 (2) Êîãàòî ëèöàòà ïî ÷ë. 85 ñà áèëè îñèãóðåíè çà âñè÷êè îñèãóðåíè ñîöèàëíè ðèñêîâå èëè ñàìî çà òðóäîâà çëîïîëóêà èëè ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò ïðåäè ïîñòúïâàíåòî èì íà íàáîðíà ñëóæáà èëè íà ñëóæáà â çàïàñà, ðàçìåðúò íà ïåíñèÿòà çà âîåííà èíâàëèäíîñò ñå îïðåäåëÿ êàêòî ïðè ïåíñèÿòà çà òðóäîâà çëîïîëóêà èëè ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò, àêî òîâà å ïî-áëàãîïðèÿòíî çà òÿõ.
 Ïåíñèÿ çà ãðàæäàíñêà èíâàëèäíîñò
    ×ë. 87. Ïðàâî íà ïåíñèÿ çà ãðàæäàíñêà èíâàëèäíîñò èìàò ëèöàòà, êîèòî ñà çàãóáèëè ðàáîòîñïîñîáíîñòòà ñè ïîðàäè òîâà, ÷å ñà çàáîëåëè èëè ïîñòðàäàëè:
 1. ïðè èçïúëíåíèå íà ãðàæäàíñêè äúëã;
 2. ñëó÷àéíî îò îðãàíèòå íà âëàñòòà ïðè èçïúëíåíèå íà ñëóæåáíè çàäà÷è íà òåçè îðãàíè.
 Ðàçìåð íà ïåíñèÿòà çà ãðàæäàíñêà èíâàëèäíîñò
    ×ë. 88. (1) Ðàçìåðúò íà ïåíñèèòå çà ãðàæäàíñêà èíâàëèäíîñò ñå îïðåäåëÿ â ïðîöåíò îò ñîöèàëíàòà ïåíñèÿ çà ñòàðîñò, êàêòî ñëåäâà:
 1. (èçì. - ÄÂ, áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.07.2009 ã.) çà ëèöà ñ òðàéíî íàìàëåíà ðàáîòîñïîñîáíîñò/âèä è ñòåïåí íà óâðåæäàíå íàä 90 íà ñòî - 150 íà ñòî;
 2. (èçì. - ÄÂ, áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.07.2009 ã.) çà ëèöà ñ òðàéíî íàìàëåíà ðàáîòîñïîñîáíîñò/âèä è ñòåïåí íà óâðåæäàíå îò 71 äî 90 íà ñòî - 140 íà ñòî;
 3. (èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.07.2009 ã.) çà ëèöà ñ òðàéíî íàìàëåíà ðàáîòîñïîñîáíîñò/âèä è ñòåïåí íà óâðåæäàíå îò 50 äî 70,99 íà ñòî - 115 íà ñòî.
 (2) Íà ëèöàòà, êîèòî ñà áèëè îñèãóðåíè çà âñè÷êè îñèãóðåíè ñîöèàëíè ðèñêîâå èëè ñàìî çà òðóäîâà çëîïîëóêà èëè ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò, ïåíñèÿòà ñå èç÷èñëÿâà ïî ðåäà, óñòàíîâåí çà ïåíñèèòå çà òðóäîâà çëîïîëóêà èëè ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò, àêî òîâà å ïî-áëàãîïðèÿòíî çà òÿõ.
    ×ë. 89. (Èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., îòì., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã. - èçì., áð. 60 îò 2011 ã.).
 Ñîöèàëíà ïåíñèÿ çà ñòàðîñò
   ×ë. 89à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) (1) Ïðàâî íà ñîöèàëíà ïåíñèÿ èìàò ëèöàòà, íàâúðøèëè 70-ãîäèøíà âúçðàñò, êîãàòî ãîäèøíèÿò äîõîä íà ÷ëåí îò ñåìåéñòâîòî êúì äàòàòà íà íàâúðøâàíå íà âúçðàñòòà å ïî-ìàëúê îò ñáîðà íà ãàðàíòèðàíèÿ ìèíèìàëåí äîõîä, óñòàíîâåí çà ñòðàíàòà ïðåç ïîñëåäíèòå 12 ìåñåöà. Àêî èñêàíåòî å íàïðàâåíî ñëåä íàâúðøâàíå íà 70-ãîäèøíà âúçðàñò è ñëåä èçòè÷àíå íà 6-ìåñå÷íèÿ ñðîê ïî ÷ë. 94, äîõîäúò íà ÷ëåí îò ñåìåéñòâîòî ñå ïðåöåíÿâà êúì äàòàòà íà çàÿâëåíèåòî.
 (2) Ðàçìåðúò íà ñîöèàëíàòà ïåíñèÿ çà ñòàðîñò, êàêòî è óñëîâèÿòà çà íåéíîòî ïîëó÷àâàíå, ñå îïðåäåëÿò îò Ìèíèñòåðñêèÿ ñúâåò ïî ïðåäëîæåíèå íà Ìèíèñòåðñòâîòî íà òðóäà è ñîöèàëíàòà ïîëèòèêà è Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò.
    ×ë. 90. (Èçì. - ÄÂ, áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.07.2009 ã., îòì., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã. - èçì., áð. 60 îò 2011 ã.).
 Ñîöèàëíà ïåíñèÿ çà èíâàëèäíîñò
   ×ë. 90à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) (1) Ïðàâî íà ñîöèàëíà ïåíñèÿ çà èíâàëèäíîñò èìàò ëèöàòà, íàâúðøèëè 16-ãîäèøíà âúçðàñò, ñ òðàéíî íàìàëåíà ðàáîòîñïîñîáíîñò/âèä è ñòåïåí íà óâðåæäàíå ïîâå÷å îò 71 íà ñòî.
 (2) Ðàçìåðúò íà ñîöèàëíàòà ïåíñèÿ çà èíâàëèäíîñò çà ëèöàòà ñ òðàéíî íàìàëåíà ðàáîòîñïîñîáíîñò/âèä è ñòåïåí íà óâðåæäàíå íàä 90 íà ñòî å 120 íà ñòî, à çà ëèöàòà ñ òðàéíî íàìàëåíà ðàáîòîñïîñîáíîñò/âèä è ñòåïåí íà óâðåæäàíå îò 71 äî 90 íà ñòî - 110 íà ñòî îò ñîöèàëíàòà ïåíñèÿ çà ñòàðîñò.
   ×ë. 91. (Îòì. - ÄÂ, áð. 89 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.).
 Ïåðñîíàëíè ïåíñèè
   ×ë. 92. Ìèíèñòåðñêèÿò ñúâåò ïî îïðåäåëåíè îò íåãî óñëîâèÿ è ðåä â èçêëþ÷èòåëíè ñëó÷àè ìîæå äà îòïóñêà ïåíñèè íà ëèöà, ïî îòíîøåíèå íà êîèòî íå ñà íàëèöå íÿêîè îò èçèñêâàíèÿòà íà òîçè êîäåêñ.
 Ñðåäñòâà çà èçïëàùàíå íà ïåíñèèòå, íåñâúðçàíè ñ òðóäîâà äåéíîñò
   ×ë. 93. (Èçì. - ÄÂ, áð. 15 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) Ñðåäñòâàòà çà èçïëàùàíå íà ïåíñèèòå, íåñâúðçàíè ñ òðóäîâà äåéíîñò, ñà çà ñìåòêà íà äúðæàâíèÿ áþäæåò.
 Ðàçäåë V
Îáùè ïðàâèëà çà ïåíñèèòå

 Äàòà íà îòïóñêàíå íà ïåíñèÿòà

   ????????????????????????????????

(*) Áåë. ðåä. - Ñ Ðåøåíèå íà Ñúäà (ïúðâè ñúñòàâ) îò 5 íîåìâðè 2014 ãîäèíà ïî äåëî C-103/13 (.......... ñðåùó Ãëàâíèÿ äèðåêòîð íà Ñòîëè÷íî óïðàâëåíèå „Ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå") ñå ïîñòàíîâÿâà, ÷å ÷ë. 49 îò ÄÔÅÑ íå äîïóñêà ðàçïîðåäáà îò íàöèîíàëíàòà ïðàâíà óðåäáà êàòî ÷ë. 94, àë. 1 ÊÑÎ â ðåäàêöèÿòà, ïðèëîæèìà êúì ñàìîíàåòèòå ëèöà çà ïåðèîäà îò 27 äåêåìâðè îò 2005 ã. äî 31 äåêåìâðè 2011 ã., ñïîðåä êîÿòî óñëîâèå çà îòïóñêàíå íà ïåíñèÿ çà ñòàðîñò å ïðåäâàðèòåëíîòî ïðåêðàòÿâàíå íà îñèãóðÿâàíåòî âúâ âðúçêà ñ óïðàæíÿâàíà â äðóãà äúðæàâà ÷ëåíêà äåéíîñò.

 ????????????????????????????????

    ×ë. 94. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., ïðåäèøåí òåêñò íà ÷ë. 94, áð. 112 îò 2004 ã., èçì., áð. 100 îò 2011 ã., â ñèëà îò 1.01.2012 ã.) Ïåíñèèòå ñå îòïóñêàò îò äàòàòà íà ïðèäîáèâàíå íà ïðàâîòî, àêî çàÿâëåíèåòî ñ íåîáõîäèìèòå äîêóìåíòè å ïîäàäåíî â 6-ìåñå÷åí ñðîê îò òàçè äàòà. Àêî äîêóìåíòèòå ñà ïîäàäåíè ñëåä èçòè÷àíå íà 6-ìåñå÷íèÿ ñðîê îò ïðèäîáèâàíå íà ïðàâîòî, ïåíñèèòå ñå îòïóñêàò îò äàòàòà íà ïîäàâàíåòî èì.
 (2) (Íîâà - ÄÂ, áð. 100 îò 2011 ã., â ñèëà îò 1.01.2012 ã., äîï., áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã., îòì., áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.). 
(3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 112 îò 2004 ã., èçì., áð. 104 îò 2005 ã., â ñèëà îò 27.12.2005 ã., ïðåäèøíà àë. 2, áð. 100 îò 2011 ã., â ñèëà îò 1.01.2012 ã.) Ïåíñèÿ çà èíâàëèäíîñò ñå îòïóñêà îò äàòàòà íà çàÿâëåíèåòî äî ÒÅËÊ (ÍÅËÊ), àêî íåîáõîäèìèòå äîêóìåíòè çà ïåíñèîíèðàíå ñà ïîäàäåíè â òåðèòîðèàëíîòî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò â åäíîìåñå÷åí ñðîê îò âëèçàíåòî â ñèëà íà åêñïåðòíîòî ðåøåíèå íà ÒÅËÊ (ÍÅËÊ).
 Ñïèðàíå íà ïåíñèÿòà
   ×ë. 95. (1) (Ïðåäèøåí òåêñò íà ÷ë. 95 - ÄÂ, áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã.) Ïåíñèÿòà ñå ñïèðà:
 1. ïî èñêàíå íà ëèöåòî;
 2. êîãàòî ïåíñèîíåðúò íå ñå ÿâè çà ïðåîñâèäåòåëñòâàíå îò îðãàíèòå íà åêñïåðòèçàòà íà ðàáîòîñïîñîáíîñòòà, ñëåä êàòî å ñëóæåáíî ïîâèêàí;
 3. êîãàòî ïåíñèîíåðúò íå å ïîëó÷àâàë ïåíñèÿòà ñè ïîâå÷å îò 6 ìåñåöà;
 4. êîãàòî íå ñå ñëåäâà èçïëàùàíåòî é íà îñíîâàíèå ÷ë. 101. 
(2) (Íîâà - ÄÂ, áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã., èçì., áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Äëúæíîñòíîòî ëèöå, íà êîåòî å âúçëîæåíî ðúêîâîäñòâîòî íà ïåíñèîííîòî îñèãóðÿâàíå â òåðèòîðèàëíîòî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò, ìîæå äà èçäàäå ðàçïîðåæäàíå çà ñïèðàíå íà ïåíñèÿòà, êîãàòî ñà ïðåäñòàâåíè äîêàçàòåëñòâà çà îáñòîÿòåëñòâà, êîèòî ìîãàò äà äîâåäàò äî íåéíîòî ïðåêðàòÿâàíå ñúãëàñíî ÷ë. 96, àë. 1. Ðàçïîðåæäàíåòî ñå èçäàâà â 14-äíåâåí ñðîê îò ïðåäñòàâÿíå íà äîêàçàòåëñòâàòà. Àêî ñå óñòàíîâè, ÷å íÿìà îñíîâàíèå çà ïðåêðàòÿâàíå íà ïåíñèÿòà, òÿ ñå âúçîáíîâÿâà îò äàòàòà íà ñïèðàíåòî.
 Ïðåêðàòÿâàíå íà ïåíñèÿòà
   ×ë. 96. (1) Ïåíñèÿòà ñå ïðåêðàòÿâà, êîãàòî:
 1. ïåíñèîíåðúò ïî÷èíå;
 2. äåòåòî íàâúðøè âúçðàñòòà, äî êîÿòî ìîæå äà ïîëó÷àâà íàñëåäñòâåíà ïåíñèÿ, èëè å îñèíîâåíî;
 3. ïðåæèâåëèÿò ñúïðóã, êîéòî ïîëó÷àâà íàñëåäñòâåíà ïåíñèÿ, âñòúïè â áðàê;
 4. îòïàäíå îñíîâàíèåòî çà ïîëó÷àâàíåòî é.
 (2) Â ñëó÷àèòå ïî ò. 1 íà àë. 1 ïåíñèÿòà ñå ïðåêðàòÿâà îò êðàÿ íà ìåñåöà, ïðåç êîéòî å ïî÷èíàë ïåíñèîíåðúò, à ïî ò. 2 - 4 - îò äàòàòà, íà êîÿòî å âúçíèêíàëî îñíîâàíèåòî çà ïðåêðàòÿâàíåòî.
 Âúçîáíîâÿâàíå è âúçñòàíîâÿâàíå íà ïåíñèÿòà
    ×ë. 97. (1) Ñïðÿíàòà ïåíñèÿ ñå âúçîáíîâÿâà, à ïðåêðàòåíàòà ñå âúçñòàíîâÿâà ïî ïèñìåíî çàÿâëåíèå íà ïåíñèîíåðà, êîãàòî îòïàäíå îñíîâàíèåòî çà ñïèðàíåòî èëè ïðåêðàòÿâàíåòî é.
 (2) Ïåíñèÿòà ñå âúçîáíîâÿâà èëè ñå âúçñòàíîâÿâà îò äåíÿ íà îòïàäàíå íà îñíîâàíèåòî çà ñïèðàíåòî èëè ïðåêðàòÿâàíåòî é - àêî çàÿâëåíèåòî å ïîäàäåíî â 3-ãîäèøåí ñðîê îò òàçè äàòà, èëè îò ïîäàâàíåòî ìó - êîãàòî ñðîêúò å ïðîïóñíàò.
 (3) (Äîï. - ÄÂ, áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã.) Ñïðÿíàòà íà îñíîâàíèå ÷ë. 95, àë. 1, ò. 2 ïåíñèÿ ñå âúçîáíîâÿâà îò äàòàòà íà ñïèðàíåòî é, àêî ñå óñòàíîâè, ÷å ïåíñèîíåðúò íå ñå å ÿâèë çà ïðåîñâèäåòåëñòâàíå ïîðàäè óâàæèòåëíè ïðè÷èíè.
 Ðåä çà îòïóñêàíå è èçìåíåíèå íà ïåíñèÿòà
    ×ë. 98. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã., áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã.) Ïåíñèèòå è äîáàâêèòå êúì òÿõ ñå îòïóñêàò, èçìåíÿò, îñúâðåìåíÿâàò, ñïèðàò, âúçîáíîâÿâàò, ïðåêðàòÿâàò è âúçñòàíîâÿâàò ñ ðàçïîðåæäàíå, èçäàäåíî îò:
 1. äëúæíîñòíîòî ëèöå, íà êîåòî å âúçëîæåíî ðúêîâîäñòâîòî íà ïåíñèîííîòî îñèãóðÿâàíå â òåðèòîðèàëíîòî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò, èëè äðóãè äëúæíîñòíè ëèöà, îïðåäåëåíè îò ðúêîâîäèòåëÿ íà òåðèòîðèàëíîòî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò;
 2. (äîï. - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) äëúæíîñòíîòî ëèöå â Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò, íà êîåòî å âúçëîæåíî ðúêîâîäñòâîòî íà äåéíîñòòà ïî îòïóñêàíå è èçïëàùàíå íà ïåíñèèòå ïî ìåæäóíàðîäíè äîãîâîðè çà ëèöà ñ ïîñòîÿíåí àäðåñ â ÷óæáèíà, èëè äðóãè äëúæíîñòíè ëèöà, îïðåäåëåíè îò óïðàâèòåëÿ íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò.
 (2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 105 îò 2005 ã., èçì. è äîï., áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã., èçì., áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Äëúæíîñòíèòå ëèöà ïî àë. 1 èçäàâàò ðàçïîðåæäàíèÿ è çà âúçñòàíîâÿâàíå íà íåïðàâèëíî èçïëàòåíèòå ñóìè çà ïåíñèè. Äúëæèìèòå ñóìè ïî ðàçïîðåæäàíèÿòà ñå ñúáèðàò îò ïåíñèÿòà íà ïåíñèîíåðà. Â ñëó÷àé, ÷å ïåíñèÿòà å ïðåêðàòåíà, ñóìèòå ñå ñúáèðàò ïî ðåäà íà Äàíú÷íî-îñèãóðèòåëíèÿ ïðîöåñóàëåí êîäåêñ. Ðàçïîðåæäàíèÿòà ñå îáæàëâàò ïî ðåäà íà ÷ë. 117. Àêî âúðõó ïåíñèÿòà èìà íàëîæåíè çàïîðè ïî ðåäà íà Äàíú÷íî-îñèãóðèòåëíèÿ ïðîöåñóàëåí êîäåêñ è Ãðàæäàíñêèÿ ïðîöåñóàëåí êîäåêñ, âçåìàíèÿòà ñå ñúáèðàò â ïîðåäíîñò: çàäúëæåíèÿ çà èçäðúæêà, íåïðàâèëíî èçïëàòåíè ñóìè çà ïåíñèè, ïàðè÷íè îáåçùåòåíèÿ è ïîìîùè, äðóãè ïóáëè÷íè âçåìàíèÿ è ÷àñòíè âçåìàíèÿ.
 (3) ßâíèòå ôàêòè÷åñêè ãðåøêè â ðàçïîðåæäàíèÿòà ïî àë. 1 è 2 ñå ïîïðàâÿò îò îðãàíà, êîéòî ãè å ïîñòàíîâèë. Ïîïðàâêàòà èìà äåéñòâèå îò äåíÿ íà îòïóñêàíåòî, èçìåíÿíåòî, îñúâðåìåíÿâàíåòî, ñïèðàíåòî, âúçîáíîâÿâàíåòî, ïðåêðàòÿâàíåòî èëè âúçñòàíîâÿâàíåòî íà ïåíñèÿòà.
 (4) (Íîâà - ÄÂ, áð. 112 îò 2004 ã.) Ðàçïîðåæäàíèÿòà ïî àë. 1 çà ïåíñèèòå çà èíâàëèäíîñò è çà äîáàâêàòà çà ÷óæäà ïîìîù ñå èçäàâàò âúç îñíîâà íà ðåøåíèå íà ìåäèöèíñêà êîìèñèÿ êúì òåðèòîðèàëíîòî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò. Ìåäèöèíñêàòà êîìèñèÿ ñå ñúñòîè îò ïðåäñåäàòåë è äâàìà ÷ëåíîâå, êîèòî ñå îïðåäåëÿò îò ðúêîâîäèòåëÿ íà òåðèòîðèàëíîòî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò.
 (5) (Íîâà - ÄÂ, áð. 112 îò 2004 ã., èçì., áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.07.2009 ã., áð. 59 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Ðåøåíèÿòà íà ìåäèöèíñêàòà êîìèñèÿ ñå èçäàâàò â 14-äíåâåí ñðîê îò ïîëó÷àâàíå îò ðåãèîíàëíèòå êàðòîòåêè íà ìåäèöèíñêèòå åêñïåðòèçè íà åêñïåðòíèòå ðåøåíèÿ ñ îïðåäåëåíà 50 è íàä 50 íà ñòî òðàéíî íàìàëåíà ðàáîòîñïîñîáíîñò ñëåä ðàçãëåæäàíå íà ìåäèöèíñêàòà äîêóìåíòàöèÿ, óäîñòîâåðÿâàùà íàñòîÿùîòî çäðàâíî ñúñòîÿíèå íà ëèöåòî, ðåøåíèÿòà íà ÒÅËÊ è ÍÅËÊ çà îïðåäåëÿíå ðàçìåðà íà òðàéíî íàìàëåíà ðàáîòîñïîñîáíîñò/âèä è ñòåïåí íà óâðåæäàíå, ïðè÷èííàòà âðúçêà, äàòàòà íà èíâàëèäèçèðàíå, ñðîêà íà èíâàëèäíîñòòà è íà ÷óæäàòà ïîìîù.
 (6) (Íîâà - ÄÂ, áð. 112 îò 2004 ã., èçì., áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã., áð. 59 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Â ñëó÷àé ÷å ìåäèöèíñêàòà êîìèñèÿ ðåøè, ÷å åêñïåðòíèòå ðåøåíèÿ íà ÒÅËÊ è ÍÅËÊ ñà íåïðàâèëíî èçäàäåíè, ïðåäñåäàòåëÿò é ïîäàâà æàëáà ñðåùó ðåøåíèÿòà íà îðãàíèòå íà ìåäèöèíñêàòà åêñïåðòèçà â 14-äíåâåí ñðîê îò äåíÿ íà ïîëó÷àâàíåòî èì â ñúîòâåòíîòî òåðèòîðèàëíî ïîäåëåíèå íà ÍÎÈ. Æàëáàòà ñðåùó ðåøåíèÿòà íà ÒÅËÊ ñå ïîäàâà ïðåä ÍÅËÊ, à ñðåùó ðåøåíèÿòà íà ÍÅËÊ - ïðåä ñúîòâåòíèÿ àäìèíèñòðàòèâåí ñúä, ïî ðåäà íà Àäìèíèñòðàòèâíîïðîöåñóàëíèÿ êîäåêñ. 
(7) (Íîâà - ÄÂ, áð. 112 îò 2004 ã., èçì., áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.07.2009 ã., áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã., áð. 40 îò 2012 ã.) Àêî ðåøåíèåòî íà ÒÅËÊ è ÍÅËÊ å îáæàëâàíî îò ïðåäñåäàòåëÿ íà ìåäèöèíñêàòà êîìèñèÿ èëè ïî ðåäà íà ÷ë. 112 îò Çàêîíà çà çäðàâåòî, äî âëèçàíåòî â ñèëà íà ðåøåíèåòî íà ÍÅËÊ, ñúîòâåòíî íà ñúäà ïî îáæàëâàíîòî ðåøåíèå íà îðãàíèòå íà ìåäèöèíñêàòà åêñïåðòèçà, ñå îòïóñêà, âúçîáíîâÿâà è âúçñòàíîâÿâà ïåíñèÿ çà èíâàëèäíîñò â ðàçìåð íà ñîöèàëíàòà ïåíñèÿ çà ñòàðîñò.
 (8) (Íîâà - ÄÂ, áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.07.2009 ã., èçì., áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã., äîï., áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Ñëåä âëèçàíåòî â ñèëà íà ðåøåíèåòî ïî àë. 7 ïåíñèÿòà ñå îïðåäåëÿ â äåéñòâèòåëåí ðàçìåð îò äàòàòà íà ïðèäîáèâàíå íà ïðàâîòî, ñúîòâåòíî îò äàòàòà, îò êîÿòî å âúçîáíîâåíà èëè âúçñòàíîâåíà, àêî íà ëèöåòî å îïðåäåëåí ïðîöåíò òðàéíî íàìàëåíà ðàáîòîñïîñîáíîñò 50 è íàä 50 íà ñòî, à ñîöèàëíàòà ïåíñèÿ çà èíâàëèäíîñò ñå îïðåäåëÿ â ðàçìåðà ïî ÷ë. 90à, àë. 2 ïðè îïðåäåëåí ïðîöåíò òðàéíî íàìàëåíà ðàáîòîñïîñîáíîñò ïîâå÷å îò 71 íà ñòî.
 (9) (Íîâà - ÄÂ, áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã.) Êúì ïåíñèÿòà ïî àë. 7 íå ñå èçïëàùàò äîáàâêè ïî òîçè êîäåêñ è äðóãè íîðìàòèâíè àêòîâå.
 (10) (Íîâà - ÄÂ, áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã.) Ïåíñèÿòà ïî àë. 7 íå ìîæå äà ñå ïîëó÷àâà çàåäíî ñ äðóãà ïåíñèÿ.
 Èçìåíÿíå èëè îòìåíÿíå íà ðàçïîðåæäàíåòî
   ×ë. 99. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) Âëÿçëîòî â ñèëà ðàçïîðåæäàíå ïî ÷ë. 98 ìîæå äà ñå èçìåíè èëè îòìåíè îò îðãàíà, êîéòî ãî å èçäàë, êîãàòî:
 1. (èçì. - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) ïåíñèîíåðúò ïðåäñòàâè íîâè äîêàçàòåëñòâà çà ïðèäîáèò îñèãóðèòåëåí ñòàæ, îñèãóðèòåëåí äîõîä, ãðàæäàíñêî ñúñòîÿíèå è äð.;
 2. ïåíñèÿòà å îòïóñíàòà âúç îñíîâà íà íåèñòèíñêè èëè ïîäïðàâåí äîêóìåíò èëè íà äîêóìåíò ñ íåâÿðíî ñúäúðæàíèå;
 3. èíâàëèäíîñòòà, çà êîÿòî å îòïóñíàòà ïåíñèÿòà, å ïðè÷èíåíà óìèøëåíî îò ëèöåòî èëè â ðåçóëòàò íà èçâúðøåíî îò íåãî óìèøëåíî ïðåñòúïëåíèå;
 4. ñìúðòòà íà íàñëåäîäàòåëÿ, îò êîãîòî å ïîëó÷åíà ïåíñèÿòà, å ïðè÷èíåíà óìèøëåíî îò íàñëåäíèêà èëè å â ðåçóëòàò íà èçâúðøåíî îò íåãî óìèøëåíî ïðåñòúïëåíèå;
 5. ïåíñèÿòà å íåïðàâèëíî îòïóñíàòà èëè íåïðàâèëíî å îòêàçàíî îòïóñêàíåòî é;
 6. ïåíñèÿòà å îïðåäåëåíà â ïî-ãîëÿì èëè â ïî-ìàëúê ðàçìåð.
 (2) Â ñëó÷àèòå ïî àë. 1 ðàçïîðåæäàíåòî ñå èçìåíÿ èëè ñå îòìåíÿ:
 1. ïî ò. 1 - îò äàòàòà íà ïðåäñòàâÿíå íà äîêàçàòåëñòâàòà;
 2. ïî ò. 2 - 6 - îò äàòàòà íà îòïóñêàíåòî èëè ïðîìÿíàòà íà ïåíñèÿòà, à ïðè íåïðàâèëåí îòêàç - îò äàòàòà ïî ÷ë. 94. 
(3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) Â ñëó÷àé ÷å â ñðîêà çà îáæàëâàíå íà ðàçïîðåæäàíåòî ñà ïðåäñòàâåíè íîâè äîêàçàòåëñòâà çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ, îñèãóðèòåëåí äîõîä, ãðàæäàíñêî ñúñòîÿíèå è äðóãè, ðàçïîðåæäàíåòî ñå îòìåíÿ èëè èçìåíÿ îò äàòàòà íà îòïóñêàíåòî, ïðîìÿíàòà èëè îòêàçà çà îòïóñêàíå íà ïåíñèÿòà.
 Îñúâðåìåíÿâàíå íà ïåíñèèòå
    ×ë. 100. (Èçì. - ÄÂ, áð. 41 îò 2001 ã., áð. 112 îò 2004 ã., áð. 104 îò 2005 ã., â ñèëà îò 1.01.2007 ã., áð. 105 îò 2006 ã., áð. 100 îò 2011 ã., â ñèëà îò 1.01.2012 ã., áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) (1) (Ïðåäèøåí òåêñò íà ÷ë. 100 – ÄÂ, áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Ïåíñèèòå, îòïóñíàòè äî 31 äåêåìâðè íà ïðåäõîäíàòà ãîäèíà, ñå îñúâðåìåíÿâàò åæåãîäíî îò 1 þëè ñ ðåøåíèå íà íàäçîðíèÿ ñúâåò íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò ñ ïðîöåíò, ðàâåí íà ñáîðà îò 50 íà ñòî îò íàðàñòâàíåòî íà îñèãóðèòåëíèÿ äîõîä è 50 íà ñòî îò èíäåêñà íà ïîòðåáèòåëñêèòå öåíè ïðåç ïðåäõîäíàòà êàëåíäàðíà ãîäèíà.
 (2) (Íîâà – ÄÂ, áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Â ñëó÷àé ÷å ïðîöåíòúò ïî àë. 1 å îòðèöàòåëíî ÷èñëî, ïåíñèèòå íå ñå îñúâðåìåíÿâàò.
 Ïîëó÷àâàíå íà ïîâå÷å îò åäíà ïåíñèÿ
    ×ë. 101. (1) Íå ìîãàò äà ñå ïîëó÷àâàò åäíîâðåìåííî ñëåäíèòå ïåíñèè:
 1. ëè÷íà ïåíñèÿ çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ è âúçðàñò ñ íàñëåäñòâåíà ïåíñèÿ çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ è âúçðàñò;
 2. ëè÷íà èëè íàñëåäñòâåíà ïåíñèÿ çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ è âúçðàñò ñ ëè÷íà èëè íàñëåäñòâåíà ïåíñèÿ çà èíâàëèäíîñò ïîðàäè îáùî çàáîëÿâàíå;
 3. ëè÷íà ïåíñèÿ çà èíâàëèäíîñò ïîðàäè îáùî çàáîëÿâàíå ñ íàñëåäñòâåíà ïåíñèÿ çà èíâàëèäíîñò ïîðàäè îáùî çàáîëÿâàíå;
 4. (íîâà - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã., â ñèëà îò 1.08.2000 ã., èçì., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã. - èçì., áð. 60 îò 2011 ã., áð. 89 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã., îòì., áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.); 
4à. (íîâà - ÄÂ, áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã., äîï., áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) ñîöèàëíà ïåíñèÿ çà ñòàðîñò, ñîöèàëíà ïåíñèÿ çà èíâàëèäíîñò è ïåðñîíàëíà ïåíñèÿ ñ äðóã âèä ïåíñèÿ.
 (2) Êîãàòî ëèöåòî èìà ïðàâî íà ïîâå÷å îò åäíà ëè÷íà ïåíñèÿ çà èíâàëèäíîñò çà ðàçëè÷íè ñòðàäàíèÿ, ñå îïðåäåëÿ íàé-ãîëÿìàòà ïî ðàçìåð.
 (3) (Äîï. - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã., â ñèëà îò 1.08.2000 ã., èçì., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã. - èçì., áð. 60 îò 2011 ã., îòì., áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.). 
(3à) (Íîâà - ÄÂ, áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã., èçì., áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Ïðè ïðàâî íà ïîâå÷å îò åäíà ïåíñèÿ ñå ïîëó÷àâà ïî èçáîð åäíà îò ïåíñèèòå â ïúëåí ðàçìåð è 50 íà ñòî îò îñòàíàëèòå. 
(4) Âîåííîèíâàëèäèòå ïðè íàâúðøâàíå íà âúçðàñòòà ïî ÷ë. 68 ïîëó÷àâàò ïúëíèÿ ðàçìåð íà îïðåäåëåíèòå èì äâå ïåíñèè - ïåíñèÿ çà âîåííà èíâàëèäíîñò è ïåíñèÿ çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ è âúçðàñò.
 (5) Ïðè îòïóñêàíå íà íàñëåäñòâåíà ïåíñèÿ íà íàñëåäíèöè íà âîåííîèíâàëèä, êîéòî å ïîëó÷àâàë èëè å èìàë ïðàâî íà äâåòå ïåíñèè ïî àë. 4 â ïúëåí ðàçìåð, çà îñíîâà ñå âçåìà ïúëíèÿò ðàçìåð íà äâåòå ïåíñèè.
 (6) (Íîâà - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) Ðîäèòåëèòå íå ìîãàò äà ïîëó÷àâàò åäíîâðåìåííî ëè÷íà è íàñëåäñòâåíà ïåíñèÿ, ñ èçêëþ÷åíèå íà ñëó÷àèòå ïî àë. 7.
 (7) (Ïðåäèøíà àë. 6 - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) Ðîäèòåëèòå íà ëèöàòà, ïî÷èíàëè ïî âðåìå íà íàáîðíà âîåííà ñëóæáà, ïîëó÷àâàò â ïúëåí ðàçìåð ëè÷íàòà ñè ïåíñèÿ è ïåíñèÿòà, îòïóñíàòà ïî ÷ë. 82, àë. 4.
 Ïðåèç÷èñëÿâàíå íà ïåíñèÿòà
    ×ë. 102. (Èçì. - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã.) (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) Ëèöàòà, íà êîèòî å îòïóñíàòà ïåíñèÿ çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ è âúçðàñò, çà èíâàëèäíîñò ïîðàäè îáùî çàáîëÿâàíå è çà èíâàëèäíîñò ïîðàäè òðóäîâà çëîïîëóêà èëè ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò, ìîãàò äà ïîèñêàò ïðåèç÷èñëÿâàíå íà ïåíñèÿòà çà ïðèäîáèò îñèãóðèòåëåí ñòàæ è îñèãóðèòåëåí äîõîä ñëåä ïåíñèîíèðàíåòî, àêî òîâà å ïî-áëàãîïðèÿòíî çà òÿõ. Ïðåèç÷èñëÿâàíåòî íà ïåíñèÿòà ñå èçâúðøâà ïî ðåäà íà ÷ë. 70, ñúîòâåòíî ÷ë. 75 - 77, çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ, ïðèäîáèò ñëåä ïåíñèîíèðàíåòî.
 (2) (Íîâà - ÄÂ, áð. 104 îò 2005 ã., â ñèëà îò 27.12.2005 ã.) Ïðè ïðåèç÷èñëÿâàíåòî ïî àë. 1 ñå âçåìà ïðåäâèä ñðåäíîìåñå÷íèÿò îñèãóðèòåëåí äîõîä çà ñòðàíàòà çà 12 êàëåíäàðíè ìåñåöà ïðåäè ìåñåöà íà ïúðâî îòïóñêàíå íà ïåíñèÿ.
 (3) (Ïðåäèøíà àë. 2 - ÄÂ, áð. 104 îò 2005 ã., â ñèëà îò 27.12.2005 ã.) Ëèöàòà ïî àë. 1 ìîãàò äà ïîèñêàò ïðåèç÷èñëÿâàíå íà ïåíñèÿòà çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ ñëåä ïåíñèîíèðàíåòî ïî ðåäà íà ÷ë. 70, àë. 1 è ÷ë. 75, àë. 1. 
(4) (Íîâà - ÄÂ, áð. 104 îò 2005 ã., â ñèëà îò 27.12.2005 ã., èçì., áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã.) Çà ïåíñèèòå, îòïóñíàòè äî 1 ÿíóàðè 2000 ã., ïðè ïðåèç÷èñëÿâàíå ñå âçåìà ïðåäâèä ñðåäíîìåñå÷íèÿò îñèãóðèòåëåí äîõîä çà ñòðàíàòà çà 2007 ã.
 (5) (Íîâà - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) Ïðè ïðåèç÷èñëÿâàíå íà ïåíñèÿòà îñèãóðèòåëíèÿò ñòàæ, ïîëîæåí ñëåä 31 äåêåìâðè 2010 ã., íå ñå ïðåâðúùà ïî ðåäà íà ÷ë. 104.
 Äîáàâêà çà ÷óæäà ïîìîù
   ×ë. 103. (Èçì. - ÄÂ, áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.07.2009 ã.) Ïåíñèîíåðèòå ñ òðàéíî íàìàëåíà ðàáîòîñïîñîáíîñò/âèä è ñòåïåí íà óâðåæäàíå íàä 90 íà ñòî, êîèòî ïîñòîÿííî ñå íóæäàÿò îò ÷óæäà ïîìîù, ïîëó÷àâàò êúì îïðåäåëåíàòà èì ïåíñèÿ äîáàâêà â ðàçìåð 75 íà ñòî îò ñîöèàëíàòà ïåíñèÿ çà ñòàðîñò.
 Êàòåãîðèè òðóä
   ×ë. 104. (1) Ìèíèñòåðñêèÿò ñúâåò îïðåäåëÿ êîé òðóä êúì êîÿ êàòåãîðèÿ ñå ïðè÷èñëÿâà ñúîáðàçíî õàðàêòåðà è îñîáåíèòå óñëîâèÿ íà òðóä.
 (2) (Äîï. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., èçì., áð. 67 îò 2003 ã.) Ïðè ïåíñèîíèðàíå çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ è âúçðàñò îñèãóðèòåëíèÿò ñòàæ ñå ïðåâðúùà, êàòî òðè ãîäèíè îñèãóðèòåëåí ñòàæ îò ïúðâà êàòåãîðèÿ èëè ÷åòèðè ãîäèíè îò âòîðà êàòåãîðèÿ ñå çà÷èòàò çà ïåò ãîäèíè ñòàæ îò òðåòà êàòåãîðèÿ.
 (3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã.) Çà ðàáîòíèöèòå, èíæåíåðíî- òåõíè÷åñêèòå ñïåöèàëèñòè è ðúêîâîäíèòå ñëóæèòåëè äî ðúêîâîäèòåë íà ó÷àñòúê âêëþ÷èòåëíî, çàåòè íà ðàáîòà ïîä çåìÿòà â ïîäçåìíèòå ðóäíèöè, â ïîäçåìíèòå ãåîëîãîïðîó÷âàòåëíè è õèäðîòåõíè÷åñêè îáåêòè, â òóíåëíîòî è ïîäçåìíîòî ìèííî ñòðîèòåëñòâî åäíà ãîäèíà îñèãóðèòåëåí ñòàæ îò ïúðâà êàòåãîðèÿ ñå çà÷èòà çà òðè ãîäèíè îñèãóðèòåëåí ñòàæ îò òðåòà êàòåãîðèÿ.
 (4) Îñèãóðèòåëíèÿò ñòàæ íà ëèöàòà ïî ÷ë. 69 ñå ïðåâðúùà, êàòî òðè ãîäèíè äåéñòâèòåëíî èçñëóæåíî âðåìå ñå çà÷èòàò çà ïåò ãîäèíè îñèãóðèòåëåí ñòàæ îò òðåòà êàòåãîðèÿ.
 (5) Çà ëèöàòà ïî ÷ë. 69 îò ëåòàòåëíèÿ ñúñòàâ íà ðåàêòèâíàòà àâèàöèÿ, åêèïàæèòå íà ïîäâîäíèòå ñúäîâå è îò âîäîëàçíèÿ ñúñòàâ åäíà ãîäèíà äåéñòâèòåëíî èçñëóæåíî âðåìå ñå çà÷èòà çà òðè ãîäèíè îñèãóðèòåëåí ñòàæ îò òðåòà êàòåãîðèÿ.
 (6) (Èçì. - ÄÂ, áð. 82 îò 2006 ã.) Çà ëèöàòà ïî ÷ë. 69 îò ëåòàòåëíèÿ ñúñòàâ íà âèòëîìîòîðíàòà àâèàöèÿ, ïàðàøóòèñòèòå, ñëóæåùèòå â ãðóïèòå çà îõðàíà êúì ãðàíè÷íèòå ïîëèöåéñêè ó÷àñòúöè è íà íàäâîäíèòå êîðàáè åäíà ãîäèíà äåéñòâèòåëíî èçñëóæåíî âðåìå ñå çà÷èòà çà äâå ãîäèíè îñèãóðèòåëåí ñòàæ îò òðåòà êàòåãîðèÿ.
 (7) (Èçì. - ÄÂ, áð. 35 îò 2009 ã., â ñèëà îò 12.05.2009 ã.) Çà ëèöàòà ïî ÷ë. 69 ïðè ó÷àñòèå â îïåðàöèè è ìèñèè èçâúí òåðèòîðèÿòà íà ñòðàíàòà ñ âèñîêà ñòåïåí íà ðèñê, êàêòî è ïðè ó÷àñòèå â áîéíè äåéñòâèÿ èëè âúâ âîåííî âðåìå, åäíà ãîäèíà äåéñòâèòåëíî èçñëóæåíî âðåìå ñå çà÷èòà çà òðè ãîäèíè îñèãóðèòåëåí ñòàæ îò òðåòà êàòåãîðèÿ.
 (8) (Íîâà - ÄÂ, áð. 35 îò 2009 ã., â ñèëà îò 12.05.2009 ã.) Çà ëèöàòà ïî ÷ë. 69 ïðè ó÷àñòèå â îïåðàöèè è ìèñèè èçâúí òåðèòîðèÿòà íà ñòðàíàòà ñ íèñêà ñòåïåí íà ðèñê åäíà ãîäèíà äåéñòâèòåëíî èçñëóæåíî âðåìå ñå çà÷èòà çà äâå ãîäèíè îñèãóðèòåëåí ñòàæ îò òðåòà êàòåãîðèÿ.
 (9) (Íîâà - ÄÂ, áð. 60 îò 2011 ã., â ñèëà îò 5.08.2011 ã.) Îñèãóðèòåëíèÿò ñòàæ íà ëèöàòà ïî ÷ë. 69à ñå ïðåâðúùà, êàòî 4 ãîäèíè îñèãóðèòåëåí ñòàæ íà äëúæíîñò "áàëåðèíà, áàëåòèñò èëè òàíöüîð" â êóëòóðíè îðãàíèçàöèè ñå çà÷èòà çà 5 ãîäèíè îñèãóðèòåëåí ñòàæ îò òðåòà êàòåãîðèÿ òðóä.
 (10) (Íîâà - ÄÂ, áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) Êàòåãîðèÿòà òðóä, êàêòî è äåéíîñòòà ïî ÷ë. 69 è 69à íå ìîãàò äà ñå äîêàçâàò ñúñ ñâèäåòåëñêè ïîêàçàíèÿ.
 Äàâíîñò
    ×ë. 105. (1) Ïðàâîòî íà ïåíñèÿ íå ñå ïîãàñÿâà ïî äàâíîñò.
 (2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.) Âçåìàíåòî çà ïåíñèÿ ñå ïîãàñÿâà ñ èçòè÷àíåòî íà òðèãîäèøåí äàâíîñòåí ñðîê, ñ÷èòàíî îò 1 ÿíóàðè íà ãîäèíàòà, ñëåäâàùà ãîäèíàòà, çà êîÿòî ñå îòíàñÿ.
 Ïîäçàêîíîâà óðåäáà
   ×ë. 106. Ïðèëàãàíåòî íà òàçè ãëàâà è èçïëàùàíåòî íà ïåíñèèòå ñå óðåæäàò ñ àêò íà Ìèíèñòåðñêèÿ ñúâåò.
 Ãëàâà ñåäìà
ÊÎÍÒÐÎË

 Êîíòðîëíè îðãàíè
   ×ë. 107. (Èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., áð. 105 îò 2005 ã.) (1) (Ïðåäèøåí òåêñò íà ÷ë. 107 - ÄÂ, áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) Êîíòðîëúò ïî ñïàçâàíåòî íà íîðìàòèâíèòå àêòîâå ïî äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå âúâ âðúçêà ñ äåéíîñòòà, âúçëîæåíà íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò, ñå îñúùåñòâÿâà îò êîíòðîëíèòå îðãàíè íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò.
 (2) (Íîâà – ÄÂ, áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) Êîíòðîëíè îðãàíè íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò ñà:
 1. èíñïåêòîðèòå ïî îñèãóðÿâàíå â òåðèòîðèàëíèòå ïîäåëåíèÿ íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò;
 2. ëåêàðèòå – åêñïåðòè ïî åêñïåðòèçà íà âðåìåííàòà íåðàáîòîñïîñîáíîñò â òåðèòîðèàëíèòå ïîäåëåíèÿ íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò;
 3. äëúæíîñòíèòå ëèöà, íà êîèòî ñúñ çàïîâåä íà óïðàâèòåëÿ íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò èëè íà ðúêîâîäèòåëÿ íà òåðèòîðèàëíîòî ïîäåëåíèå å âúçëîæåíî äà èçâúðøâàò ôèíàíñîâè ðåâèçèè è ïðîâåðêè ïî ðàçõîäèòå íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå, êàêòî è ïî ñïàçâàíåòî íà íîðìàòèâíèòå àêòîâå ïî äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå âúâ âðúçêà ñ äåéíîñòòà, âúçëîæåíà íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò.
 Ïðàâà íà êîíòðîëíèòå îðãàíè
   ×ë. 108. (1) Êîíòðîëíèòå îðãàíè íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò ïðè èçïúëíåíèå íà ñëóæåáíèòå ñè çàäúëæåíèÿ èìàò ïðàâî:
 1. (èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., áð. 105 îò 2005 ã.) äà ïðîâåðÿò âñè÷êè ôèçè÷åñêè è þðèäè÷åñêè ëèöà çà äåéíîñòòà, âúçëîæåíà íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò; çà èçâúðøâàíå íà ïðîâåðêèòå òå èìàò ïðàâî íà ñâîáîäåí äîñòúï äî ðàáîòíèòå ïîìåùåíèÿ è îáåêòè;
 2. (èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., áð. 105 îò 2005 ã.) äà ïðåäïðèåìàò ìåðêè çà ïðèâëè÷àíå êúì îòãîâîðíîñò ëèöàòà, âèíîâíè çà íàðóøàâàíå íà íîðìàòèâíèòå àêòîâå ïî äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå è íà ðàçïîðåäáèòå çà äåéíîñòòà, âúçëîæåíà íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò;
 3. (èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., áð. 105 îò 2005 ã., äîï., áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) äà äàâàò çàäúëæèòåëíè ïðåäïèñàíèÿ çà ñïàçâàíå íà ðàçïîðåäáèòå ïî äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå è äåéíîñòòà, âúçëîæåíà íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò; çàäúëæèòåëíèòå ïðåäïèñàíèÿ ñå îáæàëâàò ïî ðåäà íà ãëàâà îñìà; 
4. äà èçèñêâàò îò åäíîëè÷íèòå òúðãîâöè è þðèäè÷åñêèòå ëèöà è òåõíèòå ïîäåëåíèÿ ïðè ïðîâåðêè è ðåâèçèè äà äåêëàðèðàò áàíêîâèòå ñè ñìåòêè â ñòðàíàòà, êàêòî è äà ïðåäîñòàâÿò äîêóìåíòè, ñâúðçàíè ñ òúðãîâñêàòà èì äåéíîñò;
 5. äà èçâúðøâàò íàñðåùíè ïðîâåðêè è äà íàçíà÷àâàò âåùè ëèöà.
 (2) (Íîâà - ÄÂ, áð. 45 îò 2002 ã., èçì., áð. 105 îò 2005 ã.) Êîíòðîëíèòå îðãàíè íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò ìîãàò äà èçâúðøâàò êîíòðîëíî- ðåâèçèîííà äåéíîñò ñúâìåñòíî ñ îðãàíèòå íà Íàöèîíàëíàòà àãåíöèÿ çà ïðèõîäèòå ïî ïëàí, ïðåäâàðèòåëíî ñúãëàñóâàí ìåæäó óïðàâèòåëÿ íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò è èçïúëíèòåëíèÿ äèðåêòîð íà Íàöèîíàëíàòà àãåíöèÿ çà ïðèõîäèòå.
 (3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., ïðåäèøíà àë. 2, áð. 45 îò 2002 ã., èçì., áð. 105 îò 2005 ã.) Ôèçè÷åñêèòå è þðèäè÷åñêèòå ëèöà ñà äëúæíè äà ïðåäñòàâÿò íà êîíòðîëíèòå îðãàíè íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò èñêàíèòå îò òÿõ äîêóìåíòè, ñâåäåíèÿ, ñïðàâêè, äåêëàðàöèè, îáÿñíåíèÿ è íîñèòåëè íà èíôîðìàöèÿ, ñâúðçàíè ñúñ ñïàçâàíå íà îñèãóðèòåëíîòî çàêîíîäàòåëñòâî âúâ âðúçêà ñ äåéíîñòòà, âúçëîæåíà íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò, êàêòî è äà îêàçâàò ñúäåéñòâèå ïðè èçïúëíåíèåòî íà ñëóæåáíèòå èì çàäúëæåíèÿ.
 (4) (Ïðåäèøíà àë. 3 - ÄÂ, áð. 45 îò 2002 ã.) Êîíòðîëíèòå îðãàíè íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò çàäúëæèòåëíî ñå çàñòðàõîâàò ñðåùó çëîïîëóêà çà ñìåòêà íà áþäæåòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå.
 (5) (Èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., ïðåäèøíà àë. 4, áð. 45 îò 2002 ã., èçì., áð. 105 îò 2005 ã., áð. 41 îò 2007 ã.) Óïðàâèòåëÿò íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò è ðúêîâîäèòåëèòå íà íåãîâèòå ïîäåëåíèÿ ìîãàò äà èçäàâàò çàäúëæèòåëíè ïðåäïèñàíèÿ çà ñïèðàíå èçïúëíåíèåòî íà ðàçïîðåæäàíèÿ è äåéñòâèÿ íà îñèãóðèòåëè è äëúæíîñòíè ëèöà, êîèòî ñà â íàðóøåíèå íà îñèãóðèòåëíîòî çàêîíîäàòåëñòâî âúâ âðúçêà ñ äåéíîñòòà, âúçëîæåíà íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò.
 (6) (Íîâà - ÄÂ, áð. 38 îò 2004 ã., èçì., áð. 98 îò 2010 ã., áð. 35 îò 2014 ã., áð. 12 îò 2015 ã.) Óïðàâèòåëÿò íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò âúçëàãà ðåâèçèÿ â 14-äíåâåí ñðîê îò ïîëó÷àâàíåòî íà îäèòíèÿ äîêëàä íà ïðåäñåäàòåëÿ íà Ñìåòíàòà ïàëàòà ïî ÷ë. 57, àë. 1 îò Çàêîíà çà Ñìåòíàòà ïàëàòà çà òúðñåíå íà èìóùåñòâåíà èëè àäìèíèñòðàòèâíîíàêàçàòåëíà îòãîâîðíîñò.
 (7) (Íîâà - ÄÂ, áð. 104 îò 2005 ã., â ñèëà îò 27.12.2005 ã.) Êîíòðîëíèòå îðãàíè íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò èìàò ïðàâî äà èçèñêâàò è èççåìâàò îò ôèçè÷åñêèòå è þðèäè÷åñêèòå ëèöà îðèãèíàëíèòå äîêóìåíòè íà ïðåêðàòåíè îñèãóðèòåëè áåç ïðàâîïðèåìíèê, âúç îñíîâà íà êîèòî ñå óñòàíîâÿâà îñèãóðèòåëåí ñòàæ è äîõîä.
 (8) (Íîâà - ÄÂ, áð. 104 îò 2005 ã., â ñèëà îò 27.12.2005 ã.) Îðãàíèòå íà Ìèíèñòåðñòâîòî íà âúòðåøíèòå ðàáîòè îêàçâàò ñúäåéñòâèå íà êîíòðîëíèòå îðãàíè íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò ïðè èçïúëíåíèå íà ïðàâîìîùèÿòà ïî àë. 7.
 Ñèãíàëíà ôóíêöèÿ íà êîíòðîëíèòå îðãàíè íà
 Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò
   ×ë. 108à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., èçì., áð. 105 îò 2005 ã.) Êîãàòî êîíòðîëíèòå îðãàíè íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò óñòàíîâÿò, ÷å ñà ñúçäàäåíè äîêóìåíòè ñ íåâÿðíî ñúäúðæàíèå âúâ âðúçêà ñ èçâúðøåíè îñèãóðèòåëíè ïëàùàíèÿ, òå ñà äëúæíè äà óâåäîìÿò îðãàíèòå íà ïðîêóðàòóðàòà.
 Çàáðàíà çà äðóãè äåéíîñòè
   ×ë. 109. (1) Ñëóæèòåëèòå íà êîíòðîëíèòå îðãàíè íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò íå ìîãàò äà ïîëàãàò äîïúëíèòåëåí òðóä, ñâúðçàí ñúñ ñëóæåáíèòå èì çàäúëæåíèÿ, ïî òðóäîâî èëè ïî ãðàæäàíñêî ïðàâîîòíîøåíèå ñ äðóã ðàáîòîäàòåë. Òå íå ìîãàò äà èçâúðøâàò äåéíîñò, ñâúðçàíà ñúñ ñëóæåáíèòå èì çàäúëæåíèÿ, è êàòî åäíîëè÷íè òúðãîâöè, ñúäðóæíèöè â òúðãîâñêè è äðóãè äðóæåñòâà, êîîïåðàöèè è äðóãè îðãàíèçàöèè.
 (2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) Ñëóæèòåëèòå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò ñà äëúæíè äà ïàçÿò â òàéíà è äà íå èçïîëçâàò çà äðóãè öåëè, îñâåí çà ïðÿêîòî èçïúëíåíèå íà çàäúëæåíèÿòà èì íà ñúîòâåòíàòà äëúæíîñò, âñè÷êè ôàêòè è îáñòîÿòåëñòâà îòíîñíî îñèãóðåíèòå ëèöà è îñèãóðèòåëèòå, ñòàíàëè èì èçâåñòíè âúâ âðúçêà ñ èçïúëíåíèå íà ñëóæåáíèòå èì çàäúëæåíèÿ, âêëþ÷èòåëíî è ñëåä ïðåêðàòÿâàíå íà äîãîâîðà èì. Òåçè ôàêòè è îáñòîÿòåëñòâà ìîãàò äà áúäàò ïðåäîñòàâåíè íà îðãàí íà ñúäåáíàòà âëàñò èëè íà äðóã äúðæàâåí îðãàí ïðè óñëîâèÿ è ïî ðåä, îïðåäåëåíè îò óïðàâèòåëÿ íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò â ñúîòâåòñòâèå ñ äåéñòâàùèòå íîðìàòèâíè àêòîâå.
 Ðåâèçèîííè àêòîâå çà íà÷åò
   ×ë. 110. (1) Êîíòðîëíèòå îðãàíè íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò ñúñòàâÿò íà ôèçè÷åñêèòå ëèöà èëè íà þðèäè÷åñêèòå ëèöà ðåâèçèîííè àêòîâå çà íà÷åò:
 1. (èçì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., áð. 105 îò 2005 ã., áð. 59 îò 2010 ã., â ñèëà îò 31.07.2010 ã., áð. 100 îò 2011 ã., â ñèëà îò 1.01.2012 ã.) çà ïðè÷èíåíèòå îò òÿõ ùåòè íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå îò íåïðàâèëíî èçâúðøåíè îñèãóðèòåëíè ðàçõîäè, âêëþ÷èòåëíî îò íåïðàâèëíî óäîñòîâåðÿâàíå íà îñèãóðèòåëåí ñòàæ èëè îñèãóðèòåëåí äîõîä è îò àêòîâå íà ìåäèöèíñêàòà åêñïåðòèçà, êîèòî ñà îòìåíåíè, ïîðàäè íàðóøàâàíå íà íîðìàòèâíèòå ðàçïîðåäáè ïðè èçäàâàíåòî èì;
 2. (îòì. - ÄÂ, áð. 105 îò 2005 ã.); 
3. (îòì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.); 
4. (îòì. - ÄÂ, áð. 105 îò 2005 ã.); 
5. (íîâà - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., èçì., áð. 105 îò 2005 ã., îòì., áð. 105 îò 2006 ã.). 
(2) Ïî ñúñòàâåíèòå àêòîâå çà íà÷åò îòãîâîðíèòå ëèöà ìîãàò äà íàïðàâÿò âúçðàæåíèÿ â 7-äíåâåí ñðîê îò âðú÷âàíåòî èì. Êîíòðîëíèÿò îðãàí ñå ïðîèçíàñÿ ïî âúçðàæåíèåòî ñ ìîòèâèðàíî çàêëþ÷åíèå.
 (3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 105 îò 2005 ã., äîï., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) Çà ñúáèðàíå íà ñóìèòå ïî ðåâèçèîííèòå àêòîâå çà íà÷åò äëúæíîñòíîòî ëèöå, íà êîåòî å âúçëîæåíî ðúêîâîäñòâîòî íà êîíòðîëà ïî ðàçõîäèòå íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå â ñúîòâåòíîòî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò, èçäàâà ðàçïîðåæäàíèÿ. Ðàçïîðåæäàíèÿòà ñå èçäàâàò â 14-äíåâåí ñðîê ñëåä èçòè÷àíåòî íà ñðîêà ïî àë. 2. Ðàçïîðåæäàíèÿòà ïîäëåæàò íà äîáðîâîëíî èçïúëíåíèå â 14-äíåâåí ñðîê îò âðú÷âàíåòî èì.
 (4) (Èçì. - ÄÂ, áð. 112 îò 2004 ã., áð. 34 îò 2006 ã., áð. 105 îò 2006 ã., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) Ðàçïîðåæäàíèÿòà, àêòîâåòå çà íà÷åò, çàäúëæèòåëíèòå ïðåäïèñàíèÿ è ïîêàíèòå çà äîáðîâîëíî èçïúëíåíèå ñå âðú÷âàò ëè÷íî ñðåùó ïîäïèñ íà îòãîâîðíèòå ëèöà èëè ïî ïîùàòà ñ îáðàòíà ðàçïèñêà. Àêî ëèöåòî íå áúäå íàìåðåíî íà àäðåñà ïî òúðãîâñêà ðåãèñòðàöèÿ, íà ïîñòîÿííèÿ ìó àäðåñ, èëè ïî ìåñòîðàáîòà, âðú÷âàíåòî ñå èçâúðøâà ÷ðåç ïîñòàâÿíå íà ñúîáùåíèå çà ñúñòàâÿíåòî íà äîêóìåíòà, ïîäëåæàù íà âðú÷âàíå, íà îïðåäåëåíî çà öåëòà ìÿñòî â òåðèòîðèàëíîòî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò, Èíòåðíåò ñòðàíèöàòà íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò èëè â îáùèíàòà èëè êìåòñòâîòî. Â òîçè ñëó÷àé ðàçïîðåæäàíèÿòà, àêòîâåòå çà íà÷åò, çàäúëæèòåëíèòå ïðåäïèñàíèÿ è ïîêàíèòå çà äîáðîâîëíî èçïúëíåíèå ñå ñìÿòàò çà âðú÷åíè ñëåä èçòè÷àíå íà 7-äíåâåí ñðîê îò ïîñòàâÿíåòî íà ñúîáùåíèåòî.
 (5) (Äîï. - ÄÂ, áð. 112 îò 2004 ã., èçì., áð. 105 îò 2005 ã., áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) Ñóìèòå ïî ðàçïîðåæäàíèÿ, êîèòî íå ñà èçïëàòåíè äîáðîâîëíî, ñå ñúáèðàò ÷ðåç:
 1. (èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., áð. 67 îò 2003 ã., áð. 105 îò 2005 ã.) çàïîð â áàíêèòå ïî ñìåòêèòå íà äëúæíèöèòå è íà ñâúðçàíè ñ òÿõ ëèöà çà âçåìàíèÿ íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå;
 2. (äîï. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) èçïúëíåíèå âúðõó äâèæèìèòå èëè íåäâèæèìèòå âåùè íà äëúæíèöèòå è âçåìàíèÿòà èì êúì òðåòè ëèöà;
 3. (íîâà - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., èçì., áð. 45 îò 2002 ã., áð. 105 îò 2005 ã.) èçïúëíåíèå âúðõó ñóìè, âúçñòàíîâåíè îò îðãàí íà Íàöèîíàëíàòà àãåíöèÿ çà ïðèõîäèòå ïî çàïîðèðàíà ñìåòêà íà äëúæíèêà;
 4. (íîâà - ÄÂ, áð. 112 îò 2004 ã., îòì., áð. 105 îò 2006 ã.); 
(6) (Èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., áð. 105 îò 2005 ã.) Çàïîð ïî ñìåòêèòå íà äëúæíèöèòå íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå ñå èçâúðøâà ÷ðåç èçïðàùàíå íà çàïîðíî ñúîáùåíèå îò ðúêîâîäèòåëÿ íà òåðèòîðèàëíîòî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò äî áàíêèòå, êîèòî ïðåâåæäàò íåçàáàâíî äúëæèìèòå ñóìè ïî ñìåòêà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå. Çàïîðúò, íàëîæåí ïî ñìåòêàòà íà äëúæíèêà â áàíêàòà, èìà äåéñòâèå ïî îòíîøåíèå íà âñè÷êèòå é êëîíîâå. Çàïîðúò ñå ñ÷èòà íàëîæåí îò ÷àñà íà ñúîòâåòíàòà äàòà, êîãàòî å ïîëó÷åíî çàïîðíîòî ñúîáùåíèå â áàíêàòà. Â ñëó÷àé, ÷å ïî ñìåòêàòà íà äëúæíèêà íÿìà äîñòàòú÷íî ñðåäñòâà, áàíêàòà óâåäîìÿâà â 7-äíåâåí ñðîê òåðèòîðèàëíîòî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò çà ïðè÷èíèòå, ïîðàäè êîèòî íå å èçïúëíåí çàïîðúò.
 (7) (Íîâà - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., èçì., áð. 67 îò 2003 ã.) Êîéòî èçïëàòè íà äëúæíèêà âçåìàíèÿ, âúðõó êîèòî å íàëîæåí çàïîð ïî òîçè êîäåêñ, îòãîâàðÿ ñîëèäàðíî ñ íåãî çà èçïëàòåíèòå ñóìè, äî ðàçìåðà íà çàäúëæåíèåòî, çàåäíî ñ ëèõâàòà ïî ÷ë. 113 ñëåä ïëàùàíåòî. Êîãàòî èçïëàùàíåòî å èçâúðøåíî îò þðèäè÷åñêî ëèöå èëè íåïåðñîíèôèöèðàíî äðóæåñòâî, çàåäíî ñ íåãî îòãîâàðÿ ñîëèäàðíî óïðàâèòåëÿò èëè ÷ëåíîâåòå íà óïðàâèòåëíèÿ îðãàí, èëè óïðàâëÿâàù ñúäðóæíèê, êîèòî ñà äîïóñíàëè èçïëàùàíåòî. Îðãàíèòå ïî àë. 3 èçäàâàò ðàçïîðåæäàíèÿ çà ñúáèðàíå íà ñóìèòå, êàòî ìîãàò äà íàëîæàò è îáåçïå÷èòåëíè ìåðêè.
 (8) (Íîâà - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã., ïðåäèøíà àë. 7, áð. 1 îò 2002 ã., èçì., áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) Îðãàíúò, íàëîæèë çàïîðà, ìîæå ñ ìîòèâèðàíî ðåøåíèå äà ðàçðåøè îïðåäåëåíà ÷àñò îò ïîñòúïèëèòå èëè ïîñòúïâàùèòå ñóìè ïî ñìåòêà íà äëúæíèêà äà ñå îñòàâÿò â íåãîâî ðàçïîðåæäàíå. Ðåøåíèåòî è îòêàçúò çà èçäàâàíå íà ðàçðåøåíèå íå ïîäëåæàò íà îáæàëâàíå.
 (9) (Ïðåäèøíà àë. 7 - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã., ïðåäèøíà àë. 8, áð. 1 îò 2002 ã., äîï., áð. 105 îò 2005 ã., èçì., áð. 105 îò 2006 ã.) Âçåìàíèÿòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå îò íåïðàâèëíî èçâúðøåíè îñèãóðèòåëíè ðàçõîäè ñå ïîãàñÿâàò â ñëåäíàòà ïîñëåäîâàòåëíîñò: ãëàâíèöà, ëèõâè è ðàçíîñêè. Çàáðàíÿâà ñå öåñèÿòà íà âçåìàíèÿòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå îò íåïðàâèëíî èçâúðøåíè îñèãóðèòåëíè ðàçõîäè.
 (10) (Ïðåäèøíà àë. 8 - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã., ïðåäèøíà àë. 9, èçì., áð. 1 îò 2002 ã., áð. 105 îò 2005 ã., áð. 105 îò 2006 ã.) Ñúáèðàíåòî íà âçåìàíèÿòà ÷ðåç èçïúëíåíèå âúðõó äâèæèìèòå èëè íåäâèæèìèòå âåùè íà äëúæíèêà è âçåìàíèÿòà êúì òðåòè ëèöà ñå èçâúðøâà ïî ðåäà íà Äàíú÷íî-îñèãóðèòåëíèÿ ïðîöåñóàëåí êîäåêñ. Èñêàíåòî äî ïóáëè÷íèÿ èçïúëíèòåë ñå ïðàâè îò ðúêîâîäèòåëÿ íà òåðèòîðèàëíîòî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò.
 (11) (Ïðåäèøíà àë. 9 - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã., ïðåäèøíà àë. 10, èçì., áð. 1 îò 2002 ã., äîï., áð. 112 îò 2004 ã., îòì., áð. 104 îò 2005 ã.). 
(12) (Ïðåäèøíà àë. 10 - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã., ïðåäèøíà àë. 11, èçì., áð. 1 îò 2002 ã., îòì., áð. 105 îò 2005 ã.).
   ×ë. 111. (Èçì. - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã., áð. 1 îò 2002 ã., áð. 10 îò 2002 ã., áð. 67 îò 2003 ã., èçì. è äîï., áð. 105 îò 2005 ã., îòì., áð. 94 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.).
   ×ë. 112. (Èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., áð. 105 îò 2005 ã., áð. 34 îò 2006 ã., îòì., áð. 105 îò 2006 ã.).
 Ëèõâè ïî âçåìàíèÿ íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò è äîïúëíèòåëíîòî
 çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå
 (Çàãë. èçì. - ÄÂ, áð. 112 îò 2004 ã.)
   ×ë. 113. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., â ñèëà îò 1.01.2004 ã., ïðåäèøåí òåêñò íà ÷ë. 113, áð. 53 îò 2004 ã., äîï., áð. 112 îò 2004 ã., èçì., áð. 105 îò 2005 ã., áð. 94 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã., áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) Âçåìàíèÿòà çà íåâíåñåíè îñèãóðèòåëíè âíîñêè çà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå, çà äîïúëíèòåëíîòî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå è çà íåïðàâèëíî èçâúðøåíè îñèãóðèòåëíè ðàçõîäè ñå ñúáèðàò ñ ëèõâà â ðàçìåð íà çàêîííàòà ëèõâà.
 (2) (Íîâà - ÄÂ, áð. 53 îò 2004 ã., îòì., áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã.).
 Âúçñòàíîâÿâàíå íà íåîñíîâàòåëíî ïîëó÷åíè ñóìè
   ×ë. 114. (Èçì. - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã., äîï., áð. 1 îò 2002 ã., èçì., áð. 67 îò 2003 ã., äîï., áð. 105 îò 2006 ã., èçì., áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã.) (1) Íåäîáðîñúâåñòíî ïîëó÷åíèòå ñóìè çà îñèãóðèòåëíè ïëàùàíèÿ ñå âúçñòàíîâÿâàò îò ëèöàòà, êîèòî ñà ãè ïîëó÷èëè, çàåäíî ñ ëèõâàòà ïî ÷ë. 113. 
(2) (Äîï. - ÄÂ, áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã., áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2016 ã.) Äîáðîñúâåñòíî ïîëó÷åíèòå ñóìè çà îñèãóðèòåëíè ïëàùàíèÿ íå ïîäëåæàò íà âðúùàíå îò îñèãóðåíèòå ëèöà ñ èçêëþ÷åíèå íà ñëó÷àèòå ïî ÷ë. 40, àë. 7, ÷ë. 42, àë. 2, ÷ë. 54å è ÷ë. 54ì, àë. 2 è ïðè ïðèëàãàíå ðàçïîðåäáèòå íà ìåæäóíàðîäíè äîãîâîðè, ïî êîèòî ñòðàíà å Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ, â êîèòî ñëó÷àè âúçñòàíîâÿâàíåòî èì å áåç ëèõâà äî èçòè÷àíåòî íà ñðîêà çà äîáðîâîëíî èçïúëíåíèå.
 (3) (Äîï. - ÄÂ, áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã., áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) Çà âúçñòàíîâÿâàíå íà ñóìèòå ïî àë. 1 è 2 äëúæíîñòíîòî ëèöå, íà êîåòî å âúçëîæåíî ðúêîâîäñòâîòî íà êîíòðîëà ïî ðàçõîäèòå íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå â ñúîòâåòíîòî òåðèòîðèàëíî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò, èëè äðóãî äëúæíîñòíî ëèöå, îïðåäåëåíî îò ðúêîâîäèòåëÿ íà ïîäåëåíèåòî, èçäàâà ðàçïîðåæäàíå, êîåòî ïîäëåæè íà äîáðîâîëíî èçïúëíåíèå â 14-äíåâåí ñðîê îò âðú÷âàíåòî ìó. Â òåçè ñëó÷àè íå ñå ñúñòàâÿ ðåâèçèîíåí àêò çà íà÷åò ïî ÷ë. 110, àë. 1. Ðàçïîðåæäàíèÿòà ñå âðú÷âàò íà ëèöàòà ïî ðåäà íà ÷ë. 110, àë. 4. 
(4) (Íîâà – ÄÂ, áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) Ñóìè çà ïåíñèè è ïàðè÷íè îáåçùåòåíèÿ, íåîñíîâàòåëíî èçïëàòåíè çà ïåðèîäè ñëåä ñìúðòòà íà ïðàâîèìàùîòî ëèöå, ñå ñúáèðàò îò ëèöåòî, êîåòî ãè å ïîëó÷èëî, èëè ñîëèäàðíî îò íàñëåäíèöèòå. Çà ñúáèðàíå íà ñóìèòå äëúæíîñòíîòî ëèöå, íà êîåòî å âúçëîæåíî ðúêîâîäñòâîòî íà êîíòðîëà ïî ðàçõîäèòå íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå â ñúîòâåòíîòî òåðèòîðèàëíî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò, èçäàâà ðàçïîðåæäàíå, êîåòî ñå âðú÷âà ïî ðåäà íà ÷ë. 110, àë. 4. Ðàçïîðåæäàíèÿòà ïîäëåæàò íà äîáðîâîëíî èçïúëíåíèå â 14-äíåâåí ñðîê îò âðú÷âàíåòî èì.
 (5) (Èçì. - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., äîï., áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã., îòì., ïðåäèøíà àë. 4, äîï., áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) Äúëæèìèòå ñóìè ïî ðàçïîðåæäàíèÿ, êîèòî íå ñà ïîãàñåíè äîáðîâîëíî â ñðîêà ïî àë. 3, ïîäëåæàò íà ïðèíóäèòåëíî èçïúëíåíèå ïî ðåäà íà ÷ë. 110, àë. 5, ò. 1 îò òîçè êîäåêñ èëè ïî ðåäà íà Äàíú÷íî-îñèãóðèòåëíèÿ ïðîöåñóàëåí êîäåêñ, îñâåí â ñëó÷àèòå, êîãàòî ìîãàò äà áúäàò ïðèõâàíàòè îò èçèñêóåìè âçåìàíèÿ íà îñèãóðåíèÿ îò äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå. Ïðèõâàùàíåòî ñå èçâúðøâà ñ ðàçïîðåæäàíå íà äëúæíîñòíîòî ëèöå, íà êîåòî å âúçëîæåíî ðúêîâîäñòâîòî íà êîíòðîëà ïî ðàçõîäèòå íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå â ñúîòâåòíîòî òåðèòîðèàëíî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò, èëè íà äðóãî äëúæíîñòíî ëèöå, îïðåäåëåíî îò ðúêîâîäèòåëÿ íà ïîäåëåíèåòî.
 (6) (Íîâà - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) Ñïîðîâåòå çà äîáðîñúâåñòíîñò ñå ðåøàâàò ïî ðåäà íà ãëàâà îñìà ñ ðåøåíèå íà ðúêîâîäèòåëÿ íà òåðèòîðèàëíîòî ïîäåëåíèå íà ÍÎÈ.
 Óäðúæêè îò ïàðè÷íèòå îáåçùåòåíèÿ, ïîìîùèòå è ïåíñèèòå
   ×ë. 114à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) (1) (Äîï. – ÄÂ, áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) Âúðõó ïàðè÷íèòå îáåçùåòåíèÿ è ïîìîùèòå, èçïëàùàíè ïî òîçè êîäåêñ, íå ìîãàò äà ñå íàëàãàò çàïîðè ïî ðåäà íà Ãðàæäàíñêèÿ ïðîöåñóàëåí êîäåêñ è Äàíú÷íî-îñèãóðèòåëíèÿ ïðîöåñóàëåí êîäåêñ èëè äà ñå èçâúðøâàò äðóãè óäðúæêè îñâåí çà çàäúëæåíèÿ êúì äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå è çà çàäúëæåíèÿ çà èçäðúæêà, êàêòî è ïðè ïðèõâàùàíå íà ñóìè ïî ðåäà íà ÷ë. 114.
 (2) (Äîï. – ÄÂ, áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) Ïðè îïðåäåëÿíå íà äîõîäà îò ïåíñèè, âúðõó êîèòî ñå íàëàãàò çàïîðè ïî ðåäà íà Ãðàæäàíñêèÿ ïðîöåñóàëåí êîäåêñ è Äàíú÷íî-îñèãóðèòåëíèÿ ïðîöåñóàëåí êîäåêñ èëè ñå èçâúðøâàò óäðúæêè çà âçåìàíèÿ íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå, êàêòî è ïðè ïðèõâàùàíå íà ñóìè ïî ðåäà íà ÷ë. 114, àë. 5, ñå âêëþ÷âàò è äîáàâêèòå êúì íåÿ ñ èçêëþ÷åíèå íà äîáàâêàòà çà ÷óæäà ïîìîù.
 Äàâíîñò
   ×ë. 115. (1) (Äîï. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., èçì., áð. 105 îò 2005 ã., áð. 41 îò 2007 ã., äîï., áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã., èçì., áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Âçåìàíèÿòà íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò çà íåïðàâèëíî èçâúðøâàíè îñèãóðèòåëíè ïëàùàíèÿ, íåîñíîâàòåëíî èçïëàòåíè ïàðè÷íè îáåçùåòåíèÿ è íàäâçåòè ïåíñèè è ëèõâèòå âúðõó òÿõ ñå ïîãàñÿâàò ñ èçòè÷àíå íà ïåòãîäèøåí äàâíîñòåí ñðîê, ñ÷èòàíî îò 1 ÿíóàðè íà ãîäèíàòà, ñëåäâàùà ãîäèíàòà, çà êîÿòî ñå îòíàñÿò. Ñ èçòè÷àíå íà äåñåòãîäèøåí äàâíîñòåí ñðîê, ñ÷èòàíî îò 1 ÿíóàðè íà ãîäèíàòà, ñëåäâàùà ãîäèíàòà, çà êîÿòî ñå îòíàñÿò, ñå ïîãàñÿâàò âñè÷êè âçåìàíèÿ, íåçàâèñèìî îò ïðåêúñâàíåòî íà äàâíîñòòà.
 (2) (Äîï. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., èçì. è äîï., áð. 67 îò 2003 ã., èçì., áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã., áð. 100 îò 2011 ã., â ñèëà îò 1.01.2012 ã., äîï., áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã., ïðåäèøíà àë. 4, áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) Äúëæèìèòå îò äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå âçåìàíèÿ ñå ïîãàñÿâàò ñ èçòè÷àíå íà òðèãîäèøíà äàâíîñò, ñ÷èòàíî îò 1 ÿíóàðè íà ãîäèíàòà, ñëåäâàùà ãîäèíàòà çà êîÿòî ñå îòíàñÿò. Äëúæíîñòíîòî ëèöå, íà êîåòî å âúçëîæåíî ðúêîâîäñòâîòî íà êîíòðîëà ïî ðàçõîäèòå íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå â ñúîòâåòíîòî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò, èçäàâà ðàçïîðåæäàíå ïî èñêàíåòî çà âúçñòàíîâÿâàíå íà ñóìè. Ðàçïîðåæäàíåòî ïîäëåæè íà îáæàëâàíå ïî ðåäà íà ÷ë. 117. 
(3) (Ïðåäèøíà àë. 2 – ÄÂ, áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) Äàâíîñòòà ñå ïðåêúñâà:
 1. ñ âëèçàíåòî â ñèëà íà ðàçïîðåæäàíåòî çà óñòàíîâÿâàíå íà âçåìàíåòî;
 2. (îòì. - ÄÂ, áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.); 
3. ñ ïðåäïðèåìàíå íà äåéñòâèÿ ïî ïðèíóäèòåëíî èçïúëíåíèå.
 (4) (Ïðåäèøíà àë. 3 – ÄÂ, áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) Îò ïðåêúñâàíåòî íà äàâíîñòòà çàïî÷âà äà òå÷å íîâà äàâíîñò.
 (5) (Íîâà – ÄÂ, áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) Äàâíîñòòà ñïèðà äà òå÷å:
 1. ïðè îáæàëâàíå – äîêàòî ïðîäúëæàâà ñïîðúò îòíîñíî âçåìàíåòî;
 2. êîãàòî å îáðàçóâàíî äðóãî àäìèíèñòðàòèâíî èëè ñúäåáíî ïðîèçâîäñòâî, îò êîåòî çàâèñè èçäàâàíåòî íà ðàçïîðåæäàíå èëè îòïóñêàíå íà ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå èëè ïîìîù ïî òîçè êîäåêñ.
 Ðàçñðî÷âàíå íà çàäúëæåíèÿ
   ×ë. 116. (Èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 105 îò 2005 ã.) Ïî èñêàíå íà äëúæíèêà êúì äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå çà âçåìàíèÿòà, óñòàíîâÿâàíè è ñúáèðàíè îò Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò, ìîæå äà ñå ðàçðåøè ðàçñðî÷âàíå íà ïëàùàíåòî íà äúëæèìèòå ñóìè ñúãëàñíî îäîáðåí ïîãàñèòåëåí ïëàí.
 (2) Ðàçñðî÷âàíåòî ñå äîïóñêà, êîãàòî ñå óñòàíîâè, ÷å íàëè÷íèòå ïàðè÷íè ñðåäñòâà íà äëúæíèêà íå ñà äîñòàòú÷íè çà ïîãàñÿâàíå íà çàäúëæåíèÿòà ìó êúì ôîíäîâåòå íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå, íî ñëåä ïðåöåíêà íà äåéíîñòòà ìó ìîæå äà ñå íàïðàâè îáîñíîâàíî ïðåäïîëîæåíèå, ÷å çàòðóäíåíèÿòà ñà âðåìåííè è ïðè ðàçñðî÷âàíå íà çàäúëæåíèÿòà äëúæíèêúò ùå ìîæå äà ñå èçäúëæè è äà çàïëàùà òåêóùèòå çàäúëæåíèÿ êúì ôîíäîâåòå íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå è äðóãèòå ïóáëè÷íè çàäúëæåíèÿ.
 (3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Çà ïåðèîäà íà ðàçñðî÷âàíåòî äëúæíèêúò äúëæè ëèõâàòà ïî ÷ë. 113. 
(4) (Äîï. - ÄÂ, áð. 42 îò 2003 ã., èçì., áð. 41 îò 2007 ã.) Ðàçñðî÷âàíå íå ñå ðàçðåøàâà ïî îòíîøåíèå íà òúðãîâåö, çà êîãîòî èìà ðåøåíèå çà ïðåêðàòÿâàíå ñ ëèêâèäàöèÿ èëè çà êîãîòî å îòêðèòî ïðîèçâîäñòâî ïî íåñúñòîÿòåëíîñò, êàêòî è ñëåä êàòî áúäå îïðåäåëåí íà÷èíúò íà ïðîäàæáà ïî ÷ë. 238 îò Äàíú÷íî-îñèãóðèòåëíèÿ ïðîöåñóàëåí êîäåêñ. 
(5) Êúì èñêàíåòî ïî àë. 1 ñå ïðèëàãàò:
 1. äîêàçàòåëñòâà çà ôèíàíñîâî-èêîíîìè÷åñêîòî ñúñòîÿíèå íà äëúæíèêà è ïåðñïåêòèâíà ïðîãðàìà çà ðàçâèòèå - çà åäíîëè÷åí òúðãîâåö, þðèäè÷åñêî ëèöå èëè ïðèðàâíåíî íà íåãî;
 2. äåêëàðàöèÿ è çà âñè÷êè äðóãè ïóáëè÷íè çàäúëæåíèÿ, âêëþ÷èòåëíî ëèõâèòå ïî òÿõ, êàêòî è çà âñè÷êè çàäúëæåíèÿ êúì ÷àñòíè êðåäèòîðè è ëèõâèòå ïî òÿõ;
 3. ïîãàñèòåëåí ïëàí çà ðàçñðî÷âàíå íà çàäúëæåíèÿòà;
 4. îò÷åò çà ïðèõîäèòå è ðàçõîäèòå íà äëúæíèêà çà ïðåäõîäíàòà îò÷åòíà ôèíàíñîâà ãîäèíà;
 5. áàëàíñ çà ïðåäõîäíàòà îò÷åòíà ôèíàíñîâà ãîäèíà è çà ïîñëåäíèÿ îò÷åòåí ïåðèîä;
 6. ñïðàâêà çà çàäúëæåíèÿòà íà îñèãóðèòåëÿ êúì äàòàòà íà èñêàíåòî çà ðàçñðî÷âàíå, êîÿòî âêëþ÷âà:
 à) çàäúëæåíèÿ êúì ôîíäîâåòå ïî äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå, çäðàâíîòî îñèãóðÿâàíå è äîïúëíèòåëíîòî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå;
 á) çàäúëæåíèÿ êúì ïåðñîíàëà;
 â) äðóãè ïóáëè÷íè çàäúëæåíèÿ;
 ã) äðóãè çàäúëæåíèÿ;
 7. äðóãè äîêóìåíòè ïî ïðåöåíêà íà ðàçñðî÷âàùèÿ îðãàí.
 (6) (Íîâà - ÄÂ, áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) Êîãàòî èñêàíåòî çà ðàçñðî÷âàíå å íàïðàâåíî îò ôèçè÷åñêî ëèöå, êúì íåãî ñå ïðèëàãà äåêëàðàöèÿ çà äîõîäèòå ìó ïðåç ïîñëåäíèòå 12 ìåñåöà ïðåäè êàëåíäàðíèÿ ìåñåö, â êîéòî å íàïðàâåíî èñêàíåòî.
 (7) (Ïðåäèøíà àë. 6 - ÄÂ, áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) Ðåøåíèåòî çà ðàçñðî÷âàíå ñå èçäàâà îò:
 1. (äîï. - ÄÂ, áð. 53 îò 2004 ã., èçì., áð. 12 îò 2015 ã.) ðúêîâîäèòåëÿ íà òåðèòîðèàëíîòî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò - çà çàäúëæåíèÿ äî 10 000 ëâ. çà ñðîê äî åäíà ãîäèíà, à çà çàäúëæåíèÿ íà ðåãèñòðèðàíè çåìåäåëñêè ñòîïàíè è òþòþíîïðîèçâîäèòåëè çà ñðîê äî äâå ãîäèíè;
 2. (äîï. - ÄÂ, áð. 53 îò 2004 ã., èçì., áð. 12 îò 2015 ã.) óïðàâèòåëÿ íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò - çà çàäúëæåíèÿ îò 10 000 äî 100 000 ëâ. çà ñðîê äî 3 ãîäèíè, à çà çàäúëæåíèÿ íà ðåãèñòðèðàíè çåìåäåëñêè ñòîïàíè è òþòþíîïðîèçâîäèòåëè çà ñðîê äî 5 ãîäèíè;
 3. (äîï. - ÄÂ, áð. 53 îò 2004 ã., èçì., áð. 12 îò 2015 ã.) Íàäçîðíèÿ ñúâåò íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò - çà çàäúëæåíèÿ íàä 100 000 ëâ. çà ñðîê äî 3 ãîäèíè, à çà çàäúëæåíèÿ íà ðåãèñòðèðàíè çåìåäåëñêè ñòîïàíè è òþòþíîïðîèçâîäèòåëè çà ñðîê äî 5 ãîäèíè.
 (8) (Ïðåäèøíà àë. 7 - ÄÂ, áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) Ñ ðàçðåøåíèåòî ñå îïðåäåëÿò êðàéíèÿò ñðîê, ïîãàñèòåëíèòå âíîñêè è äðóãè óñëîâèÿ, â òîâà ÷èñëî ïîñëåäèöèòå îò íåñïàçâàíåòî èì.
 (9) (Ïðåäèøíà àë. 8 - ÄÂ, áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) Çà ïåðèîäà íà ðàçñðî÷âàíåòî ñïèðà äà òå÷å äàâíîñòòà çà âçåìàíèÿòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå.
 (10) (Ïðåäèøíà àë. 9 - ÄÂ, áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) Îòêàçúò çà ðàçñðî÷âàíå íå ïîäëåæè íà îáæàëâàíå.
 (11) (Íîâà - ÄÂ, áð. 53 îò 2004 ã., èçì., áð. 30 îò 2006 ã., â ñèëà îò 12.07.2006 ã., ïðåäèøíà àë. 10, áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã., èçì., áð. 12 îò 2015 ã.) Îòêàçúò çà ðàçñðî÷âàíå èëè îòñðî÷âàíå íà çàäúëæåíèÿ íà ðåãèñòðèðàíèòå çåìåäåëñêè ñòîïàíè è òþòþíîïðîèçâîäèòåëè ïîäëåæè íà îáæàëâàíå ïî ðåäà íà Àäìèíèñòðàòèâíîïðîöåñóàëíèÿ êîäåêñ. 
(12) (Íîâà - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., ïðåäèøíà àë. 10, áð. 53 îò 2004 ã., îòì., áð. 105 îò 2005 ã., ïðåäèøíà àë. 11, áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.).
 Ãëàâà îñìà
ÑÏÎÐÎÂÅ

 Æàëáè
   ×ë. 117. (1) Ïðåä ðúêîâîäèòåëÿ íà ñúîòâåòíîòî òåðèòîðèàëíî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò ñå ïîäàâàò æàëáè ñðåùó:
 1. (èçì. - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã., äîï., áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã.) íåïðàâèëíî îïðåäåëÿíå èëè èçïëàùàíå íà ïàðè÷íè îáåçùåòåíèÿ ïî ãëàâà ÷åòâúðòà èëè ïîìîùè, îòêàçè çà èçäàâàíå íà óäîñòîâåðåíèÿ çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ è äîõîä îò îðãàíèòå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò, îòêàçè çà èçäàâàíå íà óäîñòîâåðåíèÿ çà ïîëçâàíå íà ïàðè÷íà ïîìîù çà ïðîôèëàêòèêà è ðåõàáèëèòàöèÿ è îòêàçè çà çàâåðÿâàíå íà îñèãóðèòåëåí ñòàæ è äîõîä â îñèãóðèòåëíè êíèæêè;
 2. ðàçïîðåæäàíèÿ:
 à) (äîï. - ÄÂ, áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã.) çà îòêàç èëè çà íåïðàâèëíî îïðåäåëÿíå èëè èçìåíåíèå è ñïèðàíå íà ïåíñèèòå, äîáàâêèòå è êîìïåíñàöèèòå êúì òÿõ;
 á) (íîâà - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) çà îòêàç èëè íåïðàâèëíî îïðåäåëÿíå, èçìåíÿíå, ñïèðàíå è ïðåêðàòÿâàíå íà îáåçùåòåíèÿòà çà áåçðàáîòèöà;
 â) (ïðåäèøíà áóêâà "á" - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) çà ñúáèðàíå íà ñóìèòå ïî ðåâèçèîííèòå àêòîâå çà íà÷åò;
 ã) (ïðåäèøíà áóêâà "â" - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) çà ïðèçíàâàíå èëè íåïðèçíàâàíå íà çëîïîëóêàòà çà òðóäîâà;
 ä) (ïðåäèøíà áóêâà "ã" - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) çà âúçñòàíîâÿâàíå íà íåîñíîâàòåëíî ïîëó÷åíè ïëàùàíèÿ ïî äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå;
 å) (ïðåäèøíà áóêâà "ä" - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., îòì., áð. 105 îò 2005 ã., íîâà, áð. 105 îò 2006 ã.) çà îòêàç çà èçïëàùàíå íà ïàðè÷íè îáåçùåòåíèÿ ïî ãëàâà ÷åòâúðòà èëè ïîìîùè;
 æ) (íîâà - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã., èçì., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) ïî ÷ë. 40, àë. 4, ÷ë. 54ã, àë. 4 è ÷ë. 114, àë. 3, 4 è 5; 
3. (íîâà - ÄÂ, áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) çàäúëæèòåëíè ïðåäïèñàíèÿ íà êîíòðîëíèòå îðãàíè ïî ÷ë. 108, àë. 1, ò. 3. 
(2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., áð. 67 îò 2003 ã., áð. 105 îò 2005 ã., áð. 105 îò 2006 ã., äîï., áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) Ðàçïîðåæäàíèÿòà ïî ò. 2, áóêâè "á" - "æ" è çàäúëæèòåëíèòå ïðåäïèñàíèÿ ïî ÷ë. 108, àë. 1, ò. 3 ìîãàò äà ñå îáæàëâàò â 14-äíåâåí ñðîê, à ðàçïîðåæäàíèÿòà çà ïåíñèè - â òðèìåñå÷åí ñðîê îò ïîëó÷àâàíåòî èì.
 (3) (Èçì. – ÄÂ, áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) Ðúêîâîäèòåëÿò íà òåðèòîðèàëíîòî ïîäåëåíèå ñå ïðîèçíàñÿ ïî æàëáèòå èëè èñêàíèÿòà ñ ìîòèâèðàíî ðåøåíèå â åäíîìåñå÷åí ñðîê îò ïîëó÷àâàíåòî èì. Ñ ðåøåíèåòî ðúêîâîäèòåëÿò íà òåðèòîðèàëíîòî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò ðåøàâà âúïðîñà ïî ñúùåñòâî èëè îòìåíÿ ðàçïîðåæäàíåòî è âðúùà ïðåïèñêàòà çà íîâî ðàçãëåæäàíå îò êîìïåòåíòíèÿ àäìèíèñòðàòèâåí îðãàí, êîãàòî íå ñà èçÿñíåíè âñè÷êè îáñòîÿòåëñòâà, îòíàñÿùè ñå äî èçäàâàíå íà ðàçïîðåæäàíåòî. Òî ñå ñúîáùàâà íà çàèíòåðåñîâàíèòå ñòðàíè â 7-äíåâåí ñðîê îò ïîñòàíîâÿâàíåòî ìó.
 (4) (Íîâà - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã., èçì., áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã., áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Ðàçïîðåæäàíèÿòà çà ïåíñèè, îòïóñíàòè ïî ìåæäóíàðîäíè äîãîâîðè çà ëèöà ñ ïîñòîÿíåí àäðåñ â ÷óæáèíà, êàêòî è ðàçïîðåæäàíèÿòà ïî ÷ë. 98, àë. 2 çà ñúùèòå ëèöà ìîãàò äà ñå îáæàëâàò ïðåä óïðàâèòåëÿ íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò â òðèìåñå÷åí ñðîê, ñúîòâåòíî çà ðàçïîðåæäàíèÿòà ïî ÷ë. 98, àë. 2 – â 14-äíåâåí ñðîê îò ïîëó÷àâàíåòî èì. Ðåøåíèåòî ñå èçãîòâÿ â ñðîêà è ïî ðåäà íà àë. 3.
 (5) (Ïðåäèøíà àë. 4 - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã., èçì., áð. 30 îò 2006 ã., â ñèëà îò 12.07.2006 ã.) Ðåøåíèÿòà è ñúîáùåíèÿòà âúâ âðúçêà ñ ðàçãëåæäàíåòî íà æàëáèòå è èñêàíèÿòà ñå èçãîòâÿò ïî ðåäà íà Àäìèíèñòðàòèâíîïðîöåñóàëíèÿ êîäåêñ. 
(6) (Ïðåäèøíà àë. 5 - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã., îòì., áð. 45 îò 2002 ã.).
 Ñïèðàíå íà èçïúëíåíèåòî
   ×ë. 117à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 45 îò 2002 ã.) (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) Îáæàëâàíåòî íà ðàçïîðåæäàíèÿòà ïî ÷ë. 114 è ÷ë. 117, àë. 1, ò. 2 íå ñïèðà èçïúëíåíèåòî èì.
 (2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) Èçïúëíåíèåòî íà ðàçïîðåæäàíèÿòà ïî ÷ë. 114 è ÷ë. 117, àë. 1, ò. 2, áóêâà "â" ñå ñïèðà ïî èñêàíå íà çàäúëæåíîòî ëèöå, àêî ïðåäîñòàâè îáåçïå÷åíèå â ðàçìåð íà ãëàâíèöàòà è ëèõâèòå.
 (3) Èñêàíåòî çà ñïèðàíå íà èçïúëíåíèåòî ñå ïðàâè åäíîâðåìåííî ñ æàëáàòà, êàòî ñå ïðèëàãàò äîêàçàòåëñòâà çà íàïðàâåíîòî îáåçïå÷åíèå.
 (4) Çà ñðîêà íà ñïèðàíåòî ñå äúëæè çàêîííàòà ëèõâà âúðõó ãëàâíèöàòà.
 Îáæàëâàíå íà ðåøåíèåòî 
(Çàãë. èçì. - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.)
   ×ë. 118. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 30 îò 2006 ã., â ñèëà îò 1.03.2007 ã.) Ðåøåíèåòî íà ðúêîâîäèòåëÿ íà òåðèòîðèàëíîòî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò ìîæå äà ñå îáæàëâà â 14-äíåâåí ñðîê îò ïîëó÷àâàíåòî ìó ïðåä àäìèíèñòðàòèâíèÿ ñúä. Æàëáàòà ñå ïîäàâà ÷ðåç ðúêîâîäèòåëÿ íà òåðèòîðèàëíîòî ïîäåëåíèå, êîéòî â 7-äíåâåí ñðîê å äëúæåí äà ÿ èçïðàòè çàåäíî ñ ïðåïèñêàòà â ñúäà.
 (2) (Íîâà - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) Ðåøåíèåòî íà óïðàâèòåëÿ íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò ïî ÷ë. 117, àë. 4 ìîæå äà ñå îáæàëâà â 14-äíåâåí ñðîê îò ïîëó÷àâàíåòî ìó ïðåä Àäìèíèñòðàòèâíèÿ ñúä - ãðàä Ñîôèÿ. Æàëáàòà ñå ïîäàâà ÷ðåç óïðàâèòåëÿ íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò, êîéòî â 7-äíåâåí ñðîê å äëúæåí äà ÿ èçïðàòè çàåäíî ñ ïðåïèñêàòà â ñúäà.
 (3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 30 îò 2006 ã., â ñèëà îò 12.07.2006 ã., ïðåäèøíà àë. 2, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) Ñúäúò ðàçãëåæäà äåëàòà ïî ðåäà íà Àäìèíèñòðàòèâíîïðîöåñóàëíèÿ êîäåêñ.
 Ñïèðàíå íà èçïúëíåíèåòî îò ñúäà
   ×ë. 118à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 45 îò 2002 ã.) (1) Îáæàëâàíåòî ïðåä ñúäà íà ðåøåíèÿòà íà ðúêîâîäèòåëÿ íà òåðèòîðèàëíîòî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò, èçäàäåíè çà ðàçïîðåæäàíèÿòà ïî ÷ë. 117, àë. 1, ò. 2, íå ñïèðà èçïúëíåíèåòî èì.
 (2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 30 îò 2006 ã., â ñèëà îò 1.03.2007 ã.) Èçïúëíåíèåòî ìîæå äà áúäå ñïðÿíî îò àäìèíèñòðàòèâíèÿ ñúä ïðè óñëîâèÿòà ïî ÷ë. 117à, àë. 2 è 4 çà ðåøåíèÿòà, èçäàäåíè çà ðàçïîðåæäàíèÿòà ïî ÷ë. 117, àë. 1, ò. 2, áóêâà "â". Èñêàíåòî çà ñïèðàíå íà èçïúëíåíèåòî ñå ïðàâè åäíîâðåìåííî ñ ïîäàâàíå íà æàëáàòà è ñúäúò ñå ïðîèçíàñÿ â 7-äíåâåí ñðîê.
 (3) Îòêàçúò íà ñúäà äà ñå ñïðå èçïúëíåíèåòî íå ïîäëåæè íà îáæàëâàíå.
 Êàñàöèîííî îáæàëâàíå
   ×ë. 119. (Èçì. - ÄÂ, áð. 30 îò 2006 ã., áð. 41 îò 2007 ã.) Ðåøåíèÿòà íà àäìèíèñòðàòèâíèÿ ñúä ïîäëåæàò íà êàñàöèîííî îáæàëâàíå ïî ðåäà íà Àäìèíèñòðàòèâíîïðîöåñóàëíèÿ êîäåêñ.
 Îñâîáîæäàâàíå îò äúðæàâíà òàêñà
   ×ë. 120. (1) Çà äåëàòà ïî òàçè ãëàâà îñèãóðåíèòå ëèöà è ïåíñèîíåðèòå íå âíàñÿò äúðæàâíà òàêñà.
 (2) Ïðè óâàæàâàíå íà æàëáàòà æàëáîïîäàòåëÿò èìà ïðàâî äà ïîëó÷è íàïðàâåíèòå îò íåãî ðàçíîñêè è ïëàòåíîòî âúçíàãðàæäåíèå çà çàùèòà ñúðàçìåðíî íà óâàæåíàòà ÷àñò.
 ×ÀÑÒ ÂÒÎÐÀ
ÄÎÏÚËÍÈÒÅËÍÎ ÑÎÖÈÀËÍÎ ÎÑÈÃÓÐßÂÀÍÅ
(Çàãë. èçì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.)

 ÄßË ÏÚÐÂÈ
(Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.)
ÄÐÓÆÅÑÒÂÀ ÇÀ ÄÎÏÚËÍÈÒÅËÍÎ ÑÎÖÈÀËÍÎ ÎÑÈÃÓÐßÂÀÍÅ

 Ãëàâà äåâåòà
Ó×ÐÅÄßÂÀÍÅ, ËÈÖÅÍÇÈÐÀÍÅ È ÓÏÐÀÂËÅÍÈÅ ÍÀ ÄÐÓÆÅÑÒÂÀÒÀ
ÇÀ ÄÎÏÚËÍÈÒÅËÍÎ ÑÎÖÈÀËÍÎ ÎÑÈÃÓÐßÂÀÍÅ
(Çàãë. èçì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.)

 Ðàçäåë I
(Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.)
Îáùè ïîëîæåíèÿ

 Îñúùåñòâÿâàíå íà äîïúëíèòåëíîòî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå
   ×ë. 120à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., äîï., áð. 56 îò 2006 ã.) Äîïúëíèòåëíîòî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå ñå îñúùåñòâÿâà ÷ðåç ó÷àñòèå â óíèâåðñàëíè è/èëè ïðîôåñèîíàëíè ïåíñèîííè ôîíäîâå, ôîíäîâå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå è/èëè ôîíäîâå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè è âúâ ôîíäîâå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ, êîèòî ñå ó÷ðåäÿâàò è óïðàâëÿâàò îò ëèöåíçèðàíè ïî ðåäà íà òîçè êîäåêñ ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíè äðóæåñòâà èëè îò äðóæåñòâà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ.
 Ðåãóëèðàíå è êîíòðîë
    ×ë. 120á. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Äúðæàâàòà îñúùåñòâÿâà åôåêòèâíî ðåãóëèðàíå è êîíòðîë âúðõó äåéíîñòòà íà äðóæåñòâàòà è ôîíäîâåòå çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå ñ öåë çàùèòà íà èíòåðåñèòå íà îñèãóðåíèòå ëèöà è ïåíñèîíåðèòå.
 (2) Íàäçîðúò âúðõó äåéíîñòòà íà äðóæåñòâàòà è ôîíäîâåòå çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå ñå îñúùåñòâÿâà îò Êîìèñèÿòà çà ôèíàíñîâ íàäçîð, íàðè÷àíà ïî-íàòàòúê "êîìèñèÿòà".
 (3) Êîìèñèÿòà è çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà, ðúêîâîäåù óïðàâëåíèå "Îñèãóðèòåëåí íàäçîð", íàðè÷àí ïî-íàòàòúê "çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà", óïðàæíÿâàò íàäçîðíèòå ñè ïðàâîìîùèÿ â ñúîòâåòñòâèå ñ òîçè êîäåêñ è Çàêîíà çà Êîìèñèÿòà çà ôèíàíñîâ íàäçîð.
 Ðàçäåë II
(Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.)
Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíè äðóæåñòâà

 Îïðåäåëåíèå
    ×ë. 121. (Èçì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) (Äîï. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî å àêöèîíåðíî äðóæåñòâî, ëèöåíçèðàíî ïî ðåäà íà òîçè êîäåêñ è ðåãèñòðèðàíî ïî Òúðãîâñêèÿ çàêîí èëè ïî çàêîíîäàòåëñòâîòî íà äðóãà äúðæàâà ÷ëåíêà.
 (2) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî èìà ïðåäìåò íà äåéíîñò åäèíñòâåíî äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå.
 (3) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî íå ìîæå äà èçâúðøâà òúðãîâñêè ñäåëêè, êîèòî íå ñà ïðÿêî ñâúðçàíè ñ äåéíîñòòà ìó.
 (4) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíèòå äðóæåñòâà ìîãàò äà ñúçäàâàò ñäðóæåíèÿ ñ íåñòîïàíñêà öåë çà ïðåäñòàâÿíå íà ñâîè îáùè èíòåðåñè è çà ðåàëèçàöèÿ íà îáùè ïðîåêòè.
 (5) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî íÿìà ïðàâî äà ó÷àñòâà â ãðàæäàíñêè äðóæåñòâà è â òúðãîâñêè äðóæåñòâà êàòî íåîãðàíè÷åíî îòãîâîðåí ñúäðóæíèê, êàêòî è äà ïðèäîáèâà àêöèè â äðóãè ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíè äðóæåñòâà.
 (6) (Èçì. – ÄÂ, áð. 22 îò 2015 ã., â ñèëà îò 24.03.2015 ã.) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî îñúùåñòâÿâà ñâîÿòà äåéíîñò ñúãëàñíî òîçè êîäåêñ, â ñúîòâåòñòâèå ñ óñòàâà ñè, ñ ïðàâèëíèêà çà îðãàíèçàöèÿòà è äåéíîñòòà íà óïðàâëÿâàíèÿ îò íåãî ôîíä çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå è ñ äðóãèòå âúòðåøíè àêòîâå, ïðèåòè îò äðóæåñòâîòî ñúãëàñíî èçèñêâàíèÿòà íà òîçè êîäåêñ è àêòîâåòå ïî íåãîâîòî ïðèëàãàíå.
 Ôèðìà
  ×ë. 121à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Ôèðìàòà íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî çàäúëæèòåëíî ñúäúðæà â êîìáèíàöèÿ äóìèòå "ïåíñèÿ" è "îñèãóðÿâàíå" èëè ïðîèçâîäíè íà òÿõ.
 (2) Äðóæåñòâà, êîèòî íå ïðèòåæàâàò ëèöåíçèÿ çà èçâúðøâàíå íà äåéíîñò ïî äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå, íå ìîãàò äà èçïîëçâàò âúâ ôèðìàòà ñè â êîìáèíàöèÿ äóìèòå ïî àë. 1 èëè òåõíè ðàâíîçíà÷íè íà áúëãàðñêè èëè íà ÷óæä åçèê.
 Ó÷ðåäèòåëè è àêöèîíåðè
  ×ë. 121á. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Ó÷ðåäèòåëè è àêöèîíåðè íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî ìîãàò äà áúäàò:
 1. áúëãàðñêè ôèçè÷åñêè èëè þðèäè÷åñêè ëèöà;
 2. ôèçè÷åñêè ëèöà - ãðàæäàíè íà äðóãà äúðæàâà ÷ëåíêà;
 3. þðèäè÷åñêè ëèöà ñúñ ñåäàëèùå â äðóãà äúðæàâà ÷ëåíêà;
 4. ÷óæäåñòðàííè þðèäè÷åñêè ëèöà, ðåãèñòðèðàíè êàòî îñèãóðèòåëíà, çàñòðàõîâàòåëíà èëè äðóãà ôèíàíñîâà èíñòèòóöèÿ ïî íàöèîíàëíèÿ èì çàêîí, àêî ïðåäñòàâÿò áàíêîâè ðåôåðåíöèè îò ïúðâîêëàñíà ÷óæäåñòðàííà áàíêà, ïîòâúðäåíè îò Áúëãàðñêàòà íàðîäíà áàíêà.
 (2) Ëèöàòà ïî àë. 1 ìîãàò äà ïðèòåæàâàò àêöèè ñàìî â åäíî ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî, êîåòî îñúùåñòâÿâà äåéíîñò â ñòðàíàòà.
 Àêöèè è êàïèòàë
    ×ë. 121â. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî ìîæå äà èçäàâà ñàìî ïîèìåííè áåçíàëè÷íè àêöèè ñ ïðàâî íà åäèí ãëàñ.
 (2) Ìèíèìàëíèÿò ðàçìåð íà êàïèòàëà íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî å 5 ìëí. ëâ.
 (3) Êàïèòàëúò òðÿáâà äà å èçöÿëî âíåñåí â ïàðè êúì ìîìåíòà íà ïîäàâàíå íà çàÿâëåíèåòî çà ïîëó÷àâàíå íà ïåíñèîííà ëèöåíçèÿ.
 (4) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî òðÿáâà äà ðàçïîëàãà ïî âñÿêî âðåìå ñúñ ñîáñòâåí êàïèòàë (êàïèòàëîâà áàçà) â ðàçìåð íå ïî-ìàëúê îò 50 íà ñòî îò ìèíèìàëíèÿ êàïèòàë ïî àë. 2.
 (5) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî íå ìîæå äà ðàçïðåäåëÿ äèâèäåíòè â ðàçìåðè è ïî íà÷èí, êîèòî áèõà äîâåëè äî íàðóøàâàíå íà èçèñêâàíèÿòà íà àë. 4.
 (6) Êîãàòî ñîáñòâåíèÿò êàïèòàë (êàïèòàëîâàòà áàçà) íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî ñïàäíå ïîä ðàçìåðà, îïðåäåëåí â àë. 4, òî óâåäîìÿâà â 3-äíåâåí ñðîê çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà, êàòî ïðåäñòàâÿ îçäðàâèòåëíà ïðîãðàìà çà ïðèâåæäàíå â 3-ìåñå÷åí ñðîê íà ñîáñòâåíèÿ êàïèòàë â ñúîòâåòñòâèå ñ èçèñêâàíèÿòà íà êîäåêñà.
 (7) Çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà îäîáðÿâà èëè îòêàçâà äà îäîáðè îçäðàâèòåëíàòà ïðîãðàìà â 7-äíåâåí ñðîê îò ïîëó÷àâàíåòî é.
 (8) Â ïåðèîäà íà èçïúëíåíèå íà îçäðàâèòåëíàòà ïðîãðàìà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî íå ìîæå äà ðàçïðåäåëÿ äèâèäåíòè è ñëåäâà äà îòíàñÿ ïúëíèÿ ðàçìåð íà ïå÷àëáàòà ñëåä îáëàãàíåòî é ñ äúëæèìèòå äàíúöè âúâ ôîíä "Ðåçåðâåí".
 (9) Ïðè íåîäîáðÿâàíå íà ïðîãðàìàòà èëè ïðè íåèçïúëíåíèå íà îäîáðåíàòà ïðîãðàìà çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà ïðåäïðèåìà äåéñòâèÿòà ïî ÷ë. 344, àë. 1, ò. 5. 
(10) Èçèñêâàíèÿòà êúì ñúñòàâà è ñòðóêòóðàòà íà ñîáñòâåíèÿ êàïèòàë (êàïèòàëîâàòà áàçà) íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî è êúì ìèíèìàëíèòå ëèêâèäíè ñðåäñòâà íà äðóæåñòâîòî è óïðàâëÿâàíèòå îò íåãî ôîíäîâå çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ñå îïðåäåëÿò ñ íàðåäáà íà êîìèñèÿòà.
 (11) (Íîâà - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Êîãàòî îñúùåñòâÿâà äåéíîñò â ÷óæáèíà, îñèãóðÿâà áèîìåòðè÷íè ðèñêîâå èëè ãàðàíòèðà ìèíèìàëíî íèâî íà äîõîäíîñò èëè ðàçìåð íà ïåíñèèòå, ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî, êîåòî óïðàâëÿâà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè, ïîääúðæà ïîñòîÿííî, îñâåí òåõíè÷åñêèòå ðåçåðâè ïî ÷ë. 213à, àë. 1, ò. 2, ñîáñòâåíè ñðåäñòâà, êîèòî äà ñëóæàò êàòî äîïúëíèòåëíà ãàðàíöèÿ çà èçïúëíåíèå íà ïîåòèòå çàäúëæåíèÿ.
 (12) (Íîâà - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Ðàçìåðúò íà ñîáñòâåíèòå ñðåäñòâà ïî àë. 11 ñå îïðåäåëÿ íà îñíîâàòà íà âèäîâåòå îñèãóðåíè ðèñêîâå è ïðèòåæàâàíèòå àêòèâè çà ñúîòâåòíèòå ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè. Ñðåäñòâàòà ñå ïîääúðæàò ñâîáîäíè îò âñÿêàêâè ïðåäâèäèìè çàäúëæåíèÿ è ïðåäñòàâëÿâàò äîïúëíèòåëíî ãàðàíòèðàù ñèãóðíîñòòà íà ïîåòèòå çàäúëæåíèÿ êàïèòàë çà êîìïåíñèðàíå íà íåñúîòâåòñòâèÿòà ìåæäó ïðåäâèäåíèòå è äåéñòâèòåëíèòå ðàçõîäè è ïå÷àëáè.
 (13) (Íîâà - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Çà èç÷èñëÿâàíåòî íà ìèíèìàëíèÿ ðàçìåð íà ñîáñòâåíèòå ñðåäñòâà ïî àë. 11 ñå ïðèëàãàò ïðàâèëà, îïðåäåëåíè ñ íàðåäáàòà ïî àë. 10.
 Çàåìè
   ×ë. 121ã. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî íå ìîæå äà ïðåäîñòàâÿ çàåìè èëè äà áúäå ãàðàíò íà òðåòè ëèöà.
 (2) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî ìîæå äà ïîëçâà çàåì íà ñòîéíîñò äî 10 íà ñòî îò ñîáñòâåíèÿ êàïèòàë (êàïèòàëîâàòà áàçà) íà äðóæåñòâîòî, àêî çàåìúò å çà ïðèäîáèâàíå íà äúëãîòðàéíè ìàòåðèàëíè àêòèâè, êîèòî ñà ïðÿêî íåîáõîäèìè çà èçâúðøâàíå íà äåéíîñòòà íà äðóæåñòâîòî, è å çà ñðîê íå ïî-äúëúã îò 3 ìåñåöà.
 (3) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî íå ìîæå äà èçäàâà îáëèãàöèè.
 Èçèñêâàíèÿ êúì ÷ëåíîâåòå íà óïðàâèòåëíèòå è êîíòðîëíèòå îðãàíè
    ×ë. 121ä. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) ×ëåíîâå íà óïðàâèòåëíèòå èëè íà êîíòðîëíèòå îðãàíè íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî ìîãàò äà áúäàò ôèçè÷åñêè èëè þðèäè÷åñêè ëèöà.
 (2) ×ëåíîâåòå - ôèçè÷åñêè ëèöà, è ïðåäñòàâèòåëèòå íà þðèäè÷åñêèòå ëèöà òðÿáâà:
 1. äà èìàò âèñøå îáðàçîâàíèå;
 2. äà íå ñà îñúæäàíè çà óìèøëåíè ïðåñòúïëåíèÿ îò îáù õàðàêòåð;
 3. äà íå ñà áèëè ÷ëåíîâå íà óïðàâèòåëíè èëè êîíòðîëíè îðãàíè èëè íåîãðàíè÷åíî îòãîâîðíè ñúäðóæíèöè â òúðãîâñêî äðóæåñòâî èëè êîîïåðàöèÿ, ïðåêðàòåíè ïîðàäè íåñúñòîÿòåëíîñò, àêî å îñòàíàë íåóäîâëåòâîðåí êðåäèòîð, èëè êîèòî ñå íàìèðàò â ïðîèçâîäñòâî çà îáÿâÿâàíå â íåñúñòîÿòåëíîñò;
 4. äà íå ñà áèëè ÷ëåíîâå íà óïðàâèòåëíè èëè êîíòðîëíè îðãàíè íà òúðãîâñêè áàíêè, êîèòî ñà áèëè îáÿâåíè â íåñúñòîÿòåëíîñò èëè ñå íàìèðàò â ïðîèçâîäñòâî çà îáÿâÿâàíå â íåñúñòîÿòåëíîñò;
 5. äà íå ñà ëèøåíè îò ïðàâîòî äà çàåìàò ìàòåðèàëíîîòãîâîðíà äëúæíîñò;
 6. äà íå ñà ñúïðóçè èëè ðîäíèíè äî ÷åòâúðòà ñòåïåí âêëþ÷èòåëíî, ïî ïðàâà èëè ïî ñúðåáðåíà ëèíèÿ èëè ïî ñâàòîâñòâî ïîìåæäó ñè;
 7. äà íå ñà ÷ëåíîâå íà óïðàâèòåëåí èëè êîíòðîëåí îðãàí íà äðóãî äðóæåñòâî ñúñ ñúùèÿ ïðåäìåò íà äåéíîñò;
 8. äà íå ñà ÷ëåíîâå íà óïðàâèòåëíè èëè êîíòðîëíè îðãàíè íà þðèäè÷åñêè ëèöà èëè äà íå ñà ôèçè÷åñêè ëèöà, âêëþ÷åíè â ñïèñúêà ïî Çàêîíà çà èíôîðìàöèÿ îòíîñíî íåîáñëóæâàíè êðåäèòè; 
9. äà íå ñà èçâúðøâàëè è äà íå èçâúðøâàò îõðàíèòåëíà èëè ñõîäíà íà íåÿ äåéíîñò;
 10. äà íå ñà áèëè ñúäðóæíèöè èëè àêöèîíåðè, êàêòî è ÷ëåíîâå íà óïðàâèòåëåí èëè êîíòðîëåí îðãàí íà òúðãîâñêî äðóæåñòâî, óïðàæíÿâàùî îõðàíèòåëíà èëè ñõîäíà íà íåÿ äåéíîñò.
 (3) ×ëåíîâåòå - þðèäè÷åñêè ëèöà, òðÿáâà:
 1. äà íå ñà áèëè ÷ëåíîâå íà óïðàâèòåëíè èëè êîíòðîëíè îðãàíè èëè íåîãðàíè÷åíî îòãîâîðíè ñúäðóæíèöè íà òúðãîâñêî äðóæåñòâî, ïðåêðàòåíî ïîðàäè íåñúñòîÿòåëíîñò, àêî å îñòàíàë íåóäîâëåòâîðåí êðåäèòîð, èëè êîåòî ñå íàìèðà â ïðîèçâîäñòâî çà îáÿâÿâàíå â íåñúñòîÿòåëíîñò;
 2. äà íå ñà ÷ëåíîâå íà óïðàâèòåëíè èëè êîíòðîëíè îðãàíè íà þðèäè÷åñêèòå ëèöà èëè äà íå ñà þðèäè÷åñêè ëèöà, âêëþ÷åíè â ñïèñúêà ïî Çàêîíà çà èíôîðìàöèÿ îòíîñíî íåîáñëóæâàíè êðåäèòè; 
3. äà îòãîâàðÿò íà óñëîâèÿòà ïî àë. 2, ò. 4, 7, 9 è 10.
 (4) ×ëåí íà óïðàâèòåëåí èëè êîíòðîëåí îðãàí íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî íå ìîæå äà áúäå ñúäðóæíèê èëè àêöèîíåð, ÷ëåí íà óïðàâèòåëåí èëè êîíòðîëåí îðãàí èëè ëèöå ïî ÷ë. 123â, àë. 1, ñ êîéòî ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî èìà äîãîâîðíè îòíîøåíèÿ, èëè íà ñâúðçàíî ñ íåãî ëèöå, íà áàíêàòà-ïîïå÷èòåë èëè íà ñâúðçàíî ñ íåÿ ëèöå.
 (5) ×ëåíîâåòå íà óïðàâèòåëåí èëè êîíòðîëåí îðãàí íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî è ñâúðçàíè ñ òÿõ ëèöà íå ìîãàò äà áúäàò ñòðàíà ïî ñäåëêè ñ ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî, îñâåí â êà÷åñòâîòî èì íà íåãîâè àêöèîíåðè èëè íà îñèãóðåíè â óïðàâëÿâàíèòå îò íåãî ôîíäîâå ëèöà.
 (6) (Èçì. - ÄÂ, áð. 103 îò 2005 ã.) Ïðåäñåäàòåëÿò íà óïðàâèòåëíèÿ ñúâåò, ïðåäñåäàòåëÿò íà ñúâåòà íà äèðåêòîðèòå, èçïúëíèòåëíèÿò äèðåêòîð è ïðîêóðèñòúò òðÿáâà äà îòãîâàðÿò íà óñëîâèÿòà íà àë. 2, 4 è 5 è äà èìàò ïîñòîÿíåí àäðåñ èëè ðàçðåøåíèå çà ïðîäúëæèòåëíî ïðåáèâàâàíå â ñòðàíàòà.
 (7) Ïðè ïðîìÿíà íà îáñòîÿòåëñòâàòà ïî àë. 2 - 6 ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî óâåäîìÿâà çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà â 14-äíåâåí ñðîê îò ïðîìÿíàòà.
 Îòãîâîðíîñò íà ÷ëåíîâåòå íà óïðàâèòåëåí èëè êîíòðîëåí îðãàí
   ×ë. 121å. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) ×ëåíîâåòå íà óïðàâèòåëíèÿ èëè íà êîíòðîëíèÿ îðãàí íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî íîñÿò ëè÷íà èìóùåñòâåíà îòãîâîðíîñò çà ïðè÷èíåíèòå îò òÿõ âðåäè ïðè óïðàâëåíèåòî íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå, êîèòî ñà ïðÿêà è íåïîñðåäñòâåíà ïîñëåäèöà îò òåõíèòå âèíîâíè äåéñòâèÿ èëè áåçäåéñòâèÿ.
 Èçèñêâàíèÿ êúì àêöèîíåðèòå
    ×ë. 121æ. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Àêöèîíåðè, êîèòî ïðèòåæàâàò ïðÿêî èëè ÷ðåç ñâúðçàíè ëèöà 10 è íàä 10 íà ñòî îò êàïèòàëà íà äðóæåñòâîòî èëè ìîãàò äà óïðàæíÿâàò êîíòðîë íàä íåãî, òðÿáâà:
 1. äà îòãîâàðÿò íà óñëîâèÿòà ïî ÷ë. 121ä, àë. 2, ò. 2 - 5 è ò. 7 è 8, êîãàòî ñà ôèçè÷åñêè ëèöà;
 2. äà îòãîâàðÿò íà óñëîâèÿòà ïî ÷ë. 121ä, àë. 3, êîãàòî ñà þðèäè÷åñêè ëèöà.
 (2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã., â ñèëà îò 15.07.2006 ã.) Ëèöå, êîåòî âúçíàìåðÿâà äà ïðèäîáèå ïðÿêî è/èëè ÷ðåç ñâúðçàíè ëèöà 10 è íàä 10 íà ñòî îò àêöèèòå íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî, êàêòî è äà óâåëè÷è âïîñëåäñòâèå àêöèîíåðíîòî ñè ó÷àñòèå, â ðåçóëòàò íà êîåòî äà ïîñòèãíå èëè äà íàäõâúðëè ïðÿêî è/èëè ÷ðåç ñâúðçàíè ëèöà ïðàãîâåòå îò 10, 20, 33, 50, 66 è 75 íà ñòî èëè äîñòèãíå 100 íà ñòî îò àêöèèòå íà åäíî ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî, òðÿáâà äà ïîèñêà ïðåäâàðèòåëíî ðàçðåøåíèå îò çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà.
 (3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã., â ñèëà îò 15.07.2006 ã.) Çà ïîëó÷àâàíå íà ðàçðåøåíèå ïî àë. 2 ëèöåòî ïîäàâà çàÿâëåíèå ïî îáðàçåö, óòâúðäåí îò çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà, êúì êîåòî ïðèëàãà:
 1. äîêóìåíòè, âêëþ÷èòåëíî äåêëàðàöèè, óäîñòîâåðÿâàùè ñúîòâåòíèòå îáñòîÿòåëñòâà ïî ÷ë. 121á, àë. 2, ÷ë. 121ä, àë. 2, ò. 2 - 5, 7 è 8 è àë. 3 è ÷ë. 122à, àë. 3; 
2. äåêëàðàöèÿ ïî îáðàçåö, óòâúðäåí îò çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà, çà íàëè÷èåòî èëè ëèïñàòà íà ñâúðçàíîñò ñ äðóã àêöèîíåð íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî;
 3. àêòóàëíî óäîñòîâåðåíèå çà âïèñâàíå â òúðãîâñêèÿ ðåãèñòúð - çà þðèäè÷åñêî ëèöå;
 4. ãîäèøíèòå ôèíàíñîâè îò÷åòè çà ïîñëåäíèòå òðè ãîäèíè, êàêòî è ôèíàíñîâ îò÷åò çà ïîñëåäíîòî òðèìåñå÷èå, ïðåäõîæäàùî ïîäàâàíåòî íà çàÿâëåíèåòî - çà þðèäè÷åñêî ëèöå.
 (4) (Íîâà - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã., â ñèëà îò 15.07.2006 ã.) Çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà ìîæå äà èçèñêâà è äðóãè äàííè, ñâåäåíèÿ è èíôîðìàöèÿ âúâ âðúçêà ñ äîêóìåíòèòå ïî àë. 3.
 (5) (Ïðåäèøíà àë. 3 - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã., â ñèëà îò 15.07.2006 ã.) Çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà äàâà èëè îòêàçâà äà äàäå ðàçðåøåíèå ïî àë. 2 â åäíîìåñå÷åí ñðîê îò ïîëó÷àâàíå íà çàÿâëåíèåòî, à êîãàòî ñà áèëè ïîèñêàíè äîïúëíèòåëíè ñâåäåíèÿ è äîêóìåíòè - â åäíîìåñå÷åí ñðîê îò ïîëó÷àâàíåòî èì.
 (6) (Ïðåäèøíà àë. 4, èçì. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã., â ñèëà îò 15.07.2006 ã.) Çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà íå äàâà ðàçðåøåíèå ïî àë. 2, àêî:
 1. íå ñà ñïàçåíè èçèñêâàíèÿòà íà òîçè êîäåêñ;
 2. ïðåäñòàâåíèòå äîêóìåíòè ñà íåèñòèíñêè èëè ñ íåâÿðíî ñúäúðæàíèå;
 3. ëèöåòî, êîåòî âúçíàìåðÿâà äà ïðèäîáèå àêöèè, èëè àêöèîíåðúò, êîéòî âúçíàìåðÿâà äà óâåëè÷è àêöèîíåðíîòî ñè ó÷àñòèå, ìîæå äà çàñòðàøè ôèíàíñîâàòà ñòàáèëíîñò íà äðóæåñòâîòî è óïðàâëÿâàíèòå îò íåãî ôîíäîâå çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå.
 (7) (Íîâà - ÄÂ, áð. 43 îò 2010 ã.) Çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà ìîæå äà îòêàæå èçäàâàíå íà ðàçðåøåíèå, àêî íå ìîæå äà èäåíòèôèöèðà äåéñòâèòåëíèòå ñîáñòâåíèöè íà ëèöåòî.
 Ïåíñèîííà ëèöåíçèÿ
   ×ë. 122. (Èçì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Çà äà èçâúðøâà äåéíîñò ïî äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå, àêöèîíåðíîòî äðóæåñòâî òðÿáâà äà ïîëó÷è ïåíñèîííà ëèöåíçèÿ îò êîìèñèÿòà.
 (2) Ïåíñèîííàòà ëèöåíçèÿ äàâà ïðàâî çà èçâúðøâàíå íà äåéíîñò ïî äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ñëåä ïîëó÷àâàíå íà ðàçðåøåíèå çà óïðàâëåíèå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå îò çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà. Ðàçðåøåíèåòî ñå èçäàâà çà âñåêè ôîíä ïîîòäåëíî.
 Íåîáõîäèìè äîêóìåíòè çà ïîëó÷àâàíå íà ïåíñèîííà ëèöåíçèÿ
    ×ë. 122à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Çà ïîëó÷àâàíå íà ëèöåíçèÿ çà èçâúðøâàíå íà äåéíîñò ïî äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå äðóæåñòâîòî ïîäàâà äî êîìèñèÿòà ïèñìåíî çàÿâëåíèå, êúì êîåòî ïðèëàãà:
 1. ïðîòîêîëà îò ó÷ðåäèòåëíîòî ñúáðàíèå;
 2. óñòàâà, ïðèåò íà ó÷ðåäèòåëíîòî ñúáðàíèå;
 3. ðåøåíèåòî íà íàäçîðíèÿ ñúâåò çà èçáîð íà óïðàâèòåëåí ñúâåò è ðåøåíèåòî íà ñúîòâåòíèÿ óïðàâèòåëåí îðãàí çà íà÷èíà, ïî êîéòî ùå ñå ïðåäñòàâëÿâà äðóæåñòâîòî, è çà ëèöàòà, êîèòî ùå ãî ïðåäñòàâëÿâàò;
 4. ïðàâèëíèöè çà ðàáîòàòà íà óïðàâèòåëíèÿ è íàäçîðíèÿ ñúâåò èëè ïðàâèëíèê çà ðàáîòàòà íà ñúâåòà íà äèðåêòîðèòå;
 5. óäîñòîâåðåíèå îò ìåñòíà áàíêà çà èçöÿëî âíåñåí ìèíèìàëíî èçèñêóåì êàïèòàë;
 6. áèçíåñïëàí çà äåéíîñòòà íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî çà òðèãîäèøåí ïåðèîä, ñúäúðæàù è èíôîðìàöèÿ çà âèäîâåòå ôîíäîâå çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå, êîèòî òî ïðåäâèæäà äà ó÷ðåäè;
 7. äîêóìåíòè, âêëþ÷èòåëíî äåêëàðàöèè, óäîñòîâåðÿâàùè, ÷å ñà ñïàçåíè èçèñêâàíèÿòà ïî ÷ë. 121ä è ÷ë. 121æ, àë. 1; 
8. (èçì. - ÄÂ, áð. 34 îò 2006 ã.) ñïèñúê íà àêöèîíåðèòå ñ òåõíèòå ÅÃÍ, åäèíåí èäåíòèôèêàöèîíåí êîä èëè äðóãè àíàëîãè÷íè äàííè çà ÷óæäåñòðàííèòå ëèöà, ðàçìåðà íà àêöèîíåðíîòî èì ó÷àñòèå, êàêòî è èíôîðìàöèÿ çà íàëè÷èå ìåæäó òÿõ íà ñâúðçàíè ëèöà;
 9. äàííè çà âúòðåøíèÿ êîíòðîë è çà èíôîðìàöèîííàòà ñèñòåìà íà äðóæåñòâîòî;
 10. ïðîåêò íà äîãîâîð ñ áàíêà-ïîïå÷èòåë;
 11. (íîâà - ÄÂ, áð. 21 îò 2012 ã.) äîêóìåíòè, îòðàçÿâàùè ïîëèòèêàòà çà âúçíàãðàæäåíèÿòà íà äðóæåñòâîòî.
 (2) Çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà ìîæå äà èçèñêâà è äðóãè äàííè, ñâåäåíèÿ è èíôîðìàöèÿ âúâ âðúçêà ñ äîêóìåíòèòå ïî àë. 1.
 (3) Ëèöàòà, êîèòî ïðÿêî èëè ÷ðåç ñâúðçàíè ëèöà ïðèòåæàâàò 10 è íàä 10 íà ñòî îò àêöèèòå èëè ìîãàò äà óïðàæíÿâàò êîíòðîë íà äðóæåñòâîòî, ïðåäñòàâÿò:
 1. (èçì. - ÄÂ, áð. 43 îò 2010 ã.) äåêëàðàöèè ïî óòâúðäåí îò çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà îáðàçåö îòíîñíî äåéñòâèòåëíèòå èì ñîáñòâåíèöè è ïðîèçõîäà íà ñðåäñòâàòà, îò êîèòî ñà íàïðàâåíè âíîñêèòå ñðåùó çàïèñàíè àêöèè, è ÷å òå íå ñà çàåìíè;
 2. äåêëàðàöèÿ, ÷å íÿìàò ïðîñðî÷åíè çàäúëæåíèÿ êúì äúðæàâàòà è îáùèíèòå;
 3. óäîñòîâåðåíèÿ çà óñòàíîâåíèòå è ïëàòåíèòå äàíú÷íè çàäúëæåíèÿ çà ïîñëåäíèòå òðè ãîäèíè.
 (4) (Èçì. - ÄÂ, áð. 21 îò 2012 ã.) Ïðè âñÿêà ïðîìÿíà íà äîêóìåíòèòå èëè îáñòîÿòåëñòâàòà ïî àë. 1, ò. 2 - 4, 6, 9 è 11 äðóæåñòâîòî óâåäîìÿâà çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà â 14-äíåâåí ñðîê îò âïèñâàíåòî èëè îò âçåìàíåòî íà ðåøåíèåòî.
 Èçäàâàíå è îòêàç çà èçäàâàíå íà ïåíñèîííà ëèöåíçèÿ
  ×ë. 122á. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Â äâóìåñå÷åí ñðîê îò ïîëó÷àâàíå íà äîêóìåíòèòå ïî ÷ë. 122à çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà âíàñÿ â êîìèñèÿòà ïðåäëîæåíèå çà èçäàâàíå èëè çà îòêàç çà èçäàâàíå íà ïåíñèîííà ëèöåíçèÿ.
 (2) Â ñëó÷àèòå, êîãàòî çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà å ïîèñêàë äîïúëíèòåëíè ñâåäåíèÿ è äîêóìåíòè èëè å äàë óêàçàíèÿ çà îòñòðàíÿâàíå íà íåñúîòâåòñòâèÿ ñ ðàçïîðåäáèòå íà òîçè êîäåêñ, ñðîêúò ïî àë. 1 å òðèìåñå÷åí.
 (3) Êîìèñèÿòà ñå ïðîèçíàñÿ ñ ìîòèâèðàíî ðåøåíèå â åäíîìåñå÷åí ñðîê îò âíàñÿíå íà ïðåäëîæåíèåòî ïî àë. 1, ñ êîåòî èçäàâà èëè îòêàçâà äà èçäàäå ïåíñèîííà ëèöåíçèÿ.
 (4) Êîìèñèÿòà óâåäîìÿâà ïèñìåíî çàÿâèòåëÿ çà ðåøåíèåòî â 7-äíåâåí ñðîê îò èçäàâàíåòî ìó.
 (5) Èçäàäåíàòà ïåíñèîííà ëèöåíçèÿ å áåçñðî÷íà.
 (6) Â ñëó÷àé íà îòêàç çàÿâèòåëÿò ìîæå äà íàïðàâè íîâî èñêàíå çà ïîëó÷àâàíå íà ïåíñèîííà ëèöåíçèÿ íå ïî-ðàíî îò 6 ìåñåöà îò äàòàòà íà îòêàçà.
 (7) Ðåøåíèåòî íà êîìèñèÿòà ïî àë. 3 ñå îáíàðîäâà â "Äúðæàâåí âåñòíèê".
 Îñíîâàíèÿ çà îòêàç
  ×ë. 122â. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) (Ïðåäèøåí òåêñò íà ÷ë. 122â - ÄÂ, áð. 43 îò 2010 ã.) Êîìèñèÿòà îòêàçâà èçäàâàíåòî íà ïåíñèîííà ëèöåíçèÿ, êîãàòî:
 1. íå ñà ïðåäñòàâåíè íåîáõîäèìèòå äîêóìåíòè èëè òå íå îòãîâàðÿò íà èçèñêâàíèÿòà íà òîçè êîäåêñ, èëè íå ñà îòñòðàíåíè íåñúîòâåòñòâèÿòà â ñëó÷àèòå ïî ÷ë. 122á; 
2. âíåñåíèÿò êàïèòàë å ïîä óñòàíîâåíèÿ ìèíèìóì;
 3. (èçì. - ÄÂ, áð. 43 îò 2010 ã.) íÿêîé îò ÷ëåíîâåòå íà óïðàâèòåëíèòå è êîíòðîëíèòå îðãàíè èëè àêöèîíåðèòå, êîèòî ïðèòåæàâàò ïðÿêî èëè ÷ðåç ñâúðçàíè ëèöà 10 è íàä 10 íà ñòî îò êàïèòàëà íà äðóæåñòâîòî, íå îòãîâàðÿ íà èçèñêâàíèÿòà íà ÷ë. 121ä è ÷ë. 121æ, àë. 1, èëè àêî ñ äåéíîñòòà ñè èëè ñ âëèÿíèåòî ñè âúðõó âçåìàíåòî íà ðåøåíèÿ ìîæå äà íàâðåäè íà ñèãóðíîñòòà íà äðóæåñòâîòî èëè íà íåãîâèòå îïåðàöèè;
 4. ñà ïðåäñòàâåíè äîêóìåíòè, êîèòî ñúäúðæàò íåâåðíè ñâåäåíèÿ èëè äàííè;
 5. (íîâà - ÄÂ, áð. 43 îò 2010 ã.) ïî íåéíà ïðåöåíêà äåéíîñòòà, êîÿòî çàÿâèòåëÿò âúçíàìåðÿâà äà èçâúðøâà, íå îñèãóðÿâà íåîáõîäèìàòà ìó íàäåæäíîñò è ôèíàíñîâà ñòàáèëíîñò;
 6. (íîâà - ÄÂ, áð. 43 îò 2010 ã.) ïî íåéíà ïðåöåíêà ðàçìåðúò íà ïðèòåæàâàíîòî èìóùåñòâî íà ëèöàòà, çàïèñàëè 10 è íàä 10 íà ñòî îò êàïèòàëà, è/èëè ðàçâèâàíàòà îò òÿõ äåéíîñò ïî ñâîÿ ìàùàá è ôèíàíñîâè ðåçóëòàòè íå ñúîòâåòñòâàò íà çàÿâåíîòî çà ïðèäîáèâàíå àêöèîíåðíî ó÷àñòèå â çàÿâèòåëÿ è ñúçäàâàò ñúìíåíèå îòíîñíî íàäåæäíîñòòà è ïðèãîäíîñòòà íà òåçè ëèöà ïðè íåîáõîäèìîñò äà îêàæàò êàïèòàëîâà ïîäêðåïà íà çàÿâèòåëÿ;
 7. (íîâà - ÄÂ, áð. 43 îò 2010 ã.) ïðîèçõîäúò íà ñðåäñòâàòà, ñ êîèòî ëèöàòà, çàïèñàëè 10 è íàä 10 íà ñòî îò êàïèòàëà, ñà íàïðàâèëè âíîñêè, íå å ÿñåí è çàêîíåí;
 8. (íîâà - ÄÂ, áð. 43 îò 2010 ã.) ïîðàäè ñâúðçàíîñò ìåæäó çàÿâèòåëÿ è äðóãè ëèöà ìîãàò äà âúçíèêíàò ñúùåñòâåíè çàòðóäíåíèÿ çà óïðàæíÿâàíåòî íà åôåêòèâåí íàäçîð;
 9. (íîâà - ÄÂ, áð. 43 îò 2010 ã.) ïî íåéíà ïðåöåíêà èçèñêâàíèÿòà èëè òðóäíîñòèòå ïðè ïðèëàãàíåòî íà îòäåëíè íîðìàòèâíè èëè àäìèíèñòðàòèâíè àêòîâå íà òðåòà äúðæàâà, ðåãóëèðàùè åäíî èëè ïîâå÷å þðèäè÷åñêè èëè ôèçè÷åñêè ëèöà, ñ êîèòî çàÿâèòåëÿò èìà òåñíè âðúçêè, ùå âúçïðåïÿòñòâàò åôåêòèâíîòî óïðàæíÿâàíå íà íàäçîðà íà êîìèñèÿòà.
 (2) (Íîâà - ÄÂ, áð. 43 îò 2010 ã.) Êîìèñèÿòà ìîæå äà îòêàæå èçäàâàíåòî íà ïåíñèîííà ëèöåíçèÿ, àêî íå ìîãàò äà ñå èäåíòèôèöèðàò äåéñòâèòåëíèòå ñîáñòâåíèöè íà àêöèîíåð, êîéòî ïðèòåæàâà ïðÿêî èëè ÷ðåç ñâúðçàíè ëèöà 10 è íàä 10 íà ñòî îò êàïèòàëà íà äðóæåñòâîòî.
 Âïèñâàíå â òúðãîâñêèÿ ðåãèñòúð
   ×ë. 122ã. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 34 îò 2006 ã.) Àãåíöèÿòà ïî âïèñâàíèÿòà âïèñâà â òúðãîâñêèÿ ðåãèñòúð äðóæåñòâîòî ñ ïðåäìåò íà äåéíîñò äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ñëåä ïðåäîñòàâÿíå íà èçäàäåíàòà îò êîìèñèÿòà ïåíñèîííà ëèöåíçèÿ.
 (2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 34 îò 2006 ã., îòì., áð. 109 îò 2013 ã., â ñèëà îò 20.12.2013 ã.).
 Ðåãèñòúð íà ïåíñèîííèòå ëèöåíçèè
   ×ë. 122ä. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., èçì. è äîï., áð. 56 îò 2006 ã.) Êîìèñèÿòà âîäè ïóáëè÷åí ðåãèñòúð íà ëèöåíçèðàíèòå ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíè äðóæåñòâà, íà óïðàâëÿâàíèòå îò òÿõ ôîíäîâå çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå è íà ïðîôåñèîíàëíèòå ñõåìè.
 Îòíåìàíå íà ëèöåíçèÿ
  ×ë. 122å. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Èçäàäåíàòà ïåíñèîííà ëèöåíçèÿ ñå îòíåìà îò êîìèñèÿòà ïî ïðåäëîæåíèå íà çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà, êîãàòî ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî:
 1. íå çàïî÷íå äà èçâúðøâà äåéíîñòòà, çà êîÿòî å ëèöåíçèðàíî, â 6-ìåñå÷åí ñðîê îò ïîëó÷àâàíå íà ëèöåíçèÿòà;
 2. îñúùåñòâÿâà è äðóãà òúðãîâñêà äåéíîñò îñâåí ïðÿêî ñâúðçàíàòà ñ äîïúëíèòåëíîòî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå;
 3. ñå ïðåîáðàçóâà ÷ðåç ðàçäåëÿíå, âëèâàíå â èëè ñëèâàíå ñ äðóãî ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî;
 4. ñå ïðåêðàòÿâà ïî ðåøåíèå íà îáùîòî ñúáðàíèå íà àêöèîíåðèòå;
 5. å íåïëàòåæîñïîñîáíî;
 6. å ñ îòíåòè ðàçðåøåíèÿ çà óïðàâëåíèå íà âñè÷êè ó÷ðåäåíè îò íåãî ôîíäîâå çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå;
 7. å ïðåäñòàâèëî äîêóìåíòè, ïîñëóæèëè êàòî îñíîâàíèå çà èçäàâàíå íà ëèöåíçèÿòà, êîèòî ñúäúðæàò íåâåðíè äàííè.
 (2) Èçâúí ñëó÷àèòå ïî àë. 1 çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà ìîæå äà íàïðàâè ïðåäëîæåíèå çà îòíåìàíå íà èçäàäåíàòà ïåíñèîííà ëèöåíçèÿ, êîãàòî ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî:
 1. íàðóøàâà èçèñêâàíèÿòà íà ÷ë. 121ä è 121æ; 
2. âúçïðåïÿòñòâà óïðàæíÿâàíåòî íà íàäçîðà è/èëè íå èçïúëíÿâà íàëîæåíèòå ìó ïðèíóäèòåëíè àäìèíèñòðàòèâíè ìåðêè;
 3. íå èçïúëíÿâà çàäúëæåíèÿòà ñè êúì îñèãóðåíèòå ëèöà â óïðàâëÿâàíèòå îò íåãî ôîíäîâå è èçâúðøâà ñèñòåìíè íàðóøåíèÿ íà ÷ë. 123ç, àë. 1; 
4. íå ñïàçâà äîáðîâîëíîñòòà ïðè èçáîð íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå;
 5. ñêëþ÷âà ñäåëêè, êîèòî çàñÿãàò ôèíàíñîâàòà ñòàáèëíîñò íà óïðàâëÿâàíèòå ôîíäîâå çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå, ñ êîåòî çàñòðàøàâà èíòåðåñèòå íà îñèãóðåíèòå ëèöà;
 6. ñèñòåìíî íàðóøàâà ðàçïîðåäáèòå íà òîçè êîäåêñ è àêòîâåòå ïî ïðèëàãàíåòî ìó.
 (3) Êîìèñèÿòà ñå ïðîèçíàñÿ ñ ìîòèâèðàíî ðåøåíèå â åäíîìåñå÷åí ñðîê îò âíàñÿíåòî íà ïðåäëîæåíèåòî çà îòíåìàíå íà ëèöåíçèÿòà.
 Çàäúëæåíèÿ íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî ñëåä îòíåìàíå íà ïåíñèîííàòà 
ëèöåíçèÿ
 ×ë. 122æ. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Ñëåä îòíåìàíå íà ïåíñèîííàòà ëèöåíçèÿ ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî íå ìîæå äà ñêëþ÷âà íîâè äîãîâîðè è äà ïðåäëàãà íîâè óñëîâèÿ çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå, êàêòî è äà èçìåíÿ óñëîâèÿòà, âêëþ÷èòåëíî ñðîêà è ðàçìåðà íà âíîñêèòå ïî ñêëþ÷åíè îñèãóðèòåëíè äîãîâîðè.
 (2) Îòíåìàíåòî íà ëèöåíçèÿòà íå îñâîáîæäàâà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî îò çàäúëæåíèÿòà ìó ïî ñêëþ÷åíè äîãîâîðè.
 Çàäúëæåíèå íà êîìèñèÿòà ïðè îòíåìàíå íà ïåíñèîííàòà ëèöåíçèÿ
   ×ë. 122ç. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., èçì., áð. 34 îò 2006 ã.) Êîìèñèÿòà èçïðàùà ñúîáùåíèå çà îòíåìàíå íà ïåíñèîííàòà ëèöåíçèÿ äî Àãåíöèÿòà ïî âïèñâàíèÿòà. Ðåøåíèåòî çà îòíåìàíå íà ïåíñèîííàòà ëèöåíçèÿ ñå îáíàðîäâà â "Äúðæàâåí âåñòíèê" è ñå ïóáëèêóâà íàé-ìàëêî â äâà öåíòðàëíè âñåêèäíåâíèêà.
 Îòãîâîðåí àêòþåð
   ×ë. 122è. (Íîâ - ÄÂ, áð. 103 îò 2005 ã.) (1) Àêòþåðñêîòî îáñëóæâàíå íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî è íà óïðàâëÿâàíèòå îò íåãî ôîíäîâå çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ñå èçâúðøâà ñàìî îò îòãîâîðåí àêòþåð. Îòãîâîðåí àêòþåð å ôèçè÷åñêî ëèöå ñ ïðèçíàòà îò êîìèñèÿòà ïðàâîñïîñîáíîñò, êîåòî îðãàíèçèðà, ðúêîâîäè è îòãîâàðÿ çà àêòþåðñêîòî îáñëóæâàíå íà äðóæåñòâîòî è óïðàâëÿâàíèòå îò íåãî ôîíäîâå.
 (2) Îòãîâîðíèÿò àêòþåð òðÿáâà äà:
 1. íå å îñúæäàí çà óìèøëåíî ïðåñòúïëåíèå îò îáù õàðàêòåð;
 2. íå å áèë ïðåç ïîñëåäíèòå 3 ãîäèíè ïðåäè îïðåäåëåíàòà îò ñúäà íà÷àëíà äàòà íà íåïëàòåæîñïîñîáíîñòòà ÷ëåí íà óïðàâèòåëåí èëè êîíòðîëåí îðãàí èëè íåîãðàíè÷åíî îòãîâîðåí ñúäðóæíèê â äðóæåñòâî, çà êîåòî å îòêðèòî ïðîèçâîäñòâî ïî íåñúñòîÿòåëíîñò, èëè â ïðåêðàòåíî ïîðàäè íåñúñòîÿòåëíîñò äðóæåñòâî, àêî ñà îñòàíàëè íåóäîâëåòâîðåíè êðåäèòîðè;
 3. íå å îáÿâÿâàí â íåñúñòîÿòåëíîñò è äà íå ñå íàìèðà â ïðîèçâîäñòâî ïî íåñúñòîÿòåëíîñò;
 4. íå å ëèøåí îò ïðàâî äà çàåìà ìàòåðèàëíîîòãîâîðíà äëúæíîñò;
 5. èìà âèñøå îáðàçîâàíèå ñ ïðèäîáèòà îáðàçîâàòåëíî-êâàëèôèêàöèîííà ñòåïåí íå ïî-íèñêà îò "ìàãèñòúð" è ñ ïîêðèò õîðàðèóì ïî âèñøà ìàòåìàòèêà ñúãëàñíî èçèñêâàíèÿ, îïðåäåëåíè ñ íàðåäáà íà êîìèñèÿòà;
 6. èìà ïîíå òðèãîäèøåí îïèò êàòî àêòþåð â íàöèîíàëíè îñèãóðèòåëíè èíñòèòóöèè, àêòþåð íà çàñòðàõîâàòåë, ïðåçàñòðàõîâàòåë, çäðàâíîîñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî, ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî, â îðãàíè, îñúùåñòâÿâàùè íàäçîð âúðõó äåéíîñòòà íà òåçè ëèöà, èëè êàòî õàáèëèòèðàí ïðåïîäàâàòåë ïî çàñòðàõîâàíå èëè àêòþåðñòâî;
 7. å ñ ïðèçíàòà ïðàâîñïîñîáíîñò íà îòãîâîðåí àêòþåð îò êîìèñèÿòà ñëåä óñïåøíî ïîëàãàíå íà èçïèò.
 (3) Óñëîâèÿòà è ðåäúò çà ïðèçíàâàíåòî íà ïðàâîñïîñîáíîñòòà è çà ïðîâåæäàíå íà èçïèòà è çà ïðèçíàâàíå íà ïðàâîñïîñîáíîñòòà ïî àë. 2, ò. 7, êàêòî è çà ïðèçíàâàíå íà ïðàâîñïîñîáíîñò, ïðèäîáèòà â äúðæàâà ÷ëåíêà, ñå îïðåäåëÿò ñ íàðåäáà íà êîìèñèÿòà. Çà öåëèòå íà òîçè êîäåêñ ñå ïðèçíàâà ïðàâîñïîñîáíîñòòà íà îòãîâîðíèÿ àêòþåð, ïðèçíàòà ïî ðåäà íà Êîäåêñà çà çàñòðàõîâàíåòî èëè ïî Çàêîíà çà çäðàâíîòî îñèãóðÿâàíå, êîãàòî ïîëîæåíèÿò èçïèò çà ïðàâîñïîñîáíîñò âêëþ÷âà ïðåöåíêà íà çíàíèÿòà â îáëàñòòà íà ïåíñèîííîòî îñèãóðÿâàíå.
 (4) Êîìèñèÿòà îòíåìà ïðàâîñïîñîáíîñòòà íà îòãîâîðåí àêòþåð ïî ïðåäëîæåíèå íà çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà, àêî ñå óñòàíîâè, ÷å ëèöåòî:
 1. å ïðåñòàíàëî äà îòãîâàðÿ íà èçèñêâàíèÿòà íà àë. 2, ò. 1 - 4;
 2. ïðè èçâúðøâàíå íà äåéíîñò ïî àêòþåðñêî îáñëóæâàíå íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî è óïðàâëÿâàíèòå îò íåãî ôîíäîâå çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå e èçâúðøèëî ãðóáè èëè ñèñòåìíè íàðóøåíèÿ íà òîçè êîäåêñ, íà ïîäçàêîíîâèòå àêòîâå ïî ïðèëàãàíåòî ìó èëè íà ïðàâèëíèöèòå çà îðãàíèçàöèÿòà è äåéíîñòòà íà óïðàâëÿâàíèòå îò ñúîòâåòíîòî ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî ôîíäîâå çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå;
 3. å ïðåäñòàâèëî íåâåðíè äàííè èëè äîêóìåíòè ñ íåâÿðíî ñúäúðæàíèå, âúç îñíîâà íà êîèòî å áèëà ïðèçíàòà ïðàâîñïîñîáíîñòòà ìó;
 4. (íîâà - ÄÂ, áð. 97 îò 2007 ã.) íå å óïðàæíÿâàëî äåéíîñòòà çà ïîâå÷å îò äâå ïîñëåäîâàòåëíè ãîäèíè îò ïðèçíàâàíåòî íà ïðàâîñïîñîáíîñòòà èëè îò îñâîáîæäàâàíåòî îò äëúæíîñò êàòî îòãîâîðåí àêòþåð, îñâåí àêî å èçâúðøâàë äåéíîñò êàòî àêòþåð.
 (5) Â ñëó÷àèòå íà îòíåìàíå íà ïðàâîñïîñîáíîñò ïî àë. 4 ëèöåòî ìîæå äà èñêà ïðèçíàâàíå íà ïðàâîñïîñîáíîñò íà îòãîâîðåí àêòþåð íå ïî-ðàíî îò òðè ãîäèíè îò âëèçàíåòî â ñèëà íà ðåøåíèåòî. Ñ îòíåìàíå íà ïðàâîñïîñîáíîñòòà íà íÿêîå îò îñíîâàíèÿòà ïî àë. 4 ñå ñìÿòà çà îòíåòà è ïðàâîñïîñîáíîñòòà íà ëèöåòî êàòî îòãîâîðåí àêòþåð, ïðèçíàòà ïî ðåäà íà Êîäåêñà çà çàñòðàõîâàíåòî èëè íà Çàêîíà çà çäðàâíîòî îñèãóðÿâàíå.
 Äîïúëíèòåëíè èçèñêâàíèÿ êúì îòãîâîðíèÿ àêòþåð íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî
   ×ë. 122ê. (Íîâ - ÄÂ, áð. 103 îò 2005 ã.) (1) Îòãîâîðíèÿò àêòþåð íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî òðÿáâà äà:
 1. íå å ñúïðóã èëè ðîäíèíà äî ÷åòâúðòà ñòåïåí âêëþ÷èòåëíî ïî ïðàâà èëè ïî ñúðåáðåíà ëèíèÿ èëè ïî ñâàòîâñòâî ñ ÷ëåí íà óïðàâèòåëíèÿ èëè êîíòðîëíèÿ îðãàí íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî;
 2. íå å ÷ëåí íà óïðàâèòåëåí èëè êîíòðîëåí îðãàí íà äðóãî äðóæåñòâî ñúñ ñúùèÿ ïðåäìåò íà äåéíîñò;
 3. íå å ñúäðóæíèê èëè àêöèîíåð, ÷ëåí íà óïðàâèòåëåí èëè êîíòðîëåí îðãàí íà ëèöå ïî ÷ë. 123â, àë. 1, ñ êîéòî ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî èìà äîãîâîðíè îòíîøåíèÿ, èëè íà ñâúðçàíî ñ íåãî ëèöå, íà áàíêàòà ïîïå÷èòåë èëè íà ñâúðçàíî ñ íåÿ ëèöå;
 4. íå å ñòðàíà ïî ñäåëêè ñ äðóæåñòâîòî è óïðàâëÿâàíèòå îò íåãî ôîíäîâå çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå, îñâåí â êà÷åñòâîòî ìó íà àêöèîíåð íà äðóæåñòâîòî èëè íà îñèãóðåíî ëèöå â íÿêîé îò òåçè ôîíäîâå;
 5. èìà ïîñòîÿíåí àäðåñ èëè ðàçðåøåíèå çà ïðîäúëæèòåëíî ïðåáèâàâàíå â ñòðàíàòà.
 (2) Îòãîâîðíèÿò àêòþåð ñå èçáèðà îò îáùîòî ñúáðàíèå íà àêöèîíåðèòå íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî, ïðåä êîåòî ïðåäâàðèòåëíî óäîñòîâåðÿâà ñ äåêëàðàöèÿ, ÷å îòãîâàðÿ íà óñëîâèÿòà íà àë. 1. Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî óâåäîìÿâà çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà çà âçåòîòî ðåøåíèå çà èçáîð íà îòãîâîðåí àêòþåð â ñðîê 7 äíè îò äàòàòà íà âçåìàíå íà ðåøåíèåòî, êàòî ïðåäñòàâÿ è çàâåðåíî êîïèå íà äåêëàðàöèÿ.
 (3) Îòãîâîðíèÿò àêòþåð óâåäîìÿâà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî çà ïðîìÿíà â îáñòîÿòåëñòâàòà ïî àë. 1 â 7-äíåâåí ñðîê îò óçíàâàíå íà ïðîìÿíàòà.
 (4) Ïðè ïðîìÿíà íà îáñòîÿòåëñòâàòà ïî àë. 1 èëè ïðè îòíåìàíå íà ïðàâîñïîñîáíîñò íà îòãîâîðåí àêòþåð ïî ÷ë. 122è, àë. 4 îáùîòî ñúáðàíèå íà àêöèîíåðèòå íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî å äëúæíî äà îñâîáîäè îòãîâîðíèÿ àêòþåð è äà èçáåðå íîâ â ñðîê òðè ìåñåöà îò óçíàâàíå íà îáñòîÿòåëñòâàòà.
 Àêòþåðñêî îáñëóæâàíå
    ×ë. 123. (Èçì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., áð. 103 îò 2005 ã.) (1) Îòãîâîðíèÿò àêòþåð:
 1. ðàçðàáîòâà áèîìåòðè÷íèòå òàáëèöè ïî ÷ë. 169, àë. 1, ò. 2 è ÷ë. 246, àë. 1, ò. 2 è àêòþåðñêèòå ðàç÷åòè çà ïðåäëàãàíèòå ïåíñèîííè ñõåìè, êîèòî ñå óòâúðæäàâàò îò óïðàâèòåëíèÿ îðãàí íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî;
 2. îòãîâàðÿ çà êîðåêòíîòî ïðèëàãàíå íà àêòþåðñêèòå ìåòîäè â äåéíîñòòà íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî;
 3. îòãîâàðÿ çà âÿðíîòî è òî÷íîòî îïðåäåëÿíå íà ðàçìåðà íà ïåíñèîííèòå ðåçåðâè çà èçïëàùàíå íà ïîæèçíåíè ïåíñèè îò ñúîòâåòíèÿ ôîíä è íà âñè÷êè çàäúëæåíèÿ êúì îñèãóðåíèòå ëèöà, ïåíñèîíåðèòå èëè òåõíèòå íàñëåäíèöè;
 4. (íîâà - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) îòãîâàðÿ çà ïðàâèëíîòî èç÷èñëÿâàíå íà òåõíè÷åñêèòå ðåçåðâè ïî ÷ë. 213à, àë. 1, ò. 2; 
5. (ïðåäèøíà ò. 4 - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) äî 31 ìàðò âñÿêà ãîäèíà èçãîòâÿ è ïðåäñòàâÿ íà óïðàâèòåëíèÿ îðãàí íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî è íà çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà àêòþåðñêè äîêëàä çà ïðåäõîäíàòà ãîäèíà.
 (2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà îïðåäåëÿ ôîðìàòà è çàäúëæèòåëíîòî ñúäúðæàíèå íà ãîäèøíèÿ àêòþåðñêè äîêëàä ïî àë. 1, ò. 5.
 (3) Ïðè èçïúëíåíèå íà çàäúëæåíèÿòà ñè îòãîâîðíèÿò àêòþåð èìà äîñòúï äî öÿëàòà íåîáõîäèìà èíôîðìàöèÿ, à óïðàâèòåëíèòå îðãàíè è ñëóæèòåëèòå íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî ñà äëúæíè äà ìó îêàçâàò ñúäåéñòâèå.
 Áàíêà-ïîïå÷èòåë
    ×ë. 123à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Âñè÷êè àêòèâè íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ñå ñúõðàíÿâàò â åäíà áàíêà-ïîïå÷èòåë íà áàçàòà íà ñêëþ÷åí äîãîâîð çà ïîïå÷èòåëñêè óñëóãè ìåæäó ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî, óïðàâëÿâàùî ôîíäà, è áàíêàòà-ïîïå÷èòåë.
 (2) (Äîï. - ÄÂ, áð. 41 îò 2007 ã.) Áàíêà-ïîïå÷èòåë íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå è íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ñìèñúëà íà òîçè êîäåêñ ìîæå äà áúäå áàíêà:
 1. êîÿòî å ìåñòíà áàíêà èëè ÷óæäåñòðàííà áàíêà, ïîëó÷èëà ðàçðåøåíèå äà èçâúðøâà áàíêîâà äåéíîñò íà òåðèòîðèÿòà íà ñòðàíàòà ÷ðåç êëîí;
 2. (èçì. - ÄÂ, áð. 39 îò 2005 ã., â ñèëà îò 14.05.2005 ã.) êîÿòî å ïîëó÷èëà ðàçðåøåíèå çà ñäåëêè ñ öåííè êíèæà, âêëþ÷èòåëíî ñäåëêèòå ïî ÷ë. 54, àë. 2 è 3 îò Çàêîíà çà ïóáëè÷íî ïðåäëàãàíå íà öåííè êíèæà; 
3. (èçì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2008 ã.) êîÿòî å ïîëó÷èëà ðàçðåøåíèå çà èçâúðøâàíå íà äåéíîñò êàòî äåïîçèòàðíà èëè ïîïå÷èòåëñêà èíñòèòóöèÿ;
 4. ÷èÿòî ëèöåíçèÿ, äåéíîñò, ñäåëêè èëè îïåðàöèè íå ñà îãðàíè÷åíè äî ñòåïåí, êîÿòî ùå çàòðóäíè èëè ùå íàïðàâè íåâúçìîæíî ïúëíîöåííîòî èçïúëíåíèå íà ïðåäâèäåíèòå â òîçè êîäåêñ èëè â äîãîâîðà çàäúëæåíèÿ;
 5. (äîï. - ÄÂ, áð. 59 îò 2006 ã., èçì., áð. 27 îò 2014 ã.) ïî îòíîøåíèå íà êîÿòî ïðåç ïîñëåäíèòå 12 ìåñåöà íå ñà íàëàãàíè ìåðêè ïî ÷ë. 65, àë. 2, ò. 11 è 14 îò Çàêîíà çà áàíêèòå èëè ïî ÷ë. 103, àë. 2, ò. 16, 23 èëè 24 îò Çàêîíà çà êðåäèòíèòå èíñòèòóöèè; 
6. êîÿòî ïðèòåæàâà êàïèòàëîâà, êàäðîâà è èíôîðìàöèîííà îáåçïå÷åíîñò çà åôåêòèâíî èçïúëíåíèå íà ïîïå÷èòåëñêèòå ñè ôóíêöèè è çàäúëæåíèÿ ñúãëàñíî èçèñêâàíèÿòà íà òîçè êîäåêñ è àêòîâåòå ïî ïðèëàãàíåòî ìó;
 7. (îòì. - ÄÂ, áð. 41 îò 2007 ã.). 
(3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 41 îò 2007 ã.) Áàíêà-ïîïå÷èòåë íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè ìîæå äà áúäå áàíêà:
 1. ïî ÷ë. 2, àë. 5 îò Çàêîíà çà êðåäèòíèòå èíñòèòóöèè; 
2. ïðèòåæàâàùà ëèöåíçèÿ, êîÿòî âêëþ÷âà äåéíîñò êàòî äåïîçèòàðíà èëè ïîïå÷èòåëñêà èíñòèòóöèÿ;
 3. ÷èèòî ëèöåíçèÿ, äåéíîñò, ñäåëêè èëè îïåðàöèè íå ñà îãðàíè÷åíè äî ñòåïåí, êîÿòî ùå çàòðóäíè èëè ùå íàïðàâè íåâúçìîæíî ïúëíîöåííîòî èçïúëíåíèå íà ïðåäâèäåíèòå â òîçè êîäåêñ èëè â äîãîâîðà çàäúëæåíèÿ;
 4. êîÿòî ïðèòåæàâà êàïèòàëîâà, êàäðîâà è èíôîðìàöèîííà îáåçïå÷åíîñò çà åôåêòèâíî èçïúëíåíèå íà ïîïå÷èòåëñêèòå ñè ôóíêöèè è çàäúëæåíèÿ ñúãëàñíî èçèñêâàíèÿòà íà òîçè êîäåêñ è íà àêòîâåòå ïî ïðèëàãàíåòî ìó.
 (4) (Ïðåäèøíà àë. 3 - ÄÂ, áð. 41 îò 2007 ã.) Áàíêàòà-ïîïå÷èòåë:
 1. ñúõðàíÿâà è îò÷èòà ïî êëèåíòñêè ñìåòêè è ðåãèñòðèòå â ñïåöèàëèçèðàíèòå äåïîçèòàðíè èíñòèòóöèè â ñòðàíàòà áåçíàëè÷íèòå öåííè êíèæà, êîèòî ñà ñîáñòâåíîñò íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå;
 2. îò÷èòà è ñúõðàíÿâà ïî êëèåíòñêè ñìåòêè è ðåãèñòðèòå â áàíêè èëè â ñïåöèàëèçèðàíè äåïîçèòàðíè èíñòèòóöèè â ÷óæáèíà ÷óæäåñòðàííèòå öåííè êíèæà, êîèòî ñà ñîáñòâåíîñò íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå;
 3. ñúõðàíÿâà âñè÷êè äîêóìåíòè, óäîñòîâåðÿâàùè ñîáñòâåíîñòòà íà áåçíàëè÷íèòå öåííè êíèæà, êàêòî è íàëè÷íèòå öåííè êíèæà íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå;
 4. âîäè è ïîääúðæà ñ÷åòîâîäíè çàïèñè è ðåãèñòúð çà âñè÷êè àêòèâè ïîîòäåëíî íà âñåêè ôîíä çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå îòäåëíî îò ñîáñòâåíèòå ñè àêòèâè è îò àêòèâèòå, ïðèâëå÷åíè îò äðóãè êëèåíòè;
 5. ñúõðàíÿâà âñè÷êè ïëàòåæíè äîêóìåíòè, óäîñòîâåðÿâàùè ïîñòúïâàíåòî è èíâåñòèðàíåòî íà ïàðè÷íèòå ñðåäñòâà íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå;
 6. ñúõðàíÿâà âñè÷êè äîêóìåíòè è óêàçàíèÿ, ïîñòúïèëè îò ñúîòâåòíîòî ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî âúâ âðúçêà ñ èíâåñòèðàíåòî íà ñðåäñòâàòà è ñúõðàíÿâàíåòî íà àêòèâèòå íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå.
 (5) (Ïðåäèøíà àë. 4 - ÄÂ, áð. 41 îò 2007 ã.) Âñè÷êè ïàðè÷íè ñðåäñòâà íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïîñòúïâàò â áàíêàòà-ïîïå÷èòåë. Â ñðîê 5 ðàáîòíè äíè ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî äàâà íà áàíêàòà-ïîïå÷èòåë ïèñìåíè íàðåæäàíèÿ çà èíâåñòèðàíåòî íà ïîñòúïèëèòå ïàðè÷íè ñðåäñòâà.
 (6) (Ïðåäèøíà àë. 5 - ÄÂ, áð. 41 îò 2007 ã.) Áàíêàòà-ïîïå÷èòåë èçâúðøâà îïåðàöèè ñ ïàðè÷íèòå ñðåäñòâà, ñ íàëè÷íèòå è áåçíàëè÷íèòå öåííè êíèæà íà ôîíäà ñàìî ïðè íàëè÷èåòî íà ïèñìåíî íàðåæäàíå íà óïúëíîìîùåíèòå îò ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî ëèöà, ñúãëàñíî äîãîâîðà.
 (7) (Ïðåäèøíà àë. 6, èçì. - ÄÂ, áð. 41 îò 2007 ã.) Áàíêàòà-ïîïå÷èòåë íå èçïúëíÿâà íàðåæäàíå ïî àë. 6 çà èíâåñòèðàíå â àêòèâè, ðàçëè÷íè îò ðåãëàìåíòèðàíèòå â òîçè êîäåêñ.
 (8) (Ïðåäèøíà àë. 7 - ÄÂ, áð. 41 îò 2007 ã.) Áàíêàòà-ïîïå÷èòåë èçïðàùà íà çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà â êðàÿ íà âñåêè ðàáîòåí äåí èíôîðìàöèÿ çà ïîñòúïèëèòå ïàðè÷íè ñðåäñòâà, ñêëþ÷åíèòå ñäåëêè è àêòèâèòå íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå.
 (9) (Ïðåäèøíà àë. 8 - ÄÂ, áð. 41 îò 2007 ã.) Áàíêàòà-ïîïå÷èòåë ïðè èçïúëíåíèå íà ïðàâîìîùèÿòà ñè óâåäîìÿâà íåçàáàâíî çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà çà âñÿêî êîíñòàòèðàíî íàðóøåíèå íà òîçè êîäåêñ îò ñòðàíà íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî.
 Äîãîâîð çà ïîïå÷èòåëñêè óñëóãè
   ×ë. 123á. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Äîãîâîðúò ìåæäó áàíêàòà-ïîïå÷èòåë è ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî ñå ïðåäñòàâÿ íà çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà â 3-äíåâåí ñðîê îò äàòàòà íà ñêëþ÷âàíåòî ìó è çàäúëæèòåëíî ñúäúðæà:
 1. ïðàâàòà è çàäúëæåíèÿòà íà áàíêàòà-ïîïå÷èòåë è íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî;
 2. ðåäà è íà÷èíà çà èçïúëíåíèå íà çàäúëæåíèÿòà ïî ò. 1;
 3. îòãîâîðíîñòòà íà áàíêàòà-ïîïå÷èòåë, â ò.÷. â ñëó÷àèòå íà âúçëàãàíå îò ñòðàíà íà áàíêàòà-ïîïå÷èòåë íà ïîäèçïúëíèòåëè íà ôóíêöèè ïî òîçè äîãîâîð;
 4. âúçíàãðàæäåíèÿòà, èçïëàùàíè îò ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî íà áàíêàòà-ïîïå÷èòåë;
 5. ðåäà è íà÷èíà çà îáìåí íà èíôîðìàöèÿ ìåæäó áàíêàòà-ïîïå÷èòåë è ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî;
 6. ðåäà è íà÷èíà çà ïðåêðàòÿâàíå íà äîãîâîðà.
 (2) (Äîï. - ÄÂ, áð. 41 îò 2007 ã.) Áàíêà, âêëþ÷åíà â ñïèñúêà ïî àë. 12, êàêòî è áàíêà ïî ÷ë. 123à, àë. 3, íå ìîæå äà ñêëþ÷è äîãîâîð çà ïîïå÷èòåëñêè óñëóãè ñ ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî, àêî:
 1. å íåãîâ àêöèîíåð èëè ñâúðçàíî ñ íåãî ëèöå;
 2. å íåãîâ çàåìîäàòåë èëè êðåäèòîð;
 3. å åäíî è ñúùî èëè ñâúðçàíî ëèöå ñ èíâåñòèöèîíåí ïîñðåäíèê, ñ êîéòî äðóæåñòâîòî èìà äîãîâîðíè îòíîøåíèÿ.
 (3) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî ìîæå äà ñêëþ÷è äîãîâîð çà ïîïå÷èòåëñêè óñëóãè ñàìî ñ åäíà áàíêà-ïîïå÷èòåë çà âñåêè îò óïðàâëÿâàíèòå îò íåãî ôîíäîâå çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå. Áàíêàòà-ïîïå÷èòåë ìîæå äà ñêëþ÷è äîãîâîð çà ïîïå÷èòåëñêè óñëóãè ñ ïîâå÷å îò åäíî ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî.
 (4) Âúçíàãðàæäåíèÿòà, èçïëàùàíè íà áàíêàòà-ïîïå÷èòåë ïî äîãîâîðà çà ïîïå÷èòåëñêè óñëóãè, ñà çà ñìåòêà íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî.
 (5) Äîãîâîðúò ìåæäó ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî è áàíêàòà-ïîïå÷èòåë ìîæå äà áúäå ïðåêðàòåí îò âñÿêà îò ñòðàíèòå ñ åäíîìåñå÷íî ïèñìåíî ïðåäèçâåñòèå, êàòî ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî óâåäîìÿâà çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà â 3-äíåâåí ñðîê îò îòïðàâÿíåòî èëè ïîëó÷àâàíåòî íà ïðåäèçâåñòèåòî. Òîçè ñðîê íå ñå îòíàñÿ çà ñëó÷àèòå íà çàäúëæèòåëíî ïðåäïèñàíèå îò ñòðàíà íà çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà çà ñìÿíà íà áàíêàòà-ïîïå÷èòåë.
 (6) Â ñëó÷àé íà ïðåêðàòÿâàíå íà äîãîâîðà çà ïîïå÷èòåëñêè óñëóãè áàíêàòà-ïîïå÷èòåë:
 1. ïðåâåæäà âñè÷êè èçèñêóåìè è äúëæèìè ïàðè÷íè ñðåäñòâà ïî ñìåòêà íà ïåíñèîííèÿ ôîíä â íîâàòà áàíêà-ïîïå÷èòåë ñúãëàñíî äàäåíèòå îò ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî èíñòðóêöèè;
 2. èçïúëíÿâà íàðåæäàíåòî íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî çà òðàíñôåðèðàíå íà äúðæàíèòå îò íåÿ áåçíàëè÷íè öåííè êíèæà ïî ðåãèñòúðà íà ôîíäà îò ñìåòêàòà ìó ïðè íåÿ ïî ñìåòêà â íîâàòà áàíêà-ïîïå÷èòåë, ïðè êîÿòî ñå ðåãèñòðèðàò;
 3. ïðåäàâà ïî îïèñ íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî âñè÷êè íàëè÷íè öåííè êíèæà, äîêóìåíòè çà ñîáñòâåíîñò è äðóãèòå äîêóìåíòè, ñâúðçàíè ñ èçïúëíåíèåòî íà äîãîâîðà çà ïîïå÷èòåëñêè óñëóãè.
 (7) Áàíêàòà-ïîïå÷èòåë èçâúðøâà äåéñòâèÿòà ïî àë. 6 â ñðîê, äîãîâîðåí ñ ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî, íî íå ïî-äúëúã îò 30 äíè îò äàòàòà íà ïîäïèñâàíåòî íà äîãîâîðà çà ïîïå÷èòåëñêè óñëóãè ìåæäó ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî è íîâàòà áàíêà-ïîïå÷èòåë. Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî ïðåäàâà íåçàáàâíî çà ñúõðàíåíèå â íîâàòà áàíêà-ïîïå÷èòåë äîêóìåíòèòå ïî àë. 6, ò. 3.
 (8) Ïðîöåäóðèòå ïî çàìÿíàòà íà åäíà áàíêà-ïîïå÷èòåë ñ äðóãà áàíêà-ïîïå÷èòåë ñå èçâúðøâàò ïî íà÷èí, ãàðàíòèðàù èçïúëíåíèåòî íà çàäúëæåíèÿòà çà ñúõðàíÿâàíåòî íà àêòèâèòå íà ôîíäîâåòå çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå áåç ïðåêúñâàíå.
 (9) Áúëãàðñêàòà íàðîäíà áàíêà ÷ðåç óïðàâëåíèå "Áàíêîâ íàäçîð" óâåäîìÿâà ñâîåâðåìåííî êîìèñèÿòà çà âñÿêà íàëîæåíà ìÿðêà èëè ñàíêöèÿ, êîÿòî îãðàíè÷àâà ëèöåíçèÿòà, ñäåëêèòå èëè îïåðàöèèòå íà áàíêàòà-ïîïå÷èòåë äî ñòåïåí, êîÿòî ùå çàòðóäíè èëè ùå íàïðàâè íåâúçìîæíî ïúëíîöåííîòî èçïúëíåíèå íà ïðåäâèäåíèòå â òîçè êîäåêñ èëè â äîãîâîðà çàäúëæåíèÿ.
 (10) Àêî áàíêàòà-ïîïå÷èòåë áúäå îáÿâåíà â íåñúñòîÿòåëíîñò, ñúõðàíÿâàíèòå â íåÿ àêòèâè íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ñèëàòà íà òîçè êîäåêñ, ñ èçêëþ÷åíèå íà âëîãîâåòå â áàíêèòå ïî ñìèñúëà íà § 1, ò. 1 îò Çàêîíà çà ãàðàíòèðàíå íà âëîãîâåòå â áàíêèòå, íå ñå âêëþ÷âàò â ìàñàòà íà íåñúñòîÿòåëíîñòòà.
 (11) Çà ïðèëàãàíåòî íà ÷ë. 123à è íà òîçè ÷ëåí ñå èçäàâà íàðåäáà íà Áúëãàðñêàòà íàðîäíà áàíêà ñëåä ñúãëàñóâàíå ñ êîìèñèÿòà.
 (12) (Äîï. - ÄÂ, áð. 41 îò 2007 ã.) Áúëãàðñêàòà íàðîäíà áàíêà ñúãëàñóâàíî ñ êîìèñèÿòà óòâúðæäàâà ñïèñúöè íà áàíêèòå, êîèòî ìîãàò äà áúäàò ïîïå÷èòåëè íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå è íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå.
 (13) (Íîâà - ÄÂ, áð. 41 îò 2007 ã.) Çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà óâåäîìÿâà Áúëãàðñêàòà íàðîäíà áàíêà çà âñåêè ñêëþ÷åí èëè ïðåêðàòåí äîãîâîð çà ïîïå÷èòåëñêè óñëóãè â òðèäíåâåí ñðîê îò ïîëó÷àâàíå íà óâåäîìëåíèåòî ïî àë. 1, ñúîòâåòíî ïî àë. 5.
 Äîãîâîð ñ èíâåñòèöèîíåí ïîñðåäíèê è ñ ëèöà, èìàùè ïðàâî äà èçâúðøâàò 
èíâåñòèöèîííè êîíñóëòàöèè îòíîñíî öåííè êíèæà
 (Çàãë. èçì. - ÄÂ, áð. 17 îò 2006 ã.)
    ×ë. 123â. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 17 îò 2006 ã., áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 2.06.2009 ã.) Âñè÷êè ñäåëêè ñ öåííè êíèæà, ñâúðçàíè ñ óïðàâëåíèåòî íà àêòèâèòå íà ôîíäîâåòå çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå, ñ èçêëþ÷åíèå íà ñäåëêè èçâúí ðåãóëèðàí ïàçàð ñ öåííè êíèæà ïî ÷ë. 176, àë. 1, ò. 1 è 11, ñå èçïúëíÿâàò îò èíâåñòèöèîíåí ïîñðåäíèê âúç îñíîâà íà äîãîâîð, ñêëþ÷åí ñ ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî.
 (2) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî íå ìîæå äà ñêëþ÷âà äîãîâîð ñ èíâåñòèöèîíåí ïîñðåäíèê, àêî å ñâúðçàíî ñ íåãî ëèöå.
 (3) Èçáîðúò íà èíâåñòèöèîíåí ïîñðåäíèê ñå îäîáðÿâà îò îðãàíèòå íà óïðàâëåíèå íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî.
 (4) (Íîâà - ÄÂ, áð. 17 îò 2006 ã., èçì., áð. 52 îò 2007 ã., áð. 77 îò 2011 ã.) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî çàäúëæèòåëíî ñêëþ÷âà äîãîâîð çà èíâåñòèöèîííè êîíñóëòàöèè îòíîñíî ôèíàíñîâè èíñòðóìåíòè ñ ëèöå, êîåòî îòãîâàðÿ íà èçèñêâàíèÿòà íà ÷ë. 12 îò Çàêîíà çà ïàçàðèòå íà ôèíàíñîâè èíñòðóìåíòè èëè ÷ë. 86 îò Çàêîíà çà äåéíîñòòà íà êîëåêòèâíèòå èíâåñòèöèîííè ñõåìè è íà äðóãè ïðåäïðèÿòèÿ çà êîëåêòèâíî èíâåñòèðàíå. 
(5) (Íîâà - ÄÂ, áð. 17 îò 2006 ã.) Èíâåñòèöèîííèÿò êîíñóëòàíò, ñêëþ÷èë äîãîâîð ïî àë. 4 ñ ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî, íå ìîæå äà áúäå:
 1. ÷ëåí íà óïðàâèòåëåí èëè êîíòðîëåí îðãàí èëè ïðîêóðèñò íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî, èëè ñâúðçàíî ñ òÿõ ëèöå;
 2. áðîêåð ïî äîãîâîð ñ èíâåñòèöèîíåí ïîñðåäíèê;
 3. èíâåñòèöèîíåí êîíñóëòàíò ïî äîãîâîð ñ èíâåñòèöèîíåí ïîñðåäíèê, èíâåñòèöèîííî äðóæåñòâî, óïðàâëÿâàùî äðóæåñòâî èëè ñ äðóãî ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî.
 (6) (Íîâà - ÄÂ, áð. 17 îò 2006 ã.) ×ëåíîâåòå íà óïðàâèòåëåí èëè êîíòðîëåí îðãàí è èíâåñòèöèîííèÿò êîíñóëòàíò íà óïðàâëÿâàùî äðóæåñòâî, ñêëþ÷èëî äîãîâîð ïî àë. 4 ñ ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî, íå òðÿáâà äà ñà ÷ëåíîâå íà óïðàâèòåëåí èëè êîíòðîëåí îðãàí èëè ïðîêóðèñòè íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî èëè ñâúðçàíî ñ òÿõ ëèöå.
 (7) (Ïðåäèøíà àë. 4, äîï. - ÄÂ, áð. 17 îò 2006 ã.) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî å äëúæíî äà óâåäîìè çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà çà äîãîâîðèòå ïî àë. 1 è 4 â 7-äíåâåí ñðîê îò ñêëþ÷âàíåòî èì èëè îò ïðåêðàòÿâàíåòî èì.
 Äîãîâîð ñ îñèãóðèòåëåí ïîñðåäíèê
   ×ë. 123ã. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíèòå äðóæåñòâà ìîãàò äà ñêëþ÷âàò äîãîâîðè ñ îñèãóðèòåëíè ïîñðåäíèöè - ôèçè÷åñêè èëè þðèäè÷åñêè ëèöà.
 (2) Îñèãóðèòåëíèòå ïîñðåäíèöè - ôèçè÷åñêè ëèöà, è ëèöàòà, óïúëíîìîùåíè îò îñèãóðèòåëíè ïîñðåäíèöè - þðèäè÷åñêè ëèöà, èìàò ïðàâî äà ñêëþ÷âàò îñèãóðèòåëíè äîãîâîðè è äà ïðèåìàò çàÿâëåíèÿ çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå îò èìåòî è çà ñìåòêà íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî, êàêòî è äà èçâúðøâàò äðóãè äåéíîñòè ïî äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ñúãëàñíî ñêëþ÷åíèÿ ñ äðóæåñòâîòî ïèñìåí äîãîâîð.
 (3) Ïðè îñúùåñòâÿâàíå íà äåéíîñòòà ñè îñèãóðèòåëíèòå ïîñðåäíèöè è óïúëíîìîùåíèòå ëèöà òðÿáâà äà ñïàçâàò ïðèíöèïà íà äîáðîâîëíîñòòà è äîáðîñúâåñòíî äà ðàçÿñíÿâàò ïðàâàòà è çàäúëæåíèÿòà ïî îñèãóðèòåëíèÿ äîãîâîð, êàêòî è äà ïàçÿò òúðãîâñêàòà òàéíà è òúðãîâñêèÿ ïðåñòèæ íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíèòå äðóæåñòâà.
 (4) Íå ìîæå äà áúäå îñèãóðèòåëåí ïîñðåäíèê èëè óïúëíîìîùåíî îò îñèãóðèòåëåí ïîñðåäíèê ëèöå, êîåòî å èçâúðøâàëî èëè èçâúðøâà îõðàíèòåëíà èëè ñõîäíà íà íåÿ äåéíîñò, âêëþ÷èòåëíî ëèöå, êîåòî å áèëî èëè å ñúäðóæíèê èëè àêöèîíåð, êàêòî è ÷ëåí íà óïðàâèòåëåí èëè íà êîíòðîëåí îðãàí íà òúðãîâñêî äðóæåñòâî, óïðàæíÿâàùî îõðàíèòåëíà èëè ñõîäíà íà íåÿ äåéíîñò.
 (5) Ðàáîòîäàòåëÿò íå ìîæå äà áúäå îñèãóðèòåëåí ïîñðåäíèê íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî ïî îòíîøåíèå íà ñâîèòå ðàáîòíèöè è ñëóæèòåëè.
 (6) Îñèãóðèòåëíèÿò ïîñðåäíèê, êàêòî è ëèöàòà, óïúëíîìîùåíè îò îñèãóðèòåëíè ïîñðåäíèöè - þðèäè÷åñêè ëèöà, íå ìîãàò äà ðàáîòÿò çà ïîâå÷å îò åäíî ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî.
 (7) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî óâåäîìÿâà êîìèñèÿòà çà ñêëþ÷âàíåòî èëè ïðåêðàòÿâàíåòî íà âñåêè äîãîâîð ñ îñèãóðèòåëåí ïîñðåäíèê, êàêòî è çà óïúëíîìîùàâàíåòî íà ôèçè÷åñêè ëèöà îò îñèãóðèòåëåí ïîñðåäíèê - þðèäè÷åñêî ëèöå, â 14-äíåâåí ñðîê.
 (8) Êîìèñèÿòà âêëþ÷âà îñèãóðèòåëíèòå ïîñðåäíèöè è óïúëíîìîùåíèòå ëèöà â îáùèÿ ðåãèñòúð íà îñèãóðèòåëíèòå ïîñðåäíèöè.
 (9) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî ñíàáäÿâà âñåêè îñèãóðèòåëåí ïîñðåäíèê, ñúîòâåòíî ëèöàòà, óïúëíîìîùåíè îò îñèãóðèòåëíè ïîñðåäíèöè - þðèäè÷åñêè ëèöà, ñ äîêóìåíò, êîéòî ãè ëåãèòèìèðà ïðè óïðàæíÿâàíå íà äåéíîñòòà èì. Îáðàçåöúò íà äîêóìåíòà ñå óòâúðæäàâà îò çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà.
 Ïðèõîäè íà äðóæåñòâîòî
 ×ë. 123ä. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Ïðèõîäèòå íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíèòå äðóæåñòâà ñå ôîðìèðàò îò òàêñè è óäðúæêè, îïðåäåëåíè â òîçè êîäåêñ, êàêòî è îò óïðàâëåíèåòî íà ñîáñòâåíèòå àêòèâè.
 (2) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî ìîæå äà ðàçïðåäåëÿ ïå÷àëáà ìåæäó àêöèîíåðèòå ñè îò óïðàâëåíèåòî íà ôîíäîâåòå çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå è íà ñîáñòâåíèòå ñè àêòèâè ïî ðåäà íà Òúðãîâñêèÿ çàêîí è íà òîçè êîäåêñ.
 Âúòðåøåí êîíòðîë
   ×ë. 123å. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî ñúçäàâà ñïåöèàëèçèðàíà ñëóæáà çà âúòðåøåí êîíòðîë, ÷èåòî ðúêîâîäñòâî ñå èçáèðà è îñâîáîæäàâà îò óïðàâèòåëíèòå îðãàíè íà äðóæåñòâîòî.
 (2) Îáùîòî ñúáðàíèå íà àêöèîíåðèòå ïðèåìà ïðàâèëà çà îðãàíèçàöèÿòà è äåéíîñòòà íà ñëóæáàòà çà âúòðåøåí êîíòðîë.
 Èíôîðìàöèîííà ñèñòåìà
  ×ë. 123æ. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., èçì., áð. 19 îò 2010 ã.) (1) Çà äåéíîñòòà ñè ïî äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå äðóæåñòâîòî èçãðàæäà è ïîääúðæà èíôîðìàöèîííà ñèñòåìà, êîÿòî òðÿáâà äà îòãîâàðÿ íà èçèñêâàíèÿ, îïðåäåëåíè ñ íàðåäáà íà êîìèñèÿòà.
 (2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) Èíôîðìàöèîííàòà ñèñòåìà òðÿáâà äà îñèãóðÿâà âúçìîæíîñò çà îñúùåñòâÿâàíå íà åëåêòðîíåí îáìåí íà äàííè â ñúîòâåòñòâèå ñ ïðàâèëàòà, îïðåäåëåíè îò Àäìèíèñòðàòèâíàòà êîìèñèÿ ïî ÷ë. 71 îò Ðåãëàìåíò (EÎ) ¹ 883/2004 íà Åâðîïåéñêèÿ ïàðëàìåíò è íà Ñúâåòà îò 29 àïðèë 2004 ã. çà êîîðäèíàöèÿ íà ñèñòåìèòå çà ñîöèàëíà ñèãóðíîñò, êàêòî è çà ñúïúòñòâàùèÿ ãî íàöèîíàëåí îáìåí íà äàííè.
 Ïðåäîñòàâÿíå íà èíôîðìàöèÿ
    ×ë. 123ç. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Â ñúîòâåòñòâèå ñ óñòàâà ñè è ñ ïðàâèëíèêà íà ñúîòâåòíèÿ ôîíä çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî å äëúæíî:
 1. äà çàïîçíàâà îñèãóðåíèòå ëèöà è îñèãóðèòåëèòå ñ ïðàâèëíèêà íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå è ñ âñè÷êè íåãîâè èçìåíåíèÿ è äîïúëíåíèÿ;
 2. äà èçïðàùà áåçïëàòíî íà îñèãóðåíèòå ëèöà äî 31 ìàé âñÿêà ãîäèíà èçâëå÷åíèå îò òåõíèòå èíäèâèäóàëíè ïàðòèäè çà ïðåäõîäíàòà êàëåíäàðíà ãîäèíà ïî îáðàçåö, óòâúðäåí îò çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà;
 3. èçâúí ñëó÷àÿ ïî ò. 2 äà îñèãóðè âúçìîæíîñò íà âñÿêî îñèãóðåíî âúâ ôîíäà ëèöå ïðè ïîèñêâàíå äà ïîëó÷è èíôîðìàöèÿ çà ñâîÿòà èíäèâèäóàëíà ïàðòèäà.
 (2) (Íîâà - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî, êîåòî óïðàâëÿâà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè, îñâåí èíôîðìàöèÿòà ïî àë. 1, ïðåäîñòàâÿ íà îñèãóðåíèòå â òîçè ôîíä ëèöà, êàêòî è íà äðóãè ñ ïðàâà ïî ïðîôåñèîíàëíàòà ñõåìà è:
 1. åæåãîäíà èíôîðìàöèÿ çà:
 à) âñÿêà ïðîìÿíà â ñõåìàòà, ïðîèçòè÷àùà îò èçìåíåíèÿ è äîïúëíåíèÿ â íîðìàòèâíàòà óðåäáà èëè â ïðàâèëíèêà çà îðãàíèçàöèÿòà è äåéíîñòòà íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè;
 á) ðàçìåðà íà íàòðóïàíèòå ñðåäñòâà, âèäîâåòå ïëàùàíèÿ è íà÷èíèòå çà òÿõíîòî ïîëó÷àâàíå ïðè ïðèäîáèâàíå ïðàâî íà ñúîòâåòíèÿ âèä ïåíñèÿ;
 â) ðèñêîâåòå ïðè èíâåñòèðàíå è ïðè óïðàâëåíèå íà ïðîôåñèîíàëíàòà ñõåìà è ëèöàòà, êîèòî ïîåìàò òåçè ðèñêîâå;
 2. ïðè ïîèñêâàíå:
 à) ãîäèøíèÿ ôèíàíñîâ îò÷åò è ãîäèøíèÿ äîêëàä ïî ÷ë. 252, àë. 2 çà ñõåìàòà, ïî êîÿòî ñà îñèãóðåíè;
 á) èíôîðìàöèÿ ïî ÷ë. 251â îòíîñíî èíâåñòèöèîííàòà ïîëèòèêà íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè è îòíîñíî ñòðóêòóðàòà íà èíâåñòèöèîííèÿ ïîðòôåéë;
 â) èíôîðìàöèÿ çà ðåäà è íà÷èíà íà ïðåõâúðëÿíå íà íàòðóïàíèòå ñðåäñòâà ïî òåõíèòå èíäèâèäóàëíè ïàðòèäè âúâ ôîíäîâå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè, óïðàâëÿâàíè îò äðóãî ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî, ïðè ïðåêðàòÿâàíå íà äåéíîñòòà, âúç îñíîâà íà êîÿòî ñà îñèãóðåíè ïî ñúîòâåòíàòà ïðîôåñèîíàëíà ñõåìà;
 ã) (íîâà - ÄÂ, áð. 41 îò 2007 ã.) ïîäðîáíà è ñúùåñòâåíà èíôîðìàöèÿ îòíîñíî íèâîòî, êîåòî ïåíñèîííèòå ïëàùàíèÿ òðÿáâà äà äîñòèãíàò ñúãëàñíî óñëîâèÿòà íà ñúîòâåòíàòà ïðîôåñèîíàëíà ñõåìà - ïðè îñúùåñòâÿâàíå íà äåéíîñò â ÷óæáèíà;
 ä) (íîâà - ÄÂ, áð. 41 îò 2007 ã.) ðàçìåðà íà ïëàùàíèÿòà â ñëó÷àé íà ïðåêðàòÿâàíå íà îñèãóðÿâàíåòî ñúãëàñíî óñëîâèÿòà íà ñúîòâåòíàòà ïðîôåñèîíàëíà ñõåìà - ïðè îñúùåñòâÿâàíå íà äåéíîñò â ÷óæáèíà.
 (3) (Ïðåäèøíà àë. 2 - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî, îñèãóðèòåëíèòå ïîñðåäíèöè è óïúëíîìîùåíèòå îò òÿõ ëèöà íå ìîãàò äà ïðåäîñòàâÿò íà òðåòè ëèöà èíôîðìàöèÿòà, ñ êîÿòî ðàçïîëàãàò çà îñèãóðåíèòå ëèöà, ïåíñèîíåðèòå, òåõíèòå íàñëåäíèöè è îñèãóðèòåëèòå, ñ èçêëþ÷åíèå íà ñëó÷àèòå, ïðåäâèäåíè â äðóãè çàêîíè.
 (4) (Íîâà - ÄÂ, áð. 109 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíèòå äðóæåñòâà ïðåäîñòàâÿò íà èçïúëíèòåëíèÿ äèðåêòîð íà Íàöèîíàëíàòà àãåíöèÿ çà ïðèõîäèòå èíôîðìàöèÿ çà èçïëàòåíèòå/íà÷èñëåíèòå íà ëèöà, ìåñòíè íà äðóãà äúðæàâà – ÷ëåíêà íà Åâðîïåéñêèÿ ñúþç, äîõîäè ïî ÷ë. 143ç, àë. 1, ò. 4 îò Äàíú÷íî-îñèãóðèòåëíèÿ ïðîöåñóàëåí êîäåêñ â ñðîê äî 30 àïðèë íà ãîäèíàòà, ñëåäâàùà ãîäèíàòà íà èçïëàùàíå/íà÷èñëÿâàíå íà äîõîäà, ïî ðåäà íà ÷ë. 73à, àë. 2 îò Çàêîíà çà äàíúöèòå âúðõó äîõîäèòå íà ôèçè÷åñêèòå ëèöà.
 Èçèñêâàíèÿ êúì ðåêëàìàòà
   ×ë. 123è. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî å äëúæíî:
 1. äà íå ðåêëàìèðà ïðîäóêòè è óñëóãè, êîèòî íå ïðåäîñòàâÿ â ìîìåíòà, êàêòî è áúäåùà äîõîäíîñò îò èíâåñòèöèèòå;
 2. äà íå óêðèâà èëè ïðèêðèâà ñúùåñòâåíè ôàêòè è îáñòîÿòåëñòâà è äà íå âêëþ÷âà â ðåêëàìàòà ñè íåÿñíè ôîðìóëèðîâêè íà ïîñòèãíàòè ðåçóëòàòè, íåâåðíè èëè çàáëóæäàâàùè äàííè;
 3. äà íå îðãàíèçèðà ëîòàðèè.
 (2) Çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà óòâúðæäàâà èçèñêâàíèÿòà êúì ñúäúðæàíèåòî íà ðåêëàìíèòå èëè ïèñìåíèòå èíôîðìàöèîííè ìàòåðèàëè íà ïåíñèîííèòå ôîíäîâå è ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíèòå äðóæåñòâà.
 (3) Âñè÷êè ðàçõîäè, ñâúðçàíè ñ ðåêëàìàòà íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî è óïðàâëÿâàíèòå îò íåãî ôîíäîâå çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå, ñà çà ñìåòêà íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî.
 Ðàçäåë III
(Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.)
Äðóæåñòâà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ

 Îïðåäåëåíèå
  ×ë. 123ê. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Äðóæåñòâàòà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ, íàðè÷àíè ïî-íàòàòúê "îñèãóðèòåëíèòå äðóæåñòâà çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ", ñà àêöèîíåðíè äðóæåñòâà, ëèöåíçèðàíè ïî ðåäà íà òîçè êîäåêñ è ðåãèñòðèðàíè ïî Òúðãîâñêèÿ çàêîí. 
(2) Îñèãóðèòåëíèòå äðóæåñòâà çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ èìàò ïðåäìåò íà äåéíîñò åäèíñòâåíî äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ.
 (3) Îñèãóðèòåëíèòå äðóæåñòâà çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ íå ìîãàò äà èçâúðøâàò òúðãîâñêè ñäåëêè, êîèòî íå ñà ïðÿêî ñâúðçàíè ñ äåéíîñòòà èì.
 (4) Îñèãóðèòåëíèòå äðóæåñòâà çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ ìîãàò äà ñúçäàâàò ñäðóæåíèÿ ñ íåñòîïàíñêà öåë çà ïðåäñòàâÿíå íà ñâîè îáùè èíòåðåñè è çà ðåàëèçàöèÿ íà îáùè ïðîåêòè.
 (5) Îñèãóðèòåëíèòå äðóæåñòâà çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ íÿìàò ïðàâî äà ó÷àñòâàò â ãðàæäàíñêè äðóæåñòâà è â òúðãîâñêè äðóæåñòâà êàòî íåîãðàíè÷åíî îòãîâîðíè ñúäðóæíèöè, êàêòî è äà ïðèäîáèâàò àêöèè â äðóãè îñèãóðèòåëíè äðóæåñòâà çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ.
 (6) Îñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ ðàçâèâà ñâîÿòà äåéíîñò ñúãëàñíî ðàçïîðåäáèòå íà òîçè êîäåêñ è â ñúîòâåòñòâèå ñ óñòàâà ñè è ñ ïðàâèëíèöèòå íà óïðàâëÿâàíèòå îò íåãî ôîíäîâå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ.
 Àêöèè è êàïèòàë
  ×ë. 123ë. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Îñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ ìîæå äà èçäàâà ñàìî ïîèìåííè áåçíàëè÷íè àêöèè ñ ïðàâî íà åäèí ãëàñ.
 (2) Ìèíèìàëíèÿò ðàçìåð íà êàïèòàëà íà îñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ å 500 000 ëâ.
 (3) Êàïèòàëúò òðÿáâà äà å èçöÿëî âíåñåí â ïàðè êúì ìîìåíòà íà ïîäàâàíå íà çàÿâëåíèåòî çà ïîëó÷àâàíå íà ëèöåíçèÿ çà èçâúðøâàíå íà äåéíîñò ïî äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ.
 (4) Îñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ òðÿáâà äà ðàçïîëàãà ïî âñÿêî âðåìå ñúñ ñîáñòâåí êàïèòàë (êàïèòàëîâà áàçà) â ðàçìåð íå ïî-ìàëúê îò 50 íà ñòî îò ìèíèìàëíèÿ êàïèòàë ïî àë. 2.
 (5) Îñèãóðèòåëíèòå äðóæåñòâà çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ íå ìîãàò äà ðàçïðåäåëÿò äèâèäåíòè â ðàçìåðè è ïî íà÷èí, êîèòî áèõà äîâåëè äî íàðóøàâàíå íà èçèñêâàíèÿòà íà àë. 4.
 (6) Êîãàòî ñîáñòâåíèÿò êàïèòàë (êàïèòàëîâàòà áàçà) íà îñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ ñïàäíå ïîä ðàçìåðà, îïðåäåëåí â àë. 4, òî óâåäîìÿâà â òðèäíåâåí ñðîê çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà, êàòî ïðåäñòàâÿ îçäðàâèòåëíà ïðîãðàìà çà ïðèâåæäàíå â òðèìåñå÷åí ñðîê íà ñîáñòâåíèÿ êàïèòàë â ñúîòâåòñòâèå ñ èçèñêâàíèÿòà íà êîäåêñà.
 (7) Çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà îäîáðÿâà èëè îòêàçâà äà îäîáðè îçäðàâèòåëíàòà ïðîãðàìà â 7-äíåâåí ñðîê îò ïîëó÷àâàíåòî é.
 (8) Â ïåðèîäà íà èçïúëíåíèå íà îçäðàâèòåëíàòà ïðîãðàìà îñèãóðèòåëíèòå äðóæåñòâà çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ íå ìîãàò äà ðàçïðåäåëÿò äèâèäåíòè.
 (9) Ïðè íåîäîáðÿâàíå íà ïðîãðàìàòà èëè ïðè íåèçïúëíåíèå íà îäîáðåíàòà ïðîãðàìà çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà ïðåäïðèåìà äåéñòâèÿòà ïî ÷ë. 344, àë. 1, ò. 5. 
(10) Èçèñêâàíèÿòà êúì ñúñòàâà è ñòðóêòóðàòà íà ñîáñòâåíèÿ êàïèòàë (êàïèòàëîâàòà áàçà) íà îñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ è êúì ìèíèìàëíèòå ëèêâèäíè ñðåäñòâà íà äðóæåñòâîòî è óïðàâëÿâàíèòå îò íåãî ôîíäîâå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ ñå îïðåäåëÿò ñ íàðåäáàòà ïî ÷ë. 121â, àë. 10.
 Ôèðìà
 ×ë. 123ì. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Ôèðìàòà íà îñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ çàäúëæèòåëíî ñúäúðæà â êîìáèíàöèÿ äóìèòå "äîïúëíèòåëíî", "äîáðîâîëíî", "îñèãóðÿâàíå", "çà áåçðàáîòèöà" è "çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ" èëè ïðîèçâîäíè íà òÿõ.
 (2) Äðóæåñòâà, êîèòî íå ïðèòåæàâàò ëèöåíçèÿ çà èçâúðøâàíå íà äåéíîñò ïî äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ, íå ìîãàò äà èçïîëçâàò â ñâîÿòà ôèðìà â êîìáèíàöèÿ äóìèòå ïî àë. 1 èëè òåõíè ðàâíîçíà÷íè íà áúëãàðñêè èëè íà ÷óæä åçèê.
 Ïðèëîæèìè ðàçïîðåäáè
  ×ë. 123í. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Çà íåóðåäåíèòå âúïðîñè îòíîñíî ó÷ðåäÿâàíåòî, ëèöåíçèðàíåòî, óïðàâëåíèåòî, ïðåäñòàâëÿâàíåòî è äåéíîñòòà íà îñèãóðèòåëíèòå äðóæåñòâà çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ, âêëþ÷èòåëíî çà äîãîâîðèòå ñ áàíêà-ïîïå÷èòåë è ñ ëèöàòà ïî ÷ë. 123â, ñå ïðèëàãàò ðàçïîðåäáèòå íà ãëàâà äåâåòà, ðàçäåë II.
 Ðàçäåë IV
(Íîâ - ÄÂ, áð. 21 îò 2012 ã.)
Ïîëèòèêà çà âúçíàãðàæäåíèÿòà íà äðóæåñòâîòî çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî 
îñèãóðÿâàíå

 Ïîëèòèêà çà âúçíàãðàæäåíèÿòà
  ×ë. 123î. (Íîâ - ÄÂ, áð. 21 îò 2012 ã.) (1) Äðóæåñòâîòî çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå ïðèåìà è ïðèëàãà ïîëèòèêà çà âúçíàãðàæäåíèÿòà íà ëèöàòà, êîèòî ðàáîòÿò çà íåãî.
 (2) Êîìèñèÿòà îïðåäåëÿ ñ íàðåäáà èçèñêâàíèÿòà êúì ïîëèòèêàòà çà âúçíàãðàæäåíèÿòà è íà÷èíà íà îïîâåñòÿâàíåòî é.
 ÄßË ÂÒÎÐÈ
(Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.)
ÄÎÏÚËÍÈÒÅËÍÎ ÇÀÄÚËÆÈÒÅËÍÎ ÏÅÍÑÈÎÍÍÎ ÎÑÈÃÓÐßÂÀÍÅ

 Ãëàâà äåâåòà "à"
(Íîâà - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.)
ÎÁÙÈ ÏÎËÎÆÅÍÈß

 Ðåä çà îñúùåñòâÿâàíå
   ×ë. 124. (Èçì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) (Èçì. è äîï. – ÄÂ, áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Äîïúëíèòåëíîòî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ñå îñúùåñòâÿâà ïðè óñëîâèÿòà è ïî ðåäà íà òîçè äÿë âúç îñíîâà íà ñêëþ÷åí äîãîâîð íà îñèãóðåíîòî ëèöå ñ ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî èëè âúç îñíîâà íà ñëóæåáíî ðàçïðåäåëåíèå ïðè óñëîâèÿòà íà ÷ë. 140, àë. 4, ñ èçêëþ÷åíèå íà ëèöàòà, êîèòî ñå îñèãóðÿâàò âúâ ôîíä "Ïåíñèè" ïî ðåäà íà ÷ë. 4á. 
(2) (Èçì. – ÄÂ, áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Îñèãóðèòåëíî ïðàâîîòíîøåíèå ñ ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî âúçíèêâà îò äàòàòà íà ñêëþ÷âàíå íà îñèãóðèòåëåí äîãîâîð. 
(3) (Íîâà – ÄÂ, áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Îñèãóðèòåëíèÿò äîãîâîð ñå ïðåêðàòÿâà îò ïúðâî ÷èñëî íà ìåñåöà, ñëåäâàù ìåñåöà íà èçáîðà, àêî ëèöåòî å èçáðàëî äà ñå îñèãóðÿâà ñàìî âúâ ôîíä "Ïåíñèè" íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå.
 Ïðèíöèïè
   ×ë. 125. (1) Äîïúëíèòåëíîòî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ñå îñúùåñòâÿâà âúç îñíîâà íà ïðèíöèïèòå íà:
 1. (äîï. – ÄÂ, áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) çàäúëæèòåëíîñò íà ó÷àñòèåòî, ñ èçêëþ÷åíèå íà ëèöàòà, îñèãóðÿâàùè ñå ïî ðåäà íà ÷ë. 4á âúâ ôîíä "Ïåíñèè";
 2. þðèäè÷åñêà ñàìîñòîÿòåëíîñò íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî è íà óíèâåðñàëíèòå è íà ïðîôåñèîíàëíèòå ïåíñèîííè ôîíäîâå;
 3. ïðîçðà÷íîñò, ðàçäåëíîñò è èçêëþ÷èòåëíîñò íà äåéíîñòòà;
 4. ðàçðåøèòåëåí ðåæèì è äúðæàâíî ðåãóëèðàíå;
 5. çàäúëæèòåëíà ïåðèîäè÷íà îò÷åòíîñò è ðàçêðèâàíå íà èíôîðìàöèÿ;
 6. ëîÿëíà êîíêóðåíöèÿ ìåæäó ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíèòå äðóæåñòâà;
 7. ïðåäñòàâëÿâàíå èíòåðåñèòå íà îñèãóðåíèòå ëèöà.
 (2) Äîïúëíèòåëíîòî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ñå îñúùåñòâÿâà ÷ðåç ïåíñèîííè ñõåìè íà êàïèòàëîâî ïîêðèâåí ïðèíöèï íà áàçàòà íà äåôèíèðàíèòå âíîñêè.
 Óïðàâëåíèå íà ñðåäñòâàòà íà ïåíñèîííèÿ ôîíä
   ×ë. 126. (Äîï. - ÄÂ, áð. 17 îò 2006 ã.) Ñðåäñòâàòà íà ïåíñèîííèÿ ôîíä ñå óïðàâëÿâàò îò ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî ñ ãðèæàòà íà äîáúð òúðãîâåö ïðè ñïàçâàíå ïðèíöèïèòå íà íàäåæäíîñò, ëèêâèäíîñò, äîõîäíîñò è äèâåðñèôèêàöèÿ â èíòåðåñ íà îñèãóðåíèòå ëèöà.
 Îñèãóðåíè ëèöà
   ×ë. 127. (1) (Â ñèëà îò 1.01.2002 ã. - ÄÂ, áð. 110 îò 1999 ã., èçì., áð. 64 îò 2000 ã., áð. 67 îò 2003 ã., áð. 100 îò 2011 ã., â ñèëà îò 1.01.2012 ã., äîï., áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Çàäúëæèòåëíî ñå îñèãóðÿâàò çà äîïúëíèòåëíà ïåíñèÿ â óíèâåðñàëåí ïåíñèîíåí ôîíä ëèöàòà, ðîäåíè ñëåä 31 äåêåìâðè 1959 ã., àêî ñà îñèãóðåíè âúâ ôîíä "Ïåíñèè" íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå, ñ èçêëþ÷åíèå íà ëèöàòà, îñèãóðÿâàùè ñå ïî ðåäà íà ÷ë. 4á âúâ ôîíä "Ïåíñèè".
 (2) (Äîï. - ÄÂ, áð. 100 îò 2011 ã., â ñèëà îò 1.01.2012 ã.) Ëèöàòà, ðàáîòåùè ïðè óñëîâèÿòà íà ïúðâà è âòîðà êàòåãîðèÿ òðóä, êîèòî ñà îñèãóðåíè âúâ ôîíä "Ïåíñèè" íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå, çàäúëæèòåëíî ñå îñèãóðÿâàò è â ïðîôåñèîíàëåí ïåíñèîíåí ôîíä çà ïåíñèÿ çà ðàííî ïåíñèîíèðàíå, íåçàâèñèìî îò âúçðàñòòà.
 (3) (Èçì. – ÄÂ, áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã., äîï., áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Çà ëèöàòà ïî àë. 1 èíäèâèäóàëíèÿò êîåôèöèåíò ïî ÷ë. 70 ñå íàìàëÿâà íà áàçàòà íà ñúîòíîøåíèåòî ìåæäó ðàçìåðèòå íà îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè çà óíèâåðñàëåí ïåíñèîíåí ôîíä è çà ôîíä "Ïåíñèè" çà òðåòà êàòåãîðèÿ òðóä çà ëèöàòà, ðîäåíè ïðåäè 1 ÿíóàðè 1960 ã. çà ïåðèîäèòå, ïðåç êîèòî ñà ñå îñèãóðÿâàëè â óíèâåðñàëåí ïåíñèîíåí ôîíä, ïî ðåä, îïðåäåëåí ñ àêò íà Ìèíèñòåðñêèÿ ñúâåò.
 (4) (Íîâà - ÄÂ, áð. 119 îò 2002 ã., èçì., áð. 67 îò 2003 ã., â ñèëà îò 1.01.2004 ã.) Îò 1 ÿíóàðè 2004 ã. ëèöàòà ïî ÷ë. 4, àë. 1, ò. 4 ñå îñèãóðÿâàò çà äîïúëíèòåëíà ïåíñèÿ â óíèâåðñàëåí ïåíñèîíåí ôîíä.
 (5) (Íîâà - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., äîï., áð. 43 îò 2008 ã., èçì. è äîï., áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) Ñëóæèòåëèòå â Íàöèîíàëíàòà ðàçóçíàâàòåëíà ñëóæáà, ñëóæáà "Âîåííà èíôîðìàöèÿ" íà Ìèíèñòåðñòâîòî íà îòáðàíàòà è Äúðæàâíà àãåíöèÿ "Íàöèîíàëíà ñèãóðíîñò" íå ñå îñèãóðÿâàò çà äîïúëíèòåëíà ïåíñèÿ â óíèâåðñàëåí ïåíñèîíåí ôîíä.
 (6) (Íîâà – ÄÂ, áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Ñðåäñòâàòà îò èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà â óíèâåðñàëåí ïåíñèîíåí ôîíä íà ëèöåòî, èçáðàëî äà ñå îñèãóðÿâà ïî ðåäà íà ÷ë. 4á âúâ ôîíä "Ïåíñèè", ñå ïðåâåæäàò âúâ ôîíä "Ïåíñèè" íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå â 6-ìåñå÷åí ñðîê îò äàòàòà, íà êîÿòî ëèöåòî å íàïðàâèëî èçáîðà. Èñêàíåòî çà ïðåâåæäàíå íà ñðåäñòâàòà ñå ïðàâè îò Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò. 

(7) (Íîâà – ÄÂ, áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Ïðè îïðåäåëÿíå íà ðàçìåðà íà ïåíñèÿòà íà ëèöåòî, èçáðàëî äà ñå îñèãóðÿâà ïî ðåäà íà ÷ë. 4á âúâ ôîíä "Ïåíñèè", èíäèâèäóàëíèÿò êîåôèöèåíò ïî ÷ë. 70 íå ñå íàìàëÿâà ïî ðåäà íà àë. 3. 

(8) (Íîâà – ÄÂ, áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Ðåäúò è íà÷èíúò çà ïðåâåæäàíå íà ñóìèòå ïî àë. 6 ñå îïðåäåëÿò ñ àêò íà Ìèíèñòåðñêèÿ ñúâåò.
 Ïåðñîíàëíîñò íà îñèãóðÿâàíåòî
   ×ë. 128. (1) (Ïðåäèøåí òåêñò íà ÷ë. 128 - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) Äîïúëíèòåëíîòî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå å ïåðñîíàëíî. Âñåêè îñèãóðåí â óíèâåðñàëåí è â ïðîôåñèîíàëåí ïåíñèîíåí ôîíä èìà èíäèâèäóàëåí îñèãóðèòåëåí íîìåð è èíäèâèäóàëíà îñèãóðèòåëíà ïàðòèäà.
 (2) (Íîâà - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., èçì., áð. 67 îò 2003 ã., áð. 105 îò 2005 ã.) Çà ëèöàòà ïî ÷ë. 4, àë. 1, ò. 4 Íàöèîíàëíàòà àãåíöèÿ çà ïðèõîäèòå è ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíèòå äðóæåñòâà âîäÿò äàííèòå â îòäåëíè ðåãèñòðàòóðè ñúãëàñíî Çàêîíà çà çàùèòà íà êëàñèôèöèðàíàòà èíôîðìàöèÿ. 
(3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., èçì., áð. 105 îò 2005 ã.) Äàííèòå çà ëèöàòà ïî àë. 2 ñå ïðåäîñòàâÿò ïî ðåä, îïðåäåëåí îò èçïúëíèòåëíèÿ äèðåêòîð íà Íàöèîíàëíàòà àãåíöèÿ çà ïðèõîäèòå è ïðåäñåäàòåëÿ íà Äúðæàâíàòà êîìèñèÿ ïî ñèãóðíîñòòà íà èíôîðìàöèÿòà.
 Èíäèâèäóàëíà ïàðòèäà
   ×ë. 129. (Èçì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Âíîñêèòå çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå è ñðåäñòâàòà, ïðåõâúðëåíè îò äðóã ôîíä çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå, ñå çàïèñâàò è íàòðóïâàò ïî èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà íà âñÿêî îñèãóðåíî ëèöå êúì äàòàòà íà ïîñòúïâàíåòî èì ïî ñìåòêàòà íà ôîíäà.
 (2) Âñÿêî îñèãóðåíî ëèöå ìîæå äà èìà ñàìî åäíà èíäèâèäóàëíà ïàðòèäà â óíèâåðñàëåí, ñúîòâåòíî â ïðîôåñèîíàëåí ïåíñèîíåí ôîíä. Â èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà ñå ïðàâÿò çàïèñè çà íàïðàâåíèòå âíîñêè, ïðåõâúðëåíèòå ñóìè è óäðúæêèòå.
 (3) Èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà ñå âîäè â ëåâîâå è â äÿëîâå. Âíîñêèòå çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå è ñðåäñòâàòà, ïðåõâúðëåíè îò äðóã ôîíä, ñå îò÷èòàò â äÿëîâå è â ÷àñòè îò äÿëîâå.
 (4) Óäðúæêèòå êàòî ïðîöåíò îò âñÿêà îñèãóðèòåëíà âíîñêà ñå èçâúðøâàò ïðåäè îïðåäåëÿíåòî íà äÿëîâåòå ïî àë. 3.
 (5) Âñåêè äÿë ïðåäñòàâëÿâà ïðîïîðöèîíàëíà ÷àñò îò íåòíèòå àêòèâè íà ôîíäà. Äÿëîâåòå â åäèí ôîíä ñà ðàâíè ïîìåæäó ñè ïî ñòîéíîñò, îïðåäåëåíà è îáÿâåíà ñúãëàñíî àë. 9.
 (6) Ñòîéíîñòòà íà âñè÷êè äÿëîâå è ÷àñòè îò äÿëîâå âúâ ôîíäà å ðàâíà íà ñòîéíîñòòà íà íåòíèòå àêòèâè íà ôîíäà.
 (7) Äîõîäúò îò èíâåñòèðàíå íà ñðåäñòâàòà íà ôîíäà ñå âêëþ÷âà ïðè îïðåäåëÿíåòî íà ñòîéíîñòòà íà åäèí äÿë ñúãëàñíî àë. 5.
 (8) Íå ñå äîïóñêà ïðåðàçïðåäåëÿíå íà ñðåäñòâà è äÿëîâå ìåæäó èíäèâèäóàëíèòå ïàðòèäè.
 (9) Ðåäúò è íà÷èíúò çà èç÷èñëÿâàíå è îáÿâÿâàíå íà ñòîéíîñòòà íà åäèí äÿë, êàêòî è èçèñêâàíèÿòà êúì âîäåíåòî íà èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà ñå îïðåäåëÿò ñ íàðåäáàòà ïî ÷ë. 181. 
(10) Â äåíÿ íà ïîñòúïâàíåòî íà ïúðâàòà âíîñêà âúâ ôîíä çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå èëè â äåíÿ íà ïúðâîòî îò÷èòàíå íà íàòðóïàíèòå ñðåäñòâà ïî èíäèâèäóàëíèòå ïàðòèäè â äÿëîâå ñòîéíîñòòà íà åäèí äÿë å ðàâíà íà 1 ëâ.
 (11) Íàòðóïàíèòå ñðåäñòâà â èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà íà îñèãóðåíèòå ëèöà íå ïîäëåæàò íà ïðèíóäèòåëíî èçïúëíåíèå.
 Îñèãóðåíè ñîöèàëíè ðèñêîâå
   ×ë. 130. (Îòì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.).
 Ðàçìåð íà ïåíñèÿòà
   ×ë. 131. (1) (Ïðåäèøåí òåêñò íà ÷ë. 131 - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) Ïåíñèÿòà ñå îïðåäåëÿ íà îñíîâàòà íà íàòðóïàíàòà ñóìà â èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà îò íàïðàâåíèòå âíîñêè è äîõîäèòå îò òÿõíîòî èíâåñòèðàíå, íàìàëåíà ñ òàêñèòå è óäðúæêèòå, ïðåäâèäåíè â òîçè äÿë, è â çàâèñèìîñò îò ïðîäúëæèòåëíîñòòà íà æèâîòà ñëåä ïåíñèîíèðàíå â ñúîòâåòñòâèå ñ óòâúðäåíèòå áèîìåòðè÷íè òàáëèöè.
 (2) (Íîâà - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.) Êîãàòî ðàçìåðúò íà ïåíñèÿòà å äî 20 íà ñòî îò ñîöèàëíàòà ïåíñèÿ çà ñòàðîñò, ñóìàòà ñå èçïëàùà íà ïåíñèîíåðà íàâåäíúæ èëè ðàçñðî÷åíî ïðè ïðèäîáèâàíå íà ïðàâîòî.
 Äúðæàâíî ðåãóëèðàíå è êîíòðîë
   ×ë. 132. (Îòì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.).
 Ãëàâà äåñåòà
ÔÎÍÄÎÂÅ ÇÀ ÄÎÏÚËÍÈÒÅËÍÎ ÇÀÄÚËÆÈÒÅËÍÎ ÏÅÍÑÈÎÍÍÎ ÎÑÈÃÓÐßÂÀÍÅ
(Çàãë. èçì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.)

 Ó÷ðåäÿâàíå, óïðàâëåíèå è ïðåäñòàâëÿâàíå íà ïåíñèîííèòå ôîíäîâå
   ×ë. 133. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Äîïúëíèòåëíîòî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ñå îñúùåñòâÿâà ÷ðåç ó÷àñòèå â óíèâåðñàëíè è/èëè ïðîôåñèîíàëíè ïåíñèîííè ôîíäîâå, êîèòî ñå ó÷ðåäÿâàò è óïðàâëÿâàò îò ëèöåíçèðàíè ïî ðåäà íà òîçè êîäåêñ ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíè äðóæåñòâà.
 (2) Óíèâåðñàëíèòå è ïðîôåñèîíàëíèòå ïåíñèîííè ôîíäîâå ñå ïðåäñòàâëÿâàò ïðè âçàèìîîòíîøåíèÿòà ñè ñ òðåòè ëèöà åäèíñòâåíî îò ëèöåíçèðàíè ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíè äðóæåñòâà.
 (3) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíèòå äðóæåñòâà è óíèâåðñàëíèòå è ïðîôåñèîíàëíèòå ïåíñèîííè ôîíäîâå ñà îòäåëíè þðèäè÷åñêè ëèöà.
 (4) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíèòå äðóæåñòâà ìîãàò äà ó÷ðåäÿâàò è äà óïðàâëÿâàò ñàìî åäèí óíèâåðñàëåí è åäèí ïðîôåñèîíàëåí ïåíñèîíåí ôîíä.
 (5) Óíèâåðñàëíèòå è ïðîôåñèîíàëíèòå ïåíñèîííè ôîíäîâå ñå ñúçäàâàò çà íåîïðåäåëåí ñðîê.
 Îòãîâîðíîñò íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíèòå äðóæåñòâà
   ×ë. 134. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíèòå äðóæåñòâà îòãîâàðÿò èìóùåñòâåíî ïðåä îñèãóðåíèòå ëèöà çà çàãóáè, íàñòúïèëè â ðåçóëòàò íà íåäîáðîñúâåñòíî èçïúëíåíèå íà ñâîèòå çàäúëæåíèÿ ïî îòíîøåíèå óïðàâëåíèåòî è ïðåäñòàâëÿâàíåòî íà ñúîòâåòíèòå ïåíñèîííè ôîíäîâå. Â ñëó÷àé íà íåñúñòîÿòåëíîñò â àêòèâèòå íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíèòå äðóæåñòâà íå ñå âêëþ÷âàò ñóìèòå â ïåíñèîííèÿ ðåçåðâ ïî ÷ë. 192, àë. 2. 
(2) Ïåíñèîííèòå ôîíäîâå íå îòãîâàðÿò ñ àêòèâèòå ñè çà çàãóáè, íàñòúïèëè â ðåçóëòàò íà äåéñòâèÿ íà ó÷ðåäèëèòå ãè äðóæåñòâà, êàêòî è çà çàãóáè îò äåéíîñòòà íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî, êîåòî ãè óïðàâëÿâà è ïðåäñòàâëÿâà.
 Íàèìåíîâàíèå íà ïåíñèîííèÿ ôîíä
 ×ë. 135. (1) Íàèìåíîâàíèåòî íà ïåíñèîííèÿ ôîíä çàäúëæèòåëíî ñúäúðæà â êîìáèíàöèÿ äóìèòå "ïåíñèîíåí", "ïðîôåñèîíàëåí" èëè "óíèâåðñàëåí" è "ôîíä" èëè òåõíè ïðîèçâîäíè, êàêòî è óêàçàíèå çà íåãîâèÿ âèä.
 (2) Ñàìî ôîíä, ðåãèñòðèðàí â ñúîòâåòñòâèå ñ òîçè êîäåêñ, ìîæå äà èçïîëçâà â ñâîåòî íàèìåíîâàíèå, â îïèñàíèåòî íà ñâîèòå äåéíîñòè èëè ïðè ðåêëàìèðàíå â êîìáèíàöèÿ äóìèòå "ïåíñèîíåí", "ïðîôåñèîíàëåí" èëè "óíèâåðñàëåí" è "ôîíä" èëè òåõíè ïðîèçâîäíè.
 Çàáðàíà çà ïðèäîáèâàíå ïî äàâíîñò
 ×ë. 136. Àêòèâè íà óíèâåðñàëåí è/èëè íà ïðîôåñèîíàëåí ïåíñèîíåí ôîíä íå ìîãàò äà ñå ïðèäîáèâàò ïî äàâíîñò.
 Óíèâåðñàëåí ïåíñèîíåí ôîíä
  ×ë. 137. (1) Óíèâåðñàëåí ïåíñèîíåí ôîíä ñå ó÷ðåäÿâà îò ëèöåíçèðàíî ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî ñ ðåøåíèå íà íåãîâèòå îðãàíè çà óïðàâëåíèå.
 (2) Ëèöåíçèðàíîòî ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî ìîæå äà ó÷ðåäÿâà ñàìî åäèí óíèâåðñàëåí ïåíñèîíåí ôîíä.
 (3) (Äîï. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã., â ñèëà îò 15.07.2006 ã., èçì., áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Îñèãóðåíèòå ëèöà ó÷àñòâàò â óíèâåðñàëåí ïåíñèîíåí ôîíä ÷ðåç èíäèâèäóàëíî çàÿâëåíèå äî ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî, ïîäàäåíî â ñðîê äî åäíà ãîäèíà îò âúçíèêâàíå íà çàäúëæåíèåòî çà îñèãóðÿâàíå. Ðåäúò çà ïîäàâàíå íà çàÿâëåíèåòî è èçèñêâàíèÿòà êúì ôîðìàòà è ñúäúðæàíèåòî ìó ñå îïðåäåëÿò ñ íàðåäáà íà êîìèñèÿòà.
 (4) (Èçì. - ÄÂ, áð. 8 îò 2003 ã., â ñèëà îò 1.03.2003 ã., áð. 67 îò 2003 ã., áð. 112 îò 2003 ã., áð. 105 îò 2005 ã., áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Ëèöàòà, íåèçáðàëè óíèâåðñàëåí ïåíñèîíåí ôîíä â ñðîêà ïî àë. 3, ñå îñèãóðÿâàò âúâ ôîíä "Ïåíñèè" íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå.
 (5) (Îòì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.).
 Ìèíèìàëåí áðîé ó÷àñòíèöè â óíèâåðñàëåí ïåíñèîíåí ôîíä
  ×ë. 138. (Îòì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.).
 Ïðàâà ïðè îñèãóðÿâàíå â óíèâåðñàëåí ïåíñèîíåí ôîíä
  ×ë. 139. (1) Îñèãóðÿâàíåòî â óíèâåðñàëåí ïåíñèîíåí ôîíä äàâà ïðàâî íà:
 1. (èçì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) äîïúëíèòåëíà ïîæèçíåíà ïåíñèÿ çà ñòàðîñò ñëåä ïðèäîáèâàíå ïðàâî íà ïåíñèÿ çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ è âúçðàñò ïî ÷àñò ïúðâà;
 2. (èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., áð. 67 îò 2003 ã., áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.07.2009 ã.) åäíîêðàòíî èçïëàùàíå äî 50 íà ñòî îò ñðåäñòâàòà, íàòðóïàíè ïî èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà, ïðè ïîæèçíåíî òðàéíî íàìàëåíà ðàáîòîñïîñîáíîñò íàä 70,99 íà ñòî;
 3. åäíîêðàòíî èëè ðàçñðî÷åíî èçïëàùàíå íà ñóìè íà íàñëåäíèöèòå íà ïî÷èíàëî îñèãóðåíî ëèöå è íà ïåíñèîíåð ïðè óñëîâèÿòà è ïî ðåäà íà òîçè äÿë.
 (2) (Îòì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.).
 Ïðîôåñèîíàëåí ïåíñèîíåí ôîíä
   ×ë. 140. (1) Ïðîôåñèîíàëåí ïåíñèîíåí ôîíä ñå ó÷ðåäÿâà îò ëèöåíçèðàíî ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî ñ ðåøåíèå íà íåãîâèòå îðãàíè çà óïðàâëåíèå.
 (2) Ëèöåíçèðàíîòî ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî ìîæå äà ó÷ðåäÿâà ñàìî åäèí ïðîôåñèîíàëåí ïåíñèîíåí ôîíä.
 (3) (Äîï. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã., â ñèëà îò 15.07.2006 ã.) Îñèãóðåíèòå ëèöà ó÷àñòâàò â ïðîôåñèîíàëåí ïåíñèîíåí ôîíä ÷ðåç èíäèâèäóàëíî çàÿâëåíèå äî ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî, ïîäàäåíî â ñðîê äî òðè ìåñåöà îò âúçíèêâàíå íà çàäúëæåíèåòî èì çà îñèãóðÿâàíå. Ðåäúò çà ïîäàâàíå íà çàÿâëåíèåòî è èçèñêâàíèÿòà êúì ôîðìàòà è ñúäúðæàíèåòî ìó ñå îïðåäåëÿò ñ íàðåäáàòà ïî ÷ë. 137, àë. 3. 
(4) (Èçì. - ÄÂ, áð. 8 îò 2003 ã., â ñèëà îò 1.03.2003 ã., áð. 67 îò 2003 ã., áð. 112 îò 2003 ã., áð. 105 îò 2005 ã.) Çà íåèçáðàëèòå ïðîôåñèîíàëåí ïåíñèîíåí ôîíä ïî ðåäà íà àë. 3 ñå èçâúðøâà ñëóæåáíî ðàçïðåäåëåíèå ïî ðåãèñòðèðàíèòå ïðîôåñèîíàëíè ôîíäîâå ïî íà÷èí è ðåä, îïðåäåëåíè îò Íàöèîíàëíàòà àãåíöèÿ çà ïðèõîäèòå è êîìèñèÿòà.
 (5) (Îòì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.).
 Ó÷àñòíèöè â ïðîôåñèîíàëåí ïåíñèîíåí ôîíä
    ×ë. 141. (Îòì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.).
 Ïðàâà ïðè îñèãóðÿâàíå â ïðîôåñèîíàëåí ïåíñèîíåí ôîíä
   ×ë. 142. (1) Îñèãóðÿâàíåòî â ïðîôåñèîíàëåí ïåíñèîíåí ôîíä äàâà ïðàâî íà:
 1. (èçì. - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) ñðî÷íà ïðîôåñèîíàëíà ïåíñèÿ çà ðàííî ïåíñèîíèðàíå ïðè óñëîâèÿòà íà ÷ë. 168; 
2. (äîï. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., èçì., áð. 67 îò 2003 ã., áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.07.2009 ã.) åäíîêðàòíî èçïëàùàíå äî 50 íà ñòî îò ñðåäñòâàòà, íàòðóïàíè ïî èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà, ïðè ïîæèçíåíî òðàéíî íàìàëåíà ðàáîòîñïîñîáíîñò íàä 70,99 íà ñòî;
 3. (èçì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) åäíîêðàòíî èëè ðàçñðî÷åíî èçïëàùàíå íà ñóìè íà íàñëåäíèöèòå íà ïî÷èíàëî îñèãóðåíî ëèöå èëè íà ïåíñèîíåð ïðè óñëîâèÿòà è ïî ðåäà íà òîçè äÿë.
 (2) (Îòì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.).
 Ïðàâèëíèê çà îðãàíèçàöèÿòà è äåéíîñòòà íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî 
ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå
   ×ë. 143. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Ïðàâèëíèêúò çà îðãàíèçàöèÿòà è äåéíîñòòà íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ñå ïðèåìà îò óïðàâèòåëíèòå îðãàíè íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî.
 (2) Ïðàâèëíèêúò çà îðãàíèçàöèÿòà è äåéíîñòòà íà ïåíñèîííèÿ ôîíä òðÿáâà äà ñúäúðæà:
 1. íàèìåíîâàíèåòî íà ôîíäà;
 2. íàèìåíîâàíèåòî, ñåäàëèùåòî è àäðåñà íà óïðàâëåíèå íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî, êîåòî ãî óïðàâëÿâà;
 3. óñëîâèÿòà çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå, äèôåðåíöèðàíî çà ïðîôåñèîíàëåí è çà óíèâåðñàëåí ïåíñèîíåí ôîíä;
 4. (èçì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) óñëîâèÿòà è ðåäà çà ñêëþ÷âàíå íà îñèãóðèòåëíè èëè ïåíñèîííè äîãîâîðè, ðåäà çà èçìåíåíèÿòà è äîïúëíåíèÿòà â òÿõ è óñëîâèÿòà çà òÿõíîòî ïðåêðàòÿâàíå;
 5. (èçì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) óñëîâèÿòà è ðåäà çà âîäåíå íà èíäèâèäóàëíè ïàðòèäè è çà ïðåäîñòàâÿíå íà îñèãóðåíîòî ëèöå íà èçâëå÷åíèÿ îò òÿõ;
 6. (äîï. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) ïåðèîäà è íà÷èíà çà ðàçïðåäåëÿíå íà äîõîäèòå îò èíâåñòèöèè è îñíîâíèòå öåëè è îãðàíè÷åíèÿ íà èíâåñòèöèîííàòà ïîëèòèêà íà ôîíäà;
 7. ðàçìåðà íà òàêñèòå è óäðúæêèòå, ñúáèðàíè îò ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî;
 8. óñëîâèÿòà, ðåäà è ñðîêîâåòå çà èçïëàùàíå íà ïåíñèèòå è íà åäíîêðàòíèòå èëè ðàçñðî÷åíèòå ïëàùàíèÿ;
 9. óñëîâèÿòà, ðåäà è ñðîêîâåòå çà ïðåõâúðëÿíå íà íàòðóïàíèòå ñðåäñòâà ïî èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà;
 10. óñëîâèÿòà è ðåäà çà èçâúðøâàíå íà èçìåíåíèÿ è äîïúëíåíèÿ â ïðàâèëíèêà;
 11. èçðè÷íî óïîìåíàâàíå íà íà÷èíà è ðåäà çà îáÿâè è ñúîáùåíèÿ, ñâúðçàíè ñ äåéíîñòòà íà ïåíñèîííèÿ ôîíä;
 12. ìåòîäèòå è ïåðèîäè÷íîñòòà íà îöåíêà íà àêòèâèòå íà ôîíäà;
 13. (äîï. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) ïðàâàòà è çàäúëæåíèÿòà íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî, íà ëèöàòà ïî ÷ë. 123ã, àë. 2, íà îñèãóðåíîòî ëèöå, ðàáîòîäàòåëèòå è äðóãèòå îñèãóðèòåëè;
 14. (íîâà - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) ðåäà è íà÷èíà çà ôîðìèðàíå íà ðåçåðâ çà èçïëàùàíå íà ïîæèçíåíè ïåíñèè;
 15. (íîâà - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) ðåäà è íà÷èíà çà ãàðàíòèðàíå íà ìèíèìàëíî ðàâíèùå íà äîõîäíîñò îò èíâåñòèðàíå íà ñðåäñòâàòà íà îñèãóðåíèòå ëèöà.
 Èçìåíåíèå è äîïúëíåíèå íà ïðàâèëíèêà íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî 
ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå
   ×ë. 144. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 8 îò 2003 ã., â ñèëà îò 1.03.2003 ã., áð. 67 îò 2003 ã.) Èçìåíåíèÿòà è äîïúëíåíèÿòà íà ïðàâèëíèêà ïî ÷ë. 143, àë. 2 ñå îäîáðÿâàò îò çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà. Çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà ñå ïðîèçíàñÿ â ñðîê îò åäèí ìåñåö îò ïîëó÷àâàíåòî íà çàÿâëåíèåòî. Çàÿâèòåëÿò ñå óâåäîìÿâà ïèñìåíî çà âçåòîòî ðåøåíèå â 7-äíåâåí ñðîê.
 (2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî óâåäîìÿâà îñèãóðåíèòå ëèöà çà êîíêðåòíèòå èçìåíåíèÿ è äîïúëíåíèÿ â ïðàâèëíèêà çà îðãàíèçàöèÿòà è äåéíîñòòà íà ïåíñèîííèÿ ôîíä ëè÷íî èëè ÷ðåç ïóáëèêàöèÿ â äâà öåíòðàëíè âñåêèäíåâíèêà â åäíîñåäìè÷åí ñðîê îò ïîëó÷àâàíå íà ðåøåíèåòî íà çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà.
 Ðàçðåøåíèå çà óïðàâëåíèå íà ïåíñèîíåí ôîíä
   ×ë. 145. (Èçì. - ÄÂ, áð. 8 îò 2003 ã., áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Ðàçðåøåíèåòî çà óïðàâëåíèå íà óíèâåðñàëåí èëè íà ïðîôåñèîíàëåí ôîíä ñå èçäàâà îò çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà. Çà ïîëó÷àâàíå íà ðàçðåøåíèå ëèöåíçèðàíîòî ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî ïîäàâà äî êîìèñèÿòà ïèñìåíî èñêàíå, êúì êîåòî ïðèëàãà:
 1. ðåøåíèåòî íà îáùîòî ñúáðàíèå íà ëèöåíçèðàíîòî ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî çà ó÷ðåäÿâàíå íà óíèâåðñàëåí èëè ïðîôåñèîíàëåí ïåíñèîíåí ôîíä;
 2. ïðàâèëíèêà çà îðãàíèçàöèÿòà è äåéíîñòòà íà óíèâåðñàëíèÿ èëè íà ïðîôåñèîíàëíèÿ ïåíñèîíåí ôîíä;
 3. àêòþåðñêè ðàç÷åòè çà ïðåäëàãàíèòå ïåíñèîííè ñõåìè è èìåíàòà è ëè÷íèòå äàííè íà àêòþåðà;
 4. îáðàçöè íà îñèãóðèòåëíè è ïåíñèîííè äîãîâîðè;
 5. ïðåäâàðèòåëíè äîãîâîðè ñ áàíêà-ïîïå÷èòåë è èíâåñòèöèîíåí ïîñðåäíèê;
 6. ôèíàíñîâ îò÷åò íà äðóæåñòâîòî êúì ïîñëåäíî ÷èñëî íà ïðåäõîäíèÿ ìåñåö;
 7. ñïðàâêà çà ïðîãðàìíà è òåõíè÷åñêà îáåçïå÷åíîñò íà èíôîðìàöèîííàòà ñèñòåìà íà äðóæåñòâîòî;
 8. ñïðàâêà çà îðãàíèçàöèîííàòà ñòðóêòóðà íà äðóæåñòâîòî è íåãîâàòà êàäðîâà îáåçïå÷åíîñò;
 9. (èçì. - ÄÂ, áð. 34 îò 2006 ã., áð. 22 îò 2015 ã., â ñèëà îò 24.03.2015 ã.) èíâåñòèöèîííàòà ïîëèòèêà íà óíèâåðñàëíèÿ, ñúîòâåòíî íà ïðîôåñèîíàëíèÿ ïåíñèîíåí ôîíä;
 10. (íîâà – ÄÂ, áð. 22 îò 2015 ã., â ñèëà îò 24.03.2015 ã.) ïðàâèëàòà ïî ÷ë. 179â, àë. 1.
 (2) Çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà ìîæå äà èçèñêâà è äðóãè äàííè è äîïúëíèòåëíà èíôîðìàöèÿ âúâ âðúçêà ñ äîêóìåíòèòå ïî àë. 1 è äà îïðåäåëÿ ñðîê çà ïðåäîñòàâÿíåòî èì.
 Ñðîê çà ðàçãëåæäàíå íà èñêàíåòî çà ðàçðåøåíèå çà óïðàâëåíèå íà ïåíñèîíåí ôîíä
   ×ë. 146. (Èçì. - ÄÂ, áð. 8 îò 2003 ã., â ñèëà îò 1.03.2003 ã., áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà ñå ïðîèçíàñÿ ñ ðåøåíèå â åäíîìåñå÷åí ñðîê îò ïîäàâàíå íà èñêàíåòî ïî ÷ë. 145, à êîãàòî ñå ïîèñêàò äîïúëíèòåëíè ñâåäåíèÿ è äîêóìåíòè - â åäíîìåñå÷åí ñðîê îò ïðåäîñòàâÿíåòî èì.
 (2) Ïðè ïðèåòî èñêàíå çà èçäàâàíå íà ðàçðåøåíèå ñ ëèïñâàùè èëè íåðåäîâíè äîêóìåíòè çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà óâåäîìÿâà â 14-äíåâåí ñðîê ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî çà íåèçïðàâíîñòèòå è îïðåäåëÿ ñðîê çà îòñòðàíÿâàíåòî èì.
 (3) Çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà óâåäîìÿâà ïèñìåíî çàÿâèòåëÿ çà ðåøåíèåòî ïî àë. 1 â 7-äíåâåí ñðîê îò âçåìàíåòî ìó.
 Îòêàç çà äàâàíå íà ðàçðåøåíèå çà óïðàâëåíèå íà ïåíñèîíåí ôîíä
  ×ë. 147. (Èçì. - ÄÂ, áð. 8 îò 2003 ã., â ñèëà îò 1.03.2003 ã., áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà îòêàçâà äà äàäå ðàçðåøåíèå, êîãàòî:
 1. ñëåä èçòè÷àíåòî íà îïðåäåëåíèÿ ñðîê ïî ÷ë. 146, àë. 1 è 2 íå ñà ïðåäñòàâåíè äîïúëíèòåëíèòå äîêóìåíòè èëè ñâåäåíèÿ èëè íå ñà îòñòðàíåíè íåèçïðàâíîñòèòå;
 2. íå ñà èçïúëíåíè èçèñêâàíèÿòà íà òîçè êîäåêñ;
 3. ëèïñâà íåîáõîäèìàòà ôèíàíñîâà, êàäðîâà èëè èíôîðìàöèîííà îáåçïå÷åíîñò íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî.
 (2) Â ñëó÷àé íà îòêàç ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî ìîæå äà íàïðàâè íîâî èñêàíå çà ïîëó÷àâàíå íà ðàçðåøåíèå çà óïðàâëåíèå íà óíèâåðñàëåí èëè ïðîôåñèîíàëåí ïåíñèîíåí ôîíä íå ïî-ðàíî îò 6 ìåñåöà îò äàòàòà íà îòêàçà.
 Âïèñâàíå â ñúäà
   ×ë. 148. (Èçì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Îêðúæíèÿò ñúä ïî ñåäàëèùåòî íà ôîíäà âïèñâà â ðåãèñòúðà ñè ñúîòâåòíî óíèâåðñàëíèÿ èëè ïðîôåñèîíàëíèÿ ôîíä, àêî ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî å ïîäàëî çàÿâëåíèå çà âïèñâàíå â 6-ìåñå÷åí ñðîê îò ïîëó÷àâàíå íà ðàçðåøåíèåòî îò çàìåñòíèê- ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà.
 (2) Çàÿâëåíèåòî çà âïèñâàíå â ñúäà ñúäúðæà:
 1. íàèìåíîâàíèåòî, ñåäàëèùåòî è àäðåñà íà óïðàâëåíèå íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî;
 2. íàèìåíîâàíèåòî íà ïåíñèîííèÿ ôîíä;
 3. òðèòå èìåíà è ÅÃÍ íà ëèöàòà, êîèòî óïðàâëÿâàò è ïðåäñòàâëÿâàò ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî.
 (3) Óíèâåðñàëíèÿò èëè ïðîôåñèîíàëíèÿò ôîíä ñå âïèñâàò â ðåãèñòúðà íà îêðúæíèÿ ñúä ïî íåãîâîòî ñåäàëèùå.
 (4) Ôîíäúò çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå âúçíèêâà êàòî þðèäè÷åñêî ëèöå îò äåíÿ íà âïèñâàíåòî â ðåãèñòúðà íà ñúäà.
 Îòíåìàíå íà ðàçðåøåíèåòî çà óïðàâëåíèå íà ôîíä
   ×ë. 149. (Èçì. - ÄÂ, áð. 8 îò 2003 ã., â ñèëà îò 1.03.2003 ã., áð. 67 îò 2003 ã.) Çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà îòíåìà ðàçðåøåíèåòî çà óïðàâëåíèå íà óíèâåðñàëåí èëè ïðîôåñèîíàëåí ôîíä ïðè:
 1. êîíñòàòèðàíå, ÷å äîêóìåíòèòå, ïîñëóæèëè êàòî îñíîâàíèå çà èçäàâàíåòî íà ðàçðåøåíèåòî, ñúäúðæàò íåâåðíè äàííè;
 2. íåïîäàâàíå íà çàÿâëåíèåòî çà âïèñâàíå â ñúäà â 6-ìåñå÷åí ñðîê îò ïîëó÷àâàíå íà ðàçðåøåíèåòî çà óïðàâëåíèå íà óíèâåðñàëåí èëè ïðîôåñèîíàëåí ôîíä;
 3. ïðåîáðàçóâàíå íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî, êîãàòî óïðàâëåíèåòî íà ôîíäà ïðåìèíàâà êúì äðóãî ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî;
 4. ïðåêðàòÿâàíå íà ôîíäà ïîðàäè âëèâàíå â èëè ñëèâàíå ñ äðóã ôîíä çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå;
 5. íàëè÷èå íà ðåàëíà è íåïîñðåäñòâåíà çàïëàõà çà èíòåðåñèòå íà îñèãóðåíèòå ëèöà;
 6. îòíåìàíå íà ïåíñèîííàòà ëèöåíçèÿ íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî, óïðàâëÿâàùî ôîíäà.
 Íåîáõîäèìè äîêóìåíòè çà âïèñâàíå
   ×ë. 150. (1) Çà âïèñâàíå íà óíèâåðñàëåí è/èëè íà ïðîôåñèîíàëåí ïåíñèîíåí ôîíä ïðåä ñúäà ñå ïðåäñòàâÿò ñëåäíèòå äîêóìåíòè:
 1. (èçì. - ÄÂ, áð. 8 îò 2003 ã., â ñèëà îò 1.03.2003 ã., áð. 67 îò 2003 ã.) ðàçðåøåíèå çà óïðàâëåíèå íà óíèâåðñàëåí èëè ïðîôåñèîíàëåí ïåíñèîíåí ôîíä;
 2. (èçì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) ïðàâèëíèêúò çà îðãàíèçàöèÿòà è äåéíîñòòà íà óíèâåðñàëíèÿ èëè íà ïðîôåñèîíàëíèÿ ïåíñèîíåí ôîíä;
 3. óñòàâúò íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî, êîåòî óïðàâëÿâà è ïðåäñòàâëÿâà ïåíñèîííèÿ ôîíä;
 4. (èçì. - ÄÂ, áð. 34 îò 2006 ã.) àêòóàëíî óäîñòîâåðåíèå çà âïèñâàíåòî â òúðãîâñêèÿ ðåãèñòúð íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî;
 5. (èçì. - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã.) ñïèñúê íà ÷ëåíîâåòå íà óïðàâèòåëíèòå îðãàíè íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî;
 6. ïåíñèîííà ëèöåíçèÿ íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî;
 7. (èçì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) ðåøåíèåòî íà îáùîòî ñúáðàíèå íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî çà ó÷ðåäÿâàíå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå;
 8. òðèòå èìåíà è åäèííèÿò ãðàæäàíñêè íîìåð íà ëèöàòà, êîèòî óïðàâëÿâàò è ïðåäñòàâëÿâàò ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî.
 (2) Â ñúäåáíèÿ ðåãèñòúð ñå âïèñâàò íàèìåíîâàíèåòî íà óíèâåðñàëíèÿ è/èëè íà ïðîôåñèîíàëíèÿ ïåíñèîíåí ôîíä; íàèìåíîâàíèåòî, ñåäàëèùåòî è àäðåñúò íà óïðàâëåíèå íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî, ó÷ðåäèëî ôîíäà; íà÷èíúò íà ïðåäñòàâëÿâàíå îò ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî.
 Ñðîê çà ïðîèçíàñÿíå íà ñúäà
   ×ë. 151. Ñúäúò ðàçãëåæäà çàÿâëåíèåòî çà âïèñâàíå â 14-äíåâåí ñðîê îò äàòàòà íà ïîäàâàíåòî ìó.
 Îòêàç çà âïèñâàíå
  ×ë. 152. Ñúäúò îòêàçâà äà èçâúðøè âïèñâàíåòî, àêî íå ñà èçïúëíåíè èçèñêâàíèÿòà, îïðåäåëåíè â òîçè äÿë.
 Çàäúëæåíèå çà ïðåäñòàâÿíå íà ïðåïèñ îò ñúäåáíîòî ðåøåíèå
  ×ë. 153. (Èçì. - ÄÂ, áð. 8 îò 2003 ã., áð. 67 îò 2003 ã.) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî å äëúæíî äà ïðåäñòàâè íà êîìèñèÿòà çàâåðåí ïðåïèñ îò ñúäåáíîòî ðåøåíèå çà âïèñâàíå â 7-äíåâåí ñðîê îò ïîëó÷àâàíåòî ìó.
 Îòãîâîðíîñò çà ðàçõîäèòå ïî âïèñâàíåòî
  ×ë. 154. Âñè÷êè ðàçõîäè ïî âïèñâàíåòî íà óíèâåðñàëíèÿ è/èëè íà ïðîôåñèîíàëíèÿ ïåíñèîíåí ôîíä è âñè÷êè ïðåäïðèåòè äåéñòâèÿ çà öåëèòå íà íåãîâîòî ó÷ðåäÿâàíå è âïèñâàíå ñå èçâúðøâàò îò èìåòî è çà ñìåòêà íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî.
 Çàäúëæåíèÿ íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî ñëåä îòíåìàíå íà ðàçðåøåíèåòî 
çà óïðàâëåíèå íà ïåíñèîíåí ôîíä
   ×ë. 154à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Ñëåä îòíåìàíå íà ðàçðåøåíèåòî çà óïðàâëåíèå íà óíèâåðñàëåí èëè ïðîôåñèîíàëåí ïåíñèîíåí ôîíä ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî íå ìîæå äà ñêëþ÷âà íîâè äîãîâîðè è äà ïðåäëàãà íîâè óñëîâèÿ çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå, êàêòî è äà èçìåíÿ óñëîâèÿòà ïî ñêëþ÷åíè îñèãóðèòåëíè äîãîâîðè çà ñúîòâåòíèÿ ôîíä.
 (2) Îòíåìàíåòî íà ðàçðåøåíèåòî çà óïðàâëåíèå íà óíèâåðñàëåí èëè ïðîôåñèîíàëåí ïåíñèîíåí ôîíä íå îñâîáîæäàâà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî îò çàäúëæåíèÿòà ìó ïî ñêëþ÷åíèòå äîãîâîðè.
 Çàäúëæåíèå íà çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà ñëåä îòíåìàíå íà ðàçðåøåíèåòî 
çà óïðàâëåíèå íà ïåíñèîíåí ôîíä
  ×ë. 154á. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà èçïðàùà ñúîáùåíèå çà îòíåìàíå íà ðàçðåøåíèåòî çà óïðàâëåíèå íà óíèâåðñàëåí èëè ïðîôåñèîíàëåí ïåíñèîíåí ôîíä äî ñúäà, èçâúðøèë âïèñâàíåòî, îáíàðîäâà ñúîáùåíèåòî â "Äúðæàâåí âåñòíèê" è ãî ïóáëèêóâà íàé-ìàëêî â äâà öåíòðàëíè âñåêèäíåâíèêà.
 Ïîïå÷èòåëñêè ñúâåò
  ×ë. 155. (1) Èíòåðåñèòå íà îñèãóðåíèòå âúâ ôîíäîâåòå ñå ïðåäñòàâëÿâàò îò ïîïå÷èòåëñêè ñúâåò.
 (2) Â ñúñòàâà íà ïîïå÷èòåëñêèÿ ñúâåò âëèçàò ïî ðàâåí áðîé ïðåäñòàâèòåëè íà íàöèîíàëíî ïðåäñòàâåíèòå îðãàíèçàöèè íà ðàáîòíèöèòå è ñëóæèòåëèòå è íà ðàáîòîäàòåëèòå è åäèí ïðåäñòàâèòåë íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî.
 (3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 8 îò 2003 ã., áð. 67 îò 2003 ã.) Ïðàâàòà è çàäúëæåíèÿòà íà ïîïå÷èòåëñêèÿ ñúâåò ñå ðåãëàìåíòèðàò ñ àêò íà Ìèíèñòåðñêèÿ ñúâåò ïî ïðåäëîæåíèå íà êîìèñèÿòà.
 (4) Ïðåäëîæåíèÿòà è ðåøåíèÿòà íà ïîïå÷èòåëñêèÿ ñúâåò èìàò ïðåïîðú÷èòåëåí õàðàêòåð çà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî.
 Íàäçîð
   ×ë. 156. (Èçì. - ÄÂ, áð. 8 îò 2003 ã., îòì., áð. 67 îò 2003 ã.).
 Ãëàâà åäèíàäåñåòà
ÎÑÈÃÓÐÈÒÅËÍÈ ÂÍÎÑÊÈ

 Âèä è ðàçìåð íà îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè
   ×ë. 157. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 112 îò 2004 ã.) Ðàçìåðúò íà îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå å:
 1. çà óíèâåðñàëåí ïåíñèîíåí ôîíä:
 à) çà 2005 ã. - 3 íà ñòî;
 á) çà 2006 ã. - 4 íà ñòî;
 â) îò 2007 ã. - 5 íà ñòî;
 ã) (íîâà - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) îò 2017 ã. - 7 íà ñòî;
 2. çà ïðîôåñèîíàëåí ïåíñèîíåí ôîíä:
 à) 12 íà ñòî - çà ëèöàòà, ðàáîòåùè ïðè óñëîâèÿòà íà I êàòåãîðèÿ òðóä;
 á) 7 íà ñòî - çà ëèöàòà, ðàáîòåùè ïðè óñëîâèÿòà íà II êàòåãîðèÿ òðóä.
 (2) (Íîâà - ÄÂ, áð. 112 îò 2004 ã., îòì., áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã.). 
(3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., ïðåäèøíà àë. 2, áð. 112 îò 2004 ã., èçì., áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.) Îò 1 ÿíóàðè 2009 ã. âíîñêèòå çà óíèâåðñàëíè ïåíñèîííè ôîíäîâå ñå ðàçïðåäåëÿò ìåæäó îñèãóðèòåëèòå è îñèãóðåíèòå ëèöà, êàêòî ñëåäâà:
 1. (äîï. - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) çà ñìåòêà íà îñèãóðåíîòî ëèöå - 2,2 íà ñòî, à îò 1 ÿíóàðè 2017 ã. - 2,8 íà ñòî;
 2. (äîï. - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) çà ñìåòêà íà îñèãóðèòåëÿ - 2,8 íà ñòî, à îò 1 ÿíóàðè 2017 ã. - 4,2 íà ñòî.
 (4) (Ïðåäèøíà àë. 3 - ÄÂ, áð. 112 îò 2004 ã., äîï., áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã.) Âíîñêèòå çà ïðîôåñèîíàëíèòå ïåíñèîííè ôîíäîâå ñà èçöÿëî çà ñìåòêà íà îñèãóðèòåëèòå, à çà ëèöàòà ïî ÷ë. 4à, àë. 1 ñà èçöÿëî çà òÿõíà ñìåòêà.
 (5) (Ïðåäèøíà àë. 4 - ÄÂ, áð. 112 îò 2004 ã., äîï., áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã., èçì., áð. 100 îò 2011 ã., â ñèëà îò 1.01.2012 ã.) Ñàìîîñèãóðÿâàùèòå ñå ëèöà è ëèöàòà ïî ÷ë. 4à, àë. 1 ñå îñèãóðÿâàò â óíèâåðñàëåí ïåíñèîíåí ôîíä èçöÿëî çà ñâîÿ ñìåòêà.
 (6) (Íîâà - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., ïðåäèøíà àë. 5, áð. 112 îò 2004 ã., èçì., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) Îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ñå âíàñÿò âúðõó äîõîäèòå, çà êîèòî ñå äúëæàò îñèãóðèòåëíè âíîñêè çà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå, ñ èçêëþ÷åíèå íà ÷ë. 9, àë. 6 è 7. 
(7) (Íîâà - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., ïðåäèøíà àë. 6, áð. 112 îò 2004 ã.) Îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå â ïðîôåñèîíàëåí ïåíñèîíåí ôîíä çà ëèöàòà, êîèòî ïîëó÷àâàò ïåíñèÿ çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ è âúçðàñò, ñå ïðåâåæäàò âúâ ôîíä "Ïåíñèè" íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå.
 Ïðåâåæäàíå íà îñèãóðèòåëíà âíîñêà
   ×ë. 158. (Äîï. - ÄÂ, áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã.) Îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ñå ïðåâåæäàò åäíîâðåìåííî ñ îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè çà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå. Îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè íà ëèöàòà ïî ÷ë. 4à, àë. 1 ñå óäúðæàò è âíàñÿò ïî ðåäà íà ÷ë. 4à, àë. 7.
 Ñúáèðàíå íà îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè
   ×ë. 159. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 105 îò 2005 ã., áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã.) Îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå è ëèõâè êúì òÿõ ñå ñúáèðàò îò Íàöèîíàëíàòà àãåíöèÿ çà ïðèõîäèòå.
 (2) (Íîâà - ÄÂ, áð. 94 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) Îñèãóðèòåëèòå è ñàìîîñèãóðÿâàùèòå ñå ëèöà âíàñÿò îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè ïî àë. 1 ïî ñúîòâåòíàòà ñìåòêà çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå íà êîìïåòåíòíàòà òåðèòîðèàëíà äèðåêöèÿ íà Íàöèîíàëíàòà àãåíöèÿ çà ïðèõîäèòå.
 (3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 105 îò 2005 ã., ïðåäèøíà àë. 2, áð. 94 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) Îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè ïî àë. 1 ñå ïðåâåæäàò â ñïåöèàëèçèðàíà ñìåòêà çà çàäúëæèòåëíî äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå íà Íàöèîíàëíàòà àãåíöèÿ çà ïðèõîäèòå.
 (4) (Èçì. - ÄÂ, áð. 105 îò 2005 ã., îòì., áð. 56 îò 2006 ã., íîâà, áð. 94 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã., èçì., áð. 98 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.12.2013 ã., áð. 18 îò 2014 ã., â ñèëà îò 4.03.2014 ã.) Ïðè íàëè÷èå íà íÿêîëêî çàäúëæåíèÿ, äî çàïî÷âàíå íà ïðèíóäèòåëíîòî èì ñúáèðàíå, äëúæíèêúò ìîæå äà çàÿâè êîå îò òÿõ ïîãàñÿâà. Àêî íå å çàÿâèë òîâà, ïîãàñÿâàíåòî ñå èçâúðøâà ïî ðåäà íà ÷ë. 169, àë. 5 è 6 îò Äàíú÷íî-îñèãóðèòåëíèÿ ïðîöåñóàëåí êîäåêñ.
 (5) (Èçì. - ÄÂ, áð. 105 îò 2005 ã., îòì., áð. 56 îò 2006 ã., íîâà, áð. 94 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.07.2013 ã.) Ïðè íåñúîòâåòñòâèå ìåæäó ïîäàäåíèòå äàííè çà îñèãóðåíèòå ëèöà è âíåñåíèòå îñèãóðèòåëíè âíîñêè çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïðåâîäèòå êúì ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî ñå èçâúðøâàò ïðîïîðöèîíàëíî íà îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè çà ëèöàòà, èç÷èñëåíè ñúãëàñíî äàííèòå ïî ÷ë. 5, àë. 4, ò. 1. 
(6) (Èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., áð. 105 îò 2005 ã., ïðåäèøíà àë. 3, áð. 94 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) Íàöèîíàëíàòà àãåíöèÿ çà ïðèõîäèòå ïðåâåæäà ïîëó÷åíèòå âíîñêè â ñðîê äî 30 äíè îò ïîñòúïâàíåòî èì îò ñïåöèàëèçèðàíàòà ñìåòêà ïî ñìåòêà íà ñúîòâåòíèÿ ïåíñèîíåí ôîíä, ïîñî÷åíà îò ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî, êîåòî ãî óïðàâëÿâà.
 (7) (Èçì. - ÄÂ, áð. 105 îò 2005 ã., áð. 56 îò 2006 ã., ïðåäèøíà àë. 6, èçì., áð. 94 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) Çà íåîñíîâàòåëíî çàáàâÿíå íà ïðåâîäà íà ñóìèòå ïî àë. 6 Íàöèîíàëíàòà àãåíöèÿ çà ïðèõîäèòå äúëæè çàêîííà ëèõâà çà ïåðèîäà íà çàáàâÿíåòî.
 (8) (Èçì. - ÄÂ, áð. 105 îò 2005 ã., ïðåäèøíà àë. 7, áð. 94 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) Âçàèìîîòíîøåíèÿòà ìåæäó Íàöèîíàëíàòà àãåíöèÿ çà ïðèõîäèòå è ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî ñå óðåæäàò ñ äîãîâîð.
 (9) (Èçì. - ÄÂ, áð. 105 îò 2005 ã., ïðåäèøíà àë. 8, áð. 94 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî íîñè îòãîâîðíîñò ïðåä îñèãóðåíèòå ëèöà ñàìî çà ðåàëíî ïðåâåäåíèòå îò Íàöèîíàëíàòà àãåíöèÿ çà ïðèõîäèòå îñèãóðèòåëíè âíîñêè.
 Ãëàâà äâàíàäåñåòà
ÄÀÍÚ×ÍÈ ÎÁËÅÊ×ÅÍÈß

 Îñâîáîæäàâàíå îò äàíúê
   ×ë. 160. (1) Ïðèõîäèòå íà óíèâåðñàëíèÿ è íà ïðîôåñèîíàëíèÿ ïåíñèîíåí ôîíä íå ñå îáëàãàò ñ äàíúê ïî ðåäà íà Çàêîíà çà êîðïîðàòèâíîòî ïîäîõîäíî îáëàãàíå. 
(2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 95 îò 2006 ã., â ñèëà îò 1.01.2007 ã.) Ïðèõîäèòå îò èíâåñòèðàíå íà àêòèâèòå íà óíèâåðñàëíèÿ è íà ïðîôåñèîíàëíèÿ ïåíñèîíåí ôîíä, ðàçïðåäåëåíè ïî èíäèâèäóàëíèòå ïàðòèäè íà îñèãóðåíèòå ëèöà, íå ñå îáëàãàò ñ äàíúê ïî ñìèñúëà íà Çàêîíà çà äàíúöèòå âúðõó äîõîäèòå íà ôèçè÷åñêèòå ëèöà. 
(3) Óñëóãèòå ïî äîïúëíèòåëíîòî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå íå ñå îáëàãàò ñ äàíúê ïî ðåäà íà Çàêîíà çà äàíúê âúðõó äîáàâåíàòà ñòîéíîñò. 
(4) Ôèíàíñîâèÿò ðåçóëòàò íà ëèöåíçèðàíèòå äðóæåñòâà çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ñå íàìàëÿâà ñ ïåíñèîííèÿ ðåçåðâ, ôîðìèðàí ïî óñëîâèÿòà íà ÷ë. 192, àë. 2, êàêòî è ñ äîõîäà îò íåãîâîòî èíâåñòèðàíå.
 Ïðèñïàäàíå íà ëè÷íèòå âíîñêè îò îáëàãàåìèÿ äîõîä
   ×ë. 161. Ëè÷íèòå îñèãóðèòåëíè âíîñêè çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå â óíèâåðñàëåí ïåíñèîíåí ôîíä îò ôèçè÷åñêèòå ëèöà ñå ïðèñïàäàò îò äîõîäà èì ïðåäè äàíú÷íîòî îáëàãàíå ïî íà÷èí, ðåä è â ðàçìåðè, îïðåäåëåíè ñúñ Çàêîíà çà äàíúöèòå âúðõó äîõîäèòå íà ôèçè÷åñêèòå ëèöà.
 Âíîñêè çà ðàçõîä
   ×ë. 162. Âíîñêèòå íà ðàáîòîäàòåëèòå çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ñå ïðèçíàâàò çà ðàçõîä çà äåéíîñòòà ïî Çàêîíà çà êîðïîðàòèâíîòî ïîäîõîäíî îáëàãàíå.
 Ãëàâà òðèíàäåñåòà
ÏÐÀÂÀ ÍÀ ÎÑÈÃÓÐÅÍÈÒÅ ËÈÖÀ

 Îãðàíè÷åíèÿ çà îñèãóðÿâàíå â ïåíñèîíåí ôîíä
   ×ë. 163. Îñèãóðåíèòå ëèöà èìàò ïðàâî äà ñå îñèãóðÿâàò ñàìî â åäèí óíèâåðñàëåí è/èëè â åäèí ïðîôåñèîíàëåí ïåíñèîíåí ôîíä.
 Îñâîáîæäàâàíå îò îòãîâîðíîñò çà çàäúëæåíèÿ
   ×ë. 164. Îñèãóðåíèòå ëèöà è ïåíñèîííèÿò ôîíä íå îòãîâàðÿò çà çàäúëæåíèÿòà íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî, êîåòî ãî å ó÷ðåäèëî è ãî óïðàâëÿâà.
 Ïðàâà íà îñèãóðåíèòå ëèöà
   ×ë. 165. (Èçì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Îñèãóðåíèòå ëèöà â óíèâåðñàëåí ïåíñèîíåí ôîíä èìàò ïðàâî íà äîïúëíèòåëíà ïîæèçíåíà ïåíñèÿ çà ñòàðîñò, à îñèãóðåíèòå â ïðîôåñèîíàëåí ïåíñèîíåí ôîíä - íà ñðî÷íà ïðîôåñèîíàëíà ïåíñèÿ çà ðàííî ïåíñèîíèðàíå.
 (2) Ïåíñèèòå ïî àë. 1 ñà ëè÷íè.
 Âèäîâå ïåíñèè
   ×ë. 166. (Îòì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.).
 Ïðàâî íà äîïúëíèòåëíà ïîæèçíåíà ïåíñèÿ çà ñòàðîñò
   ×ë. 167. (Èçì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Ïðàâîòî íà äîïúëíèòåëíà ïîæèçíåíà ïåíñèÿ çà ñòàðîñò âúçíèêâà, êîãàòî îñèãóðåíèÿò ïðèäîáèå ïðàâî íà ïåíñèÿ çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ è âúçðàñò ïðè óñëîâèÿòà íà ÷àñò ïúðâà îò òîçè êîäåêñ.
 (2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) Ïî æåëàíèå íà îñèãóðåíèÿ ôîíäúò çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ìîæå äà èçïëàùà äîïúëíèòåëíà ïîæèçíåíà ïåíñèÿ çà ñòàðîñò ïåò ãîäèíè ïðåäè íàâúðøâàíå íà âúçðàñòòà çà ïðèäîáèâàíå ïðàâî íà ïåíñèÿ çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ è âúçðàñò ïî ÷ë. 68, àë. 1, ïðè óñëîâèå ÷å íàòðóïàíèòå ñðåäñòâà ïî èíäèâèäóàëíàòà ìó ïàðòèäà ïîçâîëÿâàò îòïóñêàíå íà òàêàâà ïåíñèÿ â ðàçìåð íå ïî-ìàëúê îò ðàçìåðà íà ìèíèìàëíàòà ïåíñèÿ çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ è âúçðàñò ïî ÷ë. 68, àë. 1.
 Ïðàâî íà ïðîôåñèîíàëíà ïåíñèÿ
   ×ë. 168. (Èçì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., áð. 112 îò 2004 ã., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) (1) (Èçì. – ÄÂ, áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Îò 1 ÿíóàðè 2016 ã. îñèãóðåíèòå ëèöà â ïðîôåñèîíàëåí ïåíñèîíåí ôîíä ïðèäîáèâàò ïðàâî íà ïåíñèÿ çà ðàííî ïåíñèîíèðàíå ïðè:
 1. íå ïî-ìàëêî îò 10 ãîäèíè îñèãóðèòåëåí ñòàæ ïðè óñëîâèÿòà íà ïúðâà êàòåãîðèÿ òðóä è âúçðàñò 12 ãîäèíè è 6 ìåñåöà çà æåíèòå è 10 ãîäèíè è 6 ìåñåöà çà ìúæåòå ïî-íèñêà îò âúçðàñòòà ïî ÷ë. 68, àë. 1; 
2. íå ïî-ìàëêî îò 15 ãîäèíè îñèãóðèòåëåí ñòàæ ïðè óñëîâèÿòà íà âòîðà êàòåãîðèÿ òðóä è âúçðàñò 7 ãîäèíè è 6 ìåñåöà çà æåíèòå è 5 ãîäèíè è 6 ìåñåöà çà ìúæåòå ïî-íèñêà îò âúçðàñòòà ïî ÷ë. 68, àë. 1. 
(2) (Èçì. – ÄÂ, áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Îò 31 äåêåìâðè 2016 ã. âúçðàñòòà ïî àë. 1, ò. 1 è 2 ñå íàìàëÿâà ñ ïî 6 ìåñåöà îò ïúðâî ÷èñëî íà âñÿêà ñëåäâàùà êàëåíäàðíà ãîäèíà äî äîñòèãàíå íà 8 ãîäèíè ïî-íèñêà âúçðàñò çà æåíèòå è ìúæåòå, ðàáîòèëè ïðè óñëîâèÿòà íà ïúðâà êàòåãîðèÿ òðóä, îò âúçðàñòòà ïî ÷ë. 68, àë. 1, è 3 ãîäèíè ïî-íèñêà âúçðàñò çà æåíèòå è ìúæåòå, ðàáîòèëè ïðè óñëîâèÿòà íà âòîðà êàòåãîðèÿ òðóä, îò âúçðàñòòà ïî ÷ë. 68, àë. 1.
 (3) Íàëè÷èåòî íà èçèñêóåìèÿ îñèãóðèòåëåí ñòàæ ñå äîêàçâà ñ óäîñòîâåðåíèå îò Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò.
 Îïðåäåëÿíå ðàçìåðà íà ïåíñèÿòà
   ×ë. 169. (Èçì. - ÄÂ, áð. 8 îò 2003 ã., â ñèëà îò 1.03.2003 ã., áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Ðàçìåðúò íà äîïúëíèòåëíàòà ïîæèçíåíà ïåíñèÿ çà ñòàðîñò ñå îïðåäåëÿ íà áàçàòà íà:
 1. íàòðóïàíèòå ñðåäñòâà ïî èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà;
 2. áèîìåòðè÷íèòå òàáëèöè, îäîáðåíè îò çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà;
 3. òåõíè÷åñêèÿ ëèõâåí ïðîöåíò, îäîáðåí îò çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà.
 (2) Ðàçìåðúò íà ñðî÷íàòà ïðîôåñèîíàëíà ïåíñèÿ çà ðàííî ïåíñèîíèðàíå ñå îïðåäåëÿ íà áàçàòà íà:
 1. íàòðóïàíèòå ñðåäñòâà ïî èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà;
 2. ñðîêà íà ïîëó÷àâàíå;
 3. òåõíè÷åñêèÿ ëèõâåí ïðîöåíò, îäîáðåí îò çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà.
 Ïåíñèîíåí äîãîâîð
   ×ë. 169à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Ïðè ïðèäîáèâàíå ïðàâî íà ïåíñèÿ ïî óñëîâèÿòà íà òîçè äÿë ìåæäó ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî è ïåíñèîíåðà ñå ñêëþ÷âà ïåíñèîíåí äîãîâîð.
 (2) Ïåíñèîííèÿò äîãîâîð çàäúëæèòåëíî ñúäúðæà:
 1. (èçì. - ÄÂ, áð. 39 îò 2005 ã., áð. 34 îò 2006 ã.) íàèìåíîâàíèåòî, ñåäàëèùåòî, àäðåñà íà óïðàâëåíèå, òúðãîâñêàòà ðåãèñòðàöèÿ, íîìåð è äàòà íà ïåíñèîííàòà ëèöåíçèÿ è åäèííèÿ èäåíòèôèêàöèîíåí êîä íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî;
 2. èìåíàòà è ëè÷íèòå äàííè íà ïåíñèîíåðà;
 3. âèäà è ðàçìåðà íà ïåíñèÿòà è íà÷èíà çà íåéíîòî ïðåèç÷èñëÿâàíå;
 4. ñðîêà íà ïîëó÷àâàíå íà ïåíñèÿòà;
 5. ðåäà è íà÷èíà çà èçïëàùàíå íà ïåíñèÿòà;
 6. ïðàâà íà íàñëåäíèöèòå íà ïåíñèîíåðà;
 7. ðåäà è íà÷èíà çà ïðåäîñòàâÿíå íà èíôîðìàöèÿ íà ïåíñèîíåðà;
 8. ðàçõîäè ïî èçïëàùàíåòî íà ïåíñèÿòà;
 9. óñëîâèÿòà çà ïðåêðàòÿâàíå íà äîãîâîðà.
 Ïðàâà íà íàñëåäíèöèòå
   ×ë. 170. (Èçì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Ïðè ñìúðò íà îñèãóðåíîòî ëèöå íà íàñëåäíèöèòå, ïðåæèâåëèÿ ñúïðóã, íèçõîäÿùèòå èëè âúçõîäÿùèòå, ñå èçïëàùàò åäíîêðàòíî èëè ðàçñðî÷åíî íàòðóïàíèòå ñðåäñòâà ïî èíäèâèäóàëíàòà ìó ïàðòèäà, êàòî ñå ñïàçâàò ðåäúò íà íàñëåäÿâàíå è ðàçìåðúò íà íàñëåäñòâåíèòå äÿëîâå, ñúãëàñíî Çàêîíà çà íàñëåäñòâîòî. 
(2) Ïðè ñìúðò íà ïåíñèîíåð íà óíèâåðñàëåí èëè ïðîôåñèîíàëåí ôîíä íà íàñëåäíèöèòå ïî àë. 1 ñå èçïëàùà îñòàòúêúò îò ñðåäñòâàòà ïî èíäèâèäóàëíàòà ìó ïàðòèäà.
 (3) Êîãàòî îñèãóðåíîòî ëèöå èëè ïåíñèîíåðúò íÿìà íàñëåäíèöè ïî àë. 1, íàòðóïàíèòå ñðåäñòâà ïî èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà â óíèâåðñàëåí ôîíä ñå ïðåõâúðëÿò â ïåíñèîííèÿ ðåçåðâ, à íàòðóïàíèòå ñðåäñòâà ïî èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà â ïðîôåñèîíàëåí ôîíä ñå ïðåõâúðëÿò â äúðæàâíèÿ áþäæåò.
 Ïðàâî íà ïðåõâúðëÿíå
   ×ë. 171. (Èçì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Îñèãóðåíîòî ëèöå èìà ïðàâî äà ïðîìåíè ó÷àñòèåòî ñè âúâ ôîíä çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå è äà ïðåõâúðëè íàòðóïàíèòå ñðåäñòâà ïî èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà îò åäèí â äðóã ñúîòâåòåí ôîíä, óïðàâëÿâàí îò äðóãî ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî, àêî ñà èçòåêëè äâå ãîäèíè îò äàòàòà íà ñêëþ÷âàíå íà ïúðâèÿ ìó îñèãóðèòåëåí äîãîâîð èëè îò äàòàòà íà ñëóæåáíîòî ìó ðàçïðåäåëåíèå ñëåä âúçíèêâàíå íà çàäúëæåíèåòî ìó çà îñèãóðÿâàíå.
 (2) Èçâúí ñëó÷àèòå ïî àë. 1 ó÷àñòèåòî âúâ ôîíä çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ìîæå äà ñå ïðîìåíÿ ñëåä èçòè÷àíå íà åäíà ãîäèíà îò ñêëþ÷âàíå íà äîãîâîðà çà îñèãóðÿâàíå â íåãî.
 (3) Îñèãóðåíèòå ëèöà ìîãàò äà ïðîìåíÿò áåç îãðàíè÷åíèå ó÷àñòèåòî ñè âúâ ôîíäà ïðè íåñúãëàñèå ñ èçâúðøåíè ïðîìåíè â ïðàâèëíèêà ìó, àêî â òðèìåñå÷åí ñðîê îò óâåäîìëåíèåòî ïî ÷ë. 144, àë. 2 ïîäàäàò çàÿâëåíèå çà òîâà, îñâåí àêî òåçè ïðîìåíè ïðîèçòè÷àò îò èçìåíåíèå íà íîðìàòèâíàòà óðåäáà.
 (4) (Îòì. - ÄÂ, áð. 112 îò 2003 ã.). 
(5) Ðåäúò è íà÷èíúò çà ïðîìÿíà íà ó÷àñòèåòî âúâ ôîíä è ïðåõâúðëÿíå íà íàòðóïàíèòå ñóìè ïî èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà íà îñèãóðåíîòî ëèöå îò åäèí ôîíä â äðóã ñúîòâåòåí ôîíä çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå, óïðàâëÿâàí îò äðóãî ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî, ñå îïðåäåëÿò ñ íàðåäáà íà êîìèñèÿòà.
 Ïðàâî íà èçòåãëÿíå íà íàáðàíèòå ñóìè
   ×ë. 172. Îñèãóðåíîòî ëèöå èìà ïðàâî ïðè ïåíñèîíèðàíå äà èçòåãëè åäíîêðàòíî èëè äà ïðåõâúðëè íàáðàíèòå ñðåäñòâà ïî èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà îò ïðîôåñèîíàëíèÿ ôîíä â óíèâåðñàëåí ôîíä, àêî íå å ïðèäîáèëî ïðàâî íà ïðîôåñèîíàëíà ïåíñèÿ ïðè óñëîâèÿòà íà ÷ë. 168.
 Ïðàâî íà áåçïëàòíà èíôîðìàöèÿ
   ×ë. 173. (1) Îñèãóðåíîòî ëèöå èìà ïðàâî íà áåçïëàòíà èíôîðìàöèÿ çà íàòðóïàíèòå ñðåäñòâà ïî èíäèâèäóàëíàòà ìó ïàðòèäà, çà äîõîäíîñòòà îò òÿõíîòî óïðàâëåíèå è çà ïðîèçòè÷àùèòå îò íàáðàíèòå ñðåäñòâà ïåíñèîííè ïðàâà íàé-ìàëêî âåäíúæ â ðàìêèòå íà åäíà êàëåíäàðíà ãîäèíà ïî íà÷èí è ðåä, îïðåäåëåíè â ïðàâèëíèêà íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî.
 (2) Ïðè ñìúðò íà îñèãóðåíîòî ëèöå ïðàâîòî ïî àë. 1 ñå ïðèäîáèâà îò ëèöàòà ïî ÷ë. 170, àë. 1.
 Ñèãíàëíà ôóíêöèÿ
   ×ë. 174. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 8 îò 2003 ã., áð. 67 îò 2003 ã.) Îñèãóðåíîòî ëèöå è ëèöàòà ïî ÷ë. 170, àë. 1 èìàò ïðàâî äà ñèãíàëèçèðàò ïîïå÷èòåëñêèÿ ñúâåò è êîìèñèÿòà çà íàðóøåíèÿ â äåéíîñòòà íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî.
 (2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 8 îò 2003 ã., áð. 67 îò 2003 ã.) Ïîïå÷èòåëñêèÿò ñúâåò, ñúîòâåòíî êîìèñèÿòà, ñà äëúæíè äà îòãîâîðÿò ïèñìåíî íà âñÿêà æàëáà äî äâà ìåñåöà îò äàòàòà íà ïîëó÷àâàíåòî é.
 Ãëàâà ÷åòèðèíàäåñåòà
ÀÊÒÈÂÈ È ÈÍÂÅÑÒÈÖÈÈ

 Ïðèíöèïè íà èíâåñòèðàíå
   ×ë. 175. Ñðåäñòâàòà íà óíèâåðñàëíèÿ è íà ïðîôåñèîíàëíèÿ ïåíñèîíåí ôîíä ñå èíâåñòèðàò ïðè ñïàçâàíå ïðèíöèïèòå íà íàäåæäíîñò, ëèêâèäíîñò, äîõîäíîñò è äèâåðñèôèêàöèÿ.
 Èíâåñòèöèîííà ïîëèòèêà
  ×ë. 175à. (Íîâ – ÄÂ, áð. 22 îò 2015 ã., â ñèëà îò 24.03.2015 ã.) (1) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî ïðèåìà èíâåñòèöèîííà ïîëèòèêà íà âñåêè óïðàâëÿâàí îò íåãî ôîíä çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ñ ìèíèìàëíî ñúäúðæàíèå, îïðåäåëåíî îò çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà. 

(2) Äðóæåñòâîòî ïðåðàçãëåæäà èíâåñòèöèîííàòà ïîëèòèêà íà âñåêè òðè ãîäèíè, êàêòî è íåçàáàâíî ñëåä âñÿêà ñúùåñòâåíà ïðîìÿíà â ïàçàðíèòå óñëîâèÿ. 

(3) Èíâåñòèöèîííàòà ïîëèòèêà ñå ïðåäñòàâÿ íà çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà â 7-äíåâåí ñðîê îò íåéíîòî ïðèåìàíå, ñúîòâåòíî èçìåíåíèå èëè äîïúëíåíèå.
 Èíâåñòèðàíå
   ×ë. 176. (Èçì. è äîï. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., èçì., áð. 17 îò 2006 ã.) (1) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî ìîæå äà èíâåñòèðà ñðåäñòâàòà íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ñàìî âúâ:
 1. öåííè êíèæà, èçäàäåíè èëè ãàðàíòèðàíè îò äúðæàâàòà, çàäúëæåíèÿòà, ïî êîèòî ñúñòàâëÿâàò äúðæàâåí èëè äúðæàâíîãàðàíòèðàí äúëã;
 2. (èçì. - ÄÂ, áð. 60 îò 2011 ã., â ñèëà îò 5.08.2011 ã.) àêöèè, èçâúí ïîñî÷åíèòå ïî ò. 3 è 10, ïðèåòè çà òúðãîâèÿ íà ðåãóëèðàí ïàçàð íà öåííè êíèæà, êàêòî è â ïðàâà ïî § 1, ò. 3 îò äîïúëíèòåëíèòå ðàçïîðåäáè íà Çàêîíà çà ïóáëè÷íîòî ïðåäëàãàíå íà öåííè êíèæà; 
3. àêöèè íà äðóæåñòâî ñúñ ñïåöèàëíà èíâåñòèöèîííà öåë, ëèöåíçèðàíî ïî ðåäà íà Çàêîíà çà äðóæåñòâàòà ñúñ ñïåöèàëíà èíâåñòèöèîííà öåë, êàêòî è â ïðàâà ïî § 1, ò. 3 îò äîïúëíèòåëíèòå ðàçïîðåäáè íà Çàêîíà çà ïóáëè÷íîòî ïðåäëàãàíå íà öåííè êíèæà, èçäàäåíè ïðè óâåëè÷àâàíå íà êàïèòàëà íà äðóæåñòâîòî;
 4. îáùèíñêè öåííè êíèæà, èçäàäåíè îò áúëãàðñêè îáùèíè ñúãëàñíî Çàêîíà çà îáùèíñêèÿ äúëã; 
5. (â ñèëà îò 1.01.2007 ã. îòíîñíî èçèñêâàíåòî çà êðåäèòåí ðåéòèíã - ÄÂ, áð. 17 îò 2006 ã.) áàíêîâè äåïîçèòè â áàíêè ñ êðåäèòåí ðåéòèíã, ïîëó÷èëè ðàçðåøåíèå äà èçâúðøâàò áàíêîâà äåéíîñò íà òåðèòîðèÿòà íà Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ;
 6. èïîòå÷íè îáëèãàöèè, èçäàäåíè ñúãëàñíî Çàêîíà çà èïîòå÷íèòå îáëèãàöèè, ïðèåòè çà òúðãîâèÿ íà ðåãóëèðàí ïàçàð íà öåííè êíèæà;
 7. (íîâà - ÄÂ, áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 2.06.2009 ã.) êîðïîðàòèâíè îáëèãàöèè, èçäàäåíè èëè ãàðàíòèðàíè îò áàíêè ñ íàä 50 íà ñòî äúðæàâíî ó÷àñòèå, ïîëó÷èëè ðàçðåøåíèå çà èçâúðøâàíå íà áàíêîâà äåéíîñò ñúãëàñíî çàêîíîäàòåëñòâîòî íà Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ èëè äðóãà äúðæàâà ÷ëåíêà, ñ öåë ôèíàíñèðàíå íà äúëãîñðî÷íè è ñðåäíîñðî÷íè èíôðàñòðóêòóðíè è èíâåñòèöèîííè ïðîåêòè, çà êîèòî â ðåøåíèåòî íà îáùîòî ñúáðàíèå íà àêöèîíåðèòå è â ïðåäëîæåíèåòî çà ñêëþ÷âàíå íà îáëèãàöèîíåí çàåì å ïîåòî çàäúëæåíèå äà ñå èñêà ïðèåìàíå è äà áúäàò ïðèåòè çà òúðãîâèÿ íà ðåãóëèðàí ïàçàð â ñðîê íå ïî-äúëúã îò 6 ìåñåöà îò èçäàâàíåòî èì;
 8. (ïðåäèøíà ò. 7, èçì. - ÄÂ, áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 2.06.2009 ã.) êîðïîðàòèâíè îáëèãàöèè, èçâúí ïîñî÷åíèòå â ò. 6 è 7, ïðèåòè çà òúðãîâèÿ íà áúëãàðñêè ðåãóëèðàí ïàçàð;
 9. (ïðåäèøíà ò. 8, èçì. - ÄÂ, áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 2.06.2009 ã.) îáåçïå÷åíè êîðïîðàòèâíè îáëèãàöèè, çà êîèòî â ðåøåíèåòî íà îáùîòî ñúáðàíèå íà àêöèîíåðèòå è â ïðåäëîæåíèåòî çà ñêëþ÷âàíå íà îáëèãàöèîíåí çàåì å ïîåòî çàäúëæåíèå äà ñå èñêà ïðèåìàíå è äà áúäàò ïðèåòè çà òúðãîâèÿ íà ðåãóëèðàí ïàçàð â ñðîê íå ïî-äúëúã îò 6 ìåñåöà îò èçäàâàíåòî èì è çà êîèòî å ïðåäâèäåíî äà áúäàò ñúîòâåòíî ïðèëàãàíè ðàçïîðåäáèòå íà Çàêîíà çà ïóáëè÷íîòî ïðåäëàãàíå íà öåííè êíèæà îòíîñíî äîâåðåíèêà íà îáëèãàöèîíåðèòå è îáåçïå÷àâàíå íà ïóáëè÷íà åìèñèÿ îáëèãàöèè;
 10. (ïðåäèøíà ò. 9 - ÄÂ, áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 2.06.2009 ã., èçì., áð. 77 îò 2011 ã.) àêöèè è/èëè äÿëîâå, èçäàäåíè îò êîëåêòèâíè èíâåñòèöèîííè ñõåìè ïî ðåäà íà Çàêîíà çà äåéíîñòòà íà êîëåêòèâíèòå èíâåñòèöèîííè ñõåìè è íà äðóãè ïðåäïðèÿòèÿ çà êîëåêòèâíî èíâåñòèðàíå; 
11. (ïðåäèøíà ò. 10 - ÄÂ, áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 2.06.2009 ã.) äúëãîâè öåííè êíèæà, èçäàäåíè èëè ãàðàíòèðàíè îò:
 à) (èçì. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) äúðæàâè - ÷ëåíêè èëè òåõíè öåíòðàëíè áàíêè;
 á) äúðæàâè, ïîñî÷åíè â íàðåäáà íà êîìèñèÿòà, èëè îò òåõíè öåíòðàëíè áàíêè;
 â) Åâðîïåéñêàòà öåíòðàëíà áàíêà èëè îò Åâðîïåéñêàòà èíâåñòèöèîííà áàíêà;
 12. (èçì. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã., ïðåäèøíà ò. 11, áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 2.06.2009 ã.) öåííè êíèæà, ïðèåòè çà òúðãîâèÿ íà ðåãóëèðàíè ïàçàðè íà öåííè êíèæà â äúðæàâè - ÷ëåíêè:
 à) äúëãîâè öåííè êíèæà, èçäàäåíè îò ÷óæäåñòðàííè îáùèíè;
 á) (èçì. - ÄÂ, áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 2.06.2009 ã.) äúëãîâè öåííè êíèæà èçâúí ïîñî÷åíèòå â áóêâà "à" è ò. 11;
 â) àêöèè, âêëþ÷åíè â èíäåêñè íà ðåãóëèðàíè ïàçàðè íà öåííè êíèæà;
 13. (ïðåäèøíà ò. 12 - ÄÂ, áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 2.06.2009 ã.) öåííè êíèæà, ïðèåòè çà òúðãîâèÿ íà ðåãóëèðàíè ïàçàðè íà öåííè êíèæà â äúðæàâè, ïîñî÷åíè â íàðåäáà íà êîìèñèÿòà:
 à) êâàëèôèöèðàíè äúëãîâè öåííè êíèæà, èçäàäåíè îò ÷óæäåñòðàííè îáùèíè;
 á) (èçì. - ÄÂ, áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 2.06.2009 ã.) êâàëèôèöèðàíè äúëãîâè öåííè êíèæà èçâúí ïîñî÷åíèòå â áóêâà "à" è ò. 11;
 â) àêöèè, âêëþ÷åíè â èíäåêñè íà ðåãóëèðàíè ïàçàðè íà öåííè êíèæà;
 14. (èçì. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã., ïðåäèøíà ò. 13, èçì., áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 2.06.2009 ã.) àêöèè è/èëè äÿëîâå íà êîëåêòèâíà èíâåñòèöèîííà ñõåìà, êîÿòî èíâåñòèðà ñàìî â öåííè êíèæà è äåïîçèòè ïî ò. 1 - 9, 11, 12, 13 è 15 è ÷èåòî ñåäàëèùå èëè ñåäàëèùåòî íà óïðàâëÿâàùîòî ÿ äðóæåñòâî ñå íàìèðà â äúðæàâà - ÷ëåíêà, ñúîòâåòíî â äúðæàâà, ïîñî÷åíà â íàðåäáà íà êîìèñèÿòà;
 15. (â ñèëà îò 1.01.2007 ã. - ÄÂ, áð. 17 îò 2006 ã., èçì., áð. 56 îò 2006 ã., ïðåäèøíà ò. 14, áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 2.06.2009 ã.) áàíêîâè äåïîçèòè â áàíêè ñ êðåäèòåí ðåéòèíã, ïîëó÷èëè ðàçðåøåíèå äà èçâúðøâàò áàíêîâà äåéíîñò ñúãëàñíî çàêîíîäàòåëñòâîòî íà äúðæàâà - ÷ëåíêà èëè íà äúðæàâà, ïîñî÷åíà â íàðåäáà íà êîìèñèÿòà;
 16. (â ñèëà îò 1.01.2007 ã. - ÄÂ, áð. 17 îò 2006 ã., èçì., áð. 56 îò 2006 ã., ïðåäèøíà ò. 15, áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 2.06.2009 ã.) èíâåñòèöèîííè èìîòè â ñòðàíàòà, â äúðæàâà - ÷ëåíêà.
 (2) Êîìèñèÿòà îïðåäåëÿ ñ íàðåäáà:
 1. (èçì. - ÄÂ, áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 2.06.2009 ã.) ìèíèìàëíîòî íèâî íà ðåéòèíãèòå ïî àë. 1, ò. 5 è 15 è ðåéòèíãîâèòå àãåíöèè, êîèòî ãè ïðèñúæäàò;
 2. (èçì. - ÄÂ, áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 2.06.2009 ã.) äúðæàâèòå ïî àë. 1, ò. 11, áóêâà "á", ò. 13, 14 è 15 è ðåãóëèðàíèòå ïàçàðè â òåçè äúðæàâè, íà êîèòî ñå òúðãóâàò öåííèòå êíèæà ïî àë. 1, ò. 13;
 3. (èçì. - ÄÂ, áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 2.06.2009 ã.) èíäåêñèòå ïî àë. 1, ò. 12, áóêâà "â" è ò. 13, áóêâà "â".
 (3) (Îòì. – ÄÂ, áð. 22 îò 2015 ã., â ñèëà îò 24.03.2015 ã.).
 Çàáðàíà çà èíâåñòèðàíå è îãðàíè÷åíèÿ íà ñäåëêèòå ñ àêòèâè íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî 
çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå
    ×ë. 177. (Äîï. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., áð. 38 îò 2005 ã., èçì., áð. 17 îò 2006 ã.) (1) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî íå ìîæå äà èíâåñòèðà ñðåäñòâàòà íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå â öåííè êíèæà:
 1. êîèòî íå ñà íàïúëíî èçïëàòåíè;
 2. èçäàäåíè îò ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî, êîåòî ãî óïðàâëÿâà, èëè îò ñâúðçàíè ñ íåãî ëèöà;
 3. èçäàäåíè îò áàíêàòà - ïîïå÷èòåë íà ôîíäà, îò ëèöàòà ïî ÷ë. 123â, àë. 1 èëè îò ñâúðçàíè ñ òÿõ ëèöà.
 (2) Àêòèâè íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå íå ìîãàò äà áúäàò ïðèäîáèâàíè îò:
 1. ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî, êîåòî ãî óïðàâëÿâà, ñ èçêëþ÷åíèå íà ïðåäâèäåíèòå â òîçè êîäåêñ ñëó÷àè;
 2. óïðàâëÿâàí îò ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî ôîíä çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå;
 3. ÷ëåí íà óïðàâèòåëåí èëè êîíòðîëåí îðãàí íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî;
 4. ëèöå ïî ÷ë. 123â, àë. 4 èëè ÷ëåí íà óïðàâèòåëåí èëè êîíòðîëåí îðãàí íà òîâà ëèöå;
 5. ñâúðçàíè ëèöà ñ ëèöàòà ïî ò. 1 - 4.
 (3) Ôîíä çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå íå ìîæå äà ïðèäîáèâà àêòèâè îò ëèöàòà ïî àë. 2.
 (4) Çàáðàíàòà çà ïðèäîáèâàíå ïî àë. 2 è 3 íå ñå ïðèëàãà â ñëó÷àèòå íà òúðãîâèÿ íà öåííè êíèæà íà ðåãóëèðàí ïàçàð.
 (5) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî íå ìîæå äà ïðèäîáèâà èëè äà ïðåõâúðëÿ íà ðåãóëèðàí ïàçàð íà öåííè êíèæà îò èìåòî è çà ñìåòêà íà óïðàâëÿâàí îò íåãî ôîíä çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå öåííè êíèæà ÷ðåç êðúñòîñàíè ñäåëêè è ÷ðåç ñäåëêè, êîèòî ñúãëàñíî ïðàâèëàòà çà òúðãîâèÿ íà ñúîòâåòíèÿ ðåãóëèðàí ïàçàð íà öåííè êíèæà ïîäëåæàò åäèíñòâåíî íà ðåãèñòðèðàíå íà òîçè ïàçàð.
 (6) Íå ñå äîïóñêà ïîëçâàíåòî íà èíâåñòèöèîííèòå èìîòè, ñîáñòâåíîñò íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå, çà íóæäèòå íà óïðàâëÿâàùîòî ãî ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî è íà ñâúðçàíèòå ñ íåãî ëèöà.
 Èíâåñòèöèè â åäèí åìèòåíò
   ×ë. 177à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 17 îò 2006 ã.) (1) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî è óïðàâëÿâàíèòå îò íåãî ôîíäîâå çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå íå ìîãàò ïîîòäåëíî äà ïðèäîáèâàò ïîâå÷å îò 7 íà ñòî îò àêöèèòå íà åäèí åìèòåíò èëè ó÷àñòèå, ÷ðåç êîåòî äðóæåñòâîòî èëè ôîíäîâåòå - çàåäíî èëè ïîîòäåëíî - ìîãàò äà îïðåäåëÿò ïðÿêî èëè íåïðÿêî ïîâå÷å îò ïîëîâèíàòà îò ÷ëåíîâåòå íà óïðàâèòåëíèÿ îðãàí èëè ïî äðóã íà÷èí äà óïðàæíÿâàò ðåøàâàùî âëèÿíèå âúðõó âçåìàíåòî íà ðåøåíèÿ âúâ âðúçêà ñ äåéíîñòòà íà åìèòåíòà.
 (2) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî è óïðàâëÿâàí îò íåãî ôîíä çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå íå ìîãàò äà ïðèäîáèâàò àêöèè, èçäàäåíè îò åäèí åìèòåíò.
 Îãðàíè÷åíèÿ ïðè èíâåñòèðàíåòî
    ×ë. 178. (Èçì. - ÄÂ, áð. 8 îò 2003 ã., èçì. è äîï., áð. 67 îò 2003 ã., èçì., áð. 38 îò 2005 ã., áð. 17 îò 2006 ã.) (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 2.06.2009 ã.) Îáùàòà ñòîéíîñò íà èíâåñòèöèèòå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå âúâ ôèíàíñîâè èíñòðóìåíòè, èçäàäåíè îò åäèí åìèòåíò, ñ èçêëþ÷åíèå íà òåçè ïî ÷ë. 176, àë. 1, ò. 1, 7 è ò. 11, áóêâè "à" è "â" íå ìîæå äà íàäâèøàâà 5 íà ñòî îò àêòèâèòå íà ôîíäà, êàòî îáùàòà ñòîéíîñò íà èíâåñòèðàíèòå ñðåäñòâà íà ôîíäà âúâ ôèíàíñîâè èíñòðóìåíòè, èçäàäåíè îò åäèí åìèòåíò è ñâúðçàíèòå ñ íåãî ëèöà, íå ìîæå äà íàäâèøàâà 10 íà ñòî îò àêòèâèòå íà ôîíäà. Êîãàòî åìèòåíòúò å áàíêà, â îãðàíè÷åíèåòî ïî ïðåäõîäíîòî èçðå÷åíèå ñå âêëþ÷âàò è áàíêîâèòå äåïîçèòè íà ôîíäà â òàçè áàíêà, ôîðóúðäíèòå âàëóòíè äîãîâîðè, äîãîâîðèòå çà ëèõâåí ñóàï, ðåïî ñäåëêèòå è îáðàòíèòå ðåïî ñäåëêè ñ íåÿ.
 (2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 2.06.2009 ã.) Íå ïîâå÷å îò 20 íà ñòî îò àêòèâèòå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ìîãàò äà áúäàò èíâåñòèðàíè îáùî â öåííè êíèæà ïî ÷ë. 176, àë. 1, ò. 2, ò. 12, áóêâà "â" è ò. 13, áóêâà "â". 
(3) Íå ïîâå÷å îò 5 íà ñòî îò àêòèâèòå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ìîãàò äà áúäàò èíâåñòèðàíè â öåííè êíèæà ïî ÷ë. 176, àë. 1, ò. 3. 
(4) (Èçì. - ÄÂ, áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 2.06.2009 ã.) Íå ïîâå÷å îò 15 íà ñòî îò àêòèâèòå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ìîãàò äà áúäàò èíâåñòèðàíè îáùî â öåííè êíèæà ïî ÷ë. 176, àë. 1, ò. 4, ò. 12, áóêâà "à" è ò. 13, áóêâà "à". 
(5) (Èçì. - ÄÂ, áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 2.06.2009 ã.) Íå ïîâå÷å îò 25 íà ñòî îò àêòèâèòå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ìîãàò äà áúäàò èíâåñòèðàíè îáùî â áàíêîâè äåïîçèòè ïî ÷ë. 176, àë. 1, ò. 5 è 15, êàòî èíâåñòèöèèòå â áàíêîâè äåïîçèòè â åäíà áàíêà íå ìîãàò äà ïðåâèøàâàò 5 íà ñòî îò àêòèâèòå íà ôîíäà.
 (6) Íå ïîâå÷å îò 30 íà ñòî îò àêòèâèòå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ìîãàò äà áúäàò èíâåñòèðàíè â èïîòå÷íè îáëèãàöèè ïî ÷ë. 176, àë. 1, ò. 6. 
(7) (Íîâà - ÄÂ, áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 2.06.2009 ã.) Íå ïîâå÷å îò 10 íà ñòî îò àêòèâèòå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ìîãàò äà áúäàò èíâåñòèðàíè â öåííè êíèæà ïî ÷ë. 176, àë. 1, ò. 7.
 (8) (Ïðåäèøíà àë. 7, èçì. - ÄÂ, áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 2.06.2009 ã.) Íå ïîâå÷å îò 25 íà ñòî îò àêòèâèòå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ìîãàò äà áúäàò èíâåñòèðàíè îáùî â öåííè êíèæà ïî ÷ë. 176, àë. 1, ò. 8, ò. 12, áóêâà "á" è ò. 13, áóêâà "á". 
(9) (Ïðåäèøíà àë. 8, èçì. - ÄÂ, áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 2.06.2009 ã.) Íå ïîâå÷å îò 5 íà ñòî îò àêòèâèòå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ìîãàò äà áúäàò èíâåñòèðàíè â öåííè êíèæà ïî ÷ë. 176, àë. 1, ò. 9. 
(10) (Ïðåäèøíà àë. 9, èçì. - ÄÂ, áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 2.06.2009 ã.) Íå ïîâå÷å îò 15 íà ñòî îò àêòèâèòå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ìîãàò äà áúäàò èíâåñòèðàíè îáùî â öåííè êíèæà ïî ÷ë. 176, àë. 1, ò. 10 è 14, êàòî èíâåñòèöèèòå â öåííè êíèæà íà êîëåêòèâíè èíâåñòèöèîííè ñõåìè, óïðàâëÿâàíè îò åäíî è ñúùî óïðàâëÿâàùî äðóæåñòâî, íå ìîãàò äà ïðåâèøàâàò 5 íà ñòî îò àêòèâèòå íà ôîíäà.
 (11) (Ïðåäèøíà àë. 10 - ÄÂ, áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 2.06.2009 ã.) Íå ïîâå÷å îò 20 íà ñòî îò àêòèâèòå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ìîãàò äà áúäàò äåíîìèíèðàíè âúâ âàëóòà, ðàçëè÷íà îò ëåâ è åâðî.
 (12) (Ïðåäèøíà àë. 11, èçì. - ÄÂ, áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 2.06.2009 ã.) Íå ïîâå÷å îò 5 íà ñòî îò àêòèâèòå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ìîãàò äà áúäàò èíâåñòèðàíè â èíâåñòèöèîííè èìîòè ïî ÷ë. 176, àë. 1, ò. 16.
 Çàáðàíà çà ïîëó÷àâàíå è ïðåäîñòàâÿíå íà çàåìè
    ×ë. 179. (Èçì. - ÄÂ, áð. 17 îò 2006 ã.) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî íå ìîæå äà ïîëó÷àâà, êàêòî è äà ïðåäîñòàâÿ, çàåìè îò èìåòî è çà ñìåòêà íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå èëè äà áúäå ãàðàíò íà òðåòè ëèöà ñ àêòèâèòå íà ôîíäà.
 Ðåïî ñäåëêè è îáðàòíè ðåïî ñäåëêè
    ×ë. 179à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 17 îò 2006 ã.) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî ìîæå äà ñêëþ÷âà îò èìåòî è çà ñìåòêà íà óïðàâëÿâàí îò íåãî ôîíä çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ðåïî ñäåëêè è îáðàòíè ðåïî ñäåëêè ñ öåííè êíèæà ïî ÷ë. 176, àë. 1 îáùî â ðàçìåð äî 5 íà ñòî îò àêòèâèòå íà ôîíäà, îïðåäåëåíè êúì êðàÿ íà ðàáîòíèÿ äåí, ïðåäõîæäàù äàòàòà íà ñêëþ÷âàíå íà ïîñëåäíàòà ðåïî ñäåëêà èëè íà ïîñëåäíàòà îáðàòíà ðåïî ñäåëêà.
 Ñäåëêè çà íàìàëÿâàíå íà èíâåñòèöèîííèÿ ðèñê
  ×ë. 179á. (Íîâ - ÄÂ, áð. 17 îò 2006 ã.) (1) Ñ öåë íàìàëÿâàíå íà èíâåñòèöèîííèÿ ðèñê, ñâúðçàí ñ àêòèâèòå íà ïåíñèîííèòå ôîíäîâå, ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî ìîæå äà ñêëþ÷âà ñäåëêè, êîèòî ïðåäâèæäàò îòëàãàíå íà èçïúëíåíèåòî íà çàäúëæåíèÿòà ïî òÿõ çà îïðåäåëåíà áúäåùà äàòà èëè ñðîê.
 (2) Ñäåëêè ïî àë. 1 ñà:
 1. (èçì. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) ñäåëêèòå ñ ôþ÷úðñè, òúðãóâàíè íà ðåãóëèðàíè ïàçàðè íà öåííè êíèæà â Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ, â äúðæàâè - ÷ëåíêè èëè íà ðåãóëèðàíè ïàçàðè íà öåííè êíèæà â äúðæàâè, ïîñî÷åíè â íàðåäáà íà êîìèñèÿòà;
 2. (èçì. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) ñäåëêèòå ñ îïöèè, òúðãóâàíè íà ðåãóëèðàíè ïàçàðè íà öåííè êíèæà â Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ, â äúðæàâè - ÷ëåíêè èëè íà ðåãóëèðàíè ïàçàðè íà öåííè êíèæà â äúðæàâè, ïîñî÷åíè â íàðåäáà íà êîìèñèÿòà;
 3. ôîðóúðäíèòå âàëóòíè äîãîâîðè;
 4. ëèõâåíèòå ñóàïîâè ñäåëêè.
 (3) Êîìèñèÿòà ïðèåìà íàðåäáà çà óñëîâèÿòà çà ñêëþ÷âàíå íà ñäåëêè ïî àë. 1, êàêòî è çà èçèñêâàíèÿòà è îãðàíè÷åíèÿòà êúì òÿõ.
 Óïðàâëåíèå íà ðèñêà
  ×ë. 179â. (Íîâ – ÄÂ, áð. 22 îò 2015 ã., â ñèëà îò 24.03.2015 ã.) (1) Óïðàâèòåëíèÿò îðãàí íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî óòâúðæäàâà âúòðåøíè ïðàâèëà çà ïðîöåäóðèòå çà íàáëþäåíèå, èçìåðâàíå è óïðàâëåíèå íà ðèñêà, ñâúðçàí ñ èíâåñòèöèèòå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå, è ãè ïðåäñòàâÿ íà çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà â 7-äíåâåí ñðîê îò òÿõíîòî óòâúðæäàâàíå, ñúîòâåòíî èçìåíåíèå èëè äîïúëíåíèå.

 (2) Âúòðåøíèòå ïðàâèëà ïî àë. 1 òðÿáâà äà îñèãóðÿâàò íàäåæäíî óïðàâëåíèå íà ðèñêà â ñúîòâåòñòâèå ñ åñòåñòâîòî, ìàùàáà è ñëîæíîñòòà íà èíâåñòèöèèòå íà ôîíäà.

 (3) Ïðè óïðàâëåíèåòî íà ðèñêà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî èçïîëçâà àäåêâàòíè ìåòîäè çà íåãîâàòà îöåíêà è ñå ñúîáðàçÿâà ñúñ çàëîæåíèòå öåëè â èíâåñòèöèîííàòà ïîëèòèêà íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå.

 (4) Ïðè îöåíêàòà íà ðèñêà, ñâúðçàí ñ èíâåñòèöèèòå íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå, è âçåìàíåòî íà èíâåñòèöèîííè ðåøåíèÿ ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî íå ñå äîâåðÿâà åäèíñòâåíî è ìåõàíè÷íî íà êðåäèòíè ðåéòèíãè, ïðèñúäåíè îò àãåíöèè çà êðåäèòåí ðåéòèíã ïî ÷ë. 3, ïàðàãðàô 1, áóêâà "á" íà Ðåãëàìåíò (ÅÎ) ¹ 1060/2009 íà Åâðîïåéñêèÿ ïàðëàìåíò è íà Ñúâåòà îò 16 ñåïòåìâðè 2009 ã. îòíîñíî àãåíöèèòå çà êðåäèòåí ðåéòèíã (ÎÂ, L 302/1 îò 17 íîåìâðè 2009 ã.). Ïðè ïðåöåíêàòà çà ñïàçâàíåòî íà òîâà èçèñêâàíå çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà îöåíÿâà èçïîëçâàíåòî íà ïîçîâàâàíèÿ íà êðåäèòíè ðåéòèíãè â ïðàâèëàòà ïî àë. 1 è â èíâåñòèöèîííàòà ïîëèòèêà.
 Îïîâåñòÿâàíå íà èíôîðìàöèÿ
   ×ë. 180. (Èçì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., áð. 17 îò 2006 ã.) (1) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî å äëúæíî äî 31 ìàðò âñÿêà ãîäèíà äà ïóáëèêóâà íà ñâîÿòà ñòðàíèöà â Èíòåðíåò èíôîðìàöèÿ çà îáåìà è ñòðóêòóðàòà íà èíâåñòèöèèòå ïî âèäîâå àêòèâè è åìèòåíòè íà öåííè êíèæà çà âñåêè óïðàâëÿâàí îò íåãî ôîíä çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå. Èíôîðìàöèÿòà ñå èçãîòâÿ ïî äàííè êúì êðàÿ íà ïðåäõîäíàòà ãîäèíà.
 (2) Çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà óòâúðæäàâà èçèñêâàíèÿ êúì ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî îòíîñíî:
 1. ñúäúðæàíèåòî íà èíôîðìàöèÿòà ïî àë. 1;
 2. îïðåäåëÿíåòî è ïóáëè÷íîòî îïîâåñòÿâàíå îò ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî íà ïîñòèãíàòèòå èíâåñòèöèîííè ðåçóëòàòè ïðè óïðàâëåíèåòî íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå.
 Íàðóøàâàíå íà îãðàíè÷åíèÿòà
  ×ë. 180à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., èçì., áð. 17 îò 2006 ã.) (1) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî å äëúæíî äà ïðèâåäå àêòèâèòå íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå â ñúîòâåòñòâèå ñ èçèñêâàíèÿòà íà ÷ë. 178 è 179à è ñ êîëè÷åñòâåíèòå îãðàíè÷åíèÿ çà òåçè àêòèâè, îïðåäåëåíè â ïðàâèëíèêà çà îðãàíèçàöèÿòà è äåéíîñòòà íà ôîíäà, â òðèìåñå÷åí ñðîê îò äàòàòà íà ïðåâèøåíèå íà ñúîòâåòíîòî èíâåñòèöèîííî îãðàíè÷åíèå, êîãàòî òî ñå äúëæè íà:
 1. ïðîìÿíà â ïàçàðíàòà öåíà èëè â öåíàòà, èçïîëçâàíà çà èçâúðøâàíå íà ïîñëåäâàùà îöåíêà íà àêòèâ íà ôîíäà;
 2. ïðîìÿíà â îáùàòà ñòîéíîñò íà àêòèâèòå íà ôîíäà;
 3. ïðèäîáèâàíå íà ïðàâà ïî § 1, ò. 3 îò äîïúëíèòåëíèòå ðàçïîðåäáè íà Çàêîíà çà ïóáëè÷íîòî ïðåäëàãàíå íà öåííè êíèæà îò ôîíäà â êà÷åñòâîòî ìó íà àêöèîíåð íà äàäåí åìèòåíò;
 4. íàìàëÿâàíå íà êàïèòàëà íà äàäåí åìèòåíò.
 (2) Â ñëó÷àèòå ïî àë. 1, äî ïðèâåæäàíå íà àêòèâèòå íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå â ñúîòâåòñòâèå ñúñ çàêîíîâèòå èçèñêâàíèÿ, ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî íå ìîæå äà ïðèäîáèâà çà ñìåòêà íà ôîíäà àêòèâè ïî ÷ë. 176, àë. 1, ïî îòíîøåíèå íà êîèòî å íàðóøåíî îãðàíè÷åíèåòî.
 Îöåíêà íà àêòèâèòå
   ×ë. 181. (Èçì. - ÄÂ, áð. 8 îò 2003 ã., áð. 67 îò 2003 ã.) Íà÷èíúò è ðåäúò çà îöåíêà íà àêòèâèòå è ïàñèâèòå íà ôîíäîâåòå çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå è íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî, íà ñòîéíîñòòà íà íåòíèòå àêòèâè íà ôîíäà, èç÷èñëÿâàíåòî è îáÿâÿâàíåòî íà ñòîéíîñòòà íà åäèí äÿë, êàêòî è èçèñêâàíèÿòà êúì âîäåíåòî íà èíäèâèäóàëíèòå ïàðòèäè, ñå îïðåäåëÿò ñ íàðåäáà íà êîìèñèÿòà.
 Äîãîâîð ñ èíâåñòèöèîíåí ïîñðåäíèê
  ×ë. 182. (Îòì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.).
 Äîãîâîð ñ áàíêè-äåïîçèòàðè
   ×ë. 183. (Èçì. - ÄÂ, áð. 8 îò 2003 ã., îòì., áð. 67 îò 2003 ã.).
 Àêòþåðñêî îáñëóæâàíå
  ×ë. 184. (Èçì. - ÄÂ, áð. 8 îò 2003 ã., îòì., áð. 67 îò 2003 ã.).
 Ãëàâà ïåòíàäåñåòà
Ñ×ÅÒÎÂÎÄÑÒÂÎ È ÎÒ×ÅÒÍÎÑÒ

 Èçèñêâàíèÿ êúì ñ÷åòîâîäñòâîòî íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî è íà 
ïåíñèîííèòå ôîíäîâå
    ×ë. 185. (Èçì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî îðãàíèçèðà è îñúùåñòâÿâà ñ÷åòîâîäñòâîòî è ñúñòàâÿ ôèíàíñîâèòå ñè îò÷åòè è ôèíàíñîâèòå îò÷åòè íà óïðàâëÿâàíèòå îò íåãî ôîíäîâå çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå â ñúîòâåòñòâèå ñ èçèñêâàíèÿòà íà Çàêîíà çà ñ÷åòîâîäñòâîòî, ïðèëîæèìèòå ñ÷åòîâîäíè ñòàíäàðòè è ðàçïîðåäáèòå íà òîçè êîäåêñ.
 (2) Çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà îïðåäåëÿ âèäà, ôîðìàòà è ñúäúðæàíèåòî íà îò÷åòèòå è íà ïðèëîæåíèÿòà êúì òÿõ, êîèòî ñå ïðåäñòàâÿò ïðåä êîìèñèÿòà îò äðóæåñòâàòà çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå.
 Ñ÷åòîâîäñòâî íà ïåíñèîííèÿ ôîíä
  ×ë. 186. (Èçì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî âîäè îòäåëíî ñ÷åòîâîäñòâî íà âñåêè óïðàâëÿâàí îò íåãî ôîíä çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå è ñúñòàâÿ îòäåëíè ôèíàíñîâè îò÷åòè çà òÿõ.
 Ìåñå÷íè îò÷åòè
   ×ë. 186à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) (Äîï. - ÄÂ, áð. 112 îò 2003 ã.) Äðóæåñòâîòî å äëúæíî äà ïðåäñòàâÿ íà çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà ìåñå÷íèÿ ñè îò÷åò è ìåñå÷íè îò÷åòè íà óïðàâëÿâàíèòå îò íåãî ôîíäîâå çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå â ñðîê äî 20 äíè ñëåä êðàÿ íà âñåêè ìåñåö.
 (2) Ìåñå÷íèÿò îò÷åò âêëþ÷âà ôèíàíñîâ îò÷åò ñúñ ñúäúðæàíèåòî ïî ÷ë. 26, àë. 1 îò Çàêîíà çà ñ÷åòîâîäñòâîòî è ïðèëîæåíèÿ.
 Ãîäèøíè ôèíàíñîâè îò÷åòè
   ×ë. 187. (Èçì. - ÄÂ, áð. 8 îò 2003 ã., â ñèëà îò 1.03.2003 ã., áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Ãîäèøíèòå ôèíàíñîâè îò÷åòè íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî è íà óïðàâëÿâàíèòå îò íåãî ïåíñèîííè ôîíäîâå ñå ïðîâåðÿâàò è çàâåðÿâàò îò äâàìà ðåãèñòðèðàíè îäèòîðè èëè îò ñïåöèàëèçèðàíî îäèòîðñêî ïðåäïðèÿòèå, îïðåäåëåíè îò îáùîòî ñúáðàíèå íà äðóæåñòâîòî.
 (2) Ðåãèñòðèðàíèòå îäèòîðè è ñïåöèàëèçèðàíèòå îäèòîðñêè ïðåäïðèÿòèÿ ñà äëúæíè äà èçâúðøâàò äîáðîñúâåñòíà è áåçïðèñòðàñòíà ïðîâåðêà è äà îïàçâàò ñëóæåáíàòà òàéíà.
 Îò÷åò çà óïðàâëåíèåòî
   ×ë. 188. (Èçì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Îò÷åòúò çà óïðàâëåíèåòî è ãîäèøíèÿò ôèíàíñîâ îò÷åò íà ïåíñèîííèÿ ôîíä ñå ïðèåìàò îò îáùîòî ñúáðàíèå íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî.
 Îáíàðîäâàíå íà îò÷åòà
  ×ë. 189. (Èçì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Ïðèåòèòå îò îáùîòî ñúáðàíèå ãîäèøíè ôèíàíñîâè îò÷åòè íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî è íà óïðàâëÿâàíèòå îò íåãî ïåíñèîííè ôîíäîâå ñå îáíàðîäâàò åäíîâðåìåííî â "Äúðæàâåí âåñòíèê".
 Çàäúëæåíèå çà ïðåäñòàâÿíå íà îò÷åòèòå
   ×ë. 190. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 8 îò 2003 ã., áð. 67 îò 2003 ã., áð. 112 îò 2003 ã.) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî ïðåäñòàâÿ íà çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà ãîäèøíèòå ôèíàíñîâè îò÷åòè íà äðóæåñòâîòî è íà óïðàâëÿâàíèòå îò íåãî ôîíäîâå, ïðîâåðåíè è çàâåðåíè ïî ðåäà íà ÷ë. 187, àë. 1, îäèòîðñêè äîêëàäè è îò÷åò çà óïðàâëåíèåòî â ñðîê òðè ìåñåöà ñëåä êðàÿ íà ôèíàíñîâàòà ãîäèíà.
 (2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 8 îò 2003 ã., áð. 67 îò 2003 ã.) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíèòå äðóæåñòâà ñà äëúæíè äà ïðåäñòàâÿò ïðè ïîèñêâàíå îò êîìèñèÿòà ôèíàíñîâè îò÷åòè, êîèòî îòðàçÿâàò ôèíàíñîâîòî èì ñúñòîÿíèå è ñúñòîÿíèåòî íà óïðàâëÿâàíèòå îò òÿõ ïåíñèîííè ôîíäîâå.
 Ãëàâà øåñòíàäåñåòà
ÏÅÍÑÈÎÍÍÈ ÐÅÇÅÐÂÈ

 Ãàðàíöèè çà èçïúëíåíèå íà çàäúëæåíèÿòà
  ×ë. 191. Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî, êîåòî óïðàâëÿâà óíèâåðñàëåí è/èëè ïðîôåñèîíàëåí ïåíñèîíåí ôîíä, ãàðàíòèðà ñ àêòèâèòå ñè èçïúëíåíèåòî íà çàäúëæåíèÿòà êúì îñèãóðåíèòå âúâ ôîíäà ëèöà.
 Ðåçåðâè íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî
   ×ë. 192. (1) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî çàäúëæèòåëíî ñúçäàâà îáùè ðåçåðâè ïî ðåäà íà Òúðãîâñêèÿ çàêîí. 
(2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 8 îò 2003 ã., äîï., áð. 67 îò 2003 ã.) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî, êîåòî óïðàâëÿâà óíèâåðñàëåí ïåíñèîíåí ôîíä, çàäúëæèòåëíî ñúçäàâà ïåíñèîíåí ðåçåðâ ïî ðåä, îïðåäåëåí ñ íàðåäáà íà êîìèñèÿòà.
 (3) Ñ ïåíñèîííèÿ ðåçåðâ ñå ïîêðèâà èçïëàùàíåòî íà ïåíñèèòå íà ëèöàòà, ïðåæèâåëè ïî-äúëãî îò ïðåäâàðèòåëíèòå àêòþåðñêè ðàç÷åòè.
 (4) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíèòå äðóæåñòâà íå ìîãàò äà ðàçäàâàò äèâèäåíò íà ñâîèòå àêöèîíåðè ïðåäè ôîðìèðàíåòî íà ðåçåðâèòå.
 Ìèíèìàëíà äîõîäíîñò
   ×ë. 193. (Èçì. - ÄÂ, áð. 8 îò 2003 ã., â ñèëà îò 1.03.2003 ã., áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíèòå äðóæåñòâà ñà çàäúëæåíè äà ïîñòèãàò ìèíèìàëíà äîõîäíîñò ïðè óïðàâëåíèåòî íà àêòèâèòå íà ôîíäîâåòå çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå.
 (2) Ìèíèìàëíàòà äîõîäíîñò ñå îïðåäåëÿ îò çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà êúì êðàÿ íà âñÿêî òðèìåñå÷èå â ïðîöåíò ïîîòäåëíî çà óíèâåðñàëíèòå è ïðîôåñèîíàëíèòå ïåíñèîííè ôîíäîâå íà áàçàòà íà ïîñòèãíàòàòà äîõîäíîñò îò óïðàâëåíèåòî íà àêòèâèòå íà âñè÷êè ôîíäîâå îò ñúîòâåòíèÿ âèä çà ïðåäõîäíèÿ 24-ìåñå÷åí ïåðèîä.
 (3) Ìèíèìàëíàòà äîõîäíîñò çà ñúîòâåòíèòå âèäîâå ïåíñèîííè ôîíäîâå ïðåäñòàâëÿâà 60 íà ñòî îò ñðåäíàòà ïîñòèãíàòà äîõîäíîñò èëè ñ 3 ïðîöåíòíè ïóíêòà ïî-ìàëêà îò ñðåäíàòà - êîåòî îò äâåòå ÷èñëà å ïî-ìàëêî.
 (4) Ìèíèìàëíàòà äîõîäíîñò ñå îáÿâÿâà îò çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà äî êðàÿ íà âñåêè ìåñåö, ñëåäâàù îò÷åòíîòî òðèìåñå÷èå.
 (5) Êîãàòî ïîñòèãíàòàòà äîõîäíîñò îò ôîíä çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå å ïî-íèñêà îò ìèíèìàëíàòà, ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî, óïðàâëÿâàùî ôîíäà, å äëúæíî â 10-äíåâåí ñðîê îò îáÿâÿâàíåòî é äà ïîêðèå ðàçëèêàòà äî ìèíèìàëíàòà îò ñúçäàäåíè çà öåëòà ðåçåðâè.
 (6) Çà ãàðàíòèðàíå íà ìèíèìàëíàòà äîõîäíîñò ñå ñúçäàâàò ðåçåðâè â ïåíñèîííèÿ ôîíä è â ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî.
 (7) (Äîï. - ÄÂ, áð. 112 îò 2003 ã.) Êîãàòî ïîñòèãíàòàòà äîõîäíîñò îò óíèâåðñàëåí èëè ïðîôåñèîíàëåí ïåíñèîíåí ôîíä å ñ íàä 40 íà ñòî ïî-âèñîêà îò ñðåäíàòà ïîñòèãíàòà äîõîäíîñò çà ñúîòâåòíèÿ âèä ïåíñèîíåí ôîíä èëè ïðåâèøàâà ñ 3 ïðîöåíòíè ïóíêòà ñðåäíàòà - êîåòî îò äâåòå ÷èñëà å ïî-ãîëÿìî, ñðåäñòâàòà îò äîõîäíîñòòà íàä òîçè ïðîöåíò ñå çàäåëÿò çà ðåçåðâ îò ñúîòâåòíèÿ ôîíä. Ñòîéíîñòòà íà ðåçåðâà íå ìîæå äà íàäâèøàâà 1 íà ñòî îò àêòèâèòå íà ôîíäà.
 (8) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî ôîðìèðà ñúñ ñîáñòâåíè ñðåäñòâà ðåçåðâ çà âñåêè óïðàâëÿâàí îò íåãî ôîíä çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå â ðàçìåð íå ïî-ìàëúê îò 1 íà ñòî è íå ïîâå÷å îò 3 íà ñòî îò àêòèâèòå íà ñúîòâåòíèÿ ôîíä.
 (9) Àêî ïîñòèãíàòàòà äîõîäíîñò íà óíèâåðñàëíèÿ è ïðîôåñèîíàëíèÿ ïåíñèîíåí ôîíä å ïîä ãàðàíòèðàíèÿ ìèíèìóì, ðàçëèêàòà ñå ïîêðèâà îò ðåçåðâà âúâ ôîíäà. Êîãàòî ñðåäñòâàòà îò ðåçåðâà âúâ ôîíäà íå ñà äîñòàòú÷íè, ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî ïîêðèâà íåäîñòèãà ñúñ ñðåäñòâàòà îò ðåçåðâà ïî àë. 8.
 (10) Ñðåäñòâàòà íà ðåçåðâèòå ïî àë. 7 è 8 ñå èíâåñòèðàò ïðè ñïàçâàíå ðàçïîðåäáèòå íà ÷ë. 175 - 180. 
(11) Îò÷èñëåíèÿòà çà ñúçäàâàíå íà ðåçåðâà ïî àë. 8 ñå ïðèçíàâàò çà ðàçõîä íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî è íå ñå îáëàãàò ñ äàíúê ïî ðåäà íà Çàêîíà çà êîðïîðàòèâíîòî ïîäîõîäíî îáëàãàíå. 
(12) Íà÷èíúò è ðåäúò çà îïðåäåëÿíå íà ìèíèìàëíàòà äîõîäíîñò, çà ïîêðèâàíå íà ðàçëèêàòà äî ìèíèìàëíàòà äîõîäíîñò è çà ôîðìèðàíå è èçïîëçâàíå íà ðåçåðâèòå ïî àë. 7 è 8 ñå óðåæäàò ñ íàðåäáà íà êîìèñèÿòà.
 Ãëàâà ñåäåìíàäåñåòà
(Îòì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) 
ÏÐÅÎÁÐÀÇÓÂÀÍÅ, ÏÐÅÊÐÀÒßÂÀÍÅ, ËÈÊÂÈÄÀÖÈß È ÍÅÑÚÑÒÎßÒÅËÍÎÑÒ ÍÀ ÔÎÍÄÎÂÅÒÅ
ÇÀ ÄÎÏÚËÍÈÒÅËÍÎ ÇÀÄÚËÆÈÒÅËÍÎ ÏÅÍÑÈÎÍÍÎ ÎÑÈÃÓÐßÂÀÍÅ

 Ïðåîáðàçóâàíå íà ïåíñèîííèÿ ôîíä
   ×ë. 194. (Èçì. - ÄÂ, áð. 8 îò 2003 ã., îòì., áð. 67 îò 2003 ã.).
 Ïðîèçâîäñòâî ïî íåñúñòîÿòåëíîñò
  ×ë. 195. (Èçì. - ÄÂ, áð. 8 îò 2003 ã., îòì., áð. 67 îò 2003 ã.).
 Ïðàâà íà ñèíäèêà
 ×ë. 196. (Èçì. - ÄÂ, áð. 8 îò 2003 ã., â ñèëà îò 1.03.2003 ã., îòì., áð. 67 îò 2003 ã.).
 Ïðàâà íà îñèãóðåíèÿ
   ×ë. 197. (Îòì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.).
 Çàäúëæåíèÿ íà çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ, ðúêîâîäåù óïðàâëåíèå "Îñèãóðèòåëåí íàäçîð" 
íà Êîìèñèÿòà çà ôèíàíñîâ íàäçîð
 (Çàãë. èçì. - ÄÂ, áð. 8 îò 2003 ã., â ñèëà îò 1.03.2003 ã.)
  ×ë. 198. (Èçì. - ÄÂ, áð. 8 îò 2003 ã., â ñèëà îò 1.03.2003 ã., îòì., áð. 67 îò 2003 ã.).
 Ñðîê çà óïðàæíÿâàíå íà ïðàâàòà íà îñèãóðåíèòå
  ×ë. 199. (Îòì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.).
 Ïðèëîæèìîñò íà Çàêîíà çà äîïúëíèòåëíîòî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå
   ×ë. 200. (Îòì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.).
 Ãëàâà îñåìíàäåñåòà
ÒÀÊÑÈ È ÓÄÐÚÆÊÈ

 Çàäúëæèòåëíè òàêñè
  ×ë. 201. (1) Çà îñúùåñòâÿâàíå íà äåéíîñòòà ïî äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå è çà óïðàâëåíèå íà ïåíñèîííèòå ôîíäîâå ñå âúâåæäàò òàêñè è óäðúæêè â ïîëçà íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíèòå äðóæåñòâà, êàêòî ñëåäâà:
 1. ïðîöåíò îò âñÿêà îñèãóðèòåëíà âíîñêà - ïî íà÷èí, ðåä è â ðàçìåðè, óñòàíîâåíè â ïðàâèëíèêà çà îðãàíèçàöèÿòà è äåéíîñòòà íà ïåíñèîííèÿ ôîíä, êàòî ìàêñèìàëíèÿò ðàçìåð íå ìîæå äà íàäâèøàâà 5 íà ñòî îò ñóìàòà, êîÿòî ñå ïðåâåæäà íà ïåíñèîííèÿ ôîíä;
 2. (èçì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) èíâåñòèöèîííà òàêñà â ðàçìåð äî 1 íà ñòî ãîäèøíî âúðõó ñòîéíîñòòà íà íåòíèòå àêòèâè â çàâèñèìîñò îò ïåðèîäà, ïðåç êîéòî òå ñà áèëè óïðàâëÿâàíè îò ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî.
 (2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 8 îò 2003 ã., áð. 67 îò 2003 ã.) Óäðúæêàòà ïî àë. 1, ò. 2 ñå îò÷èñëÿâà ïî ðåä è íà÷èí, îïðåäåëåíè îò êîìèñèÿòà.
 Äîïúëíèòåëíà òàêñà
   ×ë. 202. (Èçì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî ìîæå äà ñúáèðà äîïúëíèòåëíà òàêñà â ðàçìåð äî 20 ëâ. ïðè âñÿêî ïðåõâúðëÿíå íà íàòðóïàíèòå ñðåäñòâà ïî èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà îò åäèí ôîíä êúì äðóã. Òàêñàòà ñå çàïëàùà îò îñèãóðåíîòî ëèöå.
 (2) Òàêñàòà ïî àë. 1 íå ñå çàïëàùà ïðè ïðåõâúðëÿíå ïîðàäè íåñúãëàñèå ñ èçìåíåíèÿ â ïðàâèëíèêà íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå.
 (3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 19 îò 2010 ã., èçì., áð. 60 îò 2011 ã., â ñèëà îò 5.08.2011 ã.) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî ìîæå äà ñúáèðà äîïúëíèòåëíà òàêñà â ðàçìåð äî 20 ëâ. ïðè ïðåõâúðëÿíå íà ñðåäñòâàòà ïî èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà â ïåíñèîííèòå ñõåìè íà Ñúþçà ñúãëàñíî ÷ë. 343à, àë. 1, ò. 2. Òàêñàòà ñå çàïëàùà îò îñèãóðåíîòî ëèöå.
 Çàêîíîóñòàíîâåíîñò íà òàêñèòå
  ×ë. 203. Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíèòå äðóæåñòâà íå ìîãàò äà ñúáèðàò äðóãè òàêñè è óäðúæêè èçâúí ïîñî÷åíèòå â òàçè ãëàâà.
 Ãëàâà äåâåòíàäåñåòà
(Îòì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) 
ÀÄÌÈÍÈÑÒÐÀÒÈÂÍÎÍÀÊÀÇÀÒÅËÍÀ ÎÒÃÎÂÎÐÍÎÑÒ

 Ðàçäåë I
(Îòì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) 
Îòãîâîðíîñò çà íàðóøåíèÿ íà ðàçïîðåäáèòå íà çàêîíîäàòåëñòâîòî îòíîñíî äúðæàâíîòî 
îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå

 Îñíîâàíèÿ
   ×ë. 204. (Èçì. - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã., îòì., áð. 67 îò 2003 ã.).
 Óñòàíîâÿâàíå íà íàðóøåíèÿòà
   ×ë. 205. (Îòì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.).
 Ðàçäåë II
(Îòì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) 
Îòãîâîðíîñò çà íàðóøåíèÿ íà ðàçïîðåäáèòå íà çàêîíîäàòåëñòâîòî îòíîñíî äîïúëíèòåëíîòî
çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå

 Îòãîâîðíîñò çà äåéíîñò áåç ïåíñèîííà ëèöåíçèÿ
  ×ë. 206. (Îòì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.).
 Îòãîâîðíîñò çà íàðóøåíèÿ è íåèçïúëíåíèå íà ïðåäïèñàíèÿ
  ×ë. 206à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 8 îò 2003 ã., îòì., áð. 67 îò 2003 ã.).
 Óñòàíîâÿâàíå íà íàðóøåíèÿòà
  ×ë. 207. (Èçì. - ÄÂ, áð. 8 îò 2003 ã., îòì., áð. 67 îò 2003 ã.).
 Ïðèëàãàíå íà ïðèíóäèòåëíè àäìèíèñòðàòèâíè ìåðêè
   ×ë. 208. (Íîâ - ÄÂ, áð. 8 îò 2003 ã., îòì., áð. 67 îò 2003 ã.).
 ÄßË ÒÐÅÒÈ
(Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.)
ÄÎÏÚËÍÈÒÅËÍÎ ÄÎÁÐÎÂÎËÍÎ ÏÅÍÑÈÎÍÍÎ ÎÑÈÃÓÐßÂÀÍÅ

 Ãëàâà äâàäåñåòà
(Íîâà - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.)
ÎÁÙÈ ÏÎËÎÆÅÍÈß

 Ïðèíöèïè
   ×ë. 209. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Äîïúëíèòåëíîòî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ñå îñúùåñòâÿâà âúâ ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå è ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè, íàðè÷àíè ïî-íàòàòúê "ôîíäîâå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå" âúç îñíîâà íà ïðèíöèïèòå íà:
 1. äîáðîâîëíîñò íà ó÷àñòèåòî;
 2. þðèäè÷åñêà ñàìîñòîÿòåëíîñò íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî è íà ôîíäîâåòå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå;
 3. ïðîçðà÷íîñò, ðàçäåëíîñò è èçêëþ÷èòåëíîñò íà äåéíîñòòà;
 4. ðàçðåøèòåëåí ðåæèì è äúðæàâíî ðåãóëèðàíå;
 5. çàäúëæèòåëíà ïåðèîäè÷íà îò÷åòíîñò è ðàçêðèâàíå íà èíôîðìàöèÿ;
 6. ëîÿëíà êîíêóðåíöèÿ ìåæäó ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíèòå äðóæåñòâà.
 (2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Îñèãóðÿâàíåòî âúâ ôîíäîâåòå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ñå îñúùåñòâÿâà íà êàïèòàëîâîïîêðèâåí ïðèíöèï íà îñíîâàòà íà ïðåäâàðèòåëíî îïðåäåëåíè îñèãóðèòåëíè âíîñêè.
 (3) (Äîï. - ÄÂ, áð. 17 îò 2006 ã., èçì., áð. 56 îò 2006 ã.) Ñðåäñòâàòà íà ôîíäîâåòå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ñå óïðàâëÿâàò îò ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî ñ ãðèæàòà íà äîáúð òúðãîâåö ïðè ñïàçâàíå ïðèíöèïèòå íà íàäåæäíîñò, ëèêâèäíîñò, äîõîäíîñò è äèâåðñèôèêàöèÿ, â èíòåðåñ íà îñèãóðåíèòå ëèöà.
 Îñèãóðåíè ëèöà
    ×ë. 210. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Âñÿêî ôèçè÷åñêî ëèöå, íàâúðøèëî 16 ãîäèíè, ìîæå äîáðîâîëíî äà ñå îñèãóðÿâà èëè äà áúäå îñèãóðÿâàíî âúâ ôîíäîâå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïðè óñëîâèÿòà è ïî ðåäà íà òîçè äÿë.
 (2) (Äîï. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Äîïúëíèòåëíîòî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå å ïåðñîíàëíî. Âñåêè îñèãóðåí âúâ ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå è ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè èìà èíäèâèäóàëåí îñèãóðèòåëåí íîìåð è èíäèâèäóàëíà ïàðòèäà.
 Ó÷àñòèå âúâ ôîíäîâå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå
   ×ë. 211. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., èçì., áð. 56 îò 2006 ã.) Ó÷àñòèåòî âúâ ôîíäîâå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå çàïî÷âà îò ìîìåíòà íà ñêëþ÷âàíåòî íà îñèãóðèòåëíèÿ äîãîâîð.
 Ïðàâà ïðè îñèãóðÿâàíå âúâ ôîíäîâå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî 
îñèãóðÿâàíå
 (Çàãë. èçì. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.)
   ×ë. 212. (1) (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., ïðåäèøåí òåêñò íà ÷ë. 212, áð. 56 îò 2006 ã.) Îñèãóðÿâàíåòî âúâ ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå äàâà ïðàâî íà:
 1. ëè÷íà ïåíñèÿ - çà ñòàðîñò èëè çà èíâàëèäíîñò;
 2. íàñëåäñòâåíà ïåíñèÿ - ïðè ñìúðò íà îñèãóðåíîòî ëèöå èëè íà ëèöå, êîåòî ïîëó÷àâà ïåíñèÿ ïî òîçè äÿë;
 3. åäíîêðàòíî èëè ðàçñðî÷åíî èçïëàùàíå íà íàòðóïàíèòå ñðåäñòâà ïî èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà;
 4. åäíîêðàòíî èëè ðàçñðî÷åíî èçïëàùàíå íà ñðåäñòâà íà íàñëåäíèöèòå íà ïî÷èíàëî îñèãóðåíî ëèöå èëè íà ïåíñèîíåð.
 (2) (Íîâà - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Îñèãóðÿâàíåòî ïî ïðîôåñèîíàëíè ïåíñèîííè ñõåìè íà ïðåäïðèÿòèÿ îñèãóðèòåëè, ñúçäàäåíè ñúãëàñíî çàêîíîäàòåëñòâîòî íà Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ, äàâà ïðàâî íà:
 1. ñðî÷íà ïåíñèÿ çà ñòàðîñò;
 2. åäíîêðàòíî èëè ðàçñðî÷åíî èçïëàùàíå íà íàòðóïàíèòå ñðåäñòâà ïî èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà;
 3. åäíîêðàòíî èëè ðàçñðî÷åíî èçïëàùàíå íà ñðåäñòâà íà íàñëåäíèöèòå íà ïî÷èíàëî îñèãóðåíî ëèöå èëè íà ïåíñèîíåð.
 Ðåçåðâè íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî
   ×ë. 213. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî çàäúëæèòåëíî ñúçäàâà îáùè ðåçåðâè ïî ðåäà íà Òúðãîâñêèÿ çàêîí è ïåíñèîííè ðåçåðâè.
 (2) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî, êîåòî óïðàâëÿâà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå è èçïëàùà ïîæèçíåíè ïåíñèè, çàäúëæèòåëíî ñúçäàâà ïåíñèîíåí ðåçåðâ ïî ðåä, îïðåäåëåí îò êîìèñèÿòà.
 (3) Ñ ïåíñèîííèÿ ðåçåðâ ïî àë. 2 ñå ïîêðèâà èçïëàùàíåòî íà ïåíñèèòå íà ëèöàòà, ïðåæèâåëè ïî-äúëãî îò ïðåäâàðèòåëíèòå àêòþåðñêè ðàç÷åòè.
 (4) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíèòå äðóæåñòâà íå ìîãàò äà ðàçïðåäåëÿò äèâèäåíòè íà ñâîèòå àêöèîíåðè ïðåäè ôîðìèðàíåòî íà ðåçåðâèòå.
 Òåõíè÷åñêè ðåçåðâè
    ×ë. 213à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) (1) Çà ãàðàíòèðàíå íà òî÷íî èçïúëíåíèå íà çàäúëæåíèÿòà ïî ñêëþ÷åíè ïåíñèîííè äîãîâîðè ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî, êîåòî óïðàâëÿâà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè:
 1. ïîääúðæà âúâ âñåêè ìîìåíò àêòèâè, ñúîòâåòñòâàùè ïî ðàçìåð íà ôèíàíñîâèòå çàäúëæåíèÿ;
 2. ñúçäàâà çàäúëæèòåëíî òåõíè÷åñêè ðåçåðâè â ñëó÷àèòå, êîãàòî ïîêðèâà áèîìåòðè÷íè ðèñêîâå, ãàðàíòèðà ìèíèìàëíî íèâî íà äîõîäíîñò èëè ðàçìåð íà ïåíñèèòå.
 (2) Àêòèâèòå çà ïîêðèâàíå íà òåõíè÷åñêèòå ðåçåðâè ïî àë. 1, ò. 2 ñå ôîðìèðàò è ïîääúðæàò êúì ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè êàòî îáîñîáåíî èìóùåñòâî, îòäåëåíî îò îñòàíàëèòå àêòèâè íà ôîíäà, çà êîåòî ñå âîäè ñàìîñòîÿòåëíî ñ÷åòîâîäñòâî.
 (3) Âèäîâåòå ðåçåðâè, ðåäúò è ìåòîäèêàòà çà òÿõíîòî îáðàçóâàíå, êàêòî è ìàêñèìàëíèÿò ðàçìåð íà òåõíè÷åñêèÿ ëèõâåí ïðîöåíò ñå îïðåäåëÿò ñ íàðåäáà íà êîìèñèÿòà.
 (4) Èç÷èñëÿâàíåòî íà òåõíè÷åñêèòå ðåçåðâè ñå èçâúðøâà åæåãîäíî è ñå çàâåðÿâà îò îòãîâîðíèÿ àêòþåð íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî. Èçïîëçâàíèòå àêòþåðñêè ìåòîäè è ðåäúò è íà÷èíúò çà èç÷èñëÿâàíåòî íà ðåçåðâèòå ñå îïðåäåëÿò ñ íàðåäáàòà ïî àë. 3.
 (5) Èç÷èñëÿâàíåòî íà òåõíè÷åñêèòå ðåçåðâè ñå èçâúðøâà òàêà, ÷å:
 1. ìèíèìàëíèÿò ðàçìåð íà òåõíè÷åñêèòå ðåçåðâè ñå îïðåäåëÿ ïîñðåäñòâîì íàäåæäíè è ñïðàâåäëèâè àêòþåðñêè èç÷èñëåíèÿ è äîïóñêàíèÿ, êîèòî îò÷èòàò âñè÷êè çàäúëæåíèÿ, ïðîèçòè÷àùè îò ñêëþ÷åíèòå ïåíñèîííè äîãîâîðè; ìèíèìàëíèÿò ðàçìåð òðÿáâà äà áúäå äîñòàòú÷åí çà èçïëàùàíå íà âñè÷êè îòïóñíàòè ïåíñèè;
 2. âúçïðèåòèòå çà îöåíêà íà çàäúëæåíèÿòà èêîíîìè÷åñêè è àêòþåðñêè äîïóñêàíèÿ ñå èçáèðàò ðàçóìíî, êàòî ñå îò÷èòà ïî öåëåñúîáðàçíîñò ïîäõîäÿùà ãðàíèöà çà íåáëàãîïðèÿòíèòå îòêëîíåíèÿ;
 3. ðàçìåðúò íà òåõíè÷åñêèÿ ëèõâåí ïðîöåíò ñå îïðåäåëÿ â ñúîòâåòñòâèå ñ èçèñêâàíèÿòà íà íàðåäáàòà ïî àë. 3, êàòî ñå îò÷èòàò:
 à) äîõîäíîñòòà îò àêòèâèòå, ïîêðèâàùè òåõíè÷åñêèòå ðåçåðâè, è î÷àêâàíàòà âúçâðúùàåìîñò îò èíâåñòèöèèòå è/èëè
 á) ïàçàðíàòà äîõîäíîñò íà êâàëèôèöèðàíè äúëãîâè öåííè êíèæà, èçäàäåíè èëè ãàðàíòèðàíè îò ïðàâèòåëñòâî íà äúðæàâà ÷ëåíêà;
 4. áèîìåòðè÷íèòå òàáëèöè, èçïîëçâàíè çà èç÷èñëÿâàíåòî íà òåõíè÷åñêèòå ðåçåðâè, ñå îïðåäåëÿò, êàòî ñå âçåìàò ïðåäâèä îñíîâíèòå õàðàêòåðèñòèêè íà ëèöàòà ñ îòïóñíàòè ïåíñèè ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè ñ ïîêðèò áèîìåòðè÷åí ðèñê, êàêòî è î÷àêâàíîòî áúäåùî ðàçâèòèå íà ðèñêîâåòå;
 5. ìåòîäúò è àêòþåðñêèòå äîïóñêàíèÿ ïðè èç÷èñëÿâàíåòî íà òåõíè÷åñêèòå ðåçåðâè íå ìîãàò äà ñå ïðîìåíÿò, îñâåí â ñëó÷àèòå íà ïðîìåíè â ïðàâíèòå, äåìîãðàôñêèòå èëè èêîíîìè÷åñêèòå îáñòîÿòåëñòâà, íà êîèòî ñå îñíîâàâàò äîïóñêàíèÿòà.
 Ôèíàíñèðàíå íà òåõíè÷åñêèòå ðåçåðâè
   ×ë. 213á. (Íîâ - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) (1) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî îñèãóðÿâà âúâ âñåêè ìîìåíò äîñòàòú÷íè è ïîäõîäÿùè àêòèâè, êîèòî ïîêðèâàò ïðåäâèäåíèòå â íàðåäáàòà ïî ÷ë. 213à, àë. 3 òåõíè÷åñêè ðåçåðâè âúâ âðúçêà ñ âñè÷êè ïîåòè çàäúëæåíèÿ ñ ïîêðèòè ðèñêîâå.
 (2) Òåõíè÷åñêèòå ðåçåðâè òðÿáâà äà áúäàò èçöÿëî ïîêðèòè âúâ âñåêè ìîìåíò çà âñè÷êè óïðàâëÿâàíè ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè. Ïðè íàðóøàâàíå íà òîâà çàäúëæåíèå çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà ïðèëàãà ìÿðêàòà ïî ÷ë. 344, àë. 1, ò. 17.
 Ãëàâà äâàäåñåò è ïúðâà
(Íîâà - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.)
ÔÎÍÄÎÂÅ ÇÀ ÄÎÏÚËÍÈÒÅËÍÎ ÄÎÁÐÎÂÎËÍÎ ÏÅÍÑÈÎÍÍÎ ÎÑÈÃÓÐßÂÀÍÅ

 Îïðåäåëåíèå
    ×ë. 214. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Ôîíäîâåòå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ñå ó÷ðåäÿâàò è óïðàâëÿâàò îò ëèöåíçèðàíè ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíè äðóæåñòâà.
 (2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Ôîíäîâåòå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ñå ó÷ðåäÿâàò ñ ðåøåíèå íà îáùîòî ñúáðàíèå íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî.
 (3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Åäíî ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî ìîæå äà ó÷ðåäÿâà è äà óïðàâëÿâà åäèí ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå è åäèí ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè.
 (4) (Èçì. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Ôîíäîâåòå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ñå óïðàâëÿâàò è ïðåäñòàâëÿâàò îò ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî.
 (5) (Èçì. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî è ôîíäîâåòå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ñà îòäåëíè þðèäè÷åñêè ëèöà.
 (6) Ôîíäîâåòå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ñå ñúçäàâàò çà íåîïðåäåëåí ñðîê.
 (7) (Èçì. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Ñåäàëèùåòî è àäðåñúò íà óïðàâëåíèå íà ôîíäîâåòå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå çàäúëæèòåëíî ñúâïàäàò ñúñ ñåäàëèùåòî è àäðåñà íà óïðàâëåíèå íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî.
 Îòãîâîðíîñò íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî
   ×ë. 215. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî îòãîâàðÿ èìóùåñòâåíî ïðåä îñèãóðåíèòå ëèöà çà çàãóáè, íàñòúïèëè â ðåçóëòàò íà íåäîáðîñúâåñòíî èçïúëíåíèå íà ñâîèòå çàäúëæåíèÿ ïî îòíîøåíèå íà óïðàâëåíèåòî è ïðåäñòàâëÿâàíåòî íà ôîíäîâåòå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå.
 (2) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî ãàðàíòèðà ñ àêòèâèòå ñè èçïúëíåíèåòî íà çàäúëæåíèÿòà ñè êúì îñèãóðåíèòå ëèöà è ïåíñèîíåðèòå.
 (3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Ôîíäîâåòå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå íå íîñÿò îòãîâîðíîñò çà çàäúëæåíèÿòà è çà çàãóáèòå íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî, êîåòî ãè óïðàâëÿâà è ïðåäñòàâëÿâà.
 Íàèìåíîâàíèå
   ×ë. 216. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Íàèìåíîâàíèåòî íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå çàäúëæèòåëíî ñúäúðæà â êîìáèíàöèÿ íàèìåíîâàíèåòî íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî è äóìèòå "ïåíñèîíåí", "äîáðîâîëåí" è "ôîíä" èëè òåõíè ïðîèçâîäíè.
 (2) (Íîâà - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Íàèìåíîâàíèåòî íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè, îñâåí ñúäúðæàíèåòî ïî àë. 1, âêëþ÷âà è äóìèòå "ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè".
 (3) (Ïðåäèøíà àë. 2, èçì. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Ñàìî ôîíäîâå, ðåãèñòðèðàíè â ñúîòâåòñòâèå ñ òîçè êîäåêñ, ìîãàò äà èçïîëçâàò â ñâîåòî íàèìåíîâàíèå â êîìáèíàöèÿ äóìèòå ïî àë. 1 è 2 èëè òåõíè ðàâíîçíà÷íè íà áúëãàðñêè èëè íà ÷óæä åçèê.
 Çàáðàíà çà ïðèäîáèâàíå ïî äàâíîñò
   ×ë. 217. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., èçì., áð. 56 îò 2006 ã.) Àêòèâèòå íà ôîíäîâåòå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå íå ìîãàò äà ñå ïðèäîáèâàò ïî äàâíîñò.
 Ðàçðåøåíèå çà óïðàâëåíèå íà ôîíäîâå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî 
îñèãóðÿâàíå
    ×ë. 218. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., èçì., áð. 34 îò 2006 ã., áð. 56 îò 2006 ã.) (1) Ðàçðåøåíèå çà óïðàâëåíèå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå èëè íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè ñå èçäàâà îò çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà.
 (2) Çà ïîëó÷àâàíå íà ðàçðåøåíèå ïî àë. 1 ëèöåíçèðàíîòî ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî ïîäàâà äî êîìèñèÿòà ïèñìåíî èñêàíå, êúì êîåòî ñå ïðèëàãàò:
 1. ðåøåíèåòî íà îáùîòî ñúáðàíèå íà ëèöåíçèðàíîòî ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî çà ó÷ðåäÿâàíå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå èëè ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè;
 2. ïðàâèëíèêúò çà îðãàíèçàöèÿòà è äåéíîñòòà íà ôîíäà;
 3. àêòþåðñêè ðàç÷åòè çà ïðåäëàãàíèòå ïåíñèîííè ñõåìè è èìåíàòà è ëè÷íèòå äàííè íà àêòþåðà;
 4. îáðàçöè íà îñèãóðèòåëíè è ïåíñèîííè äîãîâîðè;
 5. ïðåäâàðèòåëåí äîãîâîð ñ áàíêà ïîïå÷èòåë è èíâåñòèöèîíåí ïîñðåäíèê;
 6. ôèíàíñîâ îò÷åò íà äðóæåñòâîòî êúì ïîñëåäíîòî ÷èñëî íà ïðåäõîäíèÿ ìåñåö;
 7. ñïðàâêà çà ïðîãðàìíà è òåõíè÷åñêà îáåçïå÷åíîñò íà èíôîðìàöèîííàòà ñèñòåìà íà äðóæåñòâîòî;
 8. ñïðàâêà çà îðãàíèçàöèîííàòà ñòðóêòóðà íà äðóæåñòâîòî è íåãîâàòà êàäðîâà îáåçïå÷åíîñò;
 9. äîêóìåíò çà ïëàòåíà òàêñà çà ðàçãëåæäàíå íà äîêóìåíòè;
 10. (íîâà – ÄÂ, áð. 22 îò 2015 ã., â ñèëà îò 24.03.2015 ã.) èíâåñòèöèîííàòà ïîëèòèêà íà ôîíäà;
 11. (íîâà – ÄÂ, áð. 22 îò 2015 ã., â ñèëà îò 24.03.2015 ã.) âúòðåøíèòå ïðàâèëà çà ïðîöåäóðèòå çà íàáëþäåíèå, èçìåðâàíå è óïðàâëåíèå íà ðèñêà, ñâúðçàí ñ èíâåñòèöèèòå íà ôîíäa, óòâúðäåíè ïî ðåäà íà ÷ë. 179â, àë. 1.
 (3) Îñâåí äîêóìåíòèòå ïî àë. 2 çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà ìîæå äà èçèñêâà äîïúëíèòåëíà èíôîðìàöèÿ âúâ âðúçêà ñ òÿõ è äà îïðåäåëÿ ñðîê çà ïðåäîñòàâÿíåòî é.
 Ñðîê çà ðàçãëåæäàíå íà èñêàíåòî çà ðàçðåøåíèå çà óïðàâëåíèå íà ôîíä çà 
äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå èëè ôîíä çà äîïúëíèòåëíî
 äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè
 (Çàãë. èçì. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.)
  ×ë. 219. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà ñå ïðîèçíàñÿ ñ ðåøåíèå â åäíîìåñå÷åí ñðîê îò ïîäàâàíå íà èñêàíåòî ïî ÷ë. 218, à êîãàòî ñà ïîèñêàíè äîïúëíèòåëíè ñâåäåíèÿ è äîêóìåíòè - â åäíîìåñå÷åí ñðîê îò ïðåäñòàâÿíåòî èì.
 (2) Ïðè ïðèåòî èñêàíå çà èçäàâàíå íà ðàçðåøåíèå ñ ëèïñâàùè èëè íåðåäîâíè äîêóìåíòè çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà óâåäîìÿâà â 14-äíåâåí ñðîê ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî çà íåèçïðàâíîñòèòå è îïðåäåëÿ ñðîê çà îòñòðàíÿâàíåòî èì.
 (3) Çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà óâåäîìÿâà ïèñìåíî çàÿâèòåëÿ çà ðåøåíèåòî ïî àë. 1 â 7-äíåâåí ñðîê îò âçåìàíåòî ìó.
 Îòêàç çà äàâàíå íà ðàçðåøåíèå çà óïðàâëåíèå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî 
ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå èëè ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî 
îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè
 (Çàãë. äîï. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.)
   ×ë. 220. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà îòêàçâà äà äàäå ðàçðåøåíèå, êîãàòî:
 1. ñëåä èçòè÷àíåòî íà îïðåäåëåíèÿ ñðîê ïî ÷ë. 219, àë. 1 è 2 íå ñà ïðåäñòàâåíè äîïúëíèòåëíèòå äîêóìåíòè èëè ñâåäåíèÿ èëè íå ñà îòñòðàíåíè íåèçïðàâíîñòèòå;
 2. íå ñà èçïúëíåíè èçèñêâàíèÿòà íà òîçè êîäåêñ;
 3. ëèïñâà íåîáõîäèìàòà ôèíàíñîâà, êàäðîâà èëè èíôîðìàöèîííà îáåçïå÷åíîñò íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî.
 (2) (Äîï. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Â ñëó÷àé íà îòêàç ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî ìîæå äà íàïðàâè íîâî èñêàíå çà ïîëó÷àâàíå íà ðàçðåøåíèå çà óïðàâëåíèå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå èëè ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè íå ïî-ðàíî îò 6 ìåñåöà îò äàòàòà íà îòêàçà.
 Âïèñâàíå â ñúäà
   ×ë. 221. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) (Äîï. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Îêðúæíèÿò ñúä ïî ñåäàëèùåòî íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå èëè ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè âïèñâà â ðåãèñòúðà ñè ôîíäà, àêî ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî å ïîäàëî çàÿâëåíèå çà âïèñâàíå â 6-ìåñå÷åí ñðîê îò ïîëó÷àâàíå íà ðàçðåøåíèåòî îò çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà.
 (2) Çàÿâëåíèåòî çà âïèñâàíå â ñúäà ñúäúðæà:
 1. íàèìåíîâàíèåòî, ñåäàëèùåòî è àäðåñà íà óïðàâëåíèå íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî;
 2. íàèìåíîâàíèåòî íà ïåíñèîííèÿ ôîíä;
 3. òðèòå èìåíà è åäèííèÿ ãðàæäàíñêè íîìåð íà ëèöàòà, êîèòî óïðàâëÿâàò è ïðåäñòàâëÿâàò ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî.
 (3) Êúì çàÿâëåíèåòî ïî àë. 2 ñå ïðèëàãàò:
 1. çàâåðåí ïðåïèñ íà ëèöåíçèÿòà íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî çà èçâúðøâàíå íà äåéíîñò ïî äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå;
 2. óñòàâúò íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî;
 3. (èçì. - ÄÂ, áð. 34 îò 2006 ã.) àêòóàëíî óäîñòîâåðåíèå çà âïèñâàíåòî â òúðãîâñêèÿ ðåãèñòúð íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî;
 4. (äîï. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) ðåøåíèåòî íà îáùîòî ñúáðàíèå íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî çà ó÷ðåäÿâàíå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå èëè ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè;
 5. (äîï. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) ïðàâèëíèêúò çà îðãàíèçàöèÿòà è äåéíîñòòà íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå èëè íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè;
 6. (äîï. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) ðàçðåøåíèåòî íà çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà çà óïðàâëåíèå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå èëè ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè.
 (4) (Äîï. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Â ðåãèñòúðà íà îêðúæíèÿ ñúä ñå âïèñâàò íàèìåíîâàíèåòî íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå èëè íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè; íàèìåíîâàíèåòî, ñåäàëèùåòî è àäðåñúò íà óïðàâëåíèå íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî, ó÷ðåäèëî ôîíäà; íà÷èíúò íà ïðåäñòàâëÿâàíå íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî.
 (5) (Äîï. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Ôîíäúò çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå èëè ôîíäúò çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè âúçíèêâà êàòî þðèäè÷åñêî ëèöå îò äåíÿ íà âïèñâàíåòî â ðåãèñòúðà íà ñúäà.
 Ñðîê çà ïðîèçíàñÿíå íà ñúäà
   ×ë. 222. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., äîï., áð. 56 îò 2006 ã.) Ñúäúò ðàçãëåæäà çàÿâëåíèåòî çà âïèñâàíå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå èëè ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè â 14-äíåâåí ñðîê îò äàòàòà íà ïîäàâàíåòî ìó.
 Ïðåäñòàâÿíå íà ïðåïèñ îò ñúäåáíîòî ðåøåíèå
  ×ë. 223. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., äîï., áð. 56 îò 2006 ã.) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî å äëúæíî äà ïðåäñòàâè íà êîìèñèÿòà çàâåðåí ïðåïèñ îò ñúäåáíîòî ðåøåíèå çà âïèñâàíå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå èëè ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè â 7-äíåâåí ñðîê îò ïîëó÷àâàíåòî ìó.
 Îòãîâîðíîñò çà ðàçõîäèòå ïî âïèñâàíåòî
  ×ë. 224. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., äîï., áð. 56 îò 2006 ã.) Âñè÷êè ðàçõîäè çà ó÷ðåäÿâàíå, çà ïîëó÷àâàíå íà ðàçðåøåíèå çà óïðàâëåíèå è çà âïèñâàíå íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå èëè ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè ñà çà ñìåòêà íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî.
 Îòíåìàíå íà ðàçðåøåíèåòî çà óïðàâëåíèå íà ôîíä
   ×ë. 225. (1) (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., ïðåäèøåí òåêñò íà ÷ë. 225, äîï. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà îòíåìà ðàçðåøåíèåòî çà óïðàâëåíèå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå èëè ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè ïðè:
 1. êîíñòàòèðàíå, ÷å äîêóìåíòèòå, ïîñëóæèëè êàòî îñíîâàíèå çà èçäàâàíåòî íà ðàçðåøåíèåòî, ñúäúðæàò íåâåðíè äàííè;
 2. (äîï. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) íåïîäàâàíå íà çàÿâëåíèåòî çà âïèñâàíå â ñúäà â 6-ìåñå÷åí ñðîê îò ïîëó÷àâàíå íà ðàçðåøåíèåòî çà óïðàâëåíèå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå èëè ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè;
 3. ïðåîáðàçóâàíå íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî, êîãàòî óïðàâëåíèåòî íà ôîíäà ïðåìèíàâà êúì äðóãî ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî;
 4. (äîï. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) ïðåêðàòÿâàíå íà ôîíäà ïîðàäè âëèâàíå â èëè ñëèâàíå ñ äðóã ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå èëè ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè;
 5. íàëè÷èå íà ðåàëíà è íåïîñðåäñòâåíà çàïëàõà çà èíòåðåñèòå íà îñèãóðåíèòå ëèöà;
 6. îòíåìàíå íà ïåíñèîííàòà ëèöåíçèÿ íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî, óïðàâëÿâàùî ôîíäà.
 (2) (Íîâà - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà ìîæå äà îòíåìå ðàçðåøåíèåòî çà óïðàâëåíèå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè è ïðè ñèñòåìíè íàðóøåíèÿ íà ïðèëîæèìîòî òðóäîâî è ñîöèàëíî çàêîíîäàòåëñòâî, íîðìàòèâíèòå èçèñêâàíèÿ, ñâúðçàíè ñ èíâåñòèöèîííàòà äåéíîñò è ðàçêðèâàíåòî íà èíôîðìàöèÿ.
 Çàäúëæåíèÿ íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî ñëåä îòíåìàíå íà ðàçðåøåíèåòî çà
 óïðàâëåíèå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå èëè ôîíä çà
 äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè
 (Çàãë. äîï. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.)
  ×ë. 226. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) (Äîï. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Ñëåä îòíåìàíå íà ðàçðåøåíèåòî çà óïðàâëåíèå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå èëè ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî íå ìîæå äà ñêëþ÷âà íîâè äîãîâîðè è äà ïðåäëàãà íîâè óñëîâèÿ çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå, êàêòî è äà èçìåíÿ óñëîâèÿòà, âêëþ÷èòåëíî ñðîêà è ðàçìåðà íà âíîñêèòå ïî ñêëþ÷åíè îñèãóðèòåëíè äîãîâîðè.
 (2) Îòíåìàíåòî íà ðàçðåøåíèåòî íå îñâîáîæäàâà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî îò çàäúëæåíèÿòà ìó ïî ñêëþ÷åíèòå äîãîâîðè.
 Çàäúëæåíèå íà çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà ñëåä îòíåìàíå íà ðàçðåøåíèå çà 
óïðàâëåíèå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå èëè ôîíä çà 
äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè
 (Çàãë. äîï. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.)
  ×ë. 227. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., äîï., áð. 56 îò 2006 ã.) Çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà èçïðàùà ñúîáùåíèå çà îòíåìàíåòî íà ðàçðåøåíèåòî çà óïðàâëåíèå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå èëè ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè äî ñúäà, èçâúðøèë âïèñâàíåòî, îáíàðîäâà ñúîáùåíèåòî â "Äúðæàâåí âåñòíèê" è ãî ïóáëèêóâà íàé-ìàëêî â äâà öåíòðàëíè âñåêèäíåâíèêà.
 Ïðàâèëíèê çà îðãàíèçàöèÿòà è äåéíîñòòà íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî 
ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå è ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå 
ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè
 (Çàãë. äîï. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.)
    ×ë. 228. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) (Èçì. è äîï. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Ïðàâèëíèêúò çà îðãàíèçàöèÿòà è äåéíîñòòà íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå èëè íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè ñå ïðèåìà îò óïðàâèòåëíèòå îðãàíè íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî.
 (2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Ïðàâèëíèêúò çà îðãàíèçàöèÿòà è äåéíîñòòà íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå òðÿáâà äà ñúäúðæà:
 1. íàèìåíîâàíèåòî íà ôîíäà;
 2. íàèìåíîâàíèåòî, ñåäàëèùåòî è àäðåñà íà óïðàâëåíèå íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî, êîåòî ãî óïðàâëÿâà;
 3. óñëîâèÿòà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå;
 4. óñëîâèÿòà è ðåäà çà ñêëþ÷âàíå íà îñèãóðèòåëíè èëè ïåíñèîííè äîãîâîðè, ðåäà çà èçìåíåíèÿòà è äîïúëíåíèÿòà â òÿõ è óñëîâèÿòà çà ïðåêðàòÿâàíåòî èì;
 5. âèäîâåòå ïåíñèîííè ñõåìè è òÿõíîòî îïèñàíèå;
 6. ðåäà çà íàáèðàíå íà îñèãóðèòåëíè âíîñêè;
 7. ëèöàòà, êîèòî èìàò ïðàâî íà íàñëåäñòâåíà ïåíñèÿ;
 8. óñëîâèÿòà è ðåäà çà âîäåíå íà èíäèâèäóàëíè ïàðòèäè è çà ïðåäîñòàâÿíå íà îñèãóðåíîòî ëèöå íà èçâëå÷åíèÿ îò òÿõ;
 9. (èçì. - ÄÂ, áð. 17 îò 2006 ã.) èíâåñòèöèîííàòà ïîëèòèêà, îñíîâíèòå öåëè è îãðàíè÷åíèÿ íà èíâåñòèöèîííàòà äåéíîñò;
 10. (íîâà - ÄÂ, áð. 17 îò 2006 ã.) êîëè÷åñòâåíîòî îãðàíè÷åíèå (â ïðîöåíò îò àêòèâèòå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå) íà âñÿêà èíâåñòèöèÿ ïî ÷ë. 176, àë. 1, êîåòî ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî ñïàçâà ïðè óïðàâëåíèå íà àêòèâèòå íà ôîíäà;
 11. (ïðåäèøíà ò. 10 - ÄÂ, áð. 17 îò 2006 ã.) ðàçìåðà íà òàêñèòå è óäðúæêèòå, ñúáèðàíè îò ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî;
 12. (ïðåäèøíà ò. 11 - ÄÂ, áð. 17 îò 2006 ã.) óñëîâèÿòà, ðåäà è ñðîêîâåòå çà èçïëàùàíå íà ïåíñèèòå è íà åäíîêðàòíèòå èëè ðàçñðî÷åíèòå ïëàùàíèÿ;
 13. (ïðåäèøíà ò. 12 - ÄÂ, áð. 17 îò 2006 ã.) óñëîâèÿòà, ðåäà è ñðîêîâåòå çà ïðåõâúðëÿíå íà íàòðóïàíèòå ñðåäñòâà ïî èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà;
 14. (ïðåäèøíà ò. 13 - ÄÂ, áð. 17 îò 2006 ã.) óñëîâèÿòà è ðåäà çà èçâúðøâàíå íà èçìåíåíèÿ è äîïúëíåíèÿ â ïðàâèëíèêà;
 15. (ïðåäèøíà ò. 14 - ÄÂ, áð. 17 îò 2006 ã.) èçðè÷íî óïîìåíàâàíå íà íà÷èíà è ðåäà çà îáÿâè è ñúîáùåíèÿ, ñâúðçàíè ñ äåéíîñòòà íà ïåíñèîííèÿ ôîíä;
 16. (ïðåäèøíà ò. 15 - ÄÂ, áð. 17 îò 2006 ã.) ìåòîäèòå è ïåðèîäè÷íîñòòà íà îöåíêà íà àêòèâèòå íà ôîíäà;
 17. (ïðåäèøíà ò. 16 - ÄÂ, áð. 17 îò 2006 ã.) ïðàâàòà è çàäúëæåíèÿòà íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî, íà îñèãóðåíîòî ëèöå, íà ðàáîòîäàòåëèòå è äðóãèòå îñèãóðèòåëè.
 (3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Ïðàâèëíèêúò çà îðãàíèçàöèÿòà è äåéíîñòòà íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè ñúäúðæà:
 1. èíôîðìàöèÿòà ïî àë. 2, ò. 1, 2, 4, 6, 8 - 10, 12 - 15;
 2. ðåäà è ñðîêîâåòå çà èçïëàùàíå íà ïåíñèèòå è íà åäíîêðàòíèòå èëè ðàçñðî÷åíèòå ïëàùàíèÿ;
 3. ïðàâàòà è çàäúëæåíèÿòà íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî, îñèãóðèòåëèòå è îñèãóðåíèòå.
 Èçìåíåíèå è äîïúëíåíèå íà ïðàâèëíèöèòå íà ôîíäîâåòå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî 
ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå
 (Çàãë. èçì. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.)
    ×ë. 229. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Èçìåíåíèÿòà è äîïúëíåíèÿòà íà ïðàâèëíèöèòå ïî ÷ë. 228, àë. 2 è 3 ñå îäîáðÿâàò îò çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà. Çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà ñå ïðîèçíàñÿ â ñðîê äî åäèí ìåñåö îò ïîëó÷àâàíå íà çàÿâëåíèåòî. Çàÿâèòåëÿò ñå óâåäîìÿâà ïèñìåíî çà ðåøåíèåòî â 7-äíåâåí ñðîê.
 (2) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî óâåäîìÿâà îñèãóðåíèòå ëèöà çà êîíêðåòíèòå èçìåíåíèÿ è äîïúëíåíèÿ â ïðàâèëíèêà çà îðãàíèçàöèÿòà è äåéíîñòòà íà ïåíñèîííèÿ ôîíä ëè÷íî èëè ÷ðåç ïóáëèêàöèÿ â äâà öåíòðàëíè âñåêèäíåâíèêà â ñðîê åäíà ñåäìèöà îò ïîëó÷àâàíå íà ðàçðåøåíèåòî íà çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà.
 Íåîáõîäèìè äîêóìåíòè çà ðåãèñòðèðàíå íà ïðîôåñèîíàëíà ñõåìà
   ×ë. 229à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) (1) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî, ñúîòâåòíî ÷óæäåñòðàííàòà èíñòèòóöèÿ, ïîäàâà äî çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà ïî óòâúðäåí îò íåãî îáðàçåö ïèñìåíî çàÿâëåíèå çà ðåãèñòðèðàíå íà ïðîôåñèîíàëíà ñõåìà, êúì êîåòî ñå ïðèëàãàò:
 1. ïðåïèñ-èçâëå÷åíèå ñ óñëîâèÿòà íà êîëåêòèâíîòî ñïîðàçóìåíèå, ñúîòâåòíî íà êîëåêòèâíèÿ òðóäîâ äîãîâîð, ñâúðçàíè ñ ïðîôåñèîíàëíàòà ñõåìà;
 2. êîïèå îò îñèãóðèòåëíèÿ äîãîâîð ìåæäó ïðåäïðèÿòèåòî îñèãóðèòåë è äðóæåñòâîòî, ñúîòâåòíî ÷óæäåñòðàííàòà èíñòèòóöèÿ.
 (2) Çàÿâëåíèåòî ïî àë. 1 ñå ïîäàâà â 10-äíåâåí ñðîê îò ñêëþ÷âàíå íà îñèãóðèòåëíèÿ äîãîâîð.
 (3) Çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà ìîæå äà èçèñêâà è äðóãà èíôîðìàöèÿ âúâ âðúçêà ñ äîêóìåíòèòå ïî àë. 1 è äà îïðåäåëÿ ñðîê çà ïðåäñòàâÿíåòî é íå ïî-äúëúã îò 14 äíè.
 (4) Ïðè âñÿêà ïðîìÿíà íà äîêóìåíòèòå èëè îáñòîÿòåëñòâàòà ïî àë. 1 ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî, ñúîòâåòíî ÷óæäåñòðàííàòà èíñòèòóöèÿ, óâåäîìÿâà çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà â 14-äíåâåí ñðîê îò óçíàâàíå íà ïðîìÿíàòà.
 Ðåãèñòðèðàíå íà ïðîôåñèîíàëíà ñõåìà
   ×ë. 229á. (Íîâ - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) (1) Â 7-äíåâåí ñðîê îò ïðåäñòàâÿíåòî íà çàÿâëåíèåòî ïî ÷ë. 229à, àë. 1 èëè óâåäîìÿâàíåòî ïî ÷ë. 229à, àë. 4 çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà èçäàâà ðàçïîðåæäàíå çà ðåãèñòðèðàíå íà ïðîôåñèîíàëíàòà ñõåìà â ïóáëè÷åí ðåãèñòúð íà ïðîôåñèîíàëíèòå ñõåìè.
 (2) Êîìèñèÿòà âîäè ïóáëè÷åí ðåãèñòúð íà ïðîôåñèîíàëíèòå ñõåìè, çà êîèòî å èçäàäåíî ðàçïîðåæäàíå ïî àë. 1. Â ðåãèñòúðà ñå âïèñâàò:
 1. íàèìåíîâàíèå, ñåäàëèùå è àäðåñ íà óïðàâëåíèå, òúðãîâñêà ðåãèñòðàöèÿ è åäèíåí èäåíòèôèêàöèîíåí êîä íà ïðåäïðèÿòèåòî îñèãóðèòåë èëè ñúîòâåòíèòå äàííè çà ÷óæäåñòðàííîòî ïðåäïðèÿòèå îñèãóðèòåë;
 2. íàèìåíîâàíèå, ñåäàëèùå è àäðåñ íà óïðàâëåíèå, òúðãîâñêà ðåãèñòðàöèÿ, åäèíåí èäåíòèôèêàöèîíåí êîä è íîìåð íà ïåíñèîííàòà ëèöåíçèÿ íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî èëè ñúîòâåòíèòå äàííè çà ÷óæäåñòðàííàòà èíñòèòóöèÿ.
 Äåéíîñò íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî â ÷óæáèíà
   ×ë. 229â. (Íîâ - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) (1) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî, óïðàâëÿâàùî ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè, ìîæå äà óïðàæíÿâà äåéíîñò â ÷óæáèíà, êàòî ñêëþ÷è îñèãóðèòåëåí äîãîâîð ñ ÷óæäåñòðàííî ïðåäïðèÿòèå îñèãóðèòåë. Îòíîøåíèÿòà íà ÷óæäåñòðàííîòî ïðåäïðèÿòèå îñèãóðèòåë ñ îñèãóðåíèòå ëèöà ñå óðåæäàò îò òðóäîâîòî è ñîöèàëíîòî çàêîíîäàòåëñòâî íà äðóãàòà äúðæàâà ÷ëåíêà. Óïðàâëåíèåòî íà ñõåìàòà ñå îñúùåñòâÿâà ñúãëàñíî ïðèëîæèìîòî êúì îñèãóðÿâàíåòî òðóäîâî è ñîöèàëíî çàêîíîäàòåëñòâî íà äðóãàòà äúðæàâà ÷ëåíêà è â ðàìêèòå íà èçäàäåíîòî îò çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà ðàçðåøåíèå çà óïðàâëåíèå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè.
 (2) Ïðåäè ñêëþ÷âàíå íà äîãîâîðà ïî àë. 1 ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî óâåäîìÿâà ïèñìåíî çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà çà:
 1. ïðèåìàùàòà äúðæàâà ÷ëåíêà;
 2. íàèìåíîâàíèåòî è àäðåñà íà ÷óæäåñòðàííîòî ïðåäïðèÿòèå îñèãóðèòåë â ïðèåìàùàòà äúðæàâà ÷ëåíêà;
 3. îñíîâíèòå õàðàêòåðèñòèêè íà ïðîôåñèîíàëíàòà ñõåìà, êîÿòî ùå ñå óïðàâëÿâà îò äðóæåñòâîòî.
 (3) Â ñðîê äî òðè ìåñåöà îò ïîëó÷àâàíå íà óâåäîìëåíèåòî ïî àë. 2 çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà èçïðàùà ñúäúðæàùàòà ñå â íåãî èíôîðìàöèÿ íà êîìïåòåíòíèÿ íàäçîðåí îðãàí â ïðèåìàùàòà äúðæàâà ÷ëåíêà è óâåäîìÿâà íåçàáàâíî çà èçïðàùàíåòî é ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî, ïîäàëî óâåäîìëåíèåòî.
 (4) Â ñëó÷àèòå íà ïðèëîæåíè ñïðÿìî ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî ïðèíóäèòåëíè àäìèíèñòðàòèâíè ìåðêè ïî ðåäà íà ÷ë. 344, àë. 1, ò. 3, 14 - 17, àë. 2, ò. 1 è 3, êàêòî è â äðóãè ñëó÷àè, îïðåäåëåíè ñúñ çàêîí, èíôîðìàöèÿòà ïî àë. 3 íå ñå èçïðàùà íà êîìïåòåíòíèÿ íàäçîðåí îðãàí è ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî íå ìîæå äà ñêëþ÷è îñèãóðèòåëåí äîãîâîð ïî àë. 1.
 (5) Ñëåä ïîëó÷àâàíå îò êîìïåòåíòíèÿ íàäçîðåí îðãàí íà ïðèåìàùàòà äúðæàâà ÷ëåíêà, ÷èåòî òðóäîâî è ñîöèàëíî çàêîíîäàòåëñòâî å ïðèëîæèìî êúì ñõåìàòà, íà îòíîñèìèòå ðàçïîðåäáè íà òðóäîâîòî è ñîöèàëíîòî çàêîíîäàòåëñòâî íà òàçè äúðæàâà, êàêòî è âñè÷êè ïðèëîæèìè â ñëó÷àÿ ðàçïîðåäáè, ñâúðçàíè ñ èíâåñòèöèîííàòà äåéíîñò è ðàçêðèâàíåòî íà èíôîðìàöèÿ, çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà èçïðàùà íåçàáàâíî ïîëó÷åíàòà îò êîìïåòåíòíèÿ íàäçîðåí îðãàí èíôîðìàöèÿ íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî.
 (6) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî ìîæå äà çàïî÷íå äà óïðàâëÿâà ïðîôåñèîíàëíàòà ñõåìà âåäíàãà ñëåä ïîëó÷àâàíå íà èíôîðìàöèÿòà ïî àë. 5, à â ñëó÷àé íà íåïîëó÷àâàíåòî é - â äâóìåñå÷åí ñðîê. Äðóæåñòâîòî óâåäîìÿâà çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà, â ñëó÷àé ÷å çàïî÷íå äà óïðàâëÿâà ïðîôåñèîíàëíà ñõåìà, è ïåðèîäè÷íî ìó ïðåäîñòàâÿ äàííè çà óïðàâëåíèåòî é.
 (7) Íåçàâèñèìî îò ïîëó÷àâàíåòî íà èíôîðìàöèÿòà ïî àë. 5 ïðè óïðàâëåíèå íà ïðîôåñèîíàëíà ñõåìà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî ñïàçâà îòíîñèìèòå êúì îñèãóðÿâàíåòî ïî òåçè ñõåìè ðàçïîðåäáè íà òðóäîâîòî è ñîöèàëíîòî çàêîíîäàòåëñòâî íà äðóãàòà äúðæàâà ÷ëåíêà, êàêòî è âñè÷êè ïðèëîæèìè ðàçïîðåäáè, ñâúðçàíè ñ èíâåñòèöèîííàòà äåéíîñò è ðàçêðèâàíåòî íà èíôîðìàöèÿ.
 (8) Ïðè äåéíîñò â ÷óæáèíà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî å äëúæíî äà èíôîðìèðà îñèãóðåíèòå ëèöà, ïåíñèîíåðèòå è äðóãèòå ëèöà, êîèòî èìàò ïðàâà ïî ïðîôåñèîíàëíàòà ñõåìà, ñúãëàñíî èçèñêâàíèÿòà íà çàêîíîäàòåëñòâîòî íà ïðèåìàùàòà äúðæàâà ÷ëåíêà.
 (9) Êîìïåòåíòíèÿò íàäçîðåí îðãàí íà ïðèåìàùàòà äúðæàâà ÷ëåíêà óâåäîìÿâà çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà çà âñÿêî èçìåíåíèå â ïðèëîæèìîòî òðóäîâî è ñîöèàëíî çàêîíîäàòåëñòâî, êîåòî ìîæå äà ïîâëèÿå íà õàðàêòåðèñòèêèòå íà ïðîôåñèîíàëíàòà ñõåìà, äîêîëêîòî çàñÿãà íåéíîòî äåéñòâèå, êàêòî è çà ïðîìÿíàòà íà îòíîñèìèòå ðàçïîðåäáè, ñâúðçàíè ñ èíâåñòèöèîííàòà äåéíîñò è ðàçêðèâàíåòî íà èíôîðìàöèÿ, êîèòî èìàò îòíîøåíèå êúì óïðàâëÿâàíàòà îò ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî ñõåìà. Çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà óâåäîìÿâà íåçàáàâíî ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî çà ïðîìåíèòå.
 (10) Êîìïåòåíòíèÿò íàäçîðåí îðãàí íà ïðèåìàùàòà äúðæàâà ÷ëåíêà îñúùåñòâÿâà íàäçîð çà ñïàçâàíå íà ñúîòâåòíîòî ñîöèàëíî è òðóäîâî çàêîíîäàòåëñòâî è ðàçïîðåäáèòå, ñâúðçàíè ñ èíâåñòèöèîííàòà äåéíîñò è ðàçêðèâàíåòî íà èíôîðìàöèÿ ïðè óïðàâëåíèåòî íà ïðîôåñèîíàëíà ñõåìà.
 (11) Ïðè óñòàíîâÿâàíå íà íàðóøåíèÿ íà ïðèëîæèìîòî çàêîíîäàòåëñòâî è ðàçïîðåäáèòå, ïîñî÷åíè â àë. 10, êîìïåòåíòíèÿò íàäçîðåí îðãàí íà ïðèåìàùàòà äúðæàâà ÷ëåíêà óâåäîìÿâà íåçàáàâíî çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà.
 (12) Ñëåä ïîëó÷àâàíå íà óâåäîìëåíèåòî ïî àë. 11 çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà ñúãëàñóâàíî ñ êîìïåòåíòíèÿ íàäçîðåí îðãàí íà ïðèåìàùàòà äúðæàâà ÷ëåíêà ïðåäïðèåìà íåîáõîäèìèòå ìåðêè çà ïðåóñòàíîâÿâàíå íà íàðóøåíèåòî îò ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî.
 (13) Â ñëó÷àé ÷å ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî íå èçïúëíè ïðèëîæåíèòå ïðèíóäèòåëíè àäìèíèñòðàòèâíè ìåðêè èëè òàêèâà íå ñà ìó áèëè ïðèëîæåíè îò çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà, êîìïåòåíòíèÿò îðãàí íà ïðèåìàùàòà äúðæàâà ÷ëåíêà ìîæå ñëåä èíôîðìèðàíå íà çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà äà ïðèëîæè ïîäõîäÿùè ìåðêè â ñúîòâåòñòâèå ñ íàöèîíàëíîòî ñè çàêîíîäàòåëñòâî.
 (14) Âñè÷êè ðàçðåøåíèÿ ïî àë. 1 ñå âîäÿò â ñïåöèàëåí ðåãèñòúð â óïðàâëåíèå "Îñèãóðèòåëåí íàäçîð" íà êîìèñèÿòà.
 (15) Ðåäúò è íà÷èíúò çà ïðåäîñòàâÿíå íà äàííèòå ïî àë. 6 ñå îïðåäåëÿò îò çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà.
 Óïðàâëåíèå íà ïðîôåñèîíàëíà ñõåìà îò ÷óæäåñòðàííà èíñòèòóöèÿ
   ×ë. 229ã. (Íîâ - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) (1) Ïðåäïðèÿòèå îñèãóðèòåë ìîæå äà ïðåäîñòàâè óïðàâëåíèåòî íà ïðîôåñèîíàëíà ñõåìà íà ÷óæäåñòðàííà èíñòèòóöèÿ ïðè ñïàçâàíå íà òðóäîâîòî è ñîöèàëíîòî çàêîíîäàòåëñòâî íà Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ è ñêëþ÷åíîòî êîëåêòèâíî ñïîðàçóìåíèå èëè êîëåêòèâåí òðóäîâ äîãîâîð.
 (2) Â ñðîê äî äâà ìåñåöà îò ïîëó÷àâàíå îò êîìïåòåíòíèÿ íàäçîðåí îðãàí ïî ñåäàëèùåòî íà ÷óæäåñòðàííàòà èíñòèòóöèÿ íà èíôîðìàöèÿòà ïî ÷ë. 229â, àë. 2, ò. 1 - 3 çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà ìó èçïðàùà â ïèñìåíà ôîðìà îòíîñèìèòå êúì îñèãóðÿâàíåòî ïî ïðîôåñèîíàëíà ñõåìà ðàçïîðåäáè íà òðóäîâîòî è ñîöèàëíîòî çàêîíîäàòåëñòâî íà Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ, êàêòî è âñè÷êè ïðèëîæèìè â ñëó÷àÿ ðàçïîðåäáè, ñâúðçàíè ñ èíâåñòèöèîííàòà äåéíîñò è ðàçêðèâàíåòî íà èíôîðìàöèÿ. Çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà óâåäîìÿâà êîìïåòåíòíèÿ íàäçîðåí îðãàí ïî ñåäàëèùåòî íà ÷óæäåñòðàííàòà èíñòèòóöèÿ çà âñÿêî èçìåíåíèå â áúëãàðñêîòî òðóäîâî è ñîöèàëíî çàêîíîäàòåëñòâî, êàêòî è çà ïðîìÿíàòà íà îòíîñèìèòå ðàçïîðåäáè, ñâúðçàíè ñ èíâåñòèöèîííàòà äåéíîñò è ðàçêðèâàíåòî íà èíôîðìàöèÿ, êîèòî èìàò îòíîøåíèå êúì óïðàâëÿâàíàòà îò ÷óæäåñòðàííàòà èíñòèòóöèÿ ñõåìà.
 (3) Çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà óïðàæíÿâà íàäçîð çà ñïàçâàíå íà áúëãàðñêîòî ñîöèàëíî è òðóäîâî çàêîíîäàòåëñòâî è ïðèëîæèìèòå ðàçïîðåäáè, ñâúðçàíè ñ èíâåñòèöèîííàòà äåéíîñò è ðàçêðèâàíåòî íà èíôîðìàöèÿ îò ÷óæäåñòðàííàòà èíñòèòóöèÿ. Â ñëó÷àé íà óñòàíîâåíî íàðóøåíèå òîé óâåäîìÿâà íåçàáàâíî êîìïåòåíòíèÿ íàäçîðåí îðãàí ïî ñåäàëèùåòî íà ÷óæäåñòðàííàòà èíñòèòóöèÿ è ñúãëàñóâà íåîáõîäèìèòå ìåðêè çà ïðåóñòàíîâÿâàíå íà íàðóøåíèåòî îò òàçè èíñòèòóöèÿ, ïðåäëîæåíè îò êîìïåòåíòíèÿ íàäçîðåí îðãàí.
 (4) Â ñëó÷àé ÷å âúïðåêè ïðèëîæåíèòå ìåðêè îò êîìïåòåíòíèÿ íàäçîðåí îðãàí ïî ñåäàëèùåòî íà ÷óæäåñòðàííàòà èíñòèòóöèÿ èëè ïîðàäè ëèïñàòà íà ïîäõîäÿùè ìåðêè â òàçè äúðæàâà ÷óæäåñòðàííàòà èíñòèòóöèÿ ïðîäúëæàâà äà íàðóøàâà ïîñî÷åíèòå â àë. 1 ðàçïîðåäáè, çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà ìîæå ñëåä èíôîðìèðàíå íà êîìïåòåíòíèÿ íàäçîðåí îðãàí äà:
 1. ïðèëîæè:
 à) ïðèíóäèòåëíè àäìèíèñòðàòèâíè ìåðêè;
 á) ñàíêöèè;
 2. çàáðàíè íà ÷óæäåñòðàííàòà èíñòèòóöèÿ äà óïðàâëÿâà ïðîôåñèîíàëíà ñõåìà íà ñúîòâåòíèÿ îñèãóðèòåë.
 Ïðåäîñòàâÿíå íà èíôîðìàöèÿ íà Åâðîïåéñêèÿ îðãàí çà çàñòðàõîâàíå è ïðîôåñèîíàëíî 
ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå è íà Åâðîïåéñêàòà êîìèñèÿ
  ×ë. 229ä. (Íîâ - ÄÂ, áð. 21 îò 2012 ã.) (1) Êîìèñèÿòà óâåäîìÿâà Åâðîïåéñêèÿ îðãàí çà çàñòðàõîâàíå è ïðîôåñèîíàëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå çà ñëåäíèòå îáñòîÿòåëñòâà:
 1. èçäàâàíåòî íà ðàçðåøåíèå çà óïðàâëåíèå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè;
 2. äúðæàâèòå ÷ëåíêè, â êîèòî ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî îñúùåñòâÿâà äåéíîñò âúâ âðúçêà ñ óïðàâëåíèåòî íà ïðîôåñèîíàëíà ñõåìà íà ÷óæäåñòðàííî ïðåäïðèÿòèå îñèãóðèòåë;
 3. íàëàãàíåòî íà ìåðêèòå ïî ÷ë. 344, àë. 1, ò. 3, 14 - 17 è àë. 2, ò. 3 è ÷ë. 346à, àë. 1, ò. 2. 
(2) Êîìèñèÿòà óâåäîìÿâà Åâðîïåéñêèÿ îðãàí çà çàñòðàõîâàíå è ïðîôåñèîíàëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå çà ðàçïîðåäáèòå îò ïðóäåíöèàëíî åñòåñòâî îò áúëãàðñêîòî çàêîíîäàòåëñòâî â îáëàñòòà íà äîïúëíèòåëíîòî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè. Êîìèñèÿòà àêòóàëèçèðà ðåäîâíî òàçè èíôîðìàöèÿ, íî íå ïî-ðÿäêî îò âåäíúæ íà âñåêè äâå ãîäèíè.
 (3) Êîìèñèÿòà óâåäîìÿâà Åâðîïåéñêàòà êîìèñèÿ è Åâðîïåéñêèÿ îðãàí çà çàñòðàõîâàíå è ïðîôåñèîíàëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïðè íàëè÷èåòî íà ñúùåñòâåíè òðóäíîñòè ïðè ïðèëàãàíåòî íà Äèðåêòèâà 2003/41/ÅÎ íà Åâðîïåéñêèÿ ïàðëàìåíò è íà Ñúâåòà îò 3 þíè 2003 ã. îòíîñíî äåéíîñòèòå è íàäçîðà íà èíñòèòóöèèòå çà ïðîôåñèîíàëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå è ñè ñúòðóäíè÷è ñ òåçè îðãàíè çà íàìèðàíåòî íà ïîäõîäÿùî ðåøåíèå.
 Ãëàâà äâàäåñåò è âòîðà
(Íîâà - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.)
ÎÑÈÃÓÐÈÒÅËÍÈ ÂÍÎÑÊÈ È ÈÍÄÈÂÈÄÓÀËÍÀ ÏÀÐÒÈÄÀ

 Îñèãóðèòåëíè âíîñêè
    ×ë. 230. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Çà îñèãóðÿâàíå âúâ ôîíäîâåòå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ñå ïðàâÿò îñèãóðèòåëíè âíîñêè.
 (2) Âíîñêèòå ïî àë. 1 ñà ïàðè÷íè è ìîãàò äà áúäàò ìåñå÷íè, çà äðóã ïåðèîä èëè åäíîêðàòíè.
 (3) (Äîï. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Âíîñêè ïî àë. 1 âúâ ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ìîãàò äà ïðàâÿò:
 1. ôèçè÷åñêè ëèöà - çà ñâîÿ ñìåòêà;
 2. ðàáîòîäàòåëè, êîèòî ñà îñèãóðèòåëè - çà ñâîèòå ðàáîòíèöè è ñëóæèòåëè;
 3. îðãàíè, êîèòî ñà îñèãóðèòåëè - çà:
 à) äúðæàâíèòå ñëóæèòåëè;
 á) (èçì. - ÄÂ, áð. 64 îò 2007 ã.) ñúäèèòå, ïðîêóðîðèòå, ñëåäîâàòåëèòå, äúðæàâíèòå ñúäåáíè èçïúëíèòåëè, ñúäèèòå ïî âïèñâàíèÿòà è ñúäåáíèòå ñëóæèòåëè;
 â) (èçì. - ÄÂ, áð. 82 îò 2006 ã., äîï., áð. 25 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.06.2009 ã., èçì., áð. 35 îò 2009 ã., â ñèëà îò 12.05.2009 ã.) âîåííîñëóæåùèòå ïî Çàêîíà çà îòáðàíàòà è âúîðúæåíèòå ñèëè íà Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ, äúðæàâíèòå ñëóæèòåëè ïî Çàêîíà çà Ìèíèñòåðñòâîòî íà âúòðåøíèòå ðàáîòè è äúðæàâíèòå ñëóæèòåëè ïî Çàêîíà çà èçïúëíåíèå íà íàêàçàíèÿòà è çàäúðæàíåòî ïîä ñòðàæà; 
ã) âúçëîæèòåëè, êîèòî ñà îñèãóðèòåëè - çà ëèöàòà, ñ êîèòî å ñêëþ÷åí äîãîâîð çà âúçëàãàíå íà óïðàâëåíèå èëè êîíòðîë;
 4. äðóãè îñèãóðèòåëè - ôèçè÷åñêè èëè þðèäè÷åñêè ëèöà - â ïîëçà íà òðåòè ëèöà.
 (4) (Íîâà - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Âíîñêè âúâ ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè ìîãàò äà ïðàâÿò:
 1. ïðåäïðèÿòèÿ îñèãóðèòåëè, ñúçäàäåíè ñúãëàñíî çàêîíîäàòåëñòâîòî íà Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ è íà âñÿêà äðóãà äúðæàâà ÷ëåíêà - çà îñèãóðåíèòå îò òÿõ ëèöà â ïðîôåñèîíàëíà ñõåìà;
 2. ôèçè÷åñêè ëèöà, îñèãóðåíè ïî ïðîôåñèîíàëíà ñõåìà.
 (5) (Ïðåäèøíà àë. 4, èçì. è äîï. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Âíîñêèòå îò îñèãóðèòåëèòå ïî àë. 3 ñå âíàñÿò ïî èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà íà îñèãóðåíîòî ëèöå è ñå âîäÿò îòäåëíî îò ëè÷íèòå âíîñêè è îò âíîñêèòå íà äðóãèÿ îñèãóðèòåë.
 (6) (Íîâà - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Âíîñêèòå îò ïðåäïðèÿòèåòî îñèãóðèòåë ïî àë. 4 ñå âíàñÿò ïî èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà íà îñèãóðåíîòî ëèöå è ñå âîäÿò îòäåëíî îò ëè÷íèòå âíîñêè.
 (7) (Ïðåäèøíà àë. 5, äîï. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Âíàñÿíåòî íà îñèãóðèòåëíè âíîñêè îò îñèãóðèòåëèòå è ïðåäïðèÿòèÿòà îñèãóðèòåëè íå çàäúëæàâà îñèãóðåíîòî ëèöå äà ïðàâè âíîñêè çà ñâîÿ ñìåòêà.
 (8) (Íîâà - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Âíîñêèòå çà ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíà ñõåìà, óñòàíîâåíà â Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ, ïðîäúëæàâàò äà áúäàò ïðàâåíè îò èëè çà êîìàíäèðîâàíî îñèãóðåíî ëèöå, êîåòî ó÷àñòâà â òàêàâà ñõåìà, ïî âðåìå íà íåãîâîòî êîìàíäèðîâàíå â äðóãà äúðæàâà ÷ëåíêà.
 (9) (Íîâà - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Êîãàòî çà åäíî ëèöå âíîñêèòå ïðîäúëæàâàò äà ñå ïðàâÿò ïî ïðîôåñèîíàëíà ñõåìà â äðóãà äúðæàâà ÷ëåíêà, êîìàíäèðîâàíîòî îñèãóðåíî ëèöå è êúäåòî å ïðèëîæèìî - ïðåäïðèÿòèåòî îñèãóðèòåë, ñå îñâîáîæäàâàò îò âñÿêàêâè çàäúëæåíèÿ äà ïðàâÿò îñèãóðèòåëíè âíîñêè ïî ïðîôåñèîíàëíà ñõåìà â Áúëãàðèÿ.
 Çàáðàíà çà äèñêðèìèíàöèÿ
   ×ë. 231. (1) (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., ïðåäèøåí òåêñò íà ÷ë. 231, áð. 56 îò 2006 ã.) Îñèãóðèòåëÿò íå ìîæå äà îòêàæå äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå íà ðàáîòíèöè è ñëóæèòåëè íà îñíîâàíèå íà íàðîäíîñò, ïðîèçõîä, ïîë, ñåêñóàëíà îðèåíòàöèÿ, ðàñà, öâÿò íà êîæàòà, âúçðàñò, ïîëèòè÷åñêè èëè äðóãè óáåæäåíèÿ, ðåëèãèÿ èëè âÿðà, ÷ëåíóâàíå â ñèíäèêàëíè è äðóãè îáùåñòâåíè îðãàíèçàöèè è äâèæåíèÿ, ñåìåéíî, îáùåñòâåíî è ìàòåðèàëíî ïîëîæåíèå è íàëè÷èå íà ïñèõè÷åñêè è ôèçè÷åñêè óâðåæäàíèÿ.
 (2) (Íîâà - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Ïðè ñïàçâàíå ðàçïîðåäáàòà íà àë. 1 ïðè îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíà ñõåìà ñå çàáðàíÿâà è âñÿêàêâà äèñêðèìèíàöèÿ, ïðÿêà èëè íåïðÿêà, îñíîâàíà íà ïîë, îñîáåíî ùî ñå îòíàñÿ äî áðà÷íîòî èëè ñåìåéíîòî ïîëîæåíèå, è ïî-ñïåöèàëíî äî:
 1. ïðèëîæíîòî ïîëå íà ñõåìèòå è óñëîâèÿòà çà äîñòúï äî òÿõ;
 2. çàäúëæåíèåòî çà âíàñÿíå íà îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè è èç÷èñëÿâàíåòî íà âíîñêèòå;
 3. èç÷èñëÿâàíåòî íà ïåíñèîííèòå ïëàùàíèÿ, âêëþ÷èòåëíî óâåëè÷åíèÿòà, äúëæèìè íà ñúïðóçè è ëèöà, êîèòî èìàò ïðàâî íà èçäðúæêà, è óñëîâèÿòà, êîèòî îïðåäåëÿò ïðîäúëæèòåëíîñòòà è çàïàçâàíåòî íà ïðàâîòî íà ïåíñèîííî ïëàùàíå.
 Êîëåêòèâíî òðóäîâî äîãîâàðÿíå
   ×ë. 232. (1) (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., ïðåäèøåí òåêñò íà ÷ë. 232, áð. 56 îò 2006 ã.) Äîïúëíèòåëíîòî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå, èçâúðøâàíî îò ðàáîòîäàòåëÿ, ìîæå äà áúäå ïðåäìåò íà êîëåêòèâíîòî òðóäîâî äîãîâàðÿíå.
 (2) (Íîâà - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Îñèãóðÿâàíåòî ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè ñå óðåæäà çàäúëæèòåëíî â êîëåêòèâíî ñïîðàçóìåíèå èëè â êîëåêòèâåí òðóäîâ äîãîâîð ñ ìèíèìàëíîòî ñúäúðæàíèå ïî ÷ë. 237, àë. 3.
 Çàäúëæåíèå çà ïðåâåæäàíå íà îñèãóðèòåëíà âíîñêà
   ×ë. 233. (1) (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., ïðåäèøåí òåêñò íà ÷ë. 233, áð. 56 îò 2006 ã.) Îñèãóðèòåëèòå ñà äëúæíè ïî æåëàíèå íà îñèãóðåíîòî ëèöå äà óäúðæàò îò âúçíàãðàæäåíèåòî ìó çà ñúîòâåòíèÿ ìåñåö îñèãóðèòåëíàòà âíîñêà, êîÿòî å çà íåãîâà ñìåòêà, è äà ÿ ïðåâåæäàò íà ñúîòâåòíèÿ ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå.
 (2) (Íîâà - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Ïðåäïðèÿòèÿòà îñèãóðèòåëè óäúðæàò îò âúçíàãðàæäåíèåòî íà îñèãóðåíîòî ëèöå çà ñúîòâåòíèÿ ìåñåö îñèãóðèòåëíàòà âíîñêà çà íåãîâà ñìåòêà è ÿ ïðåâåæäàò ïî ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè.
 Èíäèâèäóàëíà ïàðòèäà
   ×ë. 234. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) (Äîï. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Âíîñêèòå âúâ ôîíäîâåòå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå è ñðåäñòâàòà, ïðåõâúðëåíè îò äðóã ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå, ñå çàïèñâàò è íàòðóïâàò ïî èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà íà âñÿêî îñèãóðåíî ëèöå êúì äàòàòà íà ïîñòúïâàíåòî èì ïî ñìåòêàòà íà ôîíäà.
 (2) (Äîï. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Âñÿêî îñèãóðåíî ëèöå ìîæå äà èìà ñàìî åäíà èíäèâèäóàëíà ïàðòèäà âúâ ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå è/èëè åäíà - âúâ ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè. Â èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà ñå ïðàâÿò çàïèñè çà íàïðàâåíèòå âíîñêè, ïðåõâúðëåíèòå ñóìè è óäðúæêèòå.
 (3) Èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà ñå âîäè â ëåâîâå è â äÿëîâå. Âíîñêèòå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå è ñðåäñòâàòà, ïðåõâúðëåíè îò äðóã ôîíä, ñå îò÷èòàò â äÿëîâå è â ÷àñòè îò äÿëîâå.
 (4) Óäðúæêèòå êàòî ïðîöåíò îò âñÿêà îñèãóðèòåëíà âíîñêà ñå èçâúðøâàò ïðåäè îò÷èòàíåòî èì â äÿëîâå ïî àë. 3.
 (5) Âñåêè äÿë ïðåäñòàâëÿâà ïðîïîðöèîíàëíà ÷àñò îò íåòíèòå àêòèâè íà ôîíäà. Äÿëîâåòå â åäèí ôîíä ñà ðàâíè ïîìåæäó ñè ïî ñòîéíîñò, îïðåäåëåíà è îáÿâåíà ñúãëàñíî àë. 9.
 (6) Ñòîéíîñòòà íà âñè÷êè äÿëîâå è ÷àñòè îò äÿëîâå âúâ ôîíäà å ðàâíà íà ñòîéíîñòòà íà íåòíèòå àêòèâè íà ôîíäà.
 (7) Äîõîäúò îò èíâåñòèðàíå ñðåäñòâàòà íà ôîíäà ñå âêëþ÷âà ïðè îïðåäåëÿíåòî íà ñòîéíîñòòà íà åäèí äÿë ñúãëàñíî àë. 5.
 (8) Íå ñå äîïóñêà ïðåðàçïðåäåëåíèå íà ñðåäñòâà ìåæäó èíäèâèäóàëíèòå ïàðòèäè.
 (9) Ðåäúò è íà÷èíúò çà èç÷èñëÿâàíå è îáÿâÿâàíå íà ñòîéíîñòòà íà åäèí äÿë, êàêòî è èçèñêâàíèÿòà êúì âîäåíåòî íà èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà ñå îïðåäåëÿò ñ íàðåäáà íà êîìèñèÿòà.
 (10) (Èçì. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Â äåíÿ íà ïîñòúïâàíå íà ïúðâàòà âíîñêà âúâ âñåêè îò ôîíäîâåòå èëè â äåíÿ íà ïúðâîòî îò÷èòàíå íà íàòðóïàíèòå ñðåäñòâà ïî èíäèâèäóàëíèòå ïàðòèäè â äÿëîâå ñòîéíîñòòà íà åäèí äÿë å ðàâíà íà åäèí ëåâ.
 (11) Íàòðóïàíèòå ñðåäñòâà â èíäèâèäóàëíèòå ïàðòèäè íà îñèãóðåíèòå ëèöà íå ïîäëåæàò íà ïðèíóäèòåëíî èçïúëíåíèå.
 (12) Ïî âðåìå íà íàòðóïâàíåòî íà ñðåäñòâà â èíäèâèäóàëíèòå ïàðòèäè íà îñèãóðåíèòå ëèöà íå ìîãàò äà ñå ïðàâÿò äðóãè îò÷èñëåíèÿ îñâåí ïîñî÷åíèòå â òîçè êîäåêñ.
 (13) (Íîâà - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Ïðè îòïóñêàíå íà ïåíñèÿ ïî ïðîôåñèîíàëíà ñõåìà ñ îñèãóðåíè áèîìåòðè÷íè ðèñêîâå è/èëè ãàðàíòèðàíî ìèíèìàëíî íèâî íà äîõîäíîñò è/èëè îïðåäåëåí ðàçìåð íà ïåíñèÿòà íàòðóïàíèòå ñðåäñòâà ïî èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà íà îñèãóðåíîòî ëèöå èëè ÷àñò îò òÿõ ñå ïðåõâúðëÿò êúì àêòèâèòå ïî ÷ë. 213à, àë. 2 ñïîðåä óñëîâèÿòà ïî îñèãóðèòåëíèÿ äîãîâîð è íà ïðîôåñèîíàëíàòà ñõåìà.
 Ãëàâà äâàäåñåò è òðåòà
(Íîâà - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.)
ÄÎÃÎÂÎÐÈ

 Ñêëþ÷âàíå íà îñèãóðèòåëåí äîãîâîð
   ×ë. 235. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Äîãîâîðúò çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå óðåæäà îòíîøåíèÿòà ïî äîáðîâîëíîòî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå è ñå ñêëþ÷âà ìåæäó:
 1. ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî, îò åäíà ñòðàíà, è îñèãóðåíîòî ëèöå, îñèãóðèòåëÿ èëè äðóãèÿ îñèãóðèòåë, îò äðóãà ñòðàíà - çà îñèãóðÿâàíå âúâ ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå;
 2. ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî, îò åäíà ñòðàíà, è ïðåäïðèÿòèåòî îñèãóðèòåë, îò äðóãà ñòðàíà - çà îñèãóðÿâàíå âúâ ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè.
 (2) Êîãàòî îñèãóðèòåëíèÿò äîãîâîð å ñêëþ÷åí ìåæäó îñèãóðèòåë è ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî, òî å â ïîëçà íà îñèãóðåíèòå ëèöà.
 (3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Â ñëó÷àèòå íà àë. 1, ò. 1 ïðè ñêëþ÷âàíåòî íà äîãîâîðà ñå èçèñêâà ïðåäâàðèòåëíî ïèñìåíî ñúãëàñèå îò ëèöåòî, â ÷èÿòî ïîëçà ñå ñêëþ÷âà äîãîâîðúò.
 (4) (Íîâà - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Â ñëó÷àèòå íà îñèãóðÿâàíå âúâ ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè ïðè ñêëþ÷âàíå íà îñèãóðèòåëíèÿ äîãîâîð ïðåäïðèÿòèåòî îñèãóðèòåë ïðåäñòàâÿ íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî êîëåêòèâíîòî ñïîðàçóìåíèå, ñúîòâåòíî ïðåïèñ-èçâëå÷åíèå îò êîëåêòèâíèÿ òðóäîâ äîãîâîð, ñ óñëîâèÿòà íà ïðîôåñèîíàëíàòà ñõåìà è ñïèñúê íà îñèãóðåíèòå ëèöà, âêëþ÷åíè â òàçè ñõåìà.
 Îãðàíè÷åíèÿ íà ïðàâàòà íà îñèãóðåíèòå ëèöà
   ×ë. 236. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) (Äîï. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Â îñèãóðèòåëíèÿ äîãîâîð çà îñèãóðÿâàíå âúâ ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå ìîæå äà ñå îãðàíè÷è ïðàâîòî íà îñèãóðåíîòî ëèöå:
 1. äà èçòåãëè èëè äà ïðåõâúðëè âíåñåíèòå â íåãîâà ïîëçà çà ñìåòêà íà äðóã îñèãóðèòåë ñðåäñòâà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå;
 2. äà ïðåõâúðëè âíåñåíèòå â íåãîâà ïîëçà çà ñìåòêà íà ðàáîòîäàòåë èëè ëèöà ïî ÷ë. 230, àë. 3, ò. 3 ñðåäñòâà çà äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå.
 (2) Îãðàíè÷åíèÿòà ïî àë. 1, ò. 2 íå ñå ïðèëàãàò, êîãàòî:
 1. îñèãóðèòåëíèÿò äîãîâîð å ïðåêðàòåí;
 2. òðóäîâîòî ïðàâîîòíîøåíèå, ñëóæåáíîòî ïðàâîîòíîøåíèå èëè äîãîâîðúò çà óïðàâëåíèå èëè êîíòðîë ñà ïðåêðàòåíè.
 (3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Â ñëó÷àèòå íà îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíà ñõåìà îãðàíè÷åíèÿòà íà ïðàâàòà íà îñèãóðåíèòå ëèöà è òÿõíîòî îòïàäàíå ñå óðåæäàò èçöÿëî â êîëåêòèâíèÿ òðóäîâ äîãîâîð, ñúîòâåòíî â êîëåêòèâíîòî ñïîðàçóìåíèå çà ïðîôåñèîíàëíàòà ñõåìà.
 Ñúäúðæàíèå íà îñèãóðèòåëíèÿ äîãîâîð
   ×ë. 237. (1) (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., ïðåäèøåí òåêñò íà ÷ë. 237, áð. 56 îò 2006 ã.) Îñèãóðèòåëíèÿò äîãîâîð çàäúëæèòåëíî ñúäúðæà:
 1. (èçì. - ÄÂ, áð. 39 îò 2005 ã., áð. 34 îò 2006 ã., áð. 56 îò 2006 ã.) èìåíàòà è àäðåñèòå íà ñòðàíèòå ïî äîãîâîðà, òúðãîâñêàòà ðåãèñòðàöèÿ è åäèííèÿ èäåíòèôèêàöèîíåí êîä íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå èëè íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè, ïåíñèîííàòà ëèöåíçèÿ è òúðãîâñêàòà ðåãèñòðàöèÿ íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî, êîåòî óïðàâëÿâà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå, è åäèííèÿ èäåíòèôèêàöèîíåí êîä èëè ñúîòâåòíèòå äàííè çà ÷óæäåñòðàííàòà èíñòèòóöèÿ;
 2. ïðåäìåòà è îáõâàòà íà îñèãóðÿâàíåòî;
 3. ðàçìåðà íà îñèãóðèòåëíàòà âíîñêà;
 4. óñëîâèÿòà, ðåäà è íà÷èíà çà ïëàùàíå íà îñèãóðèòåëíàòà âíîñêà è íà äîïúëíèòåëíàòà ïåíñèÿ îò ôîíäà;
 5. äàòàòà íà ñêëþ÷âàíåòî è âëèçàíåòî â ñèëà íà îñèãóðèòåëíèÿ äîãîâîð;
 6. óñëîâèÿòà çà ïðåêðàòÿâàíå íà äîãîâîðà;
 7. ðàçìåðà íà òàêñèòå è óäðúæêèòå.
 (2) (Íîâà - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Îñâåí èíôîðìàöèÿòà ïî àë. 1 îñèãóðèòåëíèÿò äîãîâîð çà îñèãóðÿâàíå âúâ ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè ñúäúðæà è ïúëíîòî îïèñàíèå íà ñõåìàòà.
 (3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Ïðîôåñèîíàëíàòà ñõåìà îïðåäåëÿ:
 1. óñëîâèÿòà è îáõâàòà íà îñèãóðÿâàíåòî;
 2. âèäîâåòå ïåíñèîííè ïëàùàíèÿ;
 3. ðàçìåðà íà îñèãóðèòåëíàòà âíîñêà.
 Ñðîê
   ×ë. 238. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Îñèãóðèòåëíèÿò äîãîâîð å áåçñðî÷åí è ñå ñúñòàâÿ è ïîäïèñâà â òîëêîâà åêçåìïëÿðà, êîëêîòî ñà ñòðàíèòå ïî íåãî.
 Çàäúëæåíèå çà ïðåäîñòàâÿíå íà ïðàâèëíèêà íà ôîíäà
   ×ë. 239. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., äîï., áð. 56 îò 2006 ã.) Ïðè ñêëþ÷âàíå íà äîãîâîð çà äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå èëè âúâ ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè îñèãóðåíîòî ëèöå, îñèãóðèòåëÿò èëè äðóã îñèãóðèòåë ïîëó÷àâà ïðè ïîèñêâàíå çàâåðåíî êîïèå îò ïðàâèëíèêà íà ôîíäà, äåéñòâàù êúì äàòàòà íà ñêëþ÷âàíå íà äîãîâîðà.
 Ïðåêðàòÿâàíå íà îñèãóðèòåëíèÿ äîãîâîð
   ×ë. 240. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) (Äîï. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Îñèãóðèòåëíèÿò äîãîâîð çà îñèãóðÿâàíå âúâ ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå èëè âúâ ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè íå ìîæå äà áúäå ïðåêðàòåí åäíîñòðàííî îò ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî îñâåí â ñëó÷àèòå, ïðåäâèäåíè â òîçè êîäåêñ.
 (2) Îñèãóðèòåëíèÿò äîãîâîð ñå ïðåêðàòÿâà çàäúëæèòåëíî â ñëåäíèòå ñëó÷àè:
 1. ïðè ñìúðò íà îñèãóðåíèÿ;
 2. êîãàòî îñèãóðåíèÿò ïî ñîáñòâåíà âîëÿ ïðåìèíå â äðóãî ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî;
 3. ïðè åäíîêðàòíî èçòåãëÿíå íà öÿëàòà íàáðàíà ñóìà ïî èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà;
 4. (íîâà - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) ïðè ñìúðò íà äðóã îñèãóðèòåë - ôèçè÷åñêî ëèöå.
 (3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Îñèãóðèòåëíèÿò äîãîâîð çà îñèãóðÿâàíå âúâ ôîíä çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè ñå ïðåêðàòÿâà ïðè ïðåõâúðëÿíå íà ïðîôåñèîíàëíàòà ñõåìà â äðóã ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè.
 Ïåíñèîíåí äîãîâîð
   ×ë. 241. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Ïðè ïðèäîáèâàíå ïðàâî íà ïåíñèÿ ïî óñëîâèÿòà íà òîçè äÿë ñå ñêëþ÷âà ïåíñèîíåí äîãîâîð ñ ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî.
 (2) Ïåíñèîííèÿò äîãîâîð çàäúëæèòåëíî ñúäúðæà ðåêâèçèòèòå ïî ÷ë. 169à, àë. 2.
 Êîíñóëòàòèâåí ñúâåò
   ×ë. 242. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Èíòåðåñèòå íà îñèãóðåíèòå ëèöà âúâ ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ñå ïðåäñòàâëÿâàò îò êîíñóëòàòèâåí ñúâåò.
 (2) Èçèñêâàíèÿòà êúì ñúñòàâà, ïðàâàòà è çàäúëæåíèÿòà íà êîíñóëòàòèâíèÿ ñúâåò ñå îïðåäåëÿò ñ íàðåäáà íà Ìèíèñòåðñêèÿ ñúâåò ïî ïðåäëîæåíèå íà êîìèñèÿòà.
 Ãëàâà äâàäåñåò è ÷åòâúðòà
(Íîâà - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.)
ÏÐÀÂÀ ÍÀ ÎÑÈÃÓÐÅÍÈÒÅ ËÈÖÀ

 Ëè÷íà ïåíñèÿ çà ñòàðîñò
   ×ë. 243. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., èçì., áð. 112 îò 2003 ã., áð. 56 îò 2006 ã.) (1) Ïðàâîòî íà ëè÷íà ïåíñèÿ çà ñòàðîñò ïðè îñèãóðÿâàíå âúâ ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå âúçíèêâà ïðè ïðèäîáèâàíå ïðàâî íà ïåíñèÿ çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ è âúçðàñò ïî ðåäà íà ÷àñò ïúðâà.
 (2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) Ïî æåëàíèå íà îñèãóðåíîòî ëèöå ôîíäúò çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ìîæå äà èçïëàùà ëè÷íà ïåíñèÿ çà ñòàðîñò ïðè íàâúðøâàíå íà âúçðàñòòà çà ïðèäîáèâàíå ïðàâî íà ïåíñèÿ çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ è âúçðàñò ïî ÷ë. 68, àë. 1 èëè äî 5 ãîäèíè ïðåäè íàâúðøâàíå íà òàçè âúçðàñò.
 (3) Ïåíñèÿòà ïðè îñèãóðÿâàíå âúâ ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ìîæå äà áúäå ïîæèçíåíà èëè ñðî÷íà ïî èçáîð íà îñèãóðåíîòî ëèöå.
 (4) Ïðàâîòî íà ëè÷íà ïåíñèÿ çà ñòàðîñò ïðè îñèãóðÿâàíå âúâ ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè âúçíèêâà ïðè íàâúðøâàíå íà 60-ãîäèøíà âúçðàñò çà æåíèòå è ìúæåòå.
 (5) Ïåíñèÿòà ïî àë. 4 å ñðî÷íà ñúãëàñíî óñëîâèÿòà íà ïðîôåñèîíàëíàòà ñõåìà.
 (6) Ñúãëàñíî óñëîâèÿòà íà ïðîôåñèîíàëíàòà ñõåìà, óãîâîðåíè â êîëåêòèâíîòî ñïîðàçóìåíèå, ñúîòâåòíî â êîëåêòèâíèÿ òðóäîâ äîãîâîð, ôîíäúò çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè ìîæå äà èçïëàùà íà îñèãóðåíîòî ëèöå ïåíñèÿòà çà ñòàðîñò äî 5 ãîäèíè ïðåäè íàâúðøâàíå íà 60-ãîäèøíà âúçðàñò.
 Ëè÷íà ïåíñèÿ çà èíâàëèäíîñò
   ×ë. 244. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) (Äîï. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Ïðàâîòî íà ëè÷íà ïåíñèÿ çà èíâàëèäíîñò ïðè îñèãóðÿâàíå âúâ ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå âúçíèêâà îò äàòàòà íà èíâàëèäèçèðàíåòî, ïîñî÷åíà â ðåøåíèåòî íà òåðèòîðèàëíàòà åêñïåðòíà ëåêàðñêà êîìèñèÿ èëè íà Íàöèîíàëíàòà åêñïåðòíà ëåêàðñêà êîìèñèÿ.
 (2) Ëè÷íàòà ïåíñèÿ çà èíâàëèäíîñò ìîæå äà áúäå ïîæèçíåíà èëè ñðî÷íà â çàâèñèìîñò îò ðåøåíèåòî íà îðãàíèòå ïî àë. 1.
 Ïðàâà íà íàñëåäíèöèòå
    ×ë. 245. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Ëèöàòà, êîèòî èìàò ïðàâî íà íàñëåäñòâåíà ïåíñèÿ îò ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå, ñå îïðåäåëÿò â ïðàâèëíèêà íà ôîíäà è ñå ïîñî÷âàò â îñèãóðèòåëíèÿ äîãîâîð.
 (2) Ïðè ñìúðò íà îñèãóðåíîòî ëèöå è êîãàòî íÿìà ëèöà ïî àë. 1, íàòðóïàíèòå ñðåäñòâà ïî èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà ñå äúëæàò íà íàñëåäíèöèòå ïî çàêîí.
 (3) Êîãàòî íÿìà ëèöà ïî àë. 1 è íÿìà íàñëåäíèöè ïî çàêîí, íàòðóïàíèòå ñðåäñòâà ïî èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà îñòàâàò â ðåçåðâà çà èçïëàùàíå íà ïîæèçíåíè ïåíñèè.
 (4) Ïðè ñìúðò íà ïåíñèîíåð è êîãàòî íÿìà ëèöà ïî àë. 1, íà íåãîâèòå íàñëåäíèöè ïî çàêîí ñå èçïëàùà îñòàòúêúò îò ñðåäñòâàòà â èíäèâèäóàëíàòà ìó ïàðòèäà.
 (5) Êîãàòî íÿìà ëèöà ïî àë. 1 è íàñëåäíèöè íà ïî÷èíàë ïåíñèîíåð, äúëæèìèòå ñðåäñòâà îñòàâàò â ïåíñèîííèÿ ðåçåðâ.
 (6) (Íîâà - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Ëèöàòà, êîèòî èìàò ïðàâî íà åäíîêðàòíî èëè ðàçñðî÷åíî èçïëàùàíå îò ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè ïðè ñìúðò íà îñèãóðåíîòî ëèöå èëè íà ïåíñèîíåð, ñå îïðåäåëÿò â êîëåêòèâíîòî ñïîðàçóìåíèå èëè êîëåêòèâíèÿ òðóäîâ äîãîâîð.
 (7) (Íîâà - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Êîãàòî íÿìà ëèöà ïî àë. 6, íàòðóïàíèòå ñðåäñòâà ïî èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà ñå äúëæàò ñúãëàñíî Çàêîíà çà íàñëåäñòâîòî.
 Ðàçìåð íà ïåíñèÿòà
   ×ë. 246. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Ðàçìåðúò íà ïîæèçíåíàòà ïåíñèÿ ïî òîçè äÿë ñå îïðåäåëÿ íà áàçàòà íà:
 1. íàòðóïàíèòå ñðåäñòâà ïî èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà;
 2. áèîìåòðè÷íèòå òàáëèöè, îäîáðåíè îò çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà;
 3. òåõíè÷åñêèÿ ëèõâåí ïðîöåíò, îäîáðåí îò çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà.
 (2) Ðàçìåðúò íà ñðî÷íàòà ïåíñèÿ ïî òîçè äÿë ñå îïðåäåëÿ íà áàçàòà íà:
 1. íàòðóïàíàòà ñóìà ïî èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà;
 2. ñðîêà íà ïîëó÷àâàíå;
 3. òåõíè÷åñêèÿ ëèõâåí ïðîöåíò, îäîáðåí îò çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà.
 (3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 100 îò 2007 ã., èçì., áð. 20 îò 2013 ã.) Íå ñå äîïóñêà îò÷èòàíå íà ïîëà êàòî àêòþåðñêè ôàêòîð ïðè îïðåäåëÿíå ðàçìåðà íà ïîæèçíåíàòà ïåíñèÿ âúâ ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå.
 (4) (Íîâà - ÄÂ, áð. 100 îò 2007 ã.) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî àêòóàëèçèðà òàáëèöèòå ïî àë. 1, ò. 2 ïðè:
 1. ñúùåñòâåíè ïðîìåíè â îôèöèàëíàòà ñòàòèñòè÷åñêà èíôîðìàöèÿ, íà êîÿòî ñå îñíîâàâàò;
 2. íàñòúïèëè, ïî íåãîâà ïðåöåíêà, ñúùåñòâåíè ïðîìåíè â ïðîäúëæèòåëíîñòòà íà æèâîòà íà îñèãóðåíèòå ëèöà â ñúâêóïíîñòòà íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå.
 (5) (Íîâà - ÄÂ, áð. 100 îò 2007 ã.) Àêòóàëèçèðàíèòå òàáëèöè ñå ïðåäñòàâÿò çà îäîáðåíèå íà çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà çàåäíî ñ àêòþåðñêèòå èçñëåäâàíèÿ, êîèòî îáîñíîâàâàò ïðîìåíèòå.
 (6) (Íîâà - ÄÂ, áð. 100 îò 2007 ã.) Ïðè ñúùåñòâåíè ïðîìåíè â îôèöèàëíàòà ñòàòèñòè÷åñêà èíôîðìàöèÿ, íà êîÿòî ñå îñíîâàâàò òàáëèöèòå ïî àë. 1, ò. 2, çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà ìîæå äà çàäúëæè ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî äà èçâúðøè íåîáõîäèìèòå ïðîìåíè â òÿõ è äà ãè ïðåäñòàâè çà îäîáðåíèå.
 (7) (Íîâà - ÄÂ, áð. 100 îò 2007 ã.) Â ñëó÷àèòå ïî àë. 5 è 6 çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà ñå ïðîèçíàñÿ ñ ðåøåíèå â åäíîìåñå÷åí ñðîê îò ïîëó÷àâàíåòî íà òàáëèöèòå è óâåäîìÿâà ïèñìåíî ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî çà ðåøåíèåòî â 7-äíåâåí ñðîê îò âçåìàíåòî ìó.
 (8) (Íîâà - ÄÂ, áð. 100 îò 2007 ã.) Çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà îòêàçâà äà îäîáðè ïðîìåíèòå â òàáëèöèòå ïî àë. 1, ò. 2, êîãàòî:
 1. (íîâà - ÄÂ, áð. 20 îò 2013 ã.) íå ñà ñïàçåíè èçèñêâàíèÿòà íà êîäåêñà;
 2. (ïðåäèøíà ò. 1 - ÄÂ, áð. 20 îò 2013 ã.) èçìåíåíèÿòà íå ñà â ñúîòâåòñòâèå ñ àêòóàëíàòà îôèöèàëíà ñòàòèñòè÷åñêà èíôîðìàöèÿ çà ñòðàíàòà;
 3. (ïðåäèøíà ò. 2 - ÄÂ, áð. 20 îò 2013 ã.) ïðåäñòàâåíèòå îò ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî àêòþåðñêè èçñëåäâàíèÿ íå îáîñíîâàâàò èñêàíèòå ïðîìåíè;
 4. (ïðåäèøíà ò. 3 - ÄÂ, áð. 20 îò 2013 ã.) íå ñà èçïîëçâàíè ïîäõîäÿùè àêòþåðñêè ìåòîäè ïðè èçãîòâÿíåòî èì;
 5. (ïðåäèøíà ò. 4 - ÄÂ, áð. 20 îò 2013 ã.) ñà äîïóñíàòè òåõíè÷åñêè ãðåøêè ïðè èç÷èñëåíèÿòà èëè äðóãè íåñúîòâåòñòâèÿ.
 Ïðàâî íà ïðåõâúðëÿíå îò ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå 
èëè îò ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè 
ñõåìè
 (Çàãë. èçì. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.)
   ×ë. 247. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Îñèãóðåíîòî ëèöå èìà ïðàâî äà ïðåõâúðëè íàòðóïàíèòå ñðåäñòâà ïî èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà èëè ÷àñò îò òÿõ îò åäèí â äðóã ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå, ó÷ðåäåí è óïðàâëÿâàí îò äðóãî ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî, íå ïîâå÷å îò âåäíúæ â ðàìêèòå íà åäíà êàëåíäàðíà ãîäèíà.
 (2) Èçâúí ñëó÷àèòå ïî àë. 1 îñèãóðåíîòî ëèöå èìà ïðàâî äà ïðåõâúðëè íàòðóïàíèòå ñðåäñòâà ïî èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà â äðóã ôîíä, óïðàâëÿâàí îò äðóãî ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî, ïðè íåñúãëàñèå ñ èçâúðøåíè ïðîìåíè â ïðàâèëíèêà çà îðãàíèçàöèÿòà è äåéíîñòòà íà ôîíäà, àêî â òðèìåñå÷åí ñðîê îò óâåäîìëåíèåòî ïî ÷ë. 229, àë. 2 ïîäàäå çàÿâëåíèå çà òîâà, îñâåí àêî òåçè ïðîìåíè ïðîèçòè÷àò îò èçìåíåíèå â íîðìàòèâíàòà óðåäáà.
 (3) Îñèãóðåíîòî ëèöå èìà ïðàâî íå ïîâå÷å îò âåäíúæ â ðàìêèòå íà åäíà êàëåíäàðíà ãîäèíà äà ïðåõâúðëè íàòðóïàíèòå ïî èíäèâèäóàëíàòà ìó ïàðòèäà ñðåäñòâà îò ëè÷íè îñèãóðèòåëíè âíîñêè èëè ÷àñò îò òÿõ ïî èíäèâèäóàëíà ïàðòèäà â ñúùèÿ èëè â äðóã ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå íà ñúïðóã èëè íà ðîäíèíè ïî ïðàâà ëèíèÿ äî âòîðà ñòåïåí.
 (4) (Íîâà - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Ïðè ïðåêðàòÿâàíå íà ïðàâîîòíîøåíèåòî ìåæäó ïðåäïðèÿòèåòî îñèãóðèòåë è îñèãóðåíîòî ëèöå ëèöåòî èìà ïðàâî äà ïðåõâúðëè íàòðóïàíèòå ñðåäñòâà îò ëè÷íè îñèãóðèòåëíè âíîñêè ïî èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà èëè ÷àñò îò òÿõ îò åäèí ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè â äðóã òàêúâ ôîíä, óïðàâëÿâàí îò äðóãî ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî.
 (5) (Íîâà - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Ïðîôåñèîíàëíà ñõåìà ìîæå äà áúäå ïðåõâúðëåíà îò åäèí ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè â äðóã ñúîòâåòåí ôîíä, óïðàâëÿâàí îò äðóãî ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî, âúç îñíîâà íà äîïúëíèòåëíî ñïîðàçóìåíèå ìåæäó ñòðàíèòå ïî êîëåêòèâíîòî ñïîðàçóìåíèå, ñúîòâåòíî ïî êîëåêòèâíèÿ òðóäîâ äîãîâîð.
 (6) (Ïðåäèøíà àë. 4, èçì. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Ðåäúò è íà÷èíúò çà ïðåõâúðëÿíå íà íàòðóïàíèòå ñðåäñòâà ïî èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà ñå îïðåäåëÿò ñ íàðåäáàòà ïî ÷ë. 171, àë. 5.
 Ïðàâî íà èçòåãëÿíå è èçïëàùàíå íà íàòðóïàíèòå ñðåäñòâà
  ×ë. 248. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., èçì., áð. 56 îò 2006 ã.) (1) Îñèãóðåíîòî ëèöå èìà ïðàâî äà èçòåãëè:
 1. ïî âñÿêî âðåìå íàòðóïàíèòå ïî èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà ñðåäñòâà îò ëè÷íè îñèãóðèòåëíè âíîñêè - ïðè îñèãóðÿâàíå âúâ ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå;
 2. ñðåäñòâàòà, íàòðóïàíè îò âíîñêè íà îñèãóðèòåëÿ - ñàìî ïðè ïðèäîáèâàíå ïðàâî íà ëè÷íà ïåíñèÿ çà ñòàðîñò èëè çà èíâàëèäíîñò.
 (2) Ïðè ïðèäîáèâàíå ïðàâî íà ëè÷íà ïåíñèÿ çà ñòàðîñò èëè èíâàëèäíîñò îò ôîíäîâå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå îñèãóðåíîòî ëèöå èìà ïðàâî íà èçáîð ìåæäó ñúîòâåòíèÿ âèä ïåíñèÿ ïðè óñëîâèÿòà ïî òîçè äÿë èëè íà åäíîêðàòíî èëè ðàçñðî÷åíî èçïëàùàíå íà íàòðóïàíèòå ñðåäñòâà ïî èíäèâèäóàëíàòà ìó ïàðòèäà.
 Çàïàçâàíå íà ïðàâà ïðè äâèæåíèå ìåæäó äúðæàâè ÷ëåíêè
   ×ë. 248à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) (1) Îñèãóðåíèòå ëèöà ïî ïðîôåñèîíàëíà ñõåìà, çà êîèòî å ïðåêðàòåíî âíàñÿíåòî íà îñèãóðèòåëíè âíîñêè ïî òàçè ñõåìà â ðåçóëòàò îò ïðåìåñòâàíåòî èì îò Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ â äðóãà äúðæàâà ÷ëåíêà, çàïàçâàò ïðàâàòà ñè â ñúùàòà ñòåïåí, êàêòî è îñèãóðåíèòå ëèöà, ïî îòíîøåíèå íà êîèòî âå÷å íå ñå âíàñÿò îñèãóðèòåëíè âíîñêè, íî êîèòî îñòàâàò â Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ.
 (2) Àëèíåÿ 1 ñå ïðèëàãà è êúì äðóãè ëèöà, èìàùè ïðàâà ïî ñúîòâåòíàòà ïðîôåñèîíàëíà ñõåìà.
 Ïëàùàíèÿ â ÷óæáèíà
   ×ë. 248á. (Íîâ - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Ïëàùàíèÿ çà îñèãóðåíè ëèöà ïî ïðîôåñèîíàëíà ñõåìà, êàêòî è çà äðóãè ëèöà, èìàùè ïðàâà ïî òàêàâà ñõåìà, ñå èçâúðøâàò â äðóãè äúðæàâè ÷ëåíêè ñëåä ïðèñïàäàíå íà äúëæèìèòå äàíúöè è ðàçõîäèòå ïî ïðåâîäà.
 Ãëàâà äâàäåñåò è ïåòà
(Íîâà - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.)
ÈÍÂÅÑÒÈÖÈÈ

 Ðåä çà èíâåñòèðàíå
    ×ë. 249. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., èçì., áð. 17 îò 2006 ã., áð. 56 îò 2006 ã.) (1) (Ïðåäèøåí òåêñò íà ÷ë. 249, èçì. – ÄÂ, áð. 22 îò 2015 ã., â ñèëà îò 24.03.2015 ã.) Çà èíâåñòèöèèòå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ñå ïðèëàãàò ðàçïîðåäáèòå íà ãëàâà ÷åòèðèíàäåñåòà, ñ èçêëþ÷åíèå íà ÷ë. 178 è 180à. 
(2) (Íîâà – ÄÂ, áð. 22 îò 2015 ã., â ñèëà îò 24.03.2015 ã.) Çà èíâåñòèöèèòå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè ñå ïðèëàãàò ðàçïîðåäáèòå íà ãëàâà ÷åòèðèíàäåñåòà, ñ èçêëþ÷åíèå íà ÷ë. 175à, 178 è 180à.
 Èíâåñòèðàíå íà ñðåäñòâàòà
    ×ë. 250. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., èçì., áð. 56 îò 2006 ã.) Ïðè èíâåñòèðàíå íà ñðåäñòâàòà íà ôîíäîâåòå çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå íå ñå ïðèëàãàò èçèñêâàíèÿòà çà ìèíèìàëíà äîõîäíîñò.
 Èíâåñòèöèîííè îãðàíè÷åíèÿ
    ×ë. 251. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., èçì., áð. 17 îò 2006 ã.) (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã., áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 2.06.2009 ã.) Íå ïîâå÷å îò 5 íà ñòî îò àêòèâèòå íà ôîíäîâåòå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ìîãàò äà áúäàò èíâåñòèðàíè â öåííè êíèæà, èçäàäåíè îò åäèí åìèòåíò, ïðè êîåòî íå ïîâå÷å îò 10 íà ñòî îò àêòèâèòå ìîãàò äà áúäàò èíâåñòèðàíè â öåííè êíèæà, èçäàäåíè îò åäèí åìèòåíò è ñâúðçàíè ñ íåãî ëèöà. Îãðàíè÷åíèåòî íå ñå ïðèëàãà çà èíâåñòèöèèòå â öåííè êíèæà ïî ÷ë. 176, àë. 1, ò. 1 è 11. 
(2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Íå ïîâå÷å îò 5 íà ñòî îò àêòèâèòå íà ôîíäîâåòå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ìîãàò äà áúäàò èíâåñòèðàíè â áàíêîâè äåïîçèòè â åäíà áàíêà.
 (3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Íå ïîâå÷å îò 30 íà ñòî îò àêòèâèòå íà ôîíäîâåòå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ìîãàò äà áúäàò äåíîìèíèðàíè âúâ âàëóòà, ðàçëè÷íà îò ëåâ è åâðî.
 (4) (Èçì. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Íå ïîâå÷å îò 10 íà ñòî îò àêòèâèòå íà ôîíäîâåòå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ìîãàò äà áúäàò èíâåñòèðàíè â öåííè êíèæà ïî ÷ë. 176, àë. 1, ò. 3. 
(5) (Èçì. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã., áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 2.06.2009 ã.) Íå ïîâå÷å îò 10 íà ñòî îò àêòèâèòå íà ôîíäîâåòå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ìîãàò äà áúäàò èíâåñòèðàíè â öåííè êíèæà ïî ÷ë. 176, àë. 1, ò. 9. 
(6) (Èçì. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Íå ïîâå÷å îò 10 íà ñòî îò àêòèâèòå íà ôîíäîâåòå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ìîãàò äà áúäàò èíâåñòèðàíè â öåííè êíèæà íà êîëåêòèâíè èíâåñòèöèîííè ñõåìè, óïðàâëÿâàíè îò åäíî è ñúùî óïðàâëÿâàùî äðóæåñòâî.
 (7) (Èçì. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã., áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 2.06.2009 ã.) Íå ïîâå÷å îò 10 íà ñòî îò àêòèâèòå íà ôîíäîâåòå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ìîãàò äà áúäàò èíâåñòèðàíè â èíâåñòèöèîííè èìîòè ïî ÷ë. 176, àë. 1, ò. 16, êàòî èíâåñòèöèÿòà â åäèí èìîò íå ìîæå äà íàäâèøàâà 5 íà ñòî îò àêòèâèòå íà ôîíäîâåòå.
 (8) (Íîâà - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Íå ïîâå÷å îò 5 íà ñòî îò ñðåäñòâàòà, íàòðóïàíè ïî äàäåíà ïðîôåñèîíàëíà ñõåìà, ìîãàò äà áúäàò èíâåñòèðàíè â öåííè êíèæà, åìèòèðàíè îò ïðåäïðèÿòèåòî îñèãóðèòåë.
 (9) (Íîâà - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Íå ïîâå÷å îò 10 íà ñòî îò ñðåäñòâàòà, íàòðóïàíè ïî äàäåíà ïðîôåñèîíàëíà ñõåìà, ìîãàò äà áúäàò èíâåñòèðàíè â öåííè êíèæà, èçäàäåíè îò ïðåäïðèÿòèåòî îñèãóðèòåë, ñúçäàëî ñõåìàòà, è ñâúðçàíèòå ñ íåãî ëèöà.
 (10) (Íîâà - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) ×óæäåñòðàííà èíñòèòóöèÿ ìîæå äà èíâåñòèðà ñðåäñòâàòà, ñâúðçàíè ñ äåéíîñò ïî ÷ë. 229ã, ïðè ñïàçâàíå íà ñëåäíèòå îãðàíè÷åíèÿ:
 1. íå ïîâå÷å îò 30 íà ñòî îò ñðåäñòâàòà ìîãàò äà áúäàò èíâåñòèðàíè â öåííè êíèæà, êîèòî íå ñà ïðèåòè çà òúðãîâèÿ íà ðåãóëèðàí ïàçàð íà öåííè êíèæà;
 2. íå ïîâå÷å îò 5 íà ñòî îò ñðåäñòâàòà ìîãàò äà áúäàò èíâåñòèðàíè â öåííè êíèæà, èçäàäåíè îò åäèí åìèòåíò;
 3. íå ïîâå÷å îò 10 íà ñòî îò ñðåäñòâàòà ìîãàò äà áúäàò èíâåñòèðàíè â öåííè êíèæà, èçäàäåíè îò åäèí åìèòåíò è ñâúðçàíèòå ñ íåãî ëèöà;
 4. íå ïîâå÷å îò 30 íà ñòî îò ñðåäñòâàòà ìîãàò äà áúäàò äåíîìèíèðàíè âúâ âàëóòà, ðàçëè÷íà îò ëåâ è åâðî.
 Íàðóøàâàíå íà îãðàíè÷åíèÿòà
    ×ë. 251à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 17 îò 2006 ã., èçì., áð. 56 îò 2006 ã.) (1) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî å äëúæíî äà ïðèâåäå àêòèâèòå íà ôîíäîâåòå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå â ñúîòâåòñòâèå ñ èçèñêâàíèÿòà íà ÷ë. 179à è 251 è ñ êîëè÷åñòâåíèòå îãðàíè÷åíèÿ çà òåçè àêòèâè, îïðåäåëåíè â ïðàâèëíèêà çà îðãàíèçàöèÿòà è äåéíîñòòà íà ôîíäîâåòå, â òðèìåñå÷åí ñðîê îò äàòàòà íà ïðåâèøàâàíå íà ñúîòâåòíîòî èíâåñòèöèîííî îãðàíè÷åíèå, êîãàòî òî ñå äúëæè íà:
 1. ïðîìÿíà â ïàçàðíàòà öåíà èëè â öåíàòà, èçïîëçâàíà çà èçâúðøâàíå íà ïîñëåäâàùà îöåíêà íà àêòèâ íà ôîíäîâåòå;
 2. ïðîìÿíà â îáùàòà ñòîéíîñò íà àêòèâèòå íà ôîíäîâåòå;
 3. ïðèäîáèâàíå íà ïðàâà ïî § 1, ò. 3 îò äîïúëíèòåëíèòå ðàçïîðåäáè íà Çàêîíà çà ïóáëè÷íîòî ïðåäëàãàíå íà öåííè êíèæà îò ôîíäîâåòå â êà÷åñòâîòî èì íà àêöèîíåð íà äàäåí åìèòåíò;
 4. íàìàëÿâàíå íà êàïèòàëà íà äàäåí åìèòåíò.
 (2) Â ñëó÷àèòå ïî àë. 1, äî ïðèâåæäàíå íà àêòèâèòå íà ôîíäîâåòå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå â ñúîòâåòñòâèå ñúñ çàêîíîâèòå èçèñêâàíèÿ, ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî íå ìîæå äà ïðèäîáèâà çà ñìåòêà íà ôîíäîâåòå àêòèâè, ïî îòíîøåíèå íà êîèòî å íàðóøåíî îãðàíè÷åíèåòî.
 Èíâåñòèðàíå íà ñðåäñòâàòà çà ïîêðèâàíå íà òåõíè÷åñêèòå ðåçåðâè
  ×ë. 251á. (Íîâ - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) (1) Ñðåäñòâàòà çà ïîêðèâàíå íà òåõíè÷åñêèòå ðåçåðâè ïî ÷ë. 213à, àë. 1, ò. 2 ñå èíâåñòèðàò â ñúîòâåòñòâèå ñ õàðàêòåðà è ïðîäúëæèòåëíîñòòà íà ïðåäâèäåíèòå ïåíñèîííè ïëàùàíèÿ.
 (2) Àêòèâèòå ïî àë. 1 íå ìîãàò äà ñå çàëàãàò, äà ñå èïîòåêèðàò è äà ñå îáðåìåíÿâàò ñ äðóãè òåæåñòè.
 (3) Àêòèâèòå çà ïîêðèâàíå íà òåõíè÷åñêèòå ðåçåðâè ñå äèâåðñèôèöèðàò è ðàçïðåäåëÿò òàêà, ÷å íèòî åäíà êàòåãîðèÿ îò òÿõ, ïàçàðúò íà êîéòî ñå òúðãóâàò èëè îòäåëíà èíâåñòèöèÿ äà íå å ñúñ çíà÷èòåëåí äÿë.
 (4) Èíâåñòèöèÿ â êàòåãîðèè àêòèâè ñ âèñîêà ñòåïåí íà ðèñê ïîðàäè ñúùíîñòòà ñè èëè õàðàêòåðèñòèêèòå íà åìèòåíòà, êàêòî è äåëúò íà àêòèâèòå çà ïîêðèâàíå íà òåõíè÷åñêèòå ðåçåðâè ñ íèñêà ëèêâèäíîñò ñå îãðàíè÷àâàò äî ðàçóìíè ðàâíèùà.
 (5) Ðåäúò è íà÷èíúò çà èíâåñòèðàíå íà ñðåäñòâàòà çà ïîêðèâàíå íà òåõíè÷åñêèòå ðåçåðâè, îãðàíè÷åíèÿòà ïðè èíâåñòèðàíåòî èì è ïðàâèëàòà çà îïðåäåëÿíå è îöåíêà íà àêòèâèòå çà ïîêðèâàíå íà ðåçåðâèòå ñå îïðåäåëÿò ñ íàðåäáà íà êîìèñèÿòà.
 Èíâåñòèöèîííà ïîëèòèêà
    ×ë. 251â. (Íîâ - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî, óïðàâëÿâàùî ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè, ïðèåìà è ïðåðàçãëåæäà íà âñåêè òðè ãîäèíè, êàêòî è íåçàáàâíî ñëåä âñÿêà ñúùåñòâåíà ïðîìÿíà, èíâåñòèöèîííà ïîëèòèêà çà ïðèíöèïèòå íà óïðàâëåíèå íà ôîíäà ñ ìèíèìàëíî ñúäúðæàíèå, îïðåäåëåíî îò çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà è âêëþ÷âàùî ìåòîäèòå íà îöåíÿâàíå ðèñêà íà âëîæåíèÿòà, ïðèëàãàíè òåõíèêè íà óïðàâëåíèå íà ðèñêà è ñòðàòåãè÷åñêî ðàçïðåäåëåíèå íà àêòèâèòå ñ îãëåä íà õàðàêòåðà è ïðîäúëæèòåëíîñòòà íà ïåíñèîííèòå çàäúëæåíèÿ, êàêòî è äðóãè óñëîâèÿ îò çíà÷åíèå çà óïðàâëÿâàíèòå ñõåìè. Èíâåñòèöèîííàòà ïîëèòèêà ñå ïðåäñòàâÿ íà çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà â ñðîê äî òðè ìåñåöà ñëåä êðàÿ íà ñúîòâåòíàòà ôèíàíñîâà ãîäèíà.
 Ãëàâà äâàäåñåò è øåñòà
(Íîâà - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.)
Ñ×ÅÒÎÂÎÄÑÒÂÎ È ÎÒ×ÅÒÍÎÑÒ

 Ñ÷åòîâîäñòâî íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå
   ×ë. 252. (1) (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., ïðåäèøåí òåêñò íà ÷ë. 252, èçì., áð. 56 îò 2006 ã.) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî îðãàíèçèðà è îñúùåñòâÿâà ñ÷åòîâîäñòâîòî è ñúñòàâÿ ôèíàíñîâèòå îò÷åòè íà óïðàâëÿâàíèòå îò íåãî ôîíäîâå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå â ñúîòâåòñòâèå ñ ðàçïîðåäáèòå íà ãëàâà ïåòíàäåñåòà.
 (2) (Íîâà - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî èëè ÷óæäåñòðàííàòà èíñòèòóöèÿ èçãîòâÿ ãîäèøåí äîêëàä çà âñÿêà ïðîôåñèîíàëíà ñõåìà, êîéòî ñúäúðæà îò÷åòíè äàííè çà íàòðóïàíèòå ñðåäñòâà è íàïðàâåíèòå òàêñè è óäðúæêè. Âèäúò, ôîðìàòà è ñúäúðæàíèåòî íà ãîäèøíèÿ äîêëàä ñå îïðåäåëÿò îò çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà.
 (3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Ãîäèøíèòå äîêëàäè ïî àë. 2 ñå ïðåäñòàâÿò íà ïðåäïðèÿòèåòî îñèãóðèòåë ïî ïðîôåñèîíàëíàòà ïåíñèîííà ñõåìà è íà çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà â ñðîê òðè ìåñåöà ñëåä êðàÿ íà ôèíàíñîâàòà ãîäèíà.
 Ãëàâà äâàäåñåò è ñåäìà
(Íîâà - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.)
ÄÀÍÚ×ÍÈ ÎÁËÅÊ×ÅÍÈß

 Îñâîáîæäàâàíå îò äàíúê
   ×ë. 253. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 95 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã.) Ïðèõîäèòå íà ôîíäîâåòå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå, êàêòî è àíàëîãè÷íè ïðèõîäè, ïðÿêî ñâúðçàíè ñ äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå, îñúùåñòâÿâàíî îò ëèöà, ðåãèñòðèðàíè ïî çàêîíîäàòåëñòâîòî íà äðóãà äúðæàâà ÷ëåíêà, êîèòî ìîãàò â ñúîòâåòñòâèå ñ òîâà çàêîíîäàòåëñòâî äà îñúùåñòâÿâàò äåéíîñò ïî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå, íå ñå îáëàãàò ñ äàíúê ïî ðåäà íà Çàêîíà çà êîðïîðàòèâíîòî ïîäîõîäíî îáëàãàíå. 
(2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 95 îò 2006 ã., â ñèëà îò 1.01.2007 ã.) Ïðèõîäèòå îò èíâåñòèðàíå íà àêòèâèòå íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå, ðàçïðåäåëåíè ïî èíäèâèäóàëíèòå ïàðòèäè íà îñèãóðåíèòå ëèöà, íå ñå îáëàãàò ñ äàíúê ïî ðåäà íà Çàêîíà çà äàíúöèòå âúðõó äîõîäèòå íà ôèçè÷åñêèòå ëèöà. 
(3) Óñëóãèòå ïî äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå íå ñå îáëàãàò ñ äàíúê ïî ðåäà íà Çàêîíà çà äàíúê âúðõó äîáàâåíàòà ñòîéíîñò. 
(4) Ôèíàíñîâèÿò ðåçóëòàò íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî ñå íàìàëÿâà ñúñ:
 1. ñîáñòâåíèòå ñðåäñòâà íà äðóæåñòâîòî, ñ êîèòî å ïîêðèò íåäîñòèã â ïåíñèîííèòå ðåçåðâè;
 2. ïðèõîäèòå îò èíâåñòèðàíå íà ñðåäñòâàòà íà ïåíñèîííèòå ðåçåðâè.
 Ïðèñïàäàíå íà ëè÷íèòå âíîñêè îò îáëàãàåìèÿ äîõîä
  ×ë. 254. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., èçì., áð. 95 îò 2006 ã., â ñèëà îò 1.01.2007 ã.) Ëè÷íèòå âíîñêè çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå îò ôèçè÷åñêèòå ëèöà ñå ïðèñïàäàò îò äîõîäà èì ïðåäè äàíú÷íîòî îáëàãàíå ïî ðåä, íà÷èí è â ðàçìåðè, îïðåäåëåíè ñúñ Çàêîíà çà äàíúöèòå âúðõó äîõîäèòå íà ôèçè÷åñêèòå ëèöà.
 Ïðèçíàâàíå íà ðàçõîä
   ×ë. 255. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Âíîñêèòå íà îñèãóðèòåëèòå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ñå ïðèçíàâàò çà ðàçõîä ïî ðåä, íà÷èí è â ðàçìåðè, îïðåäåëåíè ñúñ Çàêîíà çà êîðïîðàòèâíîòî ïîäîõîäíî îáëàãàíå.
 Ãëàâà äâàäåñåò è îñìà
(Íîâà - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.)
ÒÀÊÑÈ È ÓÄÐÚÆÊÈ

 Çàêîíîóñòàíîâåíè òàêñè è óäðúæêè
   ×ë. 256. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî ñúáèðà òàêñè è óäðúæêè çà óïðàâëåíèåòî íà ôîíäîâåòå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå, êàêòî ñëåäâà:
 1. åäíîêðàòíà âñòúïèòåëíà òàêñà çà îòêðèâàíå íà èíäèâèäóàëíà îñèãóðèòåëíà ïàðòèäà - íå ïîâå÷å îò 10 ëâ.;
 2. óäðúæêà êàòî ïðîöåíò îò âñÿêà îñèãóðèòåëíà âíîñêà - äî 7 íà ñòî;
 3. èíâåñòèöèîííà òàêñà â ðàçìåð äî 10 íà ñòî îò äîõîäà, ðåàëèçèðàí îò èíâåñòèðàíåòî íà ñðåäñòâàòà.
 Äîïúëíèòåëíè òàêñè
   ×ë. 257. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî ìîæå äà ñúáèðà äîïúëíèòåëíè òàêñè â ñëåäíèòå ñëó÷àè:
 1. (äîï. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) ïðè âñÿêî ïðåõâúðëÿíå íà íàòðóïàíè ñðåäñòâà ïî èíäèâèäóàëíàòà îñèãóðèòåëíà ïàðòèäà îò åäèí ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå èëè ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè â äðóã ñúîòâåòåí ôîíä, óïðàâëÿâàí îò äðóãî ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî;
 2. ïðè âñÿêî èçòåãëÿíå (èçöÿëî èëè ÷àñòè÷íî) íà íàòðóïàíèòå ñðåäñòâà ïî èíäèâèäóàëíàòà îñèãóðèòåëíà ïàðòèäà ïðåäè ïðèäîáèâàíå íà ïðàâî íà ëè÷íà ïåíñèÿ çà ñòàðîñò èëè çà èíâàëèäíîñò;
 3. êîãàòî îñèãóðåíîòî ëèöå ïîèñêà èçâëå÷åíèå çà ñúñòîÿíèåòî íà èíäèâèäóàëíàòà ñè ïàðòèäà ïîâå÷å îò âåäíúæ ãîäèøíî;
 4. (íîâà - ÄÂ, áð. 19 îò 2010 ã., èçì., áð. 60 îò 2011 ã., â ñèëà îò 5.08.2011 ã.) ïðè ïðåõâúðëÿíå íà ñðåäñòâàòà ïî èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà â ïåíñèîííèòå ñõåìè íà Ñúþçà ñúãëàñíî ÷ë. 343à, àë. 1, ò. 2. 
(2) Òàêñèòå ïî àë. 1, ò. 1 è 2 íå ñå çàïëàùàò:
 1. (èçì. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) ïðè ïðåõâúðëÿíå èëè èçòåãëÿíå ïîðàäè íåñúãëàñèå ñ èçìåíåíèÿ â ïðàâèëíèêà íà ôîíäîâåòå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå;
 2. (èçì. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) ïðè ïðåîáðàçóâàíå èëè ïðåêðàòÿâàíå íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî èëè íà ôîíäîâåòå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå;
 3. îò íàñëåäíèöèòå íà ïî÷èíàëî îñèãóðåíî ëèöå èëè ïåíñèîíåð.
 Ðàçìåð íà òàêñèòå è óäðúæêèòå
   ×ë. 258. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) Êîíêðåòíèÿò ðàçìåð íà òàêñèòå è óäðúæêèòå ïî òàçè ãëàâà ñå îïðåäåëÿò â ïðàâèëíèêà íà ôîíäîâåòå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå.
 (2) Òàêñèòå ïî ÷ë. 257, àë. 1 ñà â ðàçìåð äî 20 ëâ.
 Çàêîíîóñòàíîâåíîñò íà òàêñèòå
   ×ë. 259. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíèòå äðóæåñòâà íå ìîãàò äà ñúáèðàò äðóãè òàêñè è óäðúæêè èçâúí ïîñî÷åíèòå â òàçè ãëàâà.
 ÄßË ×ÅÒÂÚÐÒÈ
(Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.)
ÄÎÏÚËÍÈÒÅËÍÎ ÄÎÁÐÎÂÎËÍÎ ÎÑÈÃÓÐßÂÀÍÅ ÇÀ ÁÅÇÐÀÁÎÒÈÖÀ È/ÈËÈ
ÏÐÎÔÅÑÈÎÍÀËÍÀ ÊÂÀËÈÔÈÊÀÖÈß

 Ãëàâà äâàäåñåò è äåâåòà
(Íîâà - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.)
ÎÁÙÈ ÏÎËÎÆÅÍÈß

 Ïðèíöèïè
  ×ë. 260. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Äîïúëíèòåëíîòî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ ñå îñúùåñòâÿâà ïðè ñïàçâàíåòî íà ïðèíöèïèòå íà:
 1. äîáðîâîëíîñò íà ó÷àñòèåòî;
 2. þðèäè÷åñêà ñàìîñòîÿòåëíîñò íà îñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî è íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ;
 3. ïðîçðà÷íîñò, ðàçäåëíîñò è èçêëþ÷èòåëíîñò íà äåéíîñòòà;
 4. ðàçðåøèòåëåí ðåæèì è äúðæàâíî ðåãóëèðàíå;
 5. çàäúëæèòåëíà ïåðèîäè÷íà îò÷åòíîñò è ðàçêðèâàíå íà èíôîðìàöèÿ;
 6. ëîÿëíà êîíêóðåíöèÿ ìåæäó îñèãóðèòåëíèòå äðóæåñòâà.
 (2) Äîïúëíèòåëíîòî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ ñå îñúùåñòâÿâà íà êàïèòàëîâîïîêðèâåí ïðèíöèï íà áàçàòà íà ïðåäâàðèòåëíî îïðåäåëåíè â äîãîâîðà ñ îñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî îñèãóðèòåëíè âíîñêè.
 Óïðàâëåíèå íà ñðåäñòâàòà íà ôîíäîâåòå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà 
áåçðàáîòèöà èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ
   ×ë. 261. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Ñðåäñòâàòà íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ ñå óïðàâëÿâàò ñ ãðèæàòà íà äîáúð òúðãîâåö ïðè ñïàçâàíå ïðèíöèïèòå íà íàäåæäíîñò, ëèêâèäíîñò, äîõîäíîñò è äèâåðñèôèêàöèÿ â èíòåðåñ íà îñèãóðåíèòå ëèöà.
 Îñèãóðåíè ëèöà
  ×ë. 262. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Âúâ ôîíäîâåòå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ ìîãàò äîáðîâîëíî äà ñå îñèãóðÿâàò èëè äà áúäàò îñèãóðÿâàíè:
 1. ðàáîòíèöèòå è ñëóæèòåëèòå;
 2. äúðæàâíèòå ñëóæèòåëè;
 3. (èçì. - ÄÂ, áð. 64 îò 2007 ã.) ñúäèèòå, ïðîêóðîðèòå, ñëåäîâàòåëèòå, äúðæàâíèòå ñúäåáíè èçïúëíèòåëè, ñúäèèòå ïî âïèñâàíèÿòà è ñúäåáíèòå ñëóæèòåëè;
 4. (èçì. - ÄÂ, áð. 82 îò 2006 ã., äîï., áð. 25 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.06.2009 ã., èçì., áð. 35 îò 2009 ã., â ñèëà îò 12.05.2009 ã.) âîåííîñëóæåùèòå ïî Çàêîíà çà îòáðàíàòà è âúîðúæåíèòå ñèëè íà Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ, äúðæàâíèòå ñëóæèòåëè ïî Çàêîíà çà Ìèíèñòåðñòâîòî íà âúòðåøíèòå ðàáîòè è äúðæàâíèòå ñëóæèòåëè ïî Çàêîíà çà èçïúëíåíèå íà íàêàçàíèÿòà è çàäúðæàíåòî ïîä ñòðàæà; 
5. èçïúëíèòåëèòå ïî äîãîâîðè çà óïðàâëåíèå è êîíòðîë íà òúðãîâñêè äðóæåñòâà;
 6. (èçì. - ÄÂ, áð. 112 îò 2003 ã., áð. 12 îò 2015 ã.) ëèöàòà, ðåãèñòðèðàíè êàòî óïðàæíÿâàùè ñâîáîäíà ïðîôåñèÿ, çàíàÿò÷èéñêà äåéíîñò, êàòî çåìåäåëñêè ñòîïàíè èëè òþòþíîïðîèçâîäèòåëè;
 7. ëèöàòà, óïðàæíÿâàùè òðóäîâà äåéíîñò êàòî åäíîëè÷íè òúðãîâöè, ñîáñòâåíèöè èëè ñúäðóæíèöè â òúðãîâñêè äðóæåñòâà;
 8. ëèöàòà, èçïðàòåíè íà ðàáîòà â ÷óæáèíà îò áúëãàðñêè ïîñðåäíèê;
 9. ëèöàòà, êîèòî èçâúðøâàò äðóãà òðóäîâà äåéíîñò áåç òðóäîâî ïðàâîîòíîøåíèå;
 10. (íîâà - ÄÂ, áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã.) ìîðñêèòå ëèöà.
 (2) Ëèöàòà ïî àë. 1 ñå îñèãóðÿâàò ÷ðåç ñêëþ÷âàíå íà äîãîâîð ñ îñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ ïðè óñëîâèÿòà è ïî ðåäà íà òîçè äÿë.
 Ó÷àñòèå âúâ ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà 
ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ
 ×ë. 263. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Ó÷àñòèåòî âúâ ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ çàïî÷âà îò ìîìåíòà íà ñêëþ÷âàíåòî íà îñèãóðèòåëíèÿ äîãîâîð.
 Ïðàâà ïðè îñèãóðÿâàíå âúâ ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà 
áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ
   ×ë. 264. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Îñèãóðÿâàíåòî âúâ ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà äàâà ïðàâî íà ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå çà áåçðàáîòèöà.
 (2) Îñèãóðÿâàíåòî âúâ ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ äàâà ïðàâî íà èçïëàùàíå íà ñðåäñòâà çà îáó÷åíèå ïðè çàÿâåíà ïîòðåáíîñò îò îñèãóðåíîòî ëèöå è îñèãóðèòåëÿ - çàåäíî èëè ïîîòäåëíî.
 (3) Îñèãóðåíèòå ëèöà èìàò ïðàâî íà ðàçïîðåæäàíå ñúñ ñðåäñòâàòà, íàòðóïàíè ïî èíäèâèäóàëíàòà èì ïàðòèäà, ïðè óñëîâèÿòà è ïî ðåäà íà òîçè äÿë, ïðàâèëíèöèòå íà ôîíäîâåòå è îñèãóðèòåëíèòå äîãîâîðè.
 (4) Îñèãóðèòåëèòå èìàò ïðàâî íà ðàçïîðåæäàíå ñúñ ñðåäñòâàòà, íàòðóïàíè ïî òÿõíàòà ïàðòèäà, ïðè óñëîâèÿòà è ïî ðåäà íà òîçè äÿë, ïðàâèëíèöèòå íà ôîíäîâåòå è îñèãóðèòåëíèòå äîãîâîðè.
 Ãëàâà òðèäåñåòà
(Íîâà - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.)
ÔÎÍÄÎÂÅ ÇÀ ÄÎÏÚËÍÈÒÅËÍÎ ÄÎÁÐÎÂÎËÍÎ ÎÑÈÃÓÐßÂÀÍÅ ÇÀ ÁÅÇÐÀÁÎÒÈÖÀ 
ÈËÈ ÇÀ ÏÐÎÔÅÑÈÎÍÀËÍÀ ÊÂÀËÈÔÈÊÀÖÈß

 Ó÷ðåäÿâàíå, óïðàâëåíèå è ïðåäñòàâèòåëñòâî
 ×ë. 265. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Äîïúëíèòåëíîòî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ ñå îñúùåñòâÿâà ÷ðåç ó÷àñòèå âúâ ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ, êîèòî ñå ó÷ðåäÿâàò è óïðàâëÿâàò îò ëèöåíçèðàíè îñèãóðèòåëíè äðóæåñòâà çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ.
 (2) Ôîíäúò çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ ñå ó÷ðåäÿâà ñ ðåøåíèå íà îáùîòî ñúáðàíèå íà îñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ, êîåòî ïðèåìà è ïðàâèëíèêà íà ôîíäà.
 (3) Åäíî îñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ ìîæå äà ó÷ðåäÿâà è äà óïðàâëÿâà ïî åäèí ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà è åäèí ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ.
 (4) Ôîíäúò çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ ñå óïðàâëÿâà è ïðåäñòàâëÿâà îò óïðàâèòåëíèòå îðãàíè íà îñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî.
 (5) Îñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ è ôîíäúò çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè ôîíäúò çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ ñà îòäåëíè þðèäè÷åñêè ëèöà.
 (6) Ôîíäîâåòå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ ñå ñúçäàâàò çà íåîïðåäåëåí ñðîê.
 (7) Ñåäàëèùåòî è àäðåñúò íà óïðàâëåíèå íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ çàäúëæèòåëíî ñúâïàäà ñúñ ñåäàëèùåòî è àäðåñà íà óïðàâëåíèå íà îñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî.
 Îòãîâîðíîñò íà îñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà 
êâàëèôèêàöèÿ
 ×ë. 266. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Îñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ îòãîâàðÿ èìóùåñòâåíî ïðåä îñèãóðåíèòå ëèöà çà çàãóáè, íàñòúïèëè â ðåçóëòàò íà íåäîáðîñúâåñòíî èçïúëíåíèå íà ñâîèòå çàäúëæåíèÿ ïî îòíîøåíèå íà óïðàâëåíèåòî è ïðåäñòàâëÿâàíåòî íà ôîíäîâåòå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ.
 (2) Îñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî ïî àë. 1 ãàðàíòèðà ñ àêòèâèòå ñè èçïúëíåíèåòî íà çàäúëæåíèÿòà ñè êúì îñèãóðåíèòå ëèöà.
 (3) Ôîíäúò çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ íå íîñè îòãîâîðíîñò çà çàäúëæåíèÿòà è çà çàãóáèòå íà îñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî, êîåòî ãî óïðàâëÿâà è ïðåäñòàâëÿâà.
 Íàèìåíîâàíèå íà ôîíä çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ
   ×ë. 267. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Íàèìåíîâàíèåòî íà ôîíä çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ çàäúëæèòåëíî ñúäúðæà â êîìáèíàöèÿ äóìèòå "äîïúëíèòåëíî", "äîáðîâîëíî", "îñèãóðÿâàíå", "çà áåçðàáîòèöà", "çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ" è "ôîíä" èëè òåõíè ïðîèçâîäíè, êàêòî è óêàçàíèå çà âèäà íà ôîíäà.
 (2) Ñàìî ôîíä, ðåãèñòðèðàí â ñúîòâåòñòâèå ñ òîçè êîäåêñ, ìîæå äà èçïîëçâà â ñâîåòî íàèìåíîâàíèå â êîìáèíàöèÿ äóìèòå ïî àë. 1 èëè òåõíè ðàâíîçíà÷íè íà áúëãàðñêè èëè íà ÷óæä åçèê.
 Çàáðàíà çà ïðèäîáèâàíå ïî äàâíîñò
   ×ë. 268. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Àêòèâèòå íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ íå ìîãàò äà ñå ïðèäîáèâàò ïî äàâíîñò.
 Ðàçðåøåíèå çà óïðàâëåíèå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà 
áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ
   ×ë. 269. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Ðàçðåøåíèåòî çà óïðàâëåíèå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ ñå èçäàâà îò çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà. Çà ïîëó÷àâàíå íà ðàçðåøåíèå ëèöåíçèðàíîòî îñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî çà áåçðàáîòèöà è/èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ ïîäàâà ïèñìåíî èñêàíå, êúì êîåòî ïðèëàãà:
 1. ðåøåíèåòî íà îáùîòî ñúáðàíèå íà ëèöåíçèðàíîòî îñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî çà ó÷ðåäÿâàíå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ;
 2. ïðàâèëíèêà çà îðãàíèçàöèÿòà è äåéíîñòòà íà ôîíäà;
 3. îáðàçöè íà îñèãóðèòåëíè äîãîâîðè;
 4. ïðåäâàðèòåëåí äîãîâîð ñ áàíêà-ïîïå÷èòåë è èíâåñòèöèîíåí ïîñðåäíèê;
 5. ñïðàâêà çà ïðîãðàìíà è òåõíè÷åñêà îáåçïå÷åíîñò íà èíôîðìàöèîííàòà ñèñòåìà íà ôîíäà;
 6. ôèíàíñîâ îò÷åò íà äðóæåñòâîòî êúì ïîñëåäíî ÷èñëî íà ïðåäõîäíèÿ ìåñåö;
 7. ñïðàâêà çà îðãàíèçàöèîííàòà ñòðóêòóðà íà äðóæåñòâîòî è íåãîâàòà êàäðîâà îáåçïå÷åíîñò;
 8. (èçì. - ÄÂ, áð. 34 îò 2006 ã.) àêòóàëíî óäîñòîâåðåíèå çà âïèñâàíåòî â òúðãîâñêèÿ ðåãèñòúð íà îñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî.
 (2) Çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà ìîæå äà èçèñêâà è äðóãè äàííè è äîïúëíèòåëíà èíôîðìàöèÿ âúâ âðúçêà ñ äîêóìåíòèòå ïî àë.1 è äà îïðåäåëÿ ñðîê çà ïðåäîñòàâÿíåòî èì.
 Ñðîê çà ðàçãëåæäàíå íà èñêàíåòî çà ðàçðåøåíèå çà óïðàâëåíèå íà ôîíä çà 
äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà 
êâàëèôèêàöèÿ
  ×ë. 270. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà äàâà èëè îòêàçâà äà äàäå ðàçðåøåíèå â åäíîìåñå÷åí ñðîê îò ïîäàâàíå íà èñêàíåòî ïî ÷ë. 269, à êîãàòî ñà ïîèñêàíè äîïúëíèòåëíè ñâåäåíèÿ è äîêóìåíòè - â åäíîìåñå÷åí ñðîê îò ïðåäñòàâÿíåòî èì.
 (2) Ïðè ïðèåòî èñêàíå çà èçäàâàíå íà ðàçðåøåíèå ñ ëèïñâàùè èëè íåðåäîâíè äîêóìåíòè çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà óâåäîìÿâà â 14-äíåâåí ñðîê îñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî çà íåèçïðàâíîñòèòå è îïðåäåëÿ ñðîê çà îòñòðàíÿâàíåòî èì.
 (3) Çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà óâåäîìÿâà ïèñìåíî çàÿâèòåëÿ çà ðåøåíèåòî ïî àë. 1 â 7-äíåâåí ñðîê îò âçåìàíåòî ìó.
 Îòêàç çà äàâàíå íà ðàçðåøåíèå çà óïðàâëåíèå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî 
îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ
   ×ë. 271. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà îòêàçâà äà äàäå ðàçðåøåíèå, êîãàòî:
 1. ñëåä èçòè÷àíåòî íà îïðåäåëåíèÿ ñðîê ïî ÷ë. 270, àë. 1 è 2 íå ñà ïðåäñòàâåíè äîïúëíèòåëíèòå äîêóìåíòè èëè ñâåäåíèÿ èëè íå ñà îòñòðàíåíè íåèçïðàâíîñòèòå;
 2. íå ñà èçïúëíåíè èçèñêâàíèÿòà íà òîçè êîäåêñ;
 3. ëèïñâà íåîáõîäèìàòà ôèíàíñîâà, êàäðîâà èëè èíôîðìàöèîííà îáåçïå÷åíîñò íà îñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî.
 (2) Â ñëó÷àé íà îòêàç îñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî ìîæå äà íàïðàâè íîâî èñêàíå çà ïîëó÷àâàíå íà ðàçðåøåíèå çà óïðàâëåíèå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ íå ïî-ðàíî îò 6 ìåñåöà îò äàòàòà íà îòêàçà.
 Âïèñâàíå â ñúäà
  ×ë. 272. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Îêðúæíèÿò ñúä ïî ñåäàëèùåòî íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ âïèñâà â ðåãèñòúðà ñè ôîíäà, àêî îñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî å ïîäàëî çàÿâëåíèå çà âïèñâàíå â 6-ìåñå÷åí ñðîê îò ïîëó÷àâàíå íà ðàçðåøåíèåòî íà çàìåñòíèê- ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà.
 (2) Çàÿâëåíèåòî çà âïèñâàíå â ñúäà ñúäúðæà:
 1. íàèìåíîâàíèåòî, ñåäàëèùåòî è àäðåñà íà óïðàâëåíèå íà îñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî;
 2. íàèìåíîâàíèåòî íà ôîíäà çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ;
 3. òðèòå èìåíà è åäèííèÿ ãðàæäàíñêè íîìåð íà ëèöàòà, êîèòî óïðàâëÿâàò è ïðåäñòàâëÿâàò îñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî.
 (3) Êúì çàÿâëåíèåòî ñå ïðèëàãàò:
 1. çàâåðåí ïðåïèñ íà ëèöåíçèÿòà íà îñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî çà îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ;
 2. óñòàâúò íà îñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî çà îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ;
 3. (èçì. - ÄÂ, áð. 34 îò 2006 ã.) àêòóàëíî óäîñòîâåðåíèå çà âïèñâàíåòî â òúðãîâñêèÿ ðåãèñòúð íà îñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî çà îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ;
 4. ðåøåíèåòî íà îáùîòî ñúáðàíèå íà äðóæåñòâîòî çà ó÷ðåäÿâàíå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ;
 5. ïðàâèëíèêúò íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ;
 6. ðàçðåøåíèåòî îò çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà çà óïðàâëåíèå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ.
 (4) Â ðåãèñòúðà íà îêðúæíèÿ ñúä ñå âïèñâàò: íàèìåíîâàíèåòî íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ; íàèìåíîâàíèåòî, ñåäàëèùåòî è àäðåñúò íà óïðàâëåíèå íà äðóæåñòâîòî, ó÷ðåäèëî ôîíäà; íà÷èíúò íà ïðåäñòàâëÿâàíå íà äðóæåñòâîòî.
 (5) Ôîíäúò çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ âúçíèêâà êàòî þðèäè÷åñêî ëèöå îò äåíÿ íà âïèñâàíåòî ìó â ðåãèñòúðà íà ñúäà.
 Ñðîê çà ïðîèçíàñÿíå íà ñúäà
  ×ë. 273. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Ñúäúò ðàçãëåæäà çàÿâëåíèåòî çà âïèñâàíå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ â 14-äíåâåí ñðîê îò äàòàòà íà ïîäàâàíåòî ìó.
 Ïðåäñòàâÿíå íà ïðåïèñ îò ñúäåáíîòî ðåøåíèå
 ×ë. 274. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Îñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ å äëúæíî äà ïðåäñòàâè íà êîìèñèÿòà çàâåðåí ïðåïèñ îò ñúäåáíîòî ðåøåíèå çà âïèñâàíå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ â 7-äíåâåí ñðîê îò ïîëó÷àâàíåòî ìó.
 Ðàçõîäè ïî âïèñâàíåòî
 ×ë. 275. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Âñè÷êè ðàçõîäè çà ó÷ðåäÿâàíå, çà ïîëó÷àâàíå íà ðàçðåøåíèå çà óïðàâëåíèå è çà âïèñâàíå íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ ñà çà ñìåòêà íà îñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ.
 Îòíåìàíå íà ðàçðåøåíèåòî çà óïðàâëåíèå íà ôîíä
 ×ë. 276. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà îòíåìà ðàçðåøåíèåòî çà óïðàâëåíèå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ ïðè:
 1. êîíñòàòèðàíå, ÷å äîêóìåíòèòå, ïîñëóæèëè êàòî îñíîâàíèå çà èçäàâàíå íà ðàçðåøåíèåòî, ñúäúðæàò íåâåðíè äàííè;
 2. íåïîäàâàíå íà çàÿâëåíèåòî çà âïèñâàíå â ñúäà â 6-ìåñå÷åí ñðîê îò ïîëó÷àâàíå íà ðàçðåøåíèåòî çà óïðàâëåíèå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ;
 3. ïðåîáðàçóâàíå íà îñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî - êîãàòî óïðàâëåíèåòî íà ôîíäà ïðåìèíàâà êúì äðóãî îñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî;
 4. ïðåêðàòÿâàíå íà ôîíäà ïîðàäè âëèâàíå â èëè ñëèâàíå ñ äðóã ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ;
 5. íàëè÷èå íà ðåàëíà è íåïîñðåäñòâåíà çàïëàõà çà èíòåðåñèòå íà îñèãóðåíèòå ëèöà;
 6. îòíåìàíå íà ëèöåíçèÿòà íà îñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî, óïðàâëÿâàùî ôîíäà.
 Çàäúëæåíèÿ íà îñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî ñëåä îòíåìàíå íà ðàçðåøåíèåòî çà 
óïðàâëåíèå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà 
ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ
 ×ë. 277. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Ñëåä îòíåìàíå íà ðàçðåøåíèåòî çà óïðàâëåíèå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ îñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ íå ìîæå äà ñêëþ÷âà íîâè äîãîâîðè è äà ïðåäëàãà íîâè óñëîâèÿ çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ, êàêòî è äà èçìåíÿ óñëîâèÿòà, âêëþ÷èòåëíî ñðîêà è ðàçìåðà íà âíîñêèòå ïî ñêëþ÷åíèòå îñèãóðèòåëíè äîãîâîðè.
 (2) Îòíåìàíåòî íà ðàçðåøåíèåòî íå îñâîáîæäàâà îñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî îò çàäúëæåíèÿòà ìó ïî ñêëþ÷åíèòå äîãîâîðè.
 Çàäúëæåíèå íà çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà ñëåä îòíåìàíå íà ðàçðåøåíèå çà 
óïðàâëåíèå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà 
ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ
   ×ë. 278. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà èçïðàùà ñúîáùåíèå çà îòíåìàíåòî íà ðàçðåøåíèåòî çà óïðàâëåíèå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ äî ñúäà, èçâúðøèë âïèñâàíåòî, îáíàðîäâà ñúîáùåíèåòî â "Äúðæàâåí âåñòíèê" è ãî ïóáëèêóâà íàé-ìàëêî â äâà öåíòðàëíè âñåêèäíåâíèêà.
 Ïðàâèëíèê çà îðãàíèçàöèÿòà è äåéíîñòòà íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî 
îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ
   ×ë. 279. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Ïðàâèëíèêúò çà îðãàíèçàöèÿòà è äåéíîñòòà íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ ñå ïðèåìà îò îáùîòî ñúáðàíèå íà àêöèîíåðèòå íà îñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ.
 (2) Ïðàâèëíèêúò çà îðãàíèçàöèÿòà è äåéíîñòòà íà ôîíäà òðÿáâà äà ñúäúðæà:
 1. íàèìåíîâàíèåòî íà ôîíäà;
 2. íàèìåíîâàíèåòî, ñåäàëèùåòî è àäðåñà íà óïðàâëåíèå íà îñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî, êîåòî ãî óïðàâëÿâà;
 3. óñëîâèÿòà è ðåäà çà ñêëþ÷âàíå íà îñèãóðèòåëíè äîãîâîðè, ðåäà çà èçìåíåíèÿòà è äîïúëíåíèÿòà â òÿõ è óñëîâèÿòà çà òÿõíîòî ïðåêðàòÿâàíå;
 4. óñëîâèÿòà è ðåäà çà âîäåíå íà èíäèâèäóàëíè ïàðòèäè íà îñèãóðåíèòå ëèöà çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ è ïàðòèäè íà îñèãóðèòåëÿ çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ è çà ïðåäîñòàâÿíå íà èçâëå÷åíèÿ îò òÿõ;
 5. ïåðèîäà è íà÷èíà çà ðàçïðåäåëÿíå íà äîõîäà îò èíâåñòèöèè è îñíîâíèòå öåëè è îãðàíè÷åíèÿ íà èíâåñòèöèîííàòà ïîëèòèêà íà ôîíäà;
 6. ðàçìåðà íà òàêñèòå è óäðúæêèòå, ñúáèðàíè îò îñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî;
 7. óñëîâèÿòà, ðåäà è ñðîêîâåòå çà èçïëàùàíå íà îáåçùåòåíèÿòà çà áåçðàáîòèöà è ñðåäñòâàòà çà îáó÷åíèå;
 8. óñëîâèÿòà, ðåäà è ñðîêîâåòå çà ïðåõâúðëÿíå íà íàòðóïàíèòå ñðåäñòâà ïî èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà è ïî ïàðòèäàòà íà îñèãóðèòåëÿ;
 9. óñëîâèÿòà è ðåäà çà èçâúðøâàíå íà èçìåíåíèÿ è äîïúëíåíèÿ â ïðàâèëíèêà;
 10. íà÷èíà è ðåäà çà ïîäàâàíå íà îáÿâè è ñúîáùåíèÿ, ñâúðçàíè ñ äåéíîñòòà íà ôîíäà;
 11. ìåòîäèòå è ïåðèîäè÷íîñòòà íà îöåíêà íà àêòèâèòå íà ôîíäà;
 12. ïðàâàòà è çàäúëæåíèÿòà íà îñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî, íà îñèãóðåíîòî ëèöå è íà îñèãóðèòåëèòå.
 Èçìåíåíèå è äîïúëíåíèå íà ïðàâèëíèêà íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî 
îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ
 ×ë. 280. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Èçìåíåíèÿòà è äîïúëíåíèÿòà íà ïðàâèëíèêà ïî ÷ë. 279, àë. 2 ñå îäîáðÿâàò îò çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà. Çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò ñå ïðîèçíàñÿ â ñðîê åäèí ìåñåö îò ïîëó÷àâàíå íà çàÿâëåíèåòî. Çàÿâèòåëÿò ñå óâåäîìÿâà ïèñìåíî çà âçåòîòî ðåøåíèå â 7-äíåâåí ñðîê.
 (2) Îñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ óâåäîìÿâà îñèãóðåíèòå ëèöà çà êîíêðåòíèòå èçìåíåíèÿ è äîïúëíåíèÿ â ïðàâèëíèêà çà îðãàíèçàöèÿòà è äåéíîñòòà íà ôîíäà ëè÷íî èëè ÷ðåç ïóáëèêàöèÿ â äâà öåíòðàëíè âñåêèäíåâíèêà â 7-äíåâåí ñðîê îò ïîëó÷àâàíå ðàçðåøåíèåòî íà çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà.
 Ãëàâà òðèäåñåò è ïúðâà
(Íîâà - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.)
ÎÑÈÃÓÐÈÒÅËÍÈ ÂÍÎÑÊÈ È ÏÀÐÒÈÄÈ

 Âèä è ðàçìåð íà îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè
  ×ë. 281. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Çà îñèãóðÿâàíå âúâ ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ ñå âíàñÿò îñèãóðèòåëíè âíîñêè îò îñèãóðåíîòî ëèöå è/èëè îò íåãîâèÿ îñèãóðèòåë.
 (2) Îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè ïî àë. 1 ñà ïàðè÷íè è ìîãàò äà áúäàò ìåñå÷íè, çà äðóã ïåðèîä èëè åäíîêðàòíè.
 Îñèãóðèòåëíè âíîñêè
  ×ë. 282. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Âíîñêè ïî ÷ë. 281 ìîãàò äà ïðàâÿò:
 1. ôèçè÷åñêè ëèöà - çà ñâîÿ ñìåòêà;
 2. ðàáîòîäàòåëè, êîèòî ñà îñèãóðèòåëè - çà ñâîèòå ðàáîòíèöè è ñëóæèòåëè;
 3. îðãàíè, êîèòî ñà îñèãóðèòåëè - çà:
 à) äúðæàâíèòå ñëóæèòåëè;
 á) (èçì. - ÄÂ, áð. 64 îò 2007 ã.) ñúäèèòå, ïðîêóðîðèòå, ñëåäîâàòåëèòå, äúðæàâíèòå ñúäåáíè èçïúëíèòåëè, ñúäèèòå ïî âïèñâàíèÿòà è ñúäåáíèòå ñëóæèòåëè;
 â) (èçì. - ÄÂ, áð. 82 îò 2006 ã., äîï., áð. 25 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.06.2009 ã., èçì., áð. 35 îò 2009 ã., â ñèëà îò 12.05.2009 ã.) âîåííîñëóæåùèòå ïî Çàêîíà çà îòáðàíàòà è âúîðúæåíèòå ñèëè íà Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ, äúðæàâíèòå ñëóæèòåëè ïî Çàêîíà çà Ìèíèñòåðñòâîòî íà âúòðåøíèòå ðàáîòè è äúðæàâíèòå ñëóæèòåëè ïî Çàêîíà çà èçïúëíåíèå íà íàêàçàíèÿòà è çàäúðæàíåòî ïîä ñòðàæà; 
ã) âúçëîæèòåëè, êîèòî ñà îñèãóðèòåëè - çà ëèöàòà, ñ êîèòî å ñêëþ÷åí äîãîâîð çà âúçëàãàíå íà óïðàâëåíèå èëè êîíòðîë;
 ä) âúçëîæèòåëè, êîèòî ñà îñèãóðèòåëè - çà ëèöàòà, ñ êîèòî å ñêëþ÷åí äîãîâîð çà èçâúðøâàíå íà äðóãà òðóäîâà äåéíîñò áåç òðóäîâî ïðàâîîòíîøåíèå.
 (2) Âíàñÿíåòî íà îñèãóðèòåëíè âíîñêè îò îñèãóðèòåëÿ íå çàäúëæàâà îñèãóðåíîòî ëèöå äà ïðàâè âíîñêè çà ñâîÿ ñìåòêà.
 Çàáðàíà çà äèñêðèìèíàöèÿ
 ×ë. 283. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Îñèãóðèòåëÿò íå ìîæå äà îòêàæå äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ íà ðàáîòíèöè è ñëóæèòåëè íà îñíîâàíèå íà íàðîäíîñò, ïðîèçõîä, ïîë, ñåêñóàëíà îðèåíòàöèÿ, ðàñà, öâÿò íà êîæàòà, âúçðàñò, ïîëèòè÷åñêè èëè äðóãè óáåæäåíèÿ, ðåëèãèÿ èëè âÿðà, ÷ëåíóâàíå â ñèíäèêàëíè è äðóãè îáùåñòâåíè îðãàíèçàöèè è äâèæåíèÿ, ñåìåéíî, îáùåñòâåíî è ìàòåðèàëíî ïîëîæåíèå è íàëè÷èå íà ïñèõè÷åñêè è ôèçè÷åñêè óâðåæäàíèÿ.
 Êîëåêòèâíî òðóäîâî äîãîâàðÿíå
 ×ë. 284. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Äîïúëíèòåëíîòî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ, èçâúðøâàíî îò ðàáîòîäàòåëÿ ñ èëè áåç ó÷àñòèåòî íà ðàáîòíèêà èëè ñëóæèòåëÿ, ìîæå äà áúäå ïðåäìåò íà êîëåêòèâíîòî òðóäîâî äîãîâàðÿíå.
 Çàäúëæåíèå çà ïðåâåæäàíå íà îñèãóðèòåëíà âíîñêà
 ×ë. 285. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Êîãàòî îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè ñå âíàñÿò åäíîâðåìåííî îò îñèãóðåíîòî ëèöå è îò îñèãóðèòåëÿ èëè ñàìî îò îñèãóðåíîòî ëèöå, ïî íåãîâî æåëàíèå îñèãóðèòåëÿò óäúðæà îò âúçíàãðàæäåíèåòî çà ñúîòâåòíèÿ ìåñåö îñèãóðèòåëíàòà âíîñêà, êîÿòî å çà ñìåòêà íà îñèãóðåíîòî ëèöå, è ÿ ïðåâåæäà íà ôîíäà çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ.
 Èíäèâèäóàëíà ïàðòèäà è ïàðòèäà íà îñèãóðèòåëÿ
 ×ë. 286. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Ëè÷íèòå îñèãóðèòåëíè âíîñêè îò îñèãóðåíîòî ëèöå è îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè îò îñèãóðèòåëÿ çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà ñå íàòðóïâàò â èíäèâèäóàëíà ïàðòèäà íà îñèãóðåíîòî ëèöå è ñå âîäÿò â îòäåëíè ñìåòêè.
 (2) Ëè÷íèòå îñèãóðèòåëíè âíîñêè çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ ñå íàòðóïâàò â èíäèâèäóàëíà ïàðòèäà íà îñèãóðåíîòî ëèöå.
 (3) Îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ îò îñèãóðèòåëÿ ñå íàòðóïâàò â ïàðòèäà íà îñèãóðèòåëÿ.
 Ãëàâà òðèäåñåò è âòîðà
(Íîâà - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.)
ÏÐÀÂÀ ÍÀ ÎÑÈÃÓÐÅÍÈÒÅ ËÈÖÀ È ÎÑÈÃÓÐÈÒÅËÈÒÅ

 Ðàçäåë I
(Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.)
Ïðàâà íà îñèãóðåíèòå çà áåçðàáîòèöà ëèöà

 Ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå
  ×ë. 287. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Îñèãóðåíîòî â äîáðîâîëåí ôîíä çà áåçðàáîòèöà ëèöå èìà ïðàâî íà ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå çà áåçðàáîòèöà çà ïåðèîä íå ïî-äúëúã îò 12 ìåñåöà â ðàçìåð äî íàòðóïàíèòå ñðåäñòâà ïî èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà îò ëè÷íè îñèãóðèòåëíè âíîñêè è âíîñêèòå íà îñèãóðèòåëÿ è äîõîäèòå îò òÿõíîòî èíâåñòèðàíå, íàìàëåíè ñ òàêñèòå è óäðúæêèòå, ïðåäâèäåíè â òîçè äÿë.
 (2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 82 îò 2006 ã., áð. 64 îò 2007 ã., áð. 35 îò 2009 ã., â ñèëà îò 12.05.2009 ã., áð. 53 îò 2014 ã.) Ïðè ïðåêðàòÿâàíå íà ïðàâîîòíîøåíèåòî ñ îñèãóðèòåëÿ ïî æåëàíèå èëè ñúñ ñúãëàñèå, èëè ïîðàäè âèíîâíî ïîâåäåíèå íà îñèãóðåíîòî ëèöå íà îñíîâàíèå ÷ë. 325, ò. 1 è 2, ÷ë. 326 è 330 îò Êîäåêñà íà òðóäà, ÷ë. 103, àë. 1, ò. 1, 2 è 5, ÷ë. 105 è 107 îò Çàêîíà çà äúðæàâíèÿ ñëóæèòåë, ÷ë. 162, ò. 1 è 6, ÷ë. 163 è ÷ë. 165, ò. 2 è 3 îò Çàêîíà çà îòáðàíàòà è âúîðúæåíèòå ñèëè íà Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ è ÷ë. 226, àë. 1, ò. 4, 6, 8 è 16 îò Çàêîíà çà Ìèíèñòåðñòâîòî íà âúòðåøíèòå ðàáîòè, ÷ë. 165, àë. 1, ò. 2, 3 è 5 è ÷ë. 271, ò. 2, 3 è 5 îò Çàêîíà çà ñúäåáíàòà âëàñò îáåçùåòåíèåòî çà áåçðàáîòèöà ñå îïðåäåëÿ â ðàçìåð äî íàòðóïàíèòå ñðåäñòâà ïî èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà îò ëè÷íè îñèãóðèòåëíè âíîñêè è äîõîäèòå îò òÿõíîòî èíâåñòèðàíå, íàìàëåíè ñ òàêñèòå è óäðúæêèòå, ïðåäâèäåíè â òîçè äÿë, è 10 íà ñòî îò íàòðóïàíèòå ñðåäñòâà îò îñèãóðèòåëíè âíîñêè íà îñèãóðèòåëÿ è äîõîäèòå îò òÿõíîòî èíâåñòèðàíå, íàìàëåíè ñ òàêñèòå è óäðúæêèòå, ïðåäâèäåíè â òîçè äÿë, çà ïåðèîä íå ïî-äúëúã îò 12 ìåñåöà.
 (3) Ïî æåëàíèå íà îñèãóðåíîòî ëèöå ñóìàòà ïî àë. 1 èëè 2 ìîæå äà ìó áúäå èçïëàòåíà íàâåäíúæ.
 Âúçíèêâàíå íà ïðàâîòî íà ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå
   ×ë. 288. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Ïðàâîòî íà ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå çà áåçðàáîòèöà íà ëèöàòà ïî ÷ë. 262, àë. 1, ò. 1 - 5 è ò. 9 âúçíèêâà îò äàòàòà íà ïðåêðàòÿâàíå íà ïðàâîîòíîøåíèåòî, à çà ëèöàòà ïî ÷ë. 262, àë. 1, ò. 6 - 8 - îò äàòàòà íà ïðåêðàòÿâàíå íà äåéíîñòòà.
 Ïðàâà íà íàñëåäíèöèòå ïðè ñìúðò íà îñèãóðåíîòî ëèöå
 ×ë. 289. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Ïðè ñìúðò íà îñèãóðåíîòî ëèöå íàòðóïàíèòå ïî èíäèâèäóàëíàòà ìó ïàðòèäà ñðåäñòâà îò ëè÷íè îñèãóðèòåëíè âíîñêè è îñèãóðèòåëíè âíîñêè íà îñèãóðèòåëÿ ñå èçïëàùàò åäíîêðàòíî íà íàñëåäíèöèòå.
 (2) Êîãàòî íÿìà ëèöà ïî àë. 1, íàòðóïàíèòå ñðåäñòâà ïî èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà îñòàâàò â äúðæàâíèÿ áþäæåò.
 Ïðàâî íà ïðåõâúðëÿíå íà ñðåäñòâà â äðóã ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî 
îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà
  ×ë. 290. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Îñèãóðåíîòî çà áåçðàáîòèöà ëèöå èìà ïðàâî äà ïðåõâúðëè íàòðóïàíèòå ïî èíäèâèäóàëíàòà ìó ïàðòèäà ñðåäñòâà îò ëè÷íè îñèãóðèòåëíè âíîñêè èëè ÷àñò îò òÿõ îò åäèí â äðóã ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà, ó÷ðåäåí è óïðàâëÿâàí îò äðóãî îñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ, àêî å èçòåêëà åäíà ãîäèíà îò ñêëþ÷âàíåòî íà îñèãóðèòåëíèÿ äîãîâîð.
 Ïðàâî íà ïðåõâúðëÿíå íà ñðåäñòâà íà ñúïðóã èëè íà ðîäíèíè ïî ïðàâà ëèíèÿ
 ×ë. 291. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Îñèãóðåíîòî ëèöå èìà ïðàâî íå ïîâå÷å îò âåäíúæ â ðàìêèòå íà åäíà êàëåíäàðíà ãîäèíà äà ïðåõâúðëè íàòðóïàíèòå ïî èíäèâèäóàëíàòà ìó ïàðòèäà ñðåäñòâà îò ëè÷íè îñèãóðèòåëíè âíîñêè èëè ÷àñò îò òÿõ ïî èíäèâèäóàëíà ïàðòèäà â ñúùèÿ èëè â äðóã ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà íà ñúïðóã èëè íà ðîäíèíè ïî ïðàâà ëèíèÿ äî âòîðà ñòåïåí.
 Ïðàâî íà èçòåãëÿíå íà íàòðóïàíèòå ïî èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà ñðåäñòâà
 ×ë. 292. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Îñèãóðåíîòî çà áåçðàáîòèöà ëèöå èìà ïðàâî äà èçòåãëè ïî âñÿêî âðåìå íàòðóïàíèòå ïî èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà ñðåäñòâà îò ëè÷íè îñèãóðèòåëíè âíîñêè.
 Ïðåðàçïðåäåëÿíå íà ñðåäñòâà
  ×ë. 293. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Â ñëó÷àèòå ïî ÷ë. 287, àë. 2 îñòàòúêúò îò ñðåäñòâàòà, íàòðóïàíè â èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà íà îñèãóðåíîòî ëèöå îò îñèãóðèòåëíè âíîñêè íà îñèãóðèòåëÿ, ñå ïðåðàçïðåäåëÿ ïî ïàðòèäèòå íà îñòàíàëèòå îñèãóðåíè îò òîçè îñèãóðèòåë ëèöà ïî ðåä è íà÷èí, îïðåäåëåíè â îñèãóðèòåëíèÿ äîãîâîð.
 Ðàçäåë II
(Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.)
Ïðàâà íà îñèãóðåíèòå çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ ëèöà

 Ñðåäñòâà çà îáó÷åíèå
   ×ë. 294. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Îñèãóðåíîòî âúâ ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ ëèöå èìà ïðàâî íà ñðåäñòâà çà îáó÷åíèå çà:
 1. íà÷àëíà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ çà ëèöà, êîèòî íÿìàò òàêàâà êâàëèôèêàöèÿ;
 2. äîïúëíèòåëíà êâàëèôèêàöèÿ;
 3. ïðåêâàëèôèêàöèÿ;
 4. îáðàçîâàíèå îò ïî-âèñîêà ñòåïåí.
 Ïðàâî íà ïîëçâàíå è ðàçìåð íà ñðåäñòâàòà çà îáó÷åíèå
 ×ë. 295. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Ïðàâîòî íà ïîëçâàíå íà ñðåäñòâà çà îáó÷åíèå îò èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà íà îñèãóðåíîòî ëèöå âúâ ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ âúçíèêâà ïðè çàÿâåíà ïîòðåáíîñò îò îñèãóðåíîòî ëèöå îò ïðèäîáèâàíå íà íà÷àëíà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ, äîïúëíèòåëíà êâàëèôèêàöèÿ, ïðåêâàëèôèêàöèÿ èëè îáðàçîâàíèå îò ïî-âèñîêà ñòåïåí.
 (2) Ïëàùàíèÿòà ïî àë. 1 ñå èçâúðøâàò â ðàçìåð äî íàòðóïàíèòå ñðåäñòâà ïî èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà íà îñèãóðåíîòî ëèöå îò îñèãóðèòåëíè âíîñêè è äîõîäèòå îò òÿõíîòî èíâåñòèðàíå, íàìàëåíè ñ òàêñèòå è óäðúæêèòå, ïðåäâèäåíè â òîçè äÿë, âúç îñíîâà íà ïðåäñòàâåíè îò îáó÷àâàùàòà îðãàíèçàöèÿ ðàçõîäîîïðàâäàòåëíè è äðóãè äîêóìåíòè.
 (3) Ïðàâîòî íà ïîëçâàíå íà ñðåäñòâà çà îáó÷åíèå îò ïàðòèäàòà íà îñèãóðèòåëÿ âúâ ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ âúçíèêâà ïðè çàÿâåíà ïîòðåáíîñò îò îñèãóðèòåëÿ çà íåîáõîäèìîñòòà îò ïðèäîáèâàíå íà íà÷àëíà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ, äîïúëíèòåëíà êâàëèôèêàöèÿ, ïðåêâàëèôèêàöèÿ èëè îáðàçîâàíèå îò ïî-âèñîêà ñòåïåí ñ ïèñìåíî ñúãëàñèå íà îñèãóðåíîòî ëèöå.
 (4) Ïëàùàíèÿòà ïî àë. 3 ñå èçâúðøâàò â ðàçìåð äî íàòðóïàíèòå ñðåäñòâà ïî ïàðòèäàòà íà îñèãóðèòåëÿ îò îñèãóðèòåëíè âíîñêè è äîõîäèòå îò òÿõíîòî èíâåñòèðàíå, íàìàëåíè ñ òàêñèòå è óäðúæêèòå, ïðåäâèäåíè â òîçè äÿë, âúç îñíîâà íà ïðåäñòàâåíè îò îáó÷àâàùàòà îðãàíèçàöèÿ ðàçõîäîîïðàâäàòåëíè è äðóãè äîêóìåíòè.
 (5) Ìàêñèìàëíèÿò ðàçìåð íà ñóìèòå ïî àë. 4 çà åäíî îñèãóðåíî ëèöå íå ìîæå äà íàäâèøàâà 5-êðàòíèÿ ñðåäåí ðàçìåð íà íàòðóïàíèòå ñðåäñòâà çà îñèãóðåíèòå ëèöà îò òîçè îñèãóðèòåë.
 Ïðàâà íà íàñëåäíèöèòå ïðè ñìúðò íà îñèãóðåíîòî ëèöå
 ×ë. 296. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Ïðè ñìúðò íà îñèãóðåíîòî çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ ëèöå íàòðóïàíèòå ïî èíäèâèäóàëíàòà ìó ïàðòèäà ñðåäñòâà îò ëè÷íè îñèãóðèòåëíè âíîñêè ñå èçïëàùàò åäíîêðàòíî íà íàñëåäíèöèòå.
 (2) Êîãàòî íÿìà ëèöà ïî àë. 1, íàòðóïàíèòå ñðåäñòâà ïî èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà îñòàâàò â äúðæàâíèÿ áþäæåò.
 Ïðàâî íà ïðåõâúðëÿíå íà ñðåäñòâà â äðóã ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî 
îñèãóðÿâàíå çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ
  ×ë. 297. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Îñèãóðåíîòî ëèöå èìà ïðàâî äà ïðåõâúðëè íàòðóïàíèòå ïî èíäèâèäóàëíàòà ìó ïàðòèäà ñðåäñòâà èëè ÷àñò îò òÿõ îò åäèí â äðóã ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ, ó÷ðåäåí è óïðàâëÿâàí îò äðóãî îñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ, àêî å èçòåêëà åäíà ãîäèíà îò ñêëþ÷âàíåòî íà îñèãóðèòåëíèÿ äîãîâîð.
 Ïðàâî íà ïðåõâúðëÿíå íà ñðåäñòâà íà ñúïðóã èëè íà ðîäíèíè ïî ïðàâà ëèíèÿ
 ×ë. 298. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Îñèãóðåíîòî ëèöå èìà ïðàâî íå ïîâå÷å îò âåäíúæ â ðàìêèòå íà åäíà êàëåíäàðíà ãîäèíà äà ïðåõâúðëè íàòðóïàíèòå ïî èíäèâèäóàëíàòà ìó ïàðòèäà ñðåäñòâà îò ëè÷íè îñèãóðèòåëíè âíîñêè èëè ÷àñò îò òÿõ ïî èíäèâèäóàëíà ïàðòèäà â ñúùèÿ èëè â äðóã ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ íà ñúïðóã èëè íà ðîäíèíè ïî ïðàâà ëèíèÿ äî âòîðà ñòåïåí.
 Ïðàâî íà èçòåãëÿíå íà íàòðóïàíèòå ïî èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà ñðåäñòâà
 ×ë. 299. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Îñèãóðåíîòî çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ ëèöå èìà ïðàâî äà èçòåãëè ïî âñÿêî âðåìå íàòðóïàíèòå ïî èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà ñðåäñòâà îò ëè÷íè îñèãóðèòåëíè âíîñêè.
 Ðàçäåë III
(Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.)
Ïðàâà íà îñèãóðèòåëèòå

 Ïðåðàçïðåäåëÿíå íà ñðåäñòâàòà îò ïàðòèäàòà íà îñèãóðèòåëÿ
  ×ë. 300. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Â ñëó÷àé íà ïðåêðàòÿâàíå íà îñèãóðÿâàíåòî çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ íàáðàíèòå ñðåäñòâà ïî ïàðòèäàòà íà îñèãóðèòåëÿ è äîõîäèòå îò òÿõíîòî èíâåñòèðàíå, íàìàëåíè ñ òàêñèòå è óäðúæêèòå, ïðåäâèäåíè â òîçè äÿë, ñå ïðåðàçïðåäåëÿò ïî èíäèâèäóàëíèòå ïàðòèäè íà îñèãóðåíèòå ëèöà ïî ðåä è íà÷èí, îïðåäåëåíè îò îñèãóðèòåëÿ.
 (2) Â ñëó÷àèòå, â êîèòî îñèãóðåíîòî ëèöå íÿìà îòêðèòà èíäèâèäóàëíà ïàðòèäà, îñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâîòî îòêðèâà òàêàâà ïàðòèäà.
 (3) Îñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî óâåäîìÿâà îñèãóðèòåëÿ è îñèãóðåíèòå ëèöà çà ïðåõâúðëÿíåòî ïî àë. 1 èëè çà îòêðèâàíåòî íà èíäèâèäóàëíà ïàðòèäà ïî àë. 2.
 Ïðàâî íà ïðåõâúðëÿíå íà ñðåäñòâà â äðóã ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî 
îñèãóðÿâàíå çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ
  ×ë. 301. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Îñèãóðèòåëÿò èìà ïðàâî äà ïðåõâúðëè íàòðóïàíèòå ïî ïàðòèäàòà ìó ñðåäñòâà îò îñèãóðèòåëíè âíîñêè çà îñèãóðåíèòå ëèöà èëè ÷àñò îò òÿõ îò åäèí â äðóã ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ, ó÷ðåäåí è óïðàâëÿâàí îò äðóãî îñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ, íå ïîâå÷å îò âåäíúæ â ðàìêèòå íà åäíà êàëåíäàðíà ãîäèíà.
 Ðåä çà ïðåõâúðëÿíå
 ×ë. 302. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Ðåäúò è íà÷èíúò çà ïðåõâúðëÿíå íà ñðåäñòâàòà ïî ÷ë. 290, 297 è 301 ñå îïðåäåëÿò ñ íàðåäáà íà êîìèñèÿòà.
 Ïðàâî íà èíôîðìàöèÿ
 ×ë. 303. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Îñèãóðèòåëÿò èìà ïðàâî íà áåçïëàòíà èíôîðìàöèÿ âåäíúæ ãîäèøíî çà íàòðóïàíèòå ñðåäñòâà ïî ïàðòèäàòà ìó, çà äîõîäíîñòòà îò òÿõíîòî èíâåñòèðàíå è çà ïðîèçòè÷àùèòå îò íàòðóïàíèòå ñðåäñòâà îñèãóðèòåëíè ïðàâà ïðè ïèñìåíî èñêàíå.
 Ãëàâà òðèäåñåò è òðåòà
(Íîâà - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.)
ÄÎÃÎÂÎÐÈ

 Ñêëþ÷âàíå íà îñèãóðèòåëíè äîãîâîðè
 ×ë. 304. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Äîãîâîðúò çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ ñå ñêëþ÷âà â ïèñìåíà ôîðìà è óðåæäà îòíîøåíèÿòà ïî äîáðîâîëíîòî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ ìåæäó îñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ, îò åäíà ñòðàíà, è îñèãóðåíîòî ëèöå èëè îñèãóðèòåëÿ, îò äðóãà ñòðàíà.
 (2) Êîãàòî îñèãóðèòåëíèÿò äîãîâîð ñå ñêëþ÷âà ìåæäó îñèãóðèòåëÿ è îñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ, òîé å â ïîëçà íà îñèãóðåíèòå ëèöà.
 (3) Çà ñêëþ÷âàíå íà îñèãóðèòåëíèÿ äîãîâîð ïî àë. 2 ñå èçèñêâà è ïðåäâàðèòåëíî ïèñìåíî ñúãëàñèå îò ëèöåòî, â ÷èÿòî ïîëçà ñå ñêëþ÷âà äîãîâîðúò.
 (4) Îñèãóðèòåëíèÿò äîãîâîð çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ å áåçñðî÷åí.
 Ñúäúðæàíèå íà îñèãóðèòåëíèÿ äîãîâîð
   ×ë. 305. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Îñèãóðèòåëíèÿò äîãîâîð çàäúëæèòåëíî ñúäúðæà:
 1. (èçì. - ÄÂ, áð. 39 îò 2005 ã., áð. 34 îò 2006 ã.) èìåíàòà è àäðåñèòå íà ñòðàíèòå ïî äîãîâîðà, ñúäåáíàòà ðåãèñòðàöèÿ è êîäà ïî ÁÓËÑÒÀÒ íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ, ëèöåíçèÿòà è òúðãîâñêàòà ðåãèñòðàöèÿ íà îñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî, êîåòî óïðàâëÿâà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ, è åäèííèÿ èäåíòèôèêàöèîíåí êîä;
 2. ïðåäìåòà è îáõâàòà íà îñèãóðîâêèòå;
 3. ðàçìåðà íà îñèãóðèòåëíàòà âíîñêà;
 4. óñëîâèÿòà, ðåäà è íà÷èíà çà ïëàùàíå íà îñèãóðèòåëíàòà âíîñêà, ïàðè÷íèòå îáåçùåòåíèÿ çà áåçðàáîòèöà, ñðåäñòâàòà çà îáó÷åíèå è ïðåðàçïðåäåëÿíåòî íà ñðåäñòâàòà ïî ÷ë. 293 è 300; 
5. äàòàòà íà ñêëþ÷âàíå è âëèçàíå â ñèëà íà îñèãóðèòåëíèÿ äîãîâîð;
 6. óñëîâèÿòà çà ïðåêðàòÿâàíå íà äîãîâîðà;
 7. ðàçìåðà íà òàêñèòå è óäðúæêèòå.
 Ãëàâà òðèäåñåò è ÷åòâúðòà
(Íîâà - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.)
ÈÍÂÅÑÒÈÖÈÈ

 Ðåä çà èíâåñòèðàíå
 ×ë. 306. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Çà èíâåñòèöèèòå íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ ñå ïðèëàãàò ðàçïîðåäáèòå íà ãëàâà ÷åòèðèíàäåñåòà, äîêîëêîòî â òàçè ãëàâà íå å ïðåäâèäåíî äðóãî.
 (2) Ïðè èíâåñòèðàíå íà ñðåäñòâàòà íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ íå ñå ïðèëàãàò èçèñêâàíèÿòà çà ìèíèìàëíà äîõîäíîñò.
 Èíâåñòèðàíå íà ñðåäñòâàòà
 ×ë. 307. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Ñðåäñòâàòà íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ ìîãàò äà ñå èíâåñòèðàò ñàìî âúâ:
 1. öåííè êíèæà, èçäàäåíè èëè ãàðàíòèðàíè îò äúðæàâàòà;
 2. öåííè êíèæà, ïðèåòè çà òúðãîâèÿ íà ðåãóëèðàíèòå ïàçàðè íà öåííè êíèæà;
 3. áàíêîâè äåïîçèòè;
 4. èïîòå÷íè îáëèãàöèè, èçäàäåíè îò ìåñòíè áàíêè, ñúãëàñíî Çàêîíà çà èïîòå÷íèòå îáëèãàöèè; 
5. îáùèíñêè îáëèãàöèè.
 Èíâåñòèöèîííè îãðàíè÷åíèÿ
 ×ë. 308. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Íå ïîâå÷å îò 80 íà ñòî îò àêòèâèòå íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ ìîãàò äà áúäàò èíâåñòèðàíè â öåííè êíèæà, èçäàäåíè èëè ãàðàíòèðàíè îò äúðæàâàòà.
 (2) Íå ïîâå÷å îò 60 íà ñòî îò àêòèâèòå íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ ìîãàò äà áúäàò èíâåñòèðàíè â áàíêîâè äåïîçèòè, íî íå ïîâå÷å îò 10 íà ñòî â åäíà áàíêà.
 (3) Íå ïîâå÷å îò 30 íà ñòî îò àêòèâèòå íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ ìîãàò äà áúäàò èíâåñòèðàíè â èïîòå÷íè îáëèãàöèè, êàòî èíâåñòèöèèòå â èïîòå÷íè îáëèãàöèè, èçäàäåíè îò åäíà áàíêà, íå ìîãàò äà ïðåâèøàâàò 10 íà ñòî îò àêòèâèòå íà ôîíäà.
 (4) Íå ïîâå÷å îò 10 íà ñòî îò àêòèâèòå íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ ìîãàò äà áúäàò èíâåñòèðàíè â îáùèíñêè îáëèãàöèè, êàòî èíâåñòèöèèòå â îáùèíñêè îáëèãàöèè, èçäàäåíè îò åäíà îáùèíà, íå ìîãàò äà ïðåâèøàâàò 5 íà ñòî îò àêòèâèòå íà ôîíäà.
 (5) Íå ïîâå÷å îò 10 íà ñòî îò àêòèâèòå íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ ìîãàò äà áúäàò èíâåñòèðàíè â àêöèè, åìèòèðàíè îò áúëãàðñêè åìèòåíòè è òúðãóâàíè íà ðåãóëèðàíè ïàçàðè.
 (6) Íå ïîâå÷å îò 20 íà ñòî îò àêòèâèòå íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ ìîãàò äà áúäàò èíâåñòèðàíè â êîðïîðàòèâíè îáëèãàöèè, åìèòèðàíè îò áúëãàðñêè åìèòåíòè è òúðãóâàíè íà ðåãóëèðàíè ïàçàðè.
 Ãëàâà òðèäåñåò è ïåòà
(Íîâà - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.)
Ñ×ÅÒÎÂÎÄÑÒÂÎ È ÎÒ×ÅÒÍÎÑÒ

 Ñ÷åòîâîäñòâî íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà
 ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ
 ×ë. 309. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Îñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ îðãàíèçèðà è îñúùåñòâÿâà ñ÷åòîâîäñòâîòî è ñúñòàâÿ ôèíàíñîâèòå ñè îò÷åòè è ôèíàíñîâèòå îò÷åòè íà óïðàâëÿâàíèòå îò íåãî ôîíäîâå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ â ñúîòâåòñòâèå ñ ðàçïîðåäáèòå íà ãëàâà ïåòíàäåñåòà.
 Ãëàâà òðèäåñåò è øåñòà
(Íîâà - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.)
ÄÀÍÚ×ÍÈ ÎÁËÅÊ×ÅÍÈß

 Îñâîáîæäàâàíå îò äàíúê
  ×ë. 310. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 95 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã.) Ïðèõîäèòå íà ôîíäîâåòå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà è/èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ, êàêòî è àíàëîãè÷íè ïðèõîäè, ïðÿêî ñâúðçàíè ñ äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà è/èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ, îñúùåñòâÿâàíî îò ëèöà, ðåãèñòðèðàíè ïî çàêîíîäàòåëñòâîòî íà äðóãà äúðæàâà ÷ëåíêà, êîèòî ìîãàò â ñúîòâåòñòâèå ñ òîâà çàêîíîäàòåëñòâî äà îñúùåñòâÿâàò äåéíîñò ïî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà è/èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ, íå ñå îáëàãàò ñ äàíúê ïî ðåäà íà Çàêîíà çà êîðïîðàòèâíîòî ïîäîõîäíî îáëàãàíå. 
(2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 95 îò 2006 ã., â ñèëà îò 1.01.2007 ã.) Ïðèõîäèòå îò èíâåñòèðàíå íà àêòèâèòå íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ, ðàçïðåäåëåíè ïî èíäèâèäóàëíèòå ïàðòèäè íà îñèãóðåíèòå ëèöà, íå ñå îáëàãàò ñ äàíúê ïî ðåäà íà Çàêîíà çà äàíúöèòå âúðõó äîõîäèòå íà ôèçè÷åñêèòå ëèöà. 
(3) Óñëóãèòå ïî äîïúëíèòåëíîòî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ íå ñå îáëàãàò ñ äàíúê ïî ðåäà íà Çàêîíà çà äàíúê âúðõó äîáàâåíàòà ñòîéíîñò.
 Ïðèñïàäàíå íà ëè÷íèòå âíîñêè îò îáëàãàåìèÿ äîõîä
  ×ë. 311. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., èçì., áð. 95 îò 2006 ã., â ñèëà îò 1.01.2007 ã.) Ëè÷íèòå âíîñêè çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ îò ôèçè÷åñêèòå ëèöà ñå ïðèñïàäàò îò äîõîäà èì ïðåäè äàíú÷íîòî îáëàãàíå ïî ðåä, íà÷èí è â ðàçìåðè, îïðåäåëåíè ñúñ Çàêîíà çà äàíúöèòå âúðõó äîõîäèòå íà ôèçè÷åñêèòå ëèöà.
 Ïðèçíàâàíå çà ðàçõîä
  ×ë. 312. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Âíîñêèòå íà îñèãóðèòåëèòå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ ñå ïðèçíàâàò çà ðàçõîä ïî ðåä, íà÷èí è â ðàçìåðè, îïðåäåëåíè ñúñ Çàêîíà çà êîðïîðàòèâíîòî ïîäîõîäíî îáëàãàíå.
 Ãëàâà òðèäåñåò è ñåäìà
(Íîâà - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.)
ÒÀÊÑÈ È ÓÄÐÚÆÊÈ

 Çàêîíîóñòàíîâåíè òàêñè è óäðúæêè
   ×ë. 313. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Îñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ ñúáèðà òàêñè è óäðúæêè çà óïðàâëåíèåòî íà ôîíäîâåòå çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ, êàêòî ñëåäâà:
 1. åäíîêðàòíà âñòúïèòåëíà òàêñà çà âñÿêî îñèãóðåíî ëèöå - íå ïîâå÷å îò 10 ëâ.;
 2. óäðúæêà êàòî ïðîöåíò îò âñÿêà îñèãóðèòåëíà âíîñêà - äî 5 íà ñòî çà âñåêè ôîíä ïîîòäåëíî;
 3. èíâåñòèöèîííà òàêñà â ðàçìåð äî 10 íà ñòî îò äîõîäà, ðåàëèçèðàí îò èíâåñòèðàíåòî íà ñðåäñòâàòà íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ.
 Äîïúëíèòåëíè òàêñè
  ×ë. 314. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Îñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ ìîæå äà ñúáèðà äîïúëíèòåëíè òàêñè â ñëåäíèòå ñëó÷àè:
 1. ïðè âñÿêî ïðåõâúðëÿíå íà íàòðóïàíè ñðåäñòâà ïî ïàðòèäèòå îò åäèí ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ â äðóã ñúîòâåòåí ôîíä, óïðàâëÿâàí îò äðóãî îñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî;
 2. ïðè âñÿêî èçòåãëÿíå (èçöÿëî èëè ÷àñòè÷íî) íà íàòðóïàíèòå ñðåäñòâà ïî ïàðòèäèòå.
 (2) Òàêñèòå ïî àë. 1 íå ñå çàïëàùàò ïðè ïðåõâúðëÿíå èëè èçòåãëÿíå ïîðàäè íåñúãëàñèå ñ èçìåíåíèÿ â ïðàâèëíèêà íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ, ïðåîáðàçóâàíå èëè ïðåêðàòÿâàíå íà îñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî èëè íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ.
 Ðàçìåð íà òàêñèòå è óäðúæêèòå
   ×ë. 315. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Êîíêðåòíèÿò ðàçìåð íà òàêñèòå è óäðúæêèòå ïî òàçè ãëàâà ñå îïðåäåëÿ â ïðàâèëíèêà íà ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ.
 (2) Òàêñèòå ïî ÷ë. 314, àë. 1 ñà â ðàçìåð äî 20 ëâ.
 Çàêîíîóñòàíîâåíîñò íà òàêñèòå
  ×ë. 316. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Îñèãóðèòåëíèòå äðóæåñòâà çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ íå ìîãàò äà ñúáèðàò äðóãè òàêñè è óäðúæêè èçâúí ïîñî÷åíèòå â òàçè ãëàâà.
 ÄßË ÏÅÒÈ
(Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.)
ÏÐÅÎÁÐÀÇÓÂÀÍÅ, ÏÐÅÊÐÀÒßÂÀÍÅ È ÍÅÑÚÑÒÎßÒÅËÍÎÑÒ ÍÀ ÄÐÓÆÅÑÒÂÀÒÀ È
ÔÎÍÄÎÂÅÒÅ ÇÀ ÄÎÏÚËÍÈÒÅËÍÎ ÑÎÖÈÀËÍÎ ÎÑÈÃÓÐßÂÀÍÅ

 Ãëàâà òðèäåñåò è îñìà
(Íîâà - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.)
ÏÐÅÎÁÐÀÇÓÂÀÍÅ, ÏÐÅÊÐÀÒßÂÀÍÅ È ÍÅÑÚÑÒÎßÒÅËÍÎÑÒ

 Óñëîâèÿ çà ïðåîáðàçóâàíå íà äðóæåñòâî çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå
  ×ë. 317. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Ïðåîáðàçóâàíåòî íà äðóæåñòâî çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå ñå èçâúðøâà ñ ïðåäâàðèòåëíî ðàçðåøåíèå íà êîìèñèÿòà ïðè ñëåäíèòå óñëîâèÿ:
 1. äîêàçàíà ïëàòåæîñïîñîáíîñò ñëåä ïðåîáðàçóâàíåòî;
 2. çàïàçâàíå ïðàâàòà íà îñèãóðåíèòå ëèöà è íà ïåíñèîíåðèòå.
 (2) Ïðè âëèâàíå èëè ñëèâàíå íà äðóæåñòâî çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå å íåîáõîäèìî ïðåäâàðèòåëíî ðàçðåøåíèå îò Êîìèñèÿòà çà çàùèòà íà êîíêóðåíöèÿòà.
 (3) Ïðè âçåòî ðåøåíèå íà îáùîòî ñúáðàíèå íà àêöèîíåðèòå çà ïðåîáðàçóâàíå äðóæåñòâîòî óâåäîìÿâà çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà â 7-äíåâåí ñðîê îò äàòàòà íà ðåøåíèåòî.
 Ïðåîáðàçóâàíå íà äðóæåñòâî çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå
  ×ë. 318. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Äðóæåñòâàòà çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå ìîãàò äà ñå ïðåîáðàçóâàò ÷ðåç âëèâàíå, ñëèâàíå, îòäåëÿíå è ðàçäåëÿíå.
 (2) Ïðè ïðåîáðàçóâàíå ÷ðåç ñëèâàíå, îòäåëÿíå èëè ðàçäåëÿíå íîâîñúçäàäåíèòå ïðàâíè ñóáåêòè òðÿáâà äà ñà àêöèîíåðíè äðóæåñòâà ñ ïðåäìåò íà äåéíîñò äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå, ñúîòâåòíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ.
 (3) Ïðè ñëèâàíå èëè âëèâàíå íà äðóæåñòâà çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå óïðàâëÿâàíèòå îò òÿõ ôîíäîâå çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå ñå âëèâàò âúâ èëè ñå ñëèâàò ñúñ ñúîòâåòíèòå ïî âèä ôîíäîâå. Àêî óïðàâëÿâàíèòå ôîíäîâå ñà ðàçëè÷íè ïî âèä, äåéíîñòòà ïî óïðàâëåíèåòî èì ïðåìèíàâà êúì ïîåìàùîòî äðóæåñòâî - ïðè âëèâàíå, èëè êúì íîâîîáðàçóâàíîòî äðóæåñòâî - ïðè ñëèâàíå.
 (4) Â ñëó÷àèòå íà îòäåëÿíå èëè ðàçäåëÿíå íà äðóæåñòâà çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå ôîíäîâåòå çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå íå ñå ïðåîáðàçóâàò, êàòî óïðàâëåíèåòî èì ñå ïîåìà îò åäíî îò äðóæåñòâàòà èëè âñÿêî îò òÿõ ïîåìà çà óïðàâëåíèå ôîíäîâå îò îïðåäåëåí âèä.
 Èçèñêâàíèÿ çà ïåíñèîííèòå ðåçåðâè ïðè ïðåîáðàçóâàíå íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíè 
äðóæåñòâà
   ×ë. 319. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Ïðè ïðåîáðàçóâàíå íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíè äðóæåñòâà ôîðìèðàíèòå ïåíñèîííè ðåçåðâè:
 1. çàïàçâàò ïðåäíàçíà÷åíèåòî ñè â äðóæåñòâîòî, â êîåòî ñå ïðåõâúðëÿò;
 2. íå ìîãàò äà ñå ðàçäåëÿò èëè äà îòäåëÿò îò ñåáå ñè äðóã ðåçåðâ;
 3. ìîãàò äà ñå âëèâàò âúâ èëè äà ñå ñëèâàò ñ äðóãè ðåçåðâè ñúñ ñúùîòî ïðåäíàçíà÷åíèå.
 Ïðåîáðàçóâàíå íà ôîíäîâå çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå
   ×ë. 320. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Ôîíä çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå ìîæå äà ñå ïðåîáðàçóâà åäèíñòâåíî ÷ðåç ñëèâàíå èëè âëèâàíå, ïðè óñëîâèå ÷å ñå çàïàçâàò ïðàâàòà íà îñèãóðåíèòå ëèöà è ïåíñèîíåðèòå.
 (2) Ôîíä çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå íå ìîæå äà ñå ðàçäåëÿ èëè äà îòäåëÿ îò ñåáå ñè äðóã ôîíä, êàêòî è äà ñå ïðåîáðàçóâà â òúðãîâñêî äðóæåñòâî, ñäðóæåíèå ñ íåñòîïàíñêà öåë èëè êîîïåðàöèÿ.
 (3) Ïðè âëèâàíå èëè ñëèâàíå íà ôîíäîâå çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå ïðèåìàùèÿò èëè íîâîîáðàçóâàíèÿò ôîíä å ïðàâîïðèåìíèê íà ïðåêðàòÿâàùèòå ñå ôîíäîâå.
 (4) Àêî äðóæåñòâîòî çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå íå ñå ïðåîáðàçóâà, óïðàâëÿâàí îò íåãî ôîíä çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå ìîæå äà ñå ïðåîáðàçóâà åäèíñòâåíî ÷ðåç âëèâàíå â ñúîòâåòåí ôîíä, óïðàâëÿâàí îò äðóãî äðóæåñòâî çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå, ïðè íàëè÷èå íà ïðåäâàðèòåëíî ðàçðåøåíèå íà Êîìèñèÿòà çà çàùèòà íà êîíêóðåíöèÿòà.
 Ðàçðåøåíèå çà ïðåîáðàçóâàíå íà äðóæåñòâî çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå
  ×ë. 321. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Çà ïîëó÷àâàíå íà ðàçðåøåíèå çà ïðåîáðàçóâàíå äðóæåñòâîòî çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå ïîäàâà äî êîìèñèÿòà èñêàíå, êúì êîåòî ïðèëàãà:
 1. ðåøåíèå íà îáùîòî ñúáðàíèå;
 2. ðàçðåøåíèå îò Êîìèñèÿòà çà çàùèòà íà êîíêóðåíöèÿòà - â ñëó÷àèòå ïî ÷ë. 317, àë. 2; 
3. ïëàí çà ïðåîáðàçóâàíå;
 4. äðóãè íåîáõîäèìè äîêóìåíòè.
 (2) Èñêàíåòî ïî àë. 1 ñå ïîäàâà íå ïî-êúñíî îò 3 ìåñåöà îò äàòàòà íà ðåøåíèåòî íà îáùîòî ñúáðàíèå íà àêöèîíåðèòå çà ïðåîáðàçóâàíå íà äðóæåñòâîòî.
 (3) Íîâîñúçäàäåíèòå â ðåçóëòàò íà ïðåîáðàçóâàíåòî äðóæåñòâà ñå ëèöåíçèðàò ïî ðåäà íà ÷ë. 122à - 122ã. 
(4) (Äîï. - ÄÂ, áð. 112 îò 2003 ã.) Êîãàòî â ðåçóëòàò íà ïðåîáðàçóâàíåòî íà äðóæåñòâàòà å íåîáõîäèìî èçäàâàíå íà ðàçðåøåíèå çà óïðàâëåíèå íà ôîíäîâå çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå, ñå ïðèëàãàò ñúîòâåòíî ðàçïîðåäáèòå íà ÷ë. 145, ÷ë. 218 è 269. 
(5) Â ñëó÷àèòå ïî àë. 3 è 4 äîêóìåíòèòå çà ëèöåíçèðàíå è çà ïîëó÷àâàíå íà ðàçðåøåíèå çà óïðàâëåíèå íà ôîíä ñå ïîäàâàò åäíîâðåìåííî ñ èñêàíåòî çà ïîëó÷àâàíå íà ðàçðåøåíèå çà ïðåîáðàçóâàíå.
 Ðåä çà èçäàâàíå íà ðàçðåøåíèå çà ïðåîáðàçóâàíå íà äðóæåñòâî çà äîïúëíèòåëíî 
ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå
  ×ë. 322. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Â äâóìåñå÷åí ñðîê îò ïîëó÷àâàíå íà èñêàíåòî ïî ÷ë. 321, àë. 1 çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà âíàñÿ â êîìèñèÿòà ïðåäëîæåíèå çà äàâàíå èëè çà îòêàç çà äàâàíå íà ðàçðåøåíèå çà ïðåîáðàçóâàíå è ïðåäëîæåíèÿ çà èçäàâàíå íà ëèöåíçèè â ñëó÷àèòå ïî ÷ë. 321, àë. 3. 
(2) Àêî çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà å ïîèñêàë äîïúëíèòåëíè ñâåäåíèÿ è äîêóìåíòè èëè å äàë óêàçàíèÿ çà îòñòðàíÿâàíå íà íåñúîòâåòñòâèÿ ñúñ çàêîíà, ñðîêúò ïî àë. 1 ìîæå äà ñå ïðîäúëæè ñ åäèí ìåñåö.
 (3) Â åäíîìåñå÷åí ñðîê îò âíàñÿíåòî íà ïðåäëîæåíèåòî ïî àë. 1 êîìèñèÿòà ñå ïðîèçíàñÿ ñ ìîòèâèðàíî ðåøåíèå çà äàâàíå èëè çà îòêàç çà äàâàíå íà ðàçðåøåíèå çà ïðåîáðàçóâàíå.
 (4) Êîìèñèÿòà îòêàçâà äà èçäàäå ðàçðåøåíèå çà ïðåîáðàçóâàíå, êîãàòî:
 1. ëèïñâà íÿêîé îò èçèñêâàíèòå äîêóìåíòè èëè èìà íåðåäíîñòè â òÿõ;
 2. íå ñà èçïúëíåíè èçèñêâàíèÿòà íà òîçè êîäåêñ è íà àêòîâåòå ïî ïðèëàãàíåòî ìó.
 (5) Åäíîâðåìåííî ñ ðàçðåøåíèåòî ïî àë. 3 êîìèñèÿòà èçäàâà ëèöåíçèè íà íîâîîáðàçóâàíèòå äðóæåñòâà.
 (6) Â åäíîñåäìè÷åí ñðîê îò èçäàâàíå íà ðàçðåøåíèåòî ïî àë. 3 çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà:
 1. èçäàâà ðàçðåøåíèå çà óïðàâëåíèå íà íîâîîáðàçóâàíèòå ôîíäîâå çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå;
 2. îòíåìà èçäàäåíèòå ðàçðåøåíèÿ íà ïðåêðàòÿâàùèòå ñå ôîíäîâå.
 (7) Äðóæåñòâîòî çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå å äëúæíî äà ñïàçâà ïëàíà çà ïðåîáðàçóâàíå è íå ìîæå äà âíàñÿ ïðîìåíè â íåãî.
 Ðåä çà èçäàâàíå íà ðàçðåøåíèå çà ïðåîáðàçóâàíå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî 
îñèãóðÿâàíå
  ×ë. 323. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Ïðåîáðàçóâàíå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå ïðè óñëîâèÿòà íà ÷ë. 320, àë. 4 ñå èçâúðøâà ñ ðàçðåøåíèå íà çàìåñòíèê- ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà.
 (2) Çà ïîëó÷àâàíå íà ðàçðåøåíèå ïî àë. 1 äðóæåñòâîòî ñëåä ðåøåíèå íà êîìïåòåíòíèòå ìó îðãàíè ïîäàâà èñêàíå äî çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà, êúì êîåòî ïðèëàãà ïëàí çà ïðåîáðàçóâàíå íà ôîíäà, ðàçðåøåíèå îò Êîìèñèÿòà çà çàùèòà íà êîíêóðåíöèÿòà è äðóãè íåîáõîäèìè äîêóìåíòè.
 (3) Çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà ñå ïðîèçíàñÿ â åäíîìåñå÷åí ñðîê îò ïîäàâàíå íà èñêàíåòî ïî àë. 2, à êîãàòî ñà ïîèñêàíè äîïúëíèòåëíè ñâåäåíèÿ è äîêóìåíòè - â åäíîìåñå÷åí ñðîê îò ïîëó÷àâàíåòî èì.
 Ïðåêðàòÿâàíå íà äðóæåñòâî çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå
   ×ë. 324. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Äðóæåñòâî çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå ñå ïðåêðàòÿâà:
 1. äîáðîâîëíî - ñ ðåøåíèå íà îáùîòî ñúáðàíèå íà àêöèîíåðèòå;
 2. ïðèíóäèòåëíî - ñ îòíåìàíå íà ïåíñèîííàòà ëèöåíçèÿ èëè íà ëèöåíçèÿòà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çà áåçðàáîòèöà è/èëè ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ;
 3. ïðè îáÿâÿâàíå â íåñúñòîÿòåëíîñò.
 Ïðåêðàòÿâàíå íà äðóæåñòâî çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå ñ ðåøåíèå íà 
îáùîòî ñúáðàíèå
  ×ë. 325. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Ïðè óñëîâèÿòà íà ÷ë. 324, ò. 1 äðóæåñòâî çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå ñå ïðåêðàòÿâà ÷ðåç ëèêâèäàöèÿ, à óïðàâëÿâàíèòå îò íåãî ôîíäîâå çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå - ÷ðåç âëèâàíå â ñúîòâåòíè ôîíäîâå, óïðàâëÿâàíè îò äðóãè äðóæåñòâà çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå.
 (2) Ïðè ïðåêðàòÿâàíå ïî ðåäà íà àë. 1 ôîðìèðàíèòå ïåíñèîííè ðåçåðâè çàïàçâàò ïðåäíàçíà÷åíèåòî ñè, íå ìîãàò äà ñå ðàçäåëÿò è ñå âëèâàò â ðåçåðâè ñúñ ñúùîòî ïðåäíàçíà÷åíèå â äðóãè ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíè äðóæåñòâà.
 Óñëîâèÿ çà äîáðîâîëíî ïðåêðàòÿâàíå
   ×ë. 326. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Äîáðîâîëíî ïðåêðàòÿâàíå íà äðóæåñòâà çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå ñå èçâúðøâà ñ ïðåäâàðèòåëíî ðàçðåøåíèå íà êîìèñèÿòà ïðè ñëåäíèòå óñëîâèÿ:
 1. äîêàçàíà ïëàòåæîñïîñîáíîñò;
 2. çàïàçâàíå ïðàâàòà íà îñèãóðåíèòå ëèöà è íà ïåíñèîíåðèòå.
 (2) Ïðè âçåòî ðåøåíèå íà îáùîòî ñúáðàíèå íà àêöèîíåðèòå çà ïðåêðàòÿâàíå äðóæåñòâîòî óâåäîìÿâà çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà â 7-äíåâåí ñðîê îò äàòàòà íà ðåøåíèåòî.
 Ðàçðåøåíèå çà äîáðîâîëíî ïðåêðàòÿâàíå
  ×ë. 327. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Çà ïîëó÷àâàíå íà ðàçðåøåíèå çà ïðåêðàòÿâàíå äðóæåñòâîòî çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå ïîäàâà èñêàíå äî êîìèñèÿòà, êúì êîåòî ïðèëàãà:
 1. ðåøåíèå íà îáùîòî ñúáðàíèå;
 2. ðàçðåøåíèå îò Êîìèñèÿòà çà çàùèòà íà êîíêóðåíöèÿòà;
 3. ïëàí çà ëèêâèäàöèÿ;
 4. äðóãè íåîáõîäèìè äîêóìåíòè.
 (2) Ïëàíúò çà ëèêâèäàöèÿ íà äðóæåñòâà çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå çàäúëæèòåëíî òðÿáâà äà ñúäúðæà è ïðèëîæåíèå, â êîåòî ñå óðåæäàò óñëîâèÿòà, ðåäúò è íà÷èíúò çà âëèâàíå íà ïåíñèîííèòå ðåçåðâè è çà ïðåõâúðëÿíå íà ñðåäñòâàòà ïî èíäèâèäóàëíèòå ïàðòèäè íà îñèãóðåíèòå ëèöà è ãàðàíöèèòå çà ïåíñèîíåðèòå.
 (3) Èñêàíåòî ïî àë. 1 ñå ïîäàâà íå ïî-êúñíî îò äâà ìåñåöà îò äàòàòà íà ðåøåíèåòî íà îáùîòî ñúáðàíèå íà àêöèîíåðèòå çà ïðåêðàòÿâàíå íà äðóæåñòâîòî.
 Ðåä çà èçäàâàíå íà ðàçðåøåíèå
   ×ë. 328. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Â äâóìåñå÷åí ñðîê îò ïîëó÷àâàíå íà èñêàíåòî çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà âíàñÿ â êîìèñèÿòà ïðåäëîæåíèå çà äàâàíå èëè çà îòêàç çà äàâàíå íà ðàçðåøåíèå çà äîáðîâîëíî ïðåêðàòÿâàíå.
 (2) Àêî çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà å ïîèñêàë äîïúëíèòåëíè ñâåäåíèÿ èëè äîêóìåíòè, ñðîêúò ïî àë. 1 ìîæå äà ñå ïðîäúëæè ñ åäèí ìåñåö.
 (3) Â åäíîìåñå÷åí ñðîê îò âíàñÿíåòî íà ïðåäëîæåíèåòî ïî àë. 1 êîìèñèÿòà ñå ïðîèçíàñÿ ñ ìîòèâèðàíî ðåøåíèå çà äàâàíå èëè çà îòêàç çà äàâàíå íà ðàçðåøåíèå çà äîáðîâîëíî ïðåêðàòÿâàíå íà äðóæåñòâîòî.
 (4) Êîìèñèÿòà îòêàçâà äà èçäàäå ðàçðåøåíèå, êîãàòî:
 1. ëèïñâà íÿêîé îò èçèñêâàíèòå äîêóìåíòè èëè èìà íåðåäíîñòè â òÿõ;
 2. íå ñà èçïúëíåíè èçèñêâàíèÿòà íà òîçè êîäåêñ è íà àêòîâåòå ïî ïðèëàãàíåòî ìó.
 (5) Åäíîâðåìåííî ñ ðàçðåøåíèåòî êîìèñèÿòà îòíåìà ëèöåíçèÿòà íà äðóæåñòâîòî.
 (6) Â åäíîñåäìè÷åí ñðîê îò èçäàâàíåòî íà ðåøåíèåòî ïî àë. 3 çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà îòíåìà ðàçðåøåíèÿòà çà óïðàâëåíèå íà ôîíäîâåòå.
 Ñúäåáíî ïðîèçâîäñòâî
 ×ë. 329. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Äðóæåñòâîòî çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå äåïîçèðà íåîáõîäèìèòå äîêóìåíòè â îêðúæíèÿ ñúä ïî íåãîâîòî ñåäàëèùå íåçàáàâíî ñëåä ïîëó÷àâàíå íà ðåøåíèÿòà ïî ÷ë. 328, àë. 3 è 6 çà ïðåêðàòÿâàíå íà äðóæåñòâîòî, çà îáðàçóâàíå íà ïðîèçâîäñòâî ïî ëèêâèäàöèÿ è çà çàëè÷àâàíå íà óïðàâëÿâàíèòå îò íåãî ôîíäîâå, êàòî ïðåäñòàâÿ è çàâåðåíè ïðåïèñè îò ðåøåíèÿòà.
 Ìåñå÷íè îò÷åòè
  ×ë. 330. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Ëèêâèäàòîðúò èíôîðìèðà çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà çà õîäà íà ïðîèçâîäñòâîòî è ïðåäñòàâÿ ôèíàíñîâ îò÷åò è îò÷åò çà äåéíîñòòà ñè ïðåä íåãî åæåìåñå÷íî íå ïî-êúñíî îò 15-î ÷èñëî íà âñåêè ìåñåö.
 Ïðèíóäèòåëíî ïðåêðàòÿâàíå
   ×ë. 331. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Çà âñÿêî äðóæåñòâî çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå, íà êîåòî å îòíåòà ëèöåíçèÿòà çà èçâúðøâàíå íà äåéíîñò ïî äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå íà îñíîâàíèå ÷ë. 122å, àë. 1, ò. 2 è 6 è àë. 2, ñå îáðàçóâà ïðîèçâîäñòâî çà ïðèíóäèòåëíî ïðåêðàòÿâàíå.
 (2) Ñëåä îòíåìàíåòî íà ëèöåíçèÿòà êîìèñèÿòà íàçíà÷àâà êâåñòîð äî íàçíà÷àâàíå íà ëèêâèäàòîð.
 (3) Ïðîèçâîäñòâîòî ñå îáðàçóâà îò îêðúæíèÿ ñúä ïî ñåäàëèùåòî íà äðóæåñòâîòî ïî èñêàíå íà êîìèñèÿòà. Â èñêàíåòî ñå ïîñî÷âà ñàìî îñíîâàíèåòî çà îòíåìàíå íà ëèöåíçèÿòà, êàòî êúì íåãî ñå ïðèëàãà çàâåðåí ïðåïèñ îò ðåøåíèåòî çà îòíåìàíå íà ëèöåíçèÿòà.
 (4) Àêî èñêàíåòî îòãîâàðÿ íà èçèñêâàíèÿòà íà àë. 1, ñúäúò îáðàçóâà ïðîèçâîäñòâî çà ëèêâèäàöèÿ íà äðóæåñòâîòî çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå è íàçíà÷àâà ëèêâèäàòîð.
 (5) Â 3-ìåñå÷åí ñðîê îò íàçíà÷àâàíåòî ìó ëèêâèäàòîðúò èçãîòâÿ è ïðåäñòàâÿ íà çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà ïëàí çà ëèêâèäàöèÿ ñ ïðèëîæåíèåòî ïî ÷ë. 327, àë. 2 è ñêëþ÷âà äîãîâîðè ñ äðóãè äðóæåñòâà çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå çà:
 1. âëèâàíå â óïðàâëÿâàíè îò òÿõ ôîíäîâå íà ñúîòâåòíèòå ôîíäîâå íà ïðåêðàòÿâàùîòî ñå äðóæåñòâî;
 2. ïðåõâúðëÿíå íà ñðåäñòâàòà ïî èíäèâèäóàëíèòå ïàðòèäè íà îñèãóðåíèòå ëèöà è íà ïåíñèîíåðèòå â ñúîòâåòíè ôîíäîâå, óïðàâëÿâàíè îò äðóæåñòâà çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå, ïðè óñëîâèÿ è ïî ðåä, îïðåäåëåíè ñ íàðåäáà íà êîìèñèÿòà.
 (6) Â åäíîìåñå÷åí ñðîê îò ïîëó÷àâàíåòî íà ïëàíà çà ëèêâèäàöèÿ çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà ñå ïðîèçíàñÿ ñ ðåøåíèå, ñ êîåòî îäîáðÿâà óñëîâèÿòà, ðåäà è íà÷èíà çà óäîâëåòâîðÿâàíå íà îñèãóðåíèòå ëèöà è ïåíñèîíåðèòå, ïðåäâèäåíè â íåãî è â ïðèëîæåíèåòî, èëè èìïåðàòèâíî îïðåäåëÿ äðóãè.
 (7) Ïðè îòíåìàíå íà ðàçðåøåíèå çà óïðàâëåíèå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå ñå ïðèëàãàò ñúîòâåòíî àë. 2 - 6.
 Çàïàçâàíå ïðåäíàçíà÷åíèåòî íà ïåíñèîííèòå ðåçåðâè
  ×ë. 332. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Ïðè ïðåêðàòÿâàíå íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî ïî ðåäà íà ÷ë. 331 ôîðìèðàíèòå ïåíñèîííè ðåçåðâè çàïàçâàò ïðåäíàçíà÷åíèåòî ñè è ñå âëèâàò â ðåçåðâè ñúñ ñúùîòî ïðåäíàçíà÷åíèå â ñúîòâåòíèòå ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíè äðóæåñòâà ñúîáðàçíî ïëàíà è äîãîâîðèòå ïî ÷ë. 331, àë. 5.
 Íåñúñòîÿòåëíîñò íà äðóæåñòâî çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå
   ×ë. 333. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Ïðîèçâîäñòâî ïî íåñúñòîÿòåëíîñò íà äðóæåñòâî çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå ñå îòêðèâà, êîãàòî å îòíåòà ëèöåíçèÿòà ìó çà èçâúðøâàíå íà äåéíîñò ïî äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå íà îñíîâàíèå ÷ë. 122å, àë. 1, ò. 5. 
(2) Äðóæåñòâî çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå å íåïëàòåæîñïîñîáíî, êîãàòî:
 1. ïîâå÷å îò 7 ðàáîòíè äíè íå èçïúëíÿâà ñâîå èçèñêóåìî ïàðè÷íî çàäúëæåíèå, èëè
 2. îáùàòà ñòîéíîñò íà çàäúëæåíèÿòà ìó íàäâèøàâà îáùàòà ñòîéíîñò íà íåãîâèòå àêòèâè.
 (3) Ñàìî êîìèñèÿòà ìîæå äà èñêà îò ñúäà îòêðèâàíå íà ïðîèçâîäñòâî ïî íåñúñòîÿòåëíîñò íà äðóæåñòâî çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå.
 (4) Â èñêàíåòî íà êîìèñèÿòà ñå ïîñî÷âà îñíîâàíèåòî, âúç îñíîâà íà êîåòî å îòíåòà ëèöåíçèÿòà. Êúì íåãî ñå ïðèëàãà çàâåðåí ïðåïèñ îò ðåøåíèåòî çà îòíåìàíå íà ëèöåíçèÿòà.
 (5) Â ïðîèçâîäñòâîòî ïî íåñúñòîÿòåëíîñò íà äðóæåñòâî çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå íå ìîæå äà ñå ïðåäëàãà ïëàí çà îçäðàâÿâàíå.
 (6) Êîìèñèÿòà íàçíà÷àâà êâåñòîð äî íàçíà÷àâàíå íà ñèíäèê îò ñúäà.
 Ïðîèçâîäñòâî ïî íåñúñòîÿòåëíîñò
 ×ë. 334. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Ñúäúò îáðàçóâà äåëîòî â äåíÿ íà ïîëó÷àâàíå èñêàíåòî íà êîìèñèÿòà ïî ÷ë. 333, àë. 3 è íàñðî÷âà çàñåäàíèå íå ïî-êúñíî îò 10 äíè îò îáðàçóâàíåòî ìó.
 (2) Ñúäúò ðàçãëåæäà èñêàíåòî ñ ó÷àñòèåòî íà ïðîêóðîð â çàñåäàíèå ïðè çàêðèòè âðàòà ñ ïðèçîâàâàíå íà êîìèñèÿòà è äðóæåñòâîòî çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå.
 (3) Ñúäúò ñ ðåøåíèåòî ñè:
 1. îáÿâÿâà íåïëàòåæîñïîñîáíîñòòà íà äðóæåñòâîòî è îïðåäåëÿ íà÷àëíàòà é äàòà;
 2. îòêðèâà ïðîèçâîäñòâî ïî íåñúñòîÿòåëíîñò;
 3. îáÿâÿâà äðóæåñòâîòî çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå â íåñúñòîÿòåëíîñò;
 4. ïðåêðàòÿâà ïðàâîìîùèÿòà íà îðãàíèòå íà äðóæåñòâîòî;
 5. ïîñòàíîâÿâà îáùà âúçáðàíà è çàïîð;
 6. ëèøàâà äðóæåñòâîòî îò ïðàâîòî äà óïðàâëÿâà è äà ñå ðàçïîðåæäà ñ èìóùåñòâîòî, âêëþ÷åíî â ìàñàòà íà íåñúñòîÿòåëíîñòòà;
 7. ïîñòàíîâÿâà çàïî÷âàíå íà îñðåáðÿâàíå íà èìóùåñòâîòî, âêëþ÷åíî â ìàñàòà íà íåñúñòîÿòåëíîñòòà, è ðàçïðåäåëåíèå íà îñðåáðåíîòî èìóùåñòâî;
 8. íàçíà÷àâà ñèíäèê.
 Îãðàíè÷åíèÿ çà ñèíäèêà
   ×ë. 335. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Ñèíäèê íà äðóæåñòâî çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå íå ìîæå äà áúäå ëèöå, êîåòî å âðåìåíåí ñèíäèê èëè ñèíäèê íà äðóã òúðãîâåö. Òîâà îáñòîÿòåëñòâî ñå óñòàíîâÿâà ñ äåêëàðàöèÿ, ïîäàäåíà îò ñèíäèêà ïðè íàçíà÷àâàíåòî ìó îò ñúäà.
 Çàäúëæåíèÿ íà ñèíäèêà
   ×ë. 336. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Â òðèìåñå÷åí ñðîê îò íàçíà÷àâàíåòî ìó ñèíäèêúò èçãîòâÿ è ïðåäñòàâÿ íà çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà ïëàí çà:
 1. âëèâàíå íà ôîíäîâå çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå íà äðóæåñòâîòî â íåñúñòîÿòåëíîñò êúì ñúîòâåòíè ôîíäîâå, óïðàâëÿâàíè îò äðóãè äðóæåñòâà çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå;
 2. ïðåõâúðëÿíå íà ñðåäñòâàòà ïî èíäèâèäóàëíèòå ïàðòèäè íà îñèãóðåíèòå ëèöà è ïåíñèîíåðèòå îò ôîíäîâåòå, óïðàâëÿâàíè îò äðóæåñòâîòî â íåñúñòîÿòåëíîñò, â äðóãè ñúîòâåòíè ôîíäîâå çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå ïðè óñëîâèÿ è ïî ðåä, îïðåäåëåíè ñ íàðåäáà íà êîìèñèÿòà.
 (2) Â åäíîìåñå÷åí ñðîê îò ïîëó÷àâàíåòî íà ïëàíà íà ñèíäèêà çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà ñå ïðîèçíàñÿ ñ ðåøåíèå, ñ êîåòî îäîáðÿâà óñëîâèÿòà, ðåäà è íà÷èíà çà óäîâëåòâîðÿâàíå íà îñèãóðåíèòå ëèöà è ïåíñèîíåðèòå, ïðåäâèäåíè â íåãî, èëè èìïåðàòèâíî îïðåäåëÿ äðóãè.
 (3) Ïðè íåñúñòîÿòåëíîñò íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî ôîðìèðàíèòå ïåíñèîííè ðåçåðâè çàïàçâàò ïðåäíàçíà÷åíèåòî ñè è ñå âëèâàò â ðåçåðâè ñúñ ñúùîòî ïðåäíàçíà÷åíèå â ñúîòâåòíèòå ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíè äðóæåñòâà ñúîáðàçíî ïëàíà ïî àë. 1.
 (4) Ñèíäèêúò ïðåäñòàâÿ íà ñúäà è íà çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà âñåêè ìåñåö äî 20-î ÷èñëî, à ïðè ïîèñêâàíå - íåçàáàâíî, îò÷åò çà ñâîÿòà äåéíîñò. Çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà ìîæå äà èçâúðøâà ïðîâåðêè íà ìÿñòî çà âåðíîñòòà íà îò÷åòèòå.
 Êîíòðîë âúðõó äåéñòâèÿòà íà ñèíäèêà
 ×ë. 337. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà èìà ïðàâî äà êîíòðîëèðà äåéñòâèÿòà íà ñèíäèêà ïî óïðàâëåíèåòî íà èìóùåñòâîòî íà äðóæåñòâîòî çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå è äà ïðîâåðÿâà òúðãîâñêèòå êíèãè è ñúäúðæàíèåòî íà êàñàòà.
 (2) Ïðè óñòàíîâÿâàíå íà íàðóøåíèÿ çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà ìîæå äà îòïðàâÿ ïðåäëîæåíèÿ äî ñúäà çà îñâîáîæäàâàíå íà ñèíäèêà è çà íàçíà÷àâàíå íà íîâ ñèíäèê.
 Ïðîäàæáà íà äðóæåñòâîòî êàòî ïðåäïðèÿòèå
 ×ë. 338. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Ïî èñêàíå íà ñèíäèêà èëè íà êîìèñèÿòà ñúäúò ìîæå äà ðàçðåøè ïðîäàæáàòà íà äðóæåñòâî çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå êàòî ïðåäïðèÿòèå.
 (2) Ñúäúò ìîæå äà ðàçðåøè èçâúðøâàíå íà ñäåëêàòà ïî àë. 1 ñàìî ñëåä ïîëó÷àâàíå íà ïîëîæèòåëíî ïèñìåíî ñòàíîâèùå îò êîìèñèÿòà. Êîìèñèÿòà ñå ïðîèçíàñÿ â 30-äíåâåí ñðîê îò ïîñòúïâàíåòî íà èñêàíåòî íà ñúäà.
 (3) Ñúäúò ïðîâåðÿâà äàëè ñäåëêàòà íå ïðîòèâîðå÷è íà çàêîíà è äàëè íå óâðåæäà èíòåðåñèòå íà îñèãóðåíèòå â óïðàâëÿâàíèòå ôîíäîâå ëèöà è íà ïåíñèîíåðèòå.
 (4) Ïðåõâúðëÿíå íà ñîáñòâåíîñò ïðåäè îêîí÷àòåëíîòî ïëàùàíå íà öåíàòà íå ñå äîïóñêà.
 (5) Ïðåäïðèÿòèåòî íà äðóæåñòâî çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå â íåñúñòîÿòåëíîñò ìîæå äà áúäå ïðîäàäåíî ñàìî íà äðóãî ëèöåíçèðàíî äðóæåñòâî çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå.
 (6) Ñäåëêàòà å äîïóñòèìà è êîãàòî àêöèîíåðíîòî äðóæåñòâî ñå ó÷ðåäÿâà ñ òàçè öåë, àêî ïîëó÷è îò êîìèñèÿòà ëèöåíçèÿ çà èçâúðøâàíå íà äåéíîñò ïî äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå. Â òîçè ñëó÷àé ñúäúò îäîáðÿâà ñäåëêàòà ñëåä èçäàâàíå íà ëèöåíçèÿòà.
 (7) Àêî äðóæåñòâîòî ïî àë. 6 îòãîâàðÿ íà èçèñêâàíèÿòà, êîìèñèÿòà èçäàâà ëèöåíçèÿ, êîÿòî äàâà ïðàâî çà îñúùåñòâÿâàíå íà äåéíîñò ïî äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå. Ëèöåíçèÿòà ñå èçäàâà ñàìî àêî çàÿâèòåëÿò ðàçïîëàãà ñ êàïèòàë, êîéòî áè ìó ïîçâîëèë äà èçâúðøâà äåéíîñò ïî äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå ñúãëàñíî óñòàíîâåíèòå èçèñêâàíèÿ, ñëåä êàòî å óäîâëåòâîðèë âçåìàíèÿòà íà êðåäèòîðèòå ïðè óñëîâèÿòà íà ñäåëêàòà.
 (8) Êóïóâà÷úò îòãîâàðÿ ñàìî çà çàäúëæåíèÿòà, êîèòî å ïîåë ïî îäîáðåíèòå îò ñúäà óñëîâèÿ íà ñäåëêàòà. Îñòàíàëèòå âçåìàíèÿ è íåóïðàæíåíèòå ïðàâà ñå ïîãàñÿâàò.
 (9) Ñúäúò ïðåêðàòÿâà ïðîèçâîäñòâîòî ïî íåñúñòîÿòåëíîñò ñëåä èçâúðøâàíå íà ñäåëêàòà.
 (10) Àêòîâåòå íà ñúäà ïî àë. 1 - 9 íå ïîäëåæàò íà îáæàëâàíå.
 Ïðèêëþ÷âàíå íà ïðîèçâîäñòâîòî ïî íåñúñòîÿòåëíîñò
 ×ë. 339. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Ïðîèçâîäñòâîòî ïî íåñúñòîÿòåëíîñò ïðèêëþ÷âà ñ ðåøåíèå íà ñúäà, êîãàòî èìóùåñòâîòî íà äðóæåñòâîòî çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå å ðàçïðåäåëåíî.
 (2) Ñ ðåøåíèåòî ñè ïî àë. 1 ñúäúò ïîñòàíîâÿâà çàëè÷àâàíå íà äðóæåñòâîòî îò òúðãîâñêèÿ ðåãèñòúð.
 Ïðàâà íà îñèãóðåíèòå ëèöà, ïåíñèîíåðèòå è îñèãóðèòåëèòå ïðè ïðåîáðàçóâàíå è 
ïðåêðàòÿâàíå
   ×ë. 340. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Ïðè ïðåîáðàçóâàíå èëè ïðåêðàòÿâàíå íà äðóæåñòâî çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå èëè íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå äðóæåñòâîòî, â ÷èéòî ôîíä å ïðåõâúðëåíà èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà íà îñèãóðåíîòî ëèöå, çàäúëæèòåëíî ãî óâåäîìÿâà çà ïðåõâúðëÿíåòî è çà ïðàâàòà ìó â åäíîìåñå÷åí ñðîê îò ïðåõâúðëÿíåòî.
 (2) Ïî ðåäà íà àë. 1 çà ïðåõâúðëÿíåòî ñå óâåäîìÿâàò è ïåíñèîíåðèòå, è îñèãóðèòåëèòå, êîãàòî ïðàâÿò âíîñêè çà ñâîÿ ñìåòêà.
 (3) Â ñëó÷àèòå ïî àë. 1 â åäíîìåñå÷åí ñðîê îò óâåäîìÿâàíåòî îñèãóðåíèòå ëèöà èìàò ïðàâî:
 1. äà ïðåõâúðëÿò ñðåäñòâàòà ïî èíäèâèäóàëíàòà ñè ïàðòèäà â äðóã ôîíä îò ñúùèÿ âèä - ïðè äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå;
 2. äà ïðåõâúðëÿò ñðåäñòâàòà ïî èíäèâèäóàëíàòà ñè ïàðòèäà â äðóã äîáðîâîëåí ôîíä çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå èëè åäíîêðàòíî äà èçòåãëÿò íàòðóïàíèòå ñðåäñòâà ïî èíäèâèäóàëíàòà ñè ïàðòèäà îò ëè÷íè âíîñêè - ïðè äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå.
 (4) Â ñëó÷àèòå ïî àë. 1 â åäíîìåñå÷åí ñðîê îò óâåäîìÿâàíåòî îñèãóðèòåëèòå èìàò ïðàâî äà ïðåõâúðëÿò ñðåäñòâàòà ïî ïàðòèäàòà ñè â äðóã äîáðîâîëåí ôîíä çà áåçðàáîòèöà èëè çà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ.
 (5) Çà ëèöàòà, êîèòî íå ñà óïðàæíèëè ïðàâàòà ñè ïî àë. 3 â îïðåäåëåíèÿ ñðîê, ñå ñ÷èòà, ÷å ñà ïîòâúðäèëè ìúë÷àëèâî ó÷àñòèåòî ñè âúâ ôîíäà çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå, â êîéòî å ïðåõâúðëåíà èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà â ðåçóëòàò íà ïðåîáðàçóâàíåòî èëè ïðåêðàòÿâàíåòî.
 (6) Â ñëó÷àèòå ïî àë. 3 íå ñå ïðèëàãàò îãðàíè÷åíèÿòà çà ïðåõâúðëÿíå.
 Ïðèëîæèìîñò íà Òúðãîâñêèÿ çàêîí
 ×ë. 341. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Äîêîëêîòî â òàçè ãëàâà íÿìà îñîáåíè ðàçïîðåäáè, çà ïðåîáðàçóâàíåòî, ïðåêðàòÿâàíåòî è íåñúñòîÿòåëíîñòòà íà äðóæåñòâà çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå ñå ïðèëàãàò ñúîòâåòíî ðàçïîðåäáèòå íà Òúðãîâñêèÿ çàêîí.
 Àðõèâèðàíå
 ×ë. 342. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Ïðè ïðåîáðàçóâàíå íà äðóæåñòâî èëè ôîíä çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå óïðàâèòåëíèÿò îðãàí îòãîâàðÿ çà ïðåäàâàíåòî íà ñëóæåáíàòà äîêóìåíòàöèÿ íà äðóæåñòâîòî è óïðàâëÿâàíèòå îò íåãî ôîíäîâå è òåõíèòå îïèñè íà äðóæåñòâîòî ïðàâîïðèåìíèê â 6-ìåñå÷åí ñðîê îò èçâúðøâàíå íà ïðåîáðàçóâàíåòî.
 (2) Ïðè ëèêâèäàöèÿ íà äðóæåñòâî çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå íà ñúîòâåòíèÿ äúðæàâåí àðõèâ ñå ïðåäàâàò ïî óñòàíîâåíèÿ ðåä â 6-ìåñå÷åí ñðîê îò äàòàòà íà ëèêâèäàöèÿòà äîêóìåíòèòå, êîèòî ïîäëåæàò íà ïîñòîÿííî ñúõðàíÿâàíå, êàêòî è:
 1. ïðîòîêîëèòå è ðåøåíèÿòà íà îðãàíèòå íà óïðàâëåíèå;
 2. äîñèåòàòà íà îñèãóðåíè ëèöà, ïåíñèîíåðè, îñèãóðèòåëíè ïîñðåäíèöè è ñëóæèòåëè íà äðóæåñòâîòî;
 3. äîãîâîðèòå ïî ÷ë. 123, 123á è 123â; 
4. áàíêîâà, êàñîâà è ñ÷åòîâîäíà äîêóìåíòàöèÿ.
 Îïðåäåëÿíå íà èçèñêâàíèÿ
  ×ë. 343. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Êîìèñèÿòà îïðåäåëÿ ñ íàðåäáà èçèñêâàíèÿòà êúì ñúäúðæàíèåòî íà:
 1. ïëàíà çà ïðåîáðàçóâàíå íà äðóæåñòâî çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå è íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå;
 2. ïðèëîæåíèåòî êúì ïëàíà çà ëèêâèäàöèÿ íà äðóæåñòâî çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå;
 3. ïëàíà íà ñèíäèêà ïðè íåñúñòîÿòåëíîñò íà äðóæåñòâî çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå;
 4. äîêóìåíòèòå ïî ÷ë. 321, àë. 1, ò. 4, ÷ë. 323, àë. 2 è ÷ë. 327, àë. 1, ò. 4.
 ×ÀÑÒ ÂÒÎÐÀ "À"
(Íîâà - ÄÂ, áð. 19 îò 2010 ã.)
ÂÇÀÈÌÎÄÅÉÑÒÂÈÅ Ñ ÏÅÍÑÈÎÍÍÈÒÅ ÑÕÅÌÈ ÍÀ ÑÚÞÇÀ, ÍÀ ÅÂÐÎÏÅÉÑÊÀÒÀ 
ÖÅÍÒÐÀËÍÀ ÁÀÍÊÀ È ÍÀ ÅÂÐÎÏÅÉÑÊÀÒÀ ÈÍÂÅÑÒÈÖÈÎÍÍÀ ÁÀÍÊÀ
(Çàãë. èçì. - ÄÂ, áð. 60 îò 2011 ã., â ñèëà îò 5.08.2011 ã.)

 Ãëàâà òðèäåñåò è îñìà "à"
(Íîâà - ÄÂ, áð. 19 îò 2010 ã.)
ÏÐÅÕÂÚÐËßÍÅ ÍÀ ÏÅÍÑÈÎÍÍÈ ÏÐÀÂÀ ÎÒ È ÊÚÌ ÏÅÍÑÈÎÍÍÈÒÅ ÑÕÅÌÈ ÍÀ 
ÑÚÞÇÀ, ÍÀ ÅÂÐÎÏÅÉÑÊÀÒÀ ÖÅÍÒÐÀËÍÀ ÁÀÍÊÀ È ÍÀ ÅÂÐÎÏÅÉÑÊÀÒÀ 
ÈÍÂÅÑÒÈÖÈÎÍÍÀ ÁÀÍÊÀ
(Çàãë. èçì. - ÄÂ, áð. 60 îò 2011 ã., â ñèëà îò 5.08.2011 ã.)

 Ïðàâî íà ïðåõâúðëÿíå íà ïåíñèîííè ïðàâà â ïåíñèîííèòå ñõåìè íà Ñúþçà 
(Çàãë. èçì. - ÄÂ, áð. 60 îò 2011 ã., â ñèëà îò 5.08.2011 ã.)
   ×ë. 343à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 19 îò 2010 ã.) (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 60 îò 2011 ã., â ñèëà îò 5.08.2011 ã.) Îñèãóðÿâàíî ïî áúëãàðñêîòî çàêîíîäàòåëñòâî ëèöå, êîåòî ïîñòúïè íà ðàáîòà êàòî ñëóæèòåë íà èíñòèòóöèÿ èëè îðãàí íà Åâðîïåéñêèÿ ñúþç, èìà ïðàâî äà ïðåõâúðëè â ïåíñèîííèòå ñõåìè íà Ñúþçà çàåäíî èëè ïîîòäåëíî ïî ñâîé èçáîð:
 1. àêòþåðñêèÿ åêâèâàëåíò íà ïåíñèîííèòå ïðàâà çà ñòàðîñò îò ôîíä "Ïåíñèè" íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå;
 2. ñðåäñòâàòà ïî ñâîÿòà èíäèâèäóàëíà ïàðòèäà â óíèâåðñàëåí ïåíñèîíåí ôîíä è/èëè â ïðîôåñèîíàëåí ïåíñèîíåí ôîíä, è/èëè âúâ ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè.
 (2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 60 îò 2011 ã., â ñèëà îò 5.08.2011 ã.) Êðúãúò íà ëèöàòà, êîèòî èìàò ïðàâî íà ïðåõâúðëÿíå, êàêòî è ïðåäïîñòàâêèòå è ñðîêîâåòå çà íåãîâîòî óïðàæíÿâàíå ñå óðåæäàò ñ Ïðàâèëíèêà çà äëúæíîñòíèòå ëèöà íà Åâðîïåéñêèÿ ñúþç è ñ Óñëîâèÿòà çà ðàáîòà íà äðóãèòå ñëóæèòåëè íà Åâðîïåéñêèÿ ñúþç, óñòàíîâåíè ñ Ðåãëàìåíò (ÅÈÎ, Åâðàòîì, ÅÎÂÑ) ¹ 259/68 íà Ñúâåòà îò 29 ôåâðóàðè 1968 ã.
 (3) Ïðåõâúðëÿíå íà ñðåäñòâàòà ïî àë. 1, ò. 1 ñå èçâúðøâà, àêî íå å îòïóñíàòà ïåíñèÿ îò äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå, ñâúðçàíà ñ òðóäîâà äåéíîñò.
 (4) Ïðåõâúðëÿíå íà ñðåäñòâàòà ïî àë. 1, ò. 2 ñå èçâúðøâà, àêî íå å îòïóñíàòà ïåíñèÿ îò ñúîòâåòíèÿ ôîíä çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå è íå å ñêëþ÷åí äîãîâîð çà åäíîêðàòíî èëè ðàçñðî÷åíî èçïëàùàíå íà ñðåäñòâàòà ïî èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà.
 (5) (Èçì. - ÄÂ, áð. 60 îò 2011 ã., â ñèëà îò 5.08.2011 ã.) Çà ïðåõâúðëÿíå íà ñðåäñòâà â ïåíñèîííèòå ñõåìè íà Ñúþçà íå ñå ïðèëàãàò îãðàíè÷åíèÿòà çà ïðåõâúðëÿíå ïî ÷ë. 171, àë. 1 è 2, ÷ë. 236, àë. 3 è ÷ë. 247, àë. 4. 
(6) Ðàçõîäèòå çà áàíêîâèÿ ïðåâîä ñà çà ñìåòêà íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò èëè íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî, îò êîåòî ñå èçâúðøâà ïðåõâúðëÿíåòî.
 Ïîñëåäèöè îò ïðåõâúðëÿíåòî íà ïåíñèîííè ïðàâà â ïåíñèîííèòå ñõåìè íà Ñúþçà 
(Çàãë. èçì. - ÄÂ, áð. 60 îò 2011 ã., â ñèëà îò 5.08.2011 ã.)
  ×ë. 343á. (Íîâ - ÄÂ, áð. 19 îò 2010 ã.) (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 60 îò 2011 ã., â ñèëà îò 5.08.2011 ã.) Îñèãóðèòåëíèÿò ñòàæ, çà êîéòî å ïðåõâúðëåí àêòþåðñêè åêâèâàëåíò ïî ÷ë. 343à, àë. 1, ò. 1, íå ìîæå äà ñå ïîëçâà çà îïðåäåëÿíå íà ïðàâîòî è ðàçìåðà íà ïåíñèÿ, ñâúðçàíà ñ òðóäîâà äåéíîñò ïî áúëãàðñêîòî çàêîíîäàòåëñòâî.
 (2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 60 îò 2011 ã., â ñèëà îò 5.08.2011 ã.) Ñ ïðåõâúðëÿíåòî íà ñðåäñòâàòà ïî ÷ë. 343à, àë. 1, ò. 2 ïî ñìåòêàòà íà èíñòèòóöèÿ èëè îðãàí íà Åâðîïåéñêèÿ ñúþç ñå ïîãàñÿâà ïðàâîòî íà ïåíñèÿ îò ñúîòâåòíèÿ ôîíä çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå, à èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà âúâ ôîíäà ñå çàêðèâà.
 (3) Â ñëó÷àé ÷å ëèöåòî å ïðåõâúðëèëî ñâîèòå ïåíñèîííè ïðàâà îò äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå è å çàïàçèëî ïðàâàòà ñè âúâ ôîíä çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå, òî:
 1. (èçì. - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., áð. 60 îò 2011 ã., â ñèëà îò 5.08.2011 ã.) ïðèäîáèâà ïðàâî íà ïåíñèÿ îò óíèâåðñàëåí ïåíñèîíåí ôîíä ïðè ïåíñèîíèðàíå îò ïåíñèîííèòå ñõåìè íà Ñúþçà èëè ïðè íàâúðøâàíå íà âúçðàñòòà çà ïðèäîáèâàíå ïðàâî íà ïåíñèÿ çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ è âúçðàñò ïî ÷ë. 68, àë. 1 èëè ïðè óñëîâèÿòà íà ÷ë. 167, àë. 2; 
2. ïðèäîáèâà ïðàâî íà ïåíñèÿ îò ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè ïðè íàâúðøâàíå íà 60-ãîäèøíà âúçðàñò èëè äî 5 ãîäèíè ïðåäè íàâúðøâàíåòî é;
 3. (èçì. - ÄÂ, áð. 60 îò 2011 ã., â ñèëà îò 5.08.2011 ã.) ìîæå äà èçòåãëè ñðåäñòâàòà ñè îò ïðîôåñèîíàëåí ïåíñèîíåí ôîíä ïðè ïåíñèîíèðàíå îò ïåíñèîííèòå ñõåìè íà Ñúþçà èëè îò óíèâåðñàëåí ïåíñèîíåí ôîíä.
 Ïðàâî íà ïðåõâúðëÿíå íà ïåíñèîííè ïðàâà îò ïåíñèîííèòå ñõåìè íà Ñúþçà 
(Çàãë. èçì. - ÄÂ, áð. 60 îò 2011 ã., â ñèëà îò 5.08.2011 ã.)
  ×ë. 343â. (Íîâ - ÄÂ, áð. 19 îò 2010 ã.) (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 60 îò 2011 ã., â ñèëà îò 5.08.2011 ã.) Ëèöå, ÷èåòî ïðàâîîòíîøåíèå ñ èíñòèòóöèÿ èëè îðãàí íà Åâðîïåéñêèÿ ñúþç, ïî êîåòî å áèëî îñèãóðÿâàíî â ïåíñèîííèòå ñõåìè íà Ñúþçà, å ïðåêðàòåíî, èìà ïðàâî ïî ñâîé èçáîð äà ïðåõâúðëè ñðåäñòâàòà, ïðåäñòàâëÿâàùè ïðèäîáèòèòå îò íåãî â òàçè ñõåìà ïåíñèîííè ïðàâà:
 1. âúâ ôîíä "Ïåíñèè" íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå, êàêòî è â óíèâåðñàëåí ïåíñèîíåí ôîíä, àêî å ðîäåíî ñëåä 31 äåêåìâðè 1959 ã., èëè
 2. âúâ ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå, êîéòî èçïëàùà ïîæèçíåíè ïåíñèè, èëè
 3. íà çàñòðàõîâàòåë, êîéòî èìà ïðàâî äà èçâúðøâà äåéíîñò ïî ðàçäåë I, ò. 1, áóêâà "á" - "Çàñòðàõîâêà çà ïåíñèÿ èëè ðåíòà", îò ïðèëîæåíèå ¹ 1 êúì Êîäåêñà çà çàñòðàõîâàíåòî. 
(2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 60 îò 2011 ã., â ñèëà îò 5.08.2011 ã.) Êðúãúò íà ëèöàòà, êîèòî èìàò ïðàâî íà ïðåõâúðëÿíå, êàêòî è ïðåäïîñòàâêèòå è ñðîêîâåòå çà íåãîâîòî óïðàæíÿâàíå ñå óðåæäàò ñ Ïðàâèëíèêà çà äëúæíîñòíèòå ëèöà íà Åâðîïåéñêèÿ ñúþç è ñ Óñëîâèÿòà çà ðàáîòà íà äðóãèòå ñëóæèòåëè íà Åâðîïåéñêèÿ ñúþç.
 (3) Ïðåõâúðëÿíå íà ñðåäñòâàòà ïî àë. 1, ò. 1 ñå èçâúðøâà, êîãàòî ëèöåòî çàïî÷íå äà óïðàæíÿâà òðóäîâà äåéíîñò, çà êîÿòî ïîäëåæè íà çàäúëæèòåëíî îñèãóðÿâàíå ïî òîçè êîäåêñ.
 Ïîñëåäèöè îò ïðåõâúðëÿíåòî íà ïåíñèîííè ïðàâà îò ïåíñèîííèòå ñõåìè íà Ñúþçà â 
äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå è ôîíäîâåòå çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî 
ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå
 (Çàãë. èçì. - ÄÂ, áð. 60 îò 2011 ã., â ñèëà îò 5.08.2011 ã.)
  ×ë. 343ã. (Íîâ - ÄÂ, áð. 19 îò 2010 ã.) (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 60 îò 2011 ã., â ñèëà îò 5.08.2011 ã.) Êîãàòî ëèöåòî íàïðàâè èçáîð ïî ÷ë. 343â, àë. 1, ò. 1, Íàöèîíàëíèÿò îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò ðàçïðåäåëÿ ñðåäñòâàòà, ïîëó÷åíè îò ïåíñèîííàòà ñõåìà íà Ñúþçà, â ñëåäíàòà ïîñëåäîâàòåëíîñò:
 1. â ñëó÷àèòå, êîãàòî ñà ïðåõâúðëåíè ñðåäñòâà â ïåíñèîííàòà ñõåìà íà Ñúþçà ïî ðåäà íà ÷ë. 343à, ñóìàòà, ðàâíÿâàùà ñå íà ðàçìåðà íà ïðåõâúðëåíèòå ñðåäñòâà, àêòóàëèçèðàíè êúì äàòàòà íà òðàíñôåðà, ñå ïðåâåæäà îáðàòíî âúâ ôîíä "Ïåíñèè" íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå è â ñúîòâåòíèòå âèäîâå ôîíäîâå çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå, îò êîèòî ñà áèëè ïðåõâúðëåíè;
 2. îò ñóìàòà, îñòàíàëà ñëåä ðàçïðåäåëÿíå íà ñðåäñòâàòà ïî ò. 1, ñúîòâåòíî - ïîëó÷åíèòå ñðåäñòâà, â ñëó÷àèòå, êîãàòî íå ñà ïðåõâúðëåíè ñðåäñòâà â ïåíñèîííàòà ñõåìà íà Ñúþçà ïî ðåäà íà ÷ë. 343à, ñå ïðåõâúðëÿò ñðåäñòâà, êàêòî ñëåäâà:
 à) çà ëèöå, ðîäåíî ïðåäè 1 ÿíóàðè 1960 ã. - âúâ ôîíä "Ïåíñèè" íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå; ïðåõâúðëÿò ñå ñðåäñòâà, èç÷èñëåíè íà áàçàòà íà âúçíàãðàæäåíèåòî, âúðõó êîåòî ëèöåòî å îñèãóðÿâàíî êúì ìîìåíòà íà ïðåêðàòÿâàíå íà ïðàâîîòíîøåíèåòî ìó ñ îðãàí íà Ñúþçà, ðàçìåðà íà âíîñêàòà êúì ìîìåíòà íà ïðåõâúðëÿíåòî è îñèãóðèòåëíèòå ïåðèîäè íà äåéñòâèòåëíà ñëóæáà â Ñúþçà, êàêòî è âñè÷êè äðóãè îñèãóðèòåëíè ïåðèîäè, çà÷åòåíè îò Ñúþçà, áåç òåçè îò Áúëãàðèÿ;
 á) çà ëèöå, ðîäåíî ñëåä 31 äåêåìâðè 1959 ã. - âúâ ôîíä "Ïåíñèè" íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå è â èçáðàíèÿ îò ëèöåòî óíèâåðñàëåí ïåíñèîíåí ôîíä; ïðåõâúðëÿò ñå ñðåäñòâà, èç÷èñëåíè íà áàçàòà íà âúçíàãðàæäåíèåòî, âúðõó êîåòî ëèöåòî å îñèãóðÿâàíî êúì ìîìåíòà íà ïðåêðàòÿâàíå íà ïðàâîîòíîøåíèåòî ìó ñ îðãàí íà Ñúþçà, ñúîòâåòíèòå ðàçìåðè íà âíîñêàòà êúì ìîìåíòà íà ïðåõâúðëÿíåòî è îñèãóðèòåëíèòå ïåðèîäè íà äåéñòâèòåëíà ñëóæáà â Ñúþçà, êàêòî è âñè÷êè äðóãè îñèãóðèòåëíè ïåðèîäè, çà÷åòåíè îò Ñúþçà, áåç òåçè îò Áúëãàðèÿ.
 (2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 60 îò 2011 ã., â ñèëà îò 5.08.2011 ã.) Ïðè èç÷èñëÿâàíå íà ñðåäñòâàòà ïî àë. 1, ò. 2 ñå ïðèëàãà îãðàíè÷åíèåòî çà ìàêñèìàëíèÿ ðàçìåð íà ìåñå÷íèÿ îñèãóðèòåëåí äîõîä â Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ êúì ìîìåíòà íà ïðåõâúðëÿíåòî.
 (3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 60 îò 2011 ã., â ñèëà îò 5.08.2011 ã.) Ñóìàòà, îñòàíàëà ñëåä ïðåõâúðëÿíå íà ñðåäñòâàòà ïî àë. 1, ñå ïðåõâúðëÿ â èçáðàí îò ëèöåòî ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå.
 (4) (Èçì. è äîï. - ÄÂ, áð. 60 îò 2011 ã., â ñèëà îò 5.08.2011 ã.) Çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ â Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ ñå ïðèçíàâà ñáîðúò îò ñòàæà ïî ÷ë. 343á, àë. 1 è äåéñòâèòåëíèÿò ñòàæ â Åâðîïåéñêèÿ ñúþç, êàêòî è îñèãóðèòåëíèòå ïåðèîäè îò äðóãè äúðæàâè è/èëè ìåæäóíàðîäíè îðãàíèçàöèè, çà÷åòåíè â ñòàæà îò Åâðîïåéñêèÿ ñúþç.
 Ïîñëåäèöè îò ïðåõâúðëÿíåòî íà ïåíñèîííè ïðàâà îò ïåíñèîííèòå ñõåìè íà
 Ñúþçà ñàìî âúâ ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå 
(Çàãë. èçì. - ÄÂ, áð. 60 îò 2011 ã., â ñèëà îò 5.08.2011 ã.)
  ×ë. 343ä. (Íîâ - ÄÂ, áð. 19 îò 2010 ã., èçì., áð. 60 îò 2011 ã., â ñèëà îò 5.08.2011 ã.) Ëèöå, ïðåõâúðëèëî ñàìî âúâ ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ñðåäñòâàòà, ïðåäñòàâëÿâàùè íåãîâèòå ïåíñèîííè ïðàâà îò ïåíñèîííèòå ñõåìè íà Ñúþçà:
 1. íÿìà ïðàâî äà ãè èçòåãëè ïðåäè ïðèäîáèâàíå ïðàâî íà ïåíñèÿ ïî ò. 3;
 2. íÿìà ïðàâî íà åäíîêðàòíî èëè ðàçñðî÷åíî èçïëàùàíå íà ñðåäñòâàòà ïî ÷ë. 248, àë. 2; 
3. (èçì. - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) ïðèäîáèâà ïðàâî íà ïåíñèÿ îò òîçè ôîíä ïðè íàâúðøâàíå íà âúçðàñòòà çà ïðèäîáèâàíå ïðàâî íà ïåíñèÿ çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ è âúçðàñò ïî ÷ë. 68, àë. 1; 
4. èìà ïðàâî äà ïîëó÷àâà ñàìî ïîæèçíåíà ïåíñèÿ îò òîçè ôîíä.
 Ïðàâî íà ïðåõâúðëÿíå íà ïåíñèîííè ïðàâà âúâ è îò ïåíñèîííèòå ñõåìè íà 
Åâðîïåéñêàòà öåíòðàëíà áàíêà è íà Åâðîïåéñêàòà èíâåñòèöèîííà áàíêà
  ×ë. 343å. (Íîâ - ÄÂ, áð. 60 îò 2011 ã., â ñèëà îò 5.08.2011 ã.) (1) Ïðè ïðåõâúðëÿíå íà ïåíñèîííè ïðàâà îò è êúì ïåíñèîííèòå ñõåìè íà Åâðîïåéñêàòà öåíòðàëíà áàíêà è íà Åâðîïåéñêàòà èíâåñòèöèîííà áàíêà ðàçïîðåäáèòå íà ÷ë. 343à - 343ä ñå ïðèëàãàò ñúîòâåòíî.
 (2) Êðúãúò íà ëèöàòà, êîèòî èìàò ïðàâî íà ïðåõâúðëÿíå, êàêòî è ïðåäïîñòàâêèòå è ñðîêîâåòå çà íåãîâîòî óïðàæíÿâàíå ñå óðåæäàò ñ Óñëîâèÿòà çà íàçíà÷àâàíå íà ðàáîòà, ïðèåòè îò Óïðàâèòåëíèÿ ñúâåò íà Åâðîïåéñêàòà öåíòðàëíà áàíêà íà îñíîâàíèå ÷ë. 36 îò Óñòàâà íà Åâðîïåéñêàòà ñèñòåìà íà öåíòðàëíèòå áàíêè è íà Åâðîïåéñêàòà öåíòðàëíà áàíêà, ñúîòâåòíî ñ Ïðàâèëíèêà çà ïåðñîíàëà è ïåíñèîííàòà ñõåìà íà Åâðîïåéñêàòà èíâåñòèöèîííà áàíêà, ïðèåò îò Ñúâåòà íà äèðåêòîðèòå íà Åâðîïåéñêàòà èíâåñòèöèîííà áàíêà íà îñíîâàíèå ÷ë. 31 îò Ïðîöåäóðíèÿ ïðàâèëíèê íà Åâðîïåéñêàòà èíâåñòèöèîííà áàíêà, ïðèåò îò Ñúâåòà íà óïðàâèòåëèòå íà Åâðîïåéñêàòà èíâåñòèöèîííà áàíêà íà îñíîâàíèå ÷ë. 7 îò Óñòàâà íà Åâðîïåéñêàòà èíâåñòèöèîííà áàíêà.
 Ïîäçàêîíîâà óðåäáà
  ×ë. 343æ. (Íîâ - ÄÂ, áð. 19 îò 2010 ã., ïðåäèøåí òåêñò íà ÷ë. 343å, èçì., áð. 60 îò 2011 ã., â ñèëà îò 5.08.2011 ã.) Ìèíèñòåðñêèÿò ñúâåò îïðåäåëÿ ñ íàðåäáà:
 1. ðåäà çà ïðåõâúðëÿíå íà ïåíñèîííè ïðàâà îò è êúì ïåíñèîííèòå ñõåìè íà Ñúþçà, íà Åâðîïåéñêàòà öåíòðàëíà áàíêà è Åâðîïåéñêàòà èíâåñòèöèîííà áàíêà;
 2. íà÷èíà çà èç÷èñëÿâàíå íà àêòþåðñêèÿ åêâèâàëåíò ïî ÷ë. 343à, àë. 1, ò. 1; 
3. íà÷èíà çà àêòóàëèçèðàíå ïî ÷ë. 343ã, àë. 1, ò. 1.
 ×ÀÑÒ ÒÐÅÒÀ
(Íîâà - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.)
ÏÐÈÍÓÄÈÒÅËÍÈ ÀÄÌÈÍÈÑÒÐÀÒÈÂÍÈ ÌÅÐÊÈ È ÀÄÌÈÍÈÑÒÐÀÒÈÂÍÎÍÀÊÀÇÀÒÅËÍÀ
ÎÒÃÎÂÎÐÍÎÑÒ

 Ãëàâà òðèäåñåò è äåâåòà
(Íîâà - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.)
ÏÐÈÍÓÄÈÒÅËÍÈ ÀÄÌÈÍÈÑÒÐÀÒÈÂÍÈ ÌÅÐÊÈ

 Âèäîâå
    ×ë. 344. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) (Äîï. - ÄÂ, áð. 19 îò 2010 ã.) Çà ïðåäîòâðàòÿâàíå è ïðåóñòàíîâÿâàíå íà íàðóøåíèÿ íà ÷àñò âòîðà è ÷àñò âòîðà "à" íà òîçè êîäåêñ è íà àêòîâåòå ïî ïðèëàãàíåòî ìó, çà ïðåäîòâðàòÿâàíå è îòñòðàíÿâàíå íà âðåäíèòå ïîñëåäèöè îò òÿõ, êàêòî è êîãàòî ñå âúçïðåïÿòñòâà óïðàæíÿâàíåòî íà êîíòðîëíà äåéíîñò, ïðåäñòàâÿò ñå íåâåðíè è çàáëóæäàâàùè äàííè èëè ñà çàñòðàøåíè èíòåðåñèòå íà îñèãóðåíèòå ëèöà èëè íà ïåíñèîíåðèòå, çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà ìîæå äà ïðèëàãà ñëåäíèòå ïðèíóäèòåëíè àäìèíèñòðàòèâíè ìåðêè:
 1. äà äàâà çàäúëæèòåëíè ïðåäïèñàíèÿ çà ïðåäïðèåìàíå íà êîíêðåòíè ìåðêè â îïðåäåëåí îò íåãî ñðîê;
 2. (äîï. – ÄÂ, áð. 22 îò 2015 ã., â ñèëà îò 24.03.2015 ã.) äà äàâà çàäúëæèòåëíè ïðåäïèñàíèÿ çà íåîáõîäèìè ïðîìåíè â ïðàâèëíèöèòå íà ôîíäîâåòå çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå è â äðóãèòå âúòðåøíè àêòîâå, ïðèåòè îò äðóæåñòâîòî çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå ñúãëàñíî èçèñêâàíèÿòà íà òîçè êîäåêñ è àêòîâåòå ïî íåãîâîòî ïðèëàãàíå;
 3. äà çàáðàíè ñêëþ÷âàíåòî íà íîâè îñèãóðèòåëíè äîãîâîðè çà îïðåäåëåí ïåðèîä;
 4. äà ñâèêà îáùîòî ñúáðàíèå íà àêöèîíåðèòå èëè äà íàñðî÷è çàñåäàíèå íà óïðàâèòåëíèÿ è íàäçîðíèÿ ñúâåò (ñúâåòà íà äèðåêòîðèòå) çà âçåìàíå íà ðåøåíèå çà ìåðêèòå, êîèòî òðÿáâà äà áúäàò ïðåäïðèåòè;
 5. äà çàäúëæè ïèñìåíî ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî äà óâåëè÷è êàïèòàëà ñè â îïðåäåëåí ñðîê;
 6. äà çàáðàíè âðåìåííî èçïëàùàíåòî íà äèâèäåíòè;
 7. äà çàáðàíè âðåìåííî íà àêöèîíåð äà óïðàæíÿâà ïðàâîòî ñè íà ãëàñ, àêî ñà íàðóøåíè èçèñêâàíèÿòà íà ÷ë. 121æ, àë. 1 è 2; 
8. äà íàðåäè ïèñìåíî íà àêöèîíåð äà ïðåõâúðëè ïðèòåæàâàíèòå îò íåãî àêöèè â îïðåäåëåí ñðîê, àêî ñà íàðóøåíè èçèñêâàíèÿòà íà ÷ë. 121æ, àë. 1 è 2; 
9. äà çàäúëæè äðóæåñòâîòî çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå äà ïðåêðàòè äîãîâîðíèòå ñè îòíîøåíèÿ ñ áàíêà-ïîïå÷èòåë, ñ èíâåñòèöèîíåí ïîñðåäíèê èëè ñ îñèãóðèòåëåí ïîñðåäíèê, àêî òå íå îòãîâàðÿò íà ïðåäâèäåíèòå â êîäåêñà èçèñêâàíèÿ;
 10. äà ñïðå èçïúëíåíèåòî íà ðåøåíèå èëè íàðåæäàíå íà óïðàâèòåëíèòå îðãàíè íà äðóæåñòâîòî çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå, êîåòî ñå îòíàñÿ äî äåéíîñòòà ïî äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå, àêî ñ íåãî ñå íàðóøàâàò èçèñêâàíèÿòà íà íîðìàòèâíèòå àêòîâå ïî äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå;
 11. äà ñïðå èçïîëçâàíåòî è ðàçïðîñòðàíåíèåòî íà äîêóìåíòè, êîèòî íå ñà óòâúðäåíè ïî ñúîòâåòíèÿ ðåä;
 12. äà ñïðå ðàçïðîñòðàíåíèåòî íà ðåêëàìè è èíôîðìàöèîííè ìàòåðèàëè, êàêòî è ïðîâåæäàíåòî íà ëîòàðèè, àêî òå íå îòãîâàðÿò íà èçèñêâàíèÿòà íà ÷ë. 123è; 
13. äà íàçíà÷è âúíøåí îäèòîð çà ñìåòêà íà äðóæåñòâîòî çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå;
 14. äà îòíåìå ðàçðåøåíèå çà óïðàâëåíèå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå;
 15. (íîâà - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) äà çàáðàíè èëè îãðàíè÷è äåéíîñò íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî;
 16. (íîâà - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) äà çàáðàíè íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî äà ïðèåìà è óïðàâëÿâà ñðåäñòâà ïî ñúîòâåòíà ïðîôåñèîíàëíà ñõåìà;
 17. (íîâà - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) äà çàáðàíè èëè îãðàíè÷è äåéíîñòòà íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî â ÷óæáèíà.
 (2) Êîìèñèÿòà ïî ïðåäëîæåíèå íà çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà ìîæå äà ïðèëàãà ñëåäíèòå ïðèíóäèòåëíè àäìèíèñòðàòèâíè ìåðêè:
 1. äà íàçíà÷è êâåñòîð â ñëó÷àèòå, ïðåäâèäåíè â òîçè êîäåêñ;
 2. äà ðàçïîðåäè ïèñìåíî îñâîáîæäàâàíåòî íà åäíî èëè ïîâå÷å ëèöà, îïðàâîìîùåíè äà óïðàâëÿâàò è ïðåäñòàâëÿâàò äðóæåñòâî çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå;
 3. äà îòíåìå ëèöåíçèÿ çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå.
 (3) Êîìèñèÿòà ìîæå äà èíôîðìèðà îáùåñòâåíîñòòà çà ïðèëîæåíè ìåðêè ïî àë. 1 è 2 èëè çà äåéíîñò, êîÿòî çàñòðàøàâà èíòåðåñèòå íà îñèãóðåíèòå ëèöà èëè íà ïåíñèîíåðèòå.
 (4) Ìåðêèòå ïî àë. 1 è 2 ñå ïðèëàãàò ñïðÿìî êîíòðîëèðàíèòå ëèöà, òåõíèòå ñëóæèòåëè, ëèöà, êîèòî èçïúëíÿâàò ðúêîâîäíè ôóíêöèè â äðóæåñòâîòî çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå, èëè ëèöà, óïúëíîìîùåíè äà ñêëþ÷âàò îñèãóðèòåëíè äîãîâîðè è äà ïðèåìàò çàÿâëåíèÿ çà îñèãóðÿâàíå, êàêòî è ëèöà, ïðèòåæàâàùè äåñåò è íàä äåñåò íà ñòî îò êàïèòàëà íà äðóæåñòâîòî.
 (5) (Èçì. - ÄÂ, áð. 59 îò 2006 ã.) Ïðè ñèñòåìíè íàðóøåíèÿ íà òîçè êîäåêñ è íà àêòîâåòå ïî ïðèëàãàíåòî ìó îò áàíêà-ïîïå÷èòåë êîìèñèÿòà ìîæå äà ïðåäëîæè íà Áúëãàðñêàòà íàðîäíà áàíêà ïðèëàãàíåòî íà ìåðêè ïî ÷ë. 103, àë. 2 îò Çàêîíà çà êðåäèòíèòå èíñòèòóöèè. 
(6) (Íîâà - ÄÂ, áð. 41 îò 2007 ã.) Çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà ìîæå ïî èñêàíå íà íàäçîðåí îðãàí íà äúðæàâà ÷ëåíêà ïî ñåäàëèùå íà ÷óæäåñòðàííà èíñòèòóöèÿ äà çàáðàíè íà óñòàíîâåíà íà òåðèòîðèÿòà íà Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ áàíêà-ïîïå÷èòåë äà èçïúëíÿâà ðàçïîðåæäàíå íà èíñòèòóöèÿòà îòíîñíî äåïîçèðàíè îò èíñòèòóöèÿòà àêòèâè íà ïðîôåñèîíàëíàòà ñõåìà. Â òîçè ñëó÷àé çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà óâåäîìÿâà íåçàáàâíî Áúëãàðñêàòà íàðîäíà áàíêà.
 (7) (Èçì. - ÄÂ, áð. 30 îò 2006 ã., â ñèëà îò 12.07.2006 ã., ïðåäèøíà àë. 6, áð. 41 îò 2007 ã.) Ïðè ïðèëàãàíåòî íà ïðèíóäèòåëíè àäìèíèñòðàòèâíè ìåðêè ïî àë. 1 è 2 íå ñå ïðèëàãàò ðàçïîðåäáèòå íà Àäìèíèñòðàòèâíîïðîöåñóàëíèÿ êîäåêñ îòíîñíî îáÿñíåíèÿòà è âúçðàæåíèÿòà íà çàèíòåðåñîâàíèòå ëèöà.
 Ïðîèçâîäñòâî
   ×ë. 345. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) (Èçì. – ÄÂ, áð. 22 îò 2015 ã., â ñèëà îò 24.03.2015 ã.) Ïðèíóäèòåëíèòå àäìèíèñòðàòèâíè ìåðêè ïî ÷ë. 344, àë. 1 ñå ïðèëàãàò ñ ïèñìåíî ìîòèâèðàíî ðåøåíèå íà çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà, êîåòî ñå ñúîáùàâà íà çàèíòåðåñîâàíîòî ëèöå â ñåäåìäíåâåí ñðîê îò ïîñòàíîâÿâàíåòî ìó.
 (2) Ïðèíóäèòåëíèòå àäìèíèñòðàòèâíè ìåðêè ïî ÷ë. 344, àë. 2 ñå ïðèëàãàò ñ ïèñìåíî ìîòèâèðàíî ðåøåíèå íà êîìèñèÿòà, êîåòî ñå ñúîáùàâà íà çàèíòåðåñîâàíîòî ëèöå â ñåäåìäíåâåí ñðîê îò ïîñòàíîâÿâàíåòî ìó.
 Îáæàëâàíå
    ×ë. 346. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., èçì., áð. 30 îò 2006 ã., â ñèëà îò 12.07.2006 ã., áð. 22 îò 2015 ã., â ñèëà îò 24.03.2015 ã.) (1) Ðåøåíèåòî ïî ÷ë. 345, àë. 1 ìîæå äà ñå îáæàëâà ïî àäìèíèñòðàòèâåí ðåä ïðåä êîìèñèÿòà è ïî ñúäåáåí ðåä ïðåä Âúðõîâíèÿ àäìèíèñòðàòèâåí ñúä. Îáæàëâàíåòî íå ñïèðà èçïúëíåíèåòî ìó. 

(2) Ðåøåíèåòî ïî ÷ë. 345, àë. 2 ìîæå äà ñå îáæàëâà ïðåä Âúðõîâíèÿ àäìèíèñòðàòèâåí ñúä. Îáæàëâàíåòî íå ñïèðà èçïúëíåíèåòî ìó.
 Ïðèíóäèòåëíè àäìèíèñòðàòèâíè ìåðêè ñïðÿìî ÷óæäåñòðàííà èíñòèòóöèÿ
  ×ë. 346à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) (1) Ïðè íåñïàçâàíå íà îòíîñèìèòå êúì ïðîôåñèîíàëíà ñõåìà ðàçïîðåäáè íà áúëãàðñêîòî òðóäîâî è ñîöèàëíî çàêîíîäàòåëñòâî, âêëþ÷èòåëíî íà òåçè, ñâúðçàíè ñ èíâåñòèöèîííàòà äåéíîñò è ðàçêðèâàíåòî íà èíôîðìàöèÿ, çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà ìîæå äà ïðèëàãà ïî îòíîøåíèå íà ÷óæäåñòðàííà èíñòèòóöèÿ, óïðàâëÿâàùà ñõåìàòà, ñëåäíèòå ïðèíóäèòåëíè àäìèíèñòðàòèâíè ìåðêè:
 1. äà ðàçïîðåæäà ïèñìåíî äà ñå ïðåóñòàíîâÿò è îòñòðàíÿò â îïðåäåëåí ñðîê äîïóñíàòèòå íàðóøåíèÿ è âðåäíèòå ïîñëåäèöè îò òÿõ;
 2. äà çàáðàíè íà èíñòèòóöèÿòà äà óïðàâëÿâà ïðîôåñèîíàëíàòà ñõåìà.
 (2) Ìåðêèòå ïî àë. 1 ñå ïðèëàãàò ïðè íàëè÷èå íà îáñòîÿòåëñòâàòà ïî ÷ë. 229ã, àë. 3 è 4.
 Ãëàâà ÷åòèðèäåñåòà
(Íîâà - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.)
ÊÂÅÑÒÎÐ

 Êâåñòîð
   ×ë. 347. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Êâåñòîðúò å ôèçè÷åñêî ëèöå.
 (2) Êâåñòîðúò òðÿáâà äà îòãîâàðÿ íà èçèñêâàíèÿòà íà ÷ë. 121ä, àë. 2, êàêòî è:
 1. äà íå ñå íàìèðà ñ äðóæåñòâîòî çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå èëè ñ íåãîâ äëúæíèê â îòíîøåíèÿ, êîèòî ïîðàæäàò îñíîâàòåëíî ñúìíåíèå çà íåãîâîòî áåçïðèñòðàñòèå;
 2. äà íå å ñúïðóã, ðîäíèíà ïî ïðàâà èëè ïî ñúðåáðåíà ëèíèÿ äî øåñòà ñòåïåí èëè ïî ñâàòîâñòâî äî òðåòà ñòåïåí íà ÷ëåí íà óïðàâèòåëåí èëè íà êîíòðîëåí îðãàí íà äðóæåñòâîòî çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå, ÷èèòî ïðàâîìîùèÿ ñà ïðåóñòàíîâåíè ñ àêòà íà íàçíà÷àâàíå íà êâåñòîðà;
 3. äà íå å íåâúçñòàíîâåí â ïðàâàòà ñè íåñúñòîÿòåëåí äëúæíèê.
 (3) Êâåñòîðúò äåêëàðèðà ïèñìåíî ïðåä êîìèñèÿòà îáñòîÿòåëñòâàòà ïî àë. 2. Òîé å äëúæåí äà óâåäîìè íåçàáàâíî êîìèñèÿòà çà ïðîìåíè â òåçè îáñòîÿòåëñòâà.
 Ïðàâà è çàäúëæåíèÿ íà êâåñòîðà
   ×ë. 348. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Ñ íàçíà÷àâàíåòî íà êâåñòîð âñè÷êè ïðàâîìîùèÿ íà íàäçîðíèÿ è íà óïðàâèòåëíèÿ ñúâåò, ñúîòâåòíî íà ñúâåòà íà äèðåêòîðèòå íà äðóæåñòâîòî çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå, ñå ïðåóñòàíîâÿâàò è ñå óïðàæíÿâàò îò êâåñòîðà, äîêîëêîòî â àêòà íà íàçíà÷àâàíåòî ìó íå ñà ïðåäâèäåíè îãðàíè÷åíèÿ.
 (2) Äåéñòâèÿ è ñäåëêè, èçâúðøåíè îò èìåòî è çà ñìåòêà íà äðóæåñòâîòî çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå áåç ïðåäâàðèòåëíî óïúëíîìîùàâàíå îò êâåñòîðà, ñà íèùîæíè.
 (3) Êâåñòîðúò èìà íåîãðàíè÷åí äîñòúï äî ïîìåùåíèÿòà íà äðóæåñòâîòî çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå, äî ñ÷åòîâîäíàòà è äðóãà äîêóìåíòàöèÿ è äî íåãîâîòî èìóùåñòâî.
 (4) Ñëóæèòåëèòå íà äðóæåñòâîòî çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå ñà äëúæíè äà ñúäåéñòâàò íà êâåñòîðà ïðè îñúùåñòâÿâàíå íà ïðàâîìîùèÿòà ìó.
 (5) Êâåñòîðúò óïðàæíÿâà ïðàâîìîùèÿòà ñè ñ ãðèæàòà íà äîáúð ñòîïàíèí è âçåìà âñè÷êè íåîáõîäèìè ìåðêè çà çàùèòà íà èíòåðåñèòå íà îñèãóðåíèòå ëèöà. Êâåñòîðúò íîñè îòãîâîðíîñò çà óìèøëåíî ïðè÷èíåíèòå îò íåãî âðåäè.
 (6) Êâåñòîðèòå ñå îò÷èòàò çà äåéíîñòòà ñè ñàìî ïðåä êîìèñèÿòà è ïðè ïîèñêâàíå é ïðåäñòàâÿò íåçàáàâíî îò÷åò.
 (7) Çà ñâîÿòà ðàáîòà êâåñòîðúò ïîëó÷àâà âúçíàãðàæäåíèå, êîåòî ñå îïðåäåëÿ îò êîìèñèÿòà è å çà ñìåòêà íà äðóæåñòâîòî çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå.
 (8) Ïðàâîìîùèÿòà íà êâåñòîðèòå ñå ïðåêðàòÿâàò ñëåä íàçíà÷àâàíåòî íà ëèêâèäàòîð èëè ñèíäèê.
 (9) Êîìèñèÿòà ìîæå ïî âñÿêî âðåìå äà ïðåêðàòè ïðàâîìîùèÿòà íà êâåñòîð è äà íàçíà÷è íà íåãîâî ìÿñòî äðóã.
 (10) Êîìèñèÿòà ìîæå äà äàâà çàäúëæèòåëíè óêàçàíèÿ íà êâåñòîðà âúâ âðúçêà ñ äåéíîñòòà ìó.
 Ãëàâà ÷åòèðèäåñåò è ïúðâà
(Íîâà - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.)
ÀÄÌÈÍÈÑÒÐÀÒÈÂÍÎÍÀÊÀÇÀÒÅËÍÀ ÎÒÃÎÂÎÐÍÎÑÒ

 Ðàçäåë I
(Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.)
Îòãîâîðíîñò çà íàðóøåíèÿ íà ðàçïîðåäáèòå íà çàêîíîäàòåëñòâîòî îòíîñíî 
äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå

 Îñíîâàíèÿ
   ×ë. 349. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) (Äîï. - ÄÂ, áð. 112 îò 2003 ã., áð. 105 îò 2005 ã., èçì., áð. 105 îò 2006 ã., áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã., áð. 100 îò 2011 ã., â ñèëà îò 1.01.2012 ã.) Çà íàðóøåíèÿ íà ðàçïîðåäáèòå íà ÷àñò ïúðâà îò òîçè êîäåêñ, íà íîðìàòèâíèòå àêòîâå ïî ïðèëàãàíåòî ìó èëè çà íåèçïúëíåíèå íà çàäúëæèòåëíè ïðåäïèñàíèÿ íà êîíòðîëåí îðãàí âèíîâíèòå ëèöà ñå íàêàçâàò ñ ãëîáà îò 100 äî 2000 ëâ. çà âñåêè îòäåëåí ñëó÷àé, à íà îñèãóðèòåëèòå - þðèäè÷åñêè ëèöà è åäíîëè÷íè òúðãîâöè, ñå íàëàãà è èìóùåñòâåíà ñàíêöèÿ îò 500 äî 2000 ëâ. çà âñåêè îòäåëåí ñëó÷àé.
 (2) (Îòì. - ÄÂ, áð. 105 îò 2005 ã.). 
(3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã.) Îñèãóðèòåë, êîéòî íå ïðåäñòàâè â ñðîê â ñúîòâåòíîòî òåðèòîðèàëíî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò äîêóìåíòè çà èçïëàùàíå íà îáåçùåòåíèÿ çà âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò, òðóäîóñòðîÿâàíå è ìàé÷èíñòâî èëè ïðåäñòàâè òàêèâà äîêóìåíòè ñ íåâÿðíî ïîïúëíåíè äàííè, àêî íå ïîäëåæè íà ïî-òåæêî íàêàçàíèå, ñå íàêàçâà ñ èìóùåñòâåíà ñàíêöèÿ èëè ãëîáà îò 500 äî 2000 ëâ., à âèíîâíîòî äëúæíîñòíî ëèöå, àêî íå ïîäëåæè íà ïî-òåæêî íàêàçàíèå - ñ ãëîáà îò 100 äî 1000 ëâ. çà âñåêè îòäåëåí ñëó÷àé.
 (4) (Èçì. - ÄÂ, áð. 105 îò 2005 ã., äîï., áð. 105 îò 2006 ã., ïðåäèøíà àë. 3, áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã.) Êîéòî ñúñòàâè äîêóìåíò ñ íåâÿðíî ñúäúðæàíèå èëè ïðåäîñòàâè íåâåðíè äàííè ïî ÷ë. 5, àë. 4 ñ öåë íåîñíîâàòåëíî ïîëó÷àâàíå íà îñèãóðèòåëíè ïëàùàíèÿ, ñå íàêàçâà ñ ãëîáà îò 500 ëâ. çà âñåêè îòäåëåí ñëó÷àé, àêî íå ïîäëåæè íà ïî-òåæêî íàêàçàíèå.
 (5) (Ïðåäèøíà àë. 4, èçì. - ÄÂ, áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã.) Ïðè ïîâòîðíî íàðóøåíèå ïî àë. 1, 3 è 4 ñå íàëàãà èìóùåñòâåíà ñàíêöèÿ è/èëè ãëîáà â äâîåí ðàçìåð îò ïúðâîíà÷àëíî íàëîæåíàòà.
 Îòãîâîðíîñò ïðè íåïðàâîìåðíî ñúõðàíÿâàíå íà äîêóìåíòè çà îñèãóðèòåëåí
 ñòàæ è äîõîä
   ×ë. 349à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 104 îò 2005 ã., â ñèëà îò 27.12.2005 ã.) (1) Þðèäè÷åñêî ëèöå, êîåòî íå ïðåäàäå â òåðèòîðèàëíîòî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò îðèãèíàëíèòå äîêóìåíòè íà ïðåêðàòåíè îñèãóðèòåëè áåç ïðàâîïðèåìíèê, âúç îñíîâà íà êîèòî ñå óñòàíîâÿâàò îñèãóðèòåëåí ñòàæ è äîõîä, ñå íàêàçâà ñ èìóùåñòâåíà ñàíêöèÿ â ðàçìåð îò 500 äî 2000 ëâ.
 (2) Ôèçè÷åñêî ëèöå, êîåòî íå ïðåäàäå â òåðèòîðèàëíîòî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò îðèãèíàëíèòå äîêóìåíòè íà ïðåêðàòåíè îñèãóðèòåëè áåç ïðàâîïðèåìíèê, âúç îñíîâà íà êîèòî ñå óñòàíîâÿâàò îñèãóðèòåëåí ñòàæ è äîõîä, ñå íàêàçâà ñ ãëîáà â ðàçìåð îò 50 äî 1000 ëâ.
 Óñòàíîâÿâàíå íà íàðóøåíèÿòà
   ×ë. 350. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) (Äîï. - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã.) Íàðóøåíèÿòà ïî ÷ë. 349 è ÷ë. 349à ñå óñòàíîâÿâàò ñ àêòîâå, ñúñòàâåíè îò êîíòðîëíèòå îðãàíè íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò.
 (2) Íàêàçàòåëíèòå ïîñòàíîâëåíèÿ ñå èçäàâàò îò ðúêîâîäèòåëÿ íà òåðèòîðèàëíîòî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò èëè îò óïúëíîìîùåíî îò íåãî äëúæíîñòíî ëèöå.
 (3) Óñòàíîâÿâàíåòî íà íàðóøåíèÿòà, èçäàâàíåòî, îáæàëâàíåòî è èçïúëíåíèåòî íà íàêàçàòåëíèòå ïîñòàíîâëåíèÿ ñå èçâúðøâàò ïî ðåäà íà Çàêîíà çà àäìèíèñòðàòèâíèòå íàðóøåíèÿ è íàêàçàíèÿ.
 Ðàçäåë II
(Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.)
Îòãîâîðíîñò çà íàðóøåíèÿ íà ðàçïîðåäáèòå íà çàêîíîäàòåëñòâîòî îòíîñíî äîïúëíèòåëíîòî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå

 Îòãîâîðíîñò çà íàðóøåíèÿ íà íîðìàòèâíàòà óðåäáà
   ×ë. 351. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) (Äîï. - ÄÂ, áð. 112 îò 2003 ã., áð. 19 îò 2010 ã.) Êîéòî èçâúðøè èëè äîïóñíå èçâúðøâàíå íà íàðóøåíèå íà ðàçïîðåäáèòå íà ÷àñò âòîðà èëè ÷àñò âòîðà "à" îò òîçè êîäåêñ èëè íà íîðìàòèâíèòå àêòîâå ïî ïðèëàãàíåòî èì, ñå íàêàçâà ñ ãëîáà îò 200 äî 10 000 ëâ., àêî íå ïîäëåæè íà ïî-òåæêî íàêàçàíèå.
 (2) Çà íàðóøåíèÿ ïî àë. 1 íà þðèäè÷åñêèòå ëèöà ñå íàëàãà èìóùåñòâåíà ñàíêöèÿ îò 10 000 äî 50 000 ëâ.
 (3) Ïðè ïîâòîðíî íàðóøåíèå ïî àë. 1 íàêàçàíèåòî å ãëîáà îò 500 äî 20 000 ëâ., à ïî àë. 2 - ñúîòâåòíî èìóùåñòâåíà ñàíêöèÿ îò 20 000 äî 100 000 ëâ.
 (4) Äîõîäèòå, ïðèäîáèòè îò íåïðàâîìåðíî èçâúðøâàíàòà äåéíîñò, ñå îòíåìàò â ïîëçà íà äúðæàâàòà â ñòåïåíòà, â êîÿòî íå ìîãàò äà áúäàò âúçñòàíîâåíè íà óâðåäåíèòå ëèöà.
 Îòãîâîðíîñò çà íåèçïúëíåíèå íà ïðèíóäèòåëíà àäìèíèñòðàòèâíà ìÿðêà
   ×ë. 352. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Êîéòî íå èçïúëíè ïðèëîæåíà ïðèíóäèòåëíà àäìèíèñòðàòèâíà ìÿðêà îò êîìèñèÿòà èëè îò çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà, ñå íàêàçâà ñ ãëîáà îò 1000 äî 10 000 ëâ.
 (2) Çà íàðóøåíèÿ ïî àë. 1 íà þðèäè÷åñêèòå ëèöà ñå íàëàãà èìóùåñòâåíà ñàíêöèÿ îò 10 000 äî 50 000 ëâ.
 Îòãîâîðíîñò çà äåéíîñò áåç ëèöåíçèÿ
   ×ë. 353. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Þðèäè÷åñêî ëèöå, êîåòî èçâúðøâà äåéíîñò ïî äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå, áåç äà ïðèòåæàâà íåîáõîäèìèòå ëèöåíçèÿ è ðàçðåøåíèÿ çà óïðàâëåíèå íà ôîíäîâå çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå, ñå íàêàçâà ñ èìóùåñòâåíà ñàíêöèÿ â ðàçìåð îò 10 000 äî 100 000 ëâ.
 (2) Ëèöå, êîåòî óìèøëåíî ñúçäàâà óñëîâèÿ çà ñêëþ÷âàíå íà îñèãóðèòåëíè äîãîâîðè ñ þðèäè÷åñêî ëèöå áåç ëèöåíçèÿ è ðàçðåøåíèÿ çà óïðàâëåíèå íà ôîíäîâå çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå, ñå íàêàçâà ñ ãëîáà îò 1000 äî 20 000 ëâ.
 Àêòîâå, íàêàçàòåëíè ïîñòàíîâëåíèÿ è îáæàëâàíå
   ×ë. 354. (Íîâ - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) (1) (Äîï. - ÄÂ, áð. 19 îò 2010 ã.) Íàðóøåíèÿòà íà ðàçïîðåäáèòå íà ÷àñò âòîðà è ÷àñò âòîðà "à" íà òîçè êîäåêñ ñå óñòàíîâÿâàò ñ àêòîâå, ñúñòàâåíè îò óïúëíîìîùåíè îò çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà äëúæíîñòíè ëèöà.
 (2) Íàêàçàòåëíèòå ïîñòàíîâëåíèÿ ñå èçäàâàò îò çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà èëè îò óïúëíîìîùåíî îò íåãî äëúæíîñòíî ëèöå.
 (3) Óñòàíîâÿâàíåòî íà íàðóøåíèÿòà, èçäàâàíåòî, îáæàëâàíåòî è èçïúëíåíèåòî íà íàêàçàòåëíèòå ïîñòàíîâëåíèÿ ñå èçâúðøâàò ïî ðåäà íà Çàêîíà çà àäìèíèñòðàòèâíèòå íàðóøåíèÿ è íàêàçàíèÿ.
 Ðàçäåë III
(Íîâ - ÄÂ, áð. 105 îò 2005 ã.)
Îòãîâîðíîñò çà íåèçïúëíåíèå íà çàäúëæåíèÿòà çà äåêëàðèðàíå íà äàííè ïðåä 
Íàöèîíàëíàòà àãåíöèÿ çà ïðèõîäèòå è çà âíàñÿíå íà çàäúëæèòåëíè 
îñèãóðèòåëíè âíîñêè

   ×ë. 355. (Íîâ - ÄÂ, áð. 105 îò 2005 ã.) (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã., áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã., áð. 94 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) Êîéòî íàðóøè ðàçïîðåäáèòå íà ÷ë. 5, àë. 4 è ÷ë. 6, àë. 8 è ðàçïîðåäáèòå íà íîðìàòèâíèòå àêòîâå ïî ïðèëàãàíåòî èì, ñå íàêàçâà ñ ãëîáà îò 50 äî 500 ëâ. çà ôèçè÷åñêèòå ëèöà, êîèòî íå ñà òúðãîâöè, èëè ñ èìóùåñòâåíà ñàíêöèÿ çà åäíîëè÷íèòå òúðãîâöè è þðèäè÷åñêèòå ëèöà â ðàçìåð îò 500 äî 5000 ëâ., àêî íå ïîäëåæè íà ïî-òåæêî íàêàçàíèå.
 (2) (Äîï. - ÄÂ, áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã.) Êîéòî ñúñòàâè äîêóìåíò ñ íåâÿðíî ñúäúðæàíèå èëè ïðåäîñòàâè íåâåðíè äàííè ïî ÷ë. 5, àë. 4 ñ öåë äà èçáåãíå ïëàùàíåòî íà çàäúëæèòåëíè îñèãóðèòåëíè âíîñêè è êîéòî íå ïîäàäå â ñðîê äåêëàðàöèÿ ñ äàííèòå ïî ÷ë. 5, àë. 4 èëè äåêëàðàöèÿ îò ñàìîîñèãóðÿâàùî ñå ëèöå, ñå íàêàçâà ñ ãëîáà îò 250 ëâ. çà âñåêè îòäåëåí ñëó÷àé, àêî íå ïîäëåæè íà ïî-òåæêî íàêàçàíèå.
 (3) (Äîï. - ÄÂ, áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã., îòì., áð. 94 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.). 
(4) (Èçì. - ÄÂ, áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã.) Ïðè ïîâòîðíî íàðóøåíèå ïî àë. 1 íàêàçàíèåòî å ãëîáà îò 500 äî 2000 ëâ. èëè èìóùåñòâåíà ñàíêöèÿ â ðàçìåð 1000 ëâ. çà âñåêè îòäåëåí ñëó÷àé, íî íå ïîâå÷å îò 10 000 ëâ., à ïî àë. 2 - ãëîáà îò 500 ëâ. çà âñåêè îòäåëåí ñëó÷àé, íî íå ïîâå÷å îò 10 000 ëâ.
 (5) Àêòîâåòå çà óñòàíîâÿâàíå íà àäìèíèñòðàòèâíèòå íàðóøåíèÿ ñå ñúñòàâÿò îò îðãàíèòå íà Íàöèîíàëíàòà àãåíöèÿ çà ïðèõîäèòå, à íàêàçàòåëíèòå ïîñòàíîâëåíèÿ ñå èçäàâàò îò èçïúëíèòåëíèÿ äèðåêòîð íà Íàöèîíàëíàòà àãåíöèÿ çà ïðèõîäèòå èëè îò óïúëíîìîùåíî îò íåãî äëúæíîñòíî ëèöå.
 (6) Óñòàíîâÿâàíåòî íà íàðóøåíèÿòà, èçäàâàíåòî íà íàêàçàòåëíèòå ïîñòàíîâëåíèÿ, îáæàëâàíåòî è èçïúëíåíèåòî èì ñå èçâúðøâàò ïî ðåäà íà Çàêîíà çà àäìèíèñòðàòèâíèòå íàðóøåíèÿ è íàêàçàíèÿ.
 ÄÎÏÚËÍÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ
(Çàãë. èçì. - ÄÂ, áð. 21 îò 2012 ã.)

   § 1. (Èçì. è äîï. - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã., èçì., áð. 1 îò 2002 ã., áð. 67 îò 2003 ã.) (1) Ïî ñìèñúëà íà ÷àñò ïúðâà íà òîçè êîäåêñ:
 1. "Ïðåäïðèÿòèå" å âñÿêî ìÿñòî, êúäåòî ñå ïîëàãà íàåìåí òðóä.
 2. (Èçì. - ÄÂ, áð. 95 îò 2006 ã., â ñèëà îò 1.01.2007 ã., áð. 105 îò 2006 ã., äîï., áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã.) "Íåòíî âúçíàãðàæäåíèå" å âúçíàãðàæäåíèåòî, ïîëó÷åíî ñëåä íàìàëÿâàíå íà èçïëàòåíîòî èëè íà÷èñëåíîòî âúçíàãðàæäåíèå ñ îïðåäåëåíèòå ñúñ çàêîí çàäúëæèòåëíè îñèãóðèòåëíè âíîñêè çà ñìåòêà íà ëèöàòà è ñ äàíúöèòå ïî Çàêîíà çà äàíúöèòå âúðõó äîõîäèòå íà ôèçè÷åñêèòå ëèöà. Êîãàòî âúçíàãðàæäåíèÿòà íå ñà íà÷èñëåíè, äî íà÷èñëÿâàíåòî ïðè îïðåäåëÿíå íà ïàðè÷íèòå îáåçùåòåíèÿ çà íåòíî âúçíàãðàæäåíèå ñå âçåìà ïðåäâèä ìèíèìàëíèÿò îñèãóðèòåëåí äîõîä ïî ÷ë. 6, àë. 2, ò. 3 èëè ìèíèìàëíàòà ìåñå÷íà ðàáîòíà çàïëàòà çà ñòðàíàòà, àêî íÿìà îïðåäåëåí ìèíèìàëåí îñèãóðèòåëåí äîõîä.
 3. (Íîâà - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã., èçì., áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã.) "Îñèãóðåíî ëèöå" å ôèçè÷åñêî ëèöå, êîåòî èçâúðøâà òðóäîâà äåéíîñò, çà êîÿòî ïîäëåæè íà çàäúëæèòåëíî îñèãóðÿâàíå ïî ÷ë. 4 è ÷ë. 4à, àë. 1, è çà êîåòî ñà âíåñåíè èëè äúëæèìè îñèãóðèòåëíè âíîñêè. Îñèãóðÿâàíåòî íà ëèöåòî, êîåòî å çàïî÷íàëî òðóäîâà äåéíîñò ñúãëàñíî ÷ë. 10, ïðîäúëæàâà è ïðåç ïåðèîäèòå ïî ÷ë. 9, àë. 2, ò. 1 - 3 è 5. Ñàìîîñèãóðÿâàùèòå ñå ëèöà è ëèöàòà ïî ÷ë. 4à, àë. 1 ñå ñìÿòàò çà îñèãóðåíè ëèöà çà âðåìåòî, ïðåç êîåòî ñà âíåñåíè äúëæèìèòå îñèãóðèòåëíè âíîñêè.
 4. (Ïðåäèøíà ò. 3 - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã.) Êîíñîëèäèðàíèÿò áþäæåò íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå âêëþ÷âà áþäæåòèòå íà ôîíä "Ïåíñèè", ôîíä "Îáùî çàáîëÿâàíå è ìàé÷èíñòâî", ôîíä "Òðóäîâà çëîïîëóêà è ïðîôåñèîíàëíà áîëåñò", ôîíä "Áåçðàáîòèöà", ôîíä "Ïåíñèè, íåñâúðçàíè ñ òðóäîâà äåéíîñò" è áþäæåòà íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò.
 4à. (Íîâà – ÄÂ, áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) "Èíäåêñúò íà ïîòðåáèòåëñêèòå öåíè" ïî ÷ë. 100 å èíäåêñúò, êîéòî å ïðèëîæåí ïðè ñúñòàâÿíå íà äúðæàâíèÿ áþäæåò è áþäæåòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå çà ñúîòâåòíàòà êàëåíäàðíà ãîäèíà.
 5. (Èçì. - ÄÂ, áð. 112 îò 2003 ã., ïðåäèøíà ò. 4, áð. 105 îò 2006 ã., èçì., áð. 12 îò 2015 ã.) "Ðåãèñòðèðàíè çåìåäåëñêè ñòîïàíè è òþòþíîïðîèçâîäèòåëè" ñà ôèçè÷åñêèòå ëèöà, êîèòî ïðîèçâåæäàò ðàñòèòåëíà è/èëè æèâîòèíñêà ïðîäóêöèÿ, ïðåäíàçíà÷åíà çà ïðîäàæáà, è ñà ðåãèñòðèðàíè ïî óñòàíîâåíèÿ ðåä.
 5à. (Íîâà - ÄÂ, áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã.) "Ìîðñêî ëèöå" å ôèçè÷åñêî ëèöå, êîåòî çàåìà äëúæíîñò ïî òðóäîâî ïðàâîîòíîøåíèå êàòî ÷ëåí íà åêèïàæà íà ìîðñêè êîðàá, âïèñàí â ðåãèñòúðà íà êîðàáèòå íà äúðæàâà - ÷ëåíêà íà Åâðîïåéñêèÿ ñúþç, íåçàâèñèìî äàëè ñå íàìèðà íà áðåãà èëè íà áîðäà íà êîðàáà, ïðèòåæàâà ñâèäåòåëñòâî çà ïðàâîñïîñîáíîñò è ñâèäåòåëñòâî çà äîïúëíèòåëíà è/èëè ñïåöèàëíà ïîäãîòîâêà, ïðèäîáèòî ïî ðåäà íà íàðåäáàòà ïî ÷ë. 87, àë. 1 îò Êîäåêñà íà òúðãîâñêîòî êîðàáîïëàâàíå. 
6. (Ïðåäèøíà ò. 5 - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã.) "Ñâúðçàíè ëèöà" ñà:
 à) ëèöàòà, åäíî îò êîèòî ó÷àñòâà â óïðàâëåíèåòî íà äðóãîòî èëè íà íåãîâî äúùåðíî äðóæåñòâî;
 á) ëèöàòà, â ÷èéòî óïðàâèòåëåí èëè êîíòðîëåí îðãàí ó÷àñòâà åäíî è ñúùî þðèäè÷åñêî èëè ôèçè÷åñêî ëèöå, âêëþ÷èòåëíî êîãàòî þðèäè÷åñêîòî ëèöå å ïðåäñòàâèòåë íà þðèäè÷åñêî ëèöå;
 â) (èçì. - ÄÂ, áð. 104 îò 2005 ã.) äðóæåñòâî èëè ôèçè÷åñêî ëèöå, êîåòî ïðèòåæàâà ïîâå÷å îò 50 íà ñòî îò äÿëîâåòå èëè àêöèèòå, èçäàäåíè ñ ïðàâî íà ãëàñ â äðóæåñòâîòî;
 ã) ëèöàòà, ÷èÿòî äåéíîñò ñå êîíòðîëèðà îò òðåòî ëèöå èëè îò íåãîâî äúùåðíî äðóæåñòâî;
 ä) ëèöàòà, êîèòî ñúâìåñòíî êîíòðîëèðàò òðåòî ëèöå èëè íåãîâî äúùåðíî äðóæåñòâî;
 å) ñúäðóæíèöèòå, âêëþ÷èòåëíî â äðóæåñòâàòà ïî ÷ë. 357 îò Çàêîíà çà çàäúëæåíèÿòà è äîãîâîðèòå. 
7. (Ïðåäèøíà ò. 6 - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã.) "Êîíòðîë" ïî ñìèñúëà íà ò. 5 å íàëèöå, êîãàòî êîíòðîëèðàùèÿò:
 à) ïðèòåæàâà, âêëþ÷èòåëíî ÷ðåç äúùåðíî äðóæåñòâî èëè ïî ñèëàòà íà ñïîðàçóìåíèå ñ äðóãî ëèöå, íàä 50 íà ñòî îò áðîÿ íà ãëàñîâåòå â îáùîòî ñúáðàíèå íà åäíî äðóæåñòâî èëè äðóãî þðèäè÷åñêî ëèöå, èëè
 á) ìîæå äà îïðåäåëÿ ïðÿêî èëè íåïðÿêî ïîâå÷å îò ïîëîâèíàòà îò ÷ëåíîâåòå íà óïðàâèòåëíèÿ îðãàí íà åäíî þðèäè÷åñêî ëèöå.
 8. (Ïðåäèøíà ò. 7 - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã.) "Îñèãóðèòåëíè âíîñêè â ãîëåìè ðàçìåðè" ñà òåçè, êîèòî íàäõâúðëÿò 3000 ëâ.
 9. (Íîâà - ÄÂ, áð. 112 îò 2003 ã., ïðåäèøíà ò. 8, áð. 105 îò 2006 ã.) "Íåïðåðàáîòåíà ðàñòèòåëíà è æèâîòèíñêà ïðîäóêöèÿ" å âñåêè ïúðâè÷åí ïðîäóêò, ïîëó÷åí îò ðàñòåíèÿòà è æèâîòíèòå, êîéòî ñå èçïîëçâà â åñòåñòâåí âèä, áåç äà å ïîäëàãàí íà òåõíîëîãè÷íà îáðàáîòêà è ïðåðàáîòêà, â ðåçóëòàò íà êîÿòî äà ñà íàñòúïèëè ôèçèêî-õèìè÷íè èçìåíåíèÿ â ñúñòàâà.
 10. (Íîâà - ÄÂ, áð. 19 îò 2010 ã.) "Ìèíèìàëíè ñòàâêè íà çàïëàùàíå" ñà îïðåäåëåíèòå îò íàöèîíàëíîòî çàêîíîäàòåëñòâî è/èëè îò ïðàêòèêàòà íà ïðèåìàùàòà äúðæàâà.
 11. (Íîâà - ÄÂ, áð. 100 îò 2011 ã., â ñèëà îò 1.01.2012 ã., èçì., áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) "Ïåíñèÿ çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ è âúçðàñò" ïî ðàçäåë ²²² îò ãëàâà ÷åòâúðòà å ïåíñèÿ ïî ÷ë. 68, ÷ë. 69, ÷ë. 69à è § 4 è 5 îò ïðåõîäíèòå è çàêëþ÷èòåëíèòå ðàçïîðåäáè.
 12. (Íîâà – ÄÂ, áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) "Äåéñòâèòåëåí ñòàæ" å äåéñòâèòåëíî èçñëóæåíîòî âðåìå ïî òðóäîâî èëè ñëóæåáíî ïðàâîîòíîøåíèå, âðåìåòî, ïðåç êîåòî ëèöåòî å ðàáîòèëî ïî äðóãî ïðàâîîòíîøåíèå è å áèëî çàäúëæèòåëíî îñèãóðåíî çà èíâàëèäíîñò, ñòàðîñò è ñìúðò, êàêòî è âðåìåòî, ïðåç êîåòî ëèöåòî å ïîäëåæàëî íà çàäúëæèòåëíî îñèãóðÿâàíå çà ñâîÿ ñìåòêà è å âíåñëî äúëæèìèòå îñèãóðèòåëíè âíîñêè.
 (2) Ïî ñìèñúëà íà ÷àñò âòîðà íà òîçè êîäåêñ:
 1. "Ïåíñèîííà ñõåìà" å êîíêðåòåí ôèíàíñîâ ìåõàíèçúì çà îïðåäåëÿíå íà ïåíñèîííè çàäúëæåíèÿ è ïëàùàíèÿ, èç÷èñëåíè ÷ðåç ñòàòèñòè÷åñêè (àêòþåðñêè) ìåòîäè.
 1à. (Íîâà - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) "Ïðîôåñèîíàëíà ñõåìà" ñà ïðàâèëà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå, óãîâîðåíè â êîëåêòèâíî ñïîðàçóìåíèå èëè â êîëåêòèâåí òðóäîâ äîãîâîð ìåæäó ïðåäïðèÿòèåòî îñèãóðèòåë è ëèöàòà ïî ÷ë. 4, àë. 1 è àë. 3, ò. 5 è 6. 
2. "Ñòàòèñòè÷åñêè (àêòþåðñêè) ìåòîäè" ñà ñúâêóïíîñò îò ñòàòèñòè÷åñêè ìåòîäè è ïðàâèëà, êîèòî ñå ïðèëàãàò çà îïðåäåëÿíå íà î÷àêâàíèÿ ïðèõîä îò áúäåùè âíîñêè è èíâåñòèöèè, êàêòî è çà îïðåäåëÿíå íà äúëæèìèòå ñóìè çà èçïëàùàíå íà áúäåùèòå ïåíñèè îò ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî.
 2à. (Íîâà - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) "Êîëåêòèâíî ñïîðàçóìåíèå" å âñÿêî ñïîðàçóìåíèå, êîåòî å ïîñòèãíàòî ìåæäó ñóáåêòèòå ïî ïðîôåñèîíàëíà ñõåìà è èìà çà ïðåäìåò óðåæäàíåòî íà ïðàâàòà è çàäúëæåíèÿòà ïî òàêàâà ñõåìà.
 3. "Ñâúðçàíè ëèöà" ñà:
 à) (èçì. - ÄÂ, áð. 17 îò 2006 ã.) ëèöàòà, åäíîòî îò êîèòî êîíòðîëèðà äðóãîòî ëèöå èëè íåãîâî äúùåðíî äðóæåñòâî;
 á) ëèöàòà, ÷èÿòî äåéíîñò ñå êîíòðîëèðà îò òðåòî ëèöå;
 â) ëèöàòà, êîèòî ñúâìåñòíî êîíòðîëèðàò òðåòî ëèöå;
 ã) (èçì. - ÄÂ, áð. 17 îò 2006 ã.) ñúïðóçèòå, ðîäíèíèòå ïî ïðàâà ëèíèÿ áåç îãðàíè÷åíèÿ, ðîäíèíèòå ïî ñúðåáðåíà ëèíèÿ äî ÷åòâúðòà ñòåïåí âêëþ÷èòåëíî è ðîäíèíèòå ïî ñâàòîâñòâî äî òðåòà ñòåïåí âêëþ÷èòåëíî;
 ä) (íîâà - ÄÂ, áð. 17 îò 2006 ã.) ëèöàòà, åäíîòî îò êîèòî ïðèòåæàâà ïðÿêî èëè ÷ðåç êîíòðîëèðàíî ëèöå 20 èëè ïîâå÷å íà ñòî îò êàïèòàëà èëè îò áðîÿ íà ãëàñîâåòå â îáùîòî ñúáðàíèå íà äðóãî þðèäè÷åñêî ëèöå.
 4. (Èçì. - ÄÂ, áð. 17 îò 2006 ã.) "Êîíòðîë" å íàëèöå, êîãàòî åäíî ëèöå:
 à) ïðèòåæàâà, âêëþ÷èòåëíî ÷ðåç äúùåðíî äðóæåñòâî èëè ïî ñèëàòà íà ñïîðàçóìåíèå ñ äðóãî ëèöå, íàä 50 íà ñòî îò áðîÿ íà ãëàñîâåòå â îáùîòî ñúáðàíèå íà åäíî äðóæåñòâî èëè äðóãî þðèäè÷åñêî ëèöå, èëè
 á) ìîæå äà îïðåäåëÿ ïðÿêî èëè íåïðÿêî ïîâå÷å îò ïîëîâèíàòà îò ÷ëåíîâåòå íà óïðàâèòåëíèÿ èëè êîíòðîëíèÿ îðãàí íà åäíî þðèäè÷åñêî ëèöå, èëè
 â) ïî ñèëàòà íà çàêîí, óñòðîéñòâåí àêò èëè ñïîðàçóìåíèå óïðàâëÿâà, ïðåäñòàâëÿâà è/èëè îïðåäåëÿ èíâåñòèöèîííàòà ïîëèòèêà íà äðóãî ëèöå, èëè
 ã) ìîæå ïî äðóã íà÷èí äà óïðàæíÿâà ðåøàâàùî âëèÿíèå âúðõó âçåìàíåòî íà ðåøåíèÿ âúâ âðúçêà ñ äåéíîñòòà íà þðèäè÷åñêî ëèöå.
 5. "Îõðàíèòåëíà äåéíîñò" å òàçè òúðãîâñêà äåéíîñò, ïðè êîÿòî ñå îñèãóðÿâà îïàçâàíå íà ôèçè÷åñêè è þðèäè÷åñêè ëèöà èëè íà òåõíè èìóùåñòâà îò ïðîòèâîçàêîííè ïîñåãàòåëñòâà.
 6. "Ñõîäíà íà îõðàíèòåëíàòà äåéíîñò" å òàçè äåéíîñò, çà êîÿòî ìîæå äà ñå íàïðàâè îñíîâàòåëåí èçâîä, ÷å å ïîäîáíà èëè ïîêðèâà îõðàíèòåëíà äåéíîñò.
 7. "Òåõíè÷åñêè ëèõâåí ïðîöåíò" å ëèõâàòà, êîÿòî ñå ïðèëàãà ïðè èç÷èñëÿâàíå ðàçìåðà íà ïåíñèèòå è íà ïåíñèîííèòå ðåçåðâè.
 8. (Îòì. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.). 
9. "Ñèñòåìíè íàðóøåíèÿ" ñà 3 èëè ïîâå÷å íàðóøåíèÿ íà òîçè êîäåêñ è íà àêòîâåòå ïî ïðèëàãàíåòî ìó â ðàìêèòå íà åäíà êàëåíäàðíà ãîäèíà.
 10. "Äðóã îñèãóðèòåë" å ôèçè÷åñêî èëè þðèäè÷åñêî ëèöå, êîåòî ïðàâè îñèãóðèòåëíè âíîñêè âúâ ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå â ïîëçà íà ôèçè÷åñêî ëèöå, ñ êîåòî íå å â òðóäîâè èëè ñëóæåáíè ïðàâîîòíîøåíèÿ èëè ñ êîåòî íÿìà ñêëþ÷åí äîãîâîð çà âúçëàãàíå íà êîíòðîë èëè óïðàâëåíèå.
 11. (Äîï. - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) "Îñèãóðåíî ëèöå" å ôèçè÷åñêî ëèöå, íà ÷èåòî èìå è â ÷èÿòî ñìåòêà ñà âíàñÿíè èëè ñå âíàñÿò îñèãóðèòåëíè âíîñêè çà äîïúëíèòåëíà ïåíñèÿ âúâ ôîíä çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå èëè âúâ ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè ïðè óñëîâèÿ è ïî ðåä, îïðåäåëåíè â çàêîí, ïðàâèëíèêà çà óñòðîéñòâîòî è äåéíîñòòà íà ôîíäà è îñèãóðèòåëíèÿ äîãîâîð, êîëåêòèâíî ñïîðàçóìåíèå èëè êîëåêòèâåí òðóäîâ äîãîâîð.
 11à. (Íîâà - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) "Ïðåäïðèÿòèå îñèãóðèòåë" å îñèãóðèòåë ïî ñìèñúëà íà ÷ë. 5 èëè ïðåäïðèÿòèå, èëè âñÿêà äðóãà îðãàíèçàöèÿ, êîÿòî âêëþ÷âà èëè ñå ñúñòîè îò åäíî èëè ïîâå÷å ôèçè÷åñêè èëè þðèäè÷åñêè ëèöà, êîÿòî äåéñòâà êàòî ðàáîòîäàòåë, âúçëîæèòåë èëè êàòî ñàìîñòîÿòåëíî çàåòî ëèöå èëè ñú÷åòàâà òåçè òðè êà÷åñòâà è êîÿòî ïëàùà âíîñêè íà èíñòèòóöèÿ çà ïðîôåñèîíàëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå, è ïî îòíîøåíèå íà êîÿòî å ïðèëîæèìî òðóäîâîòî è ñîöèàëíîòî çàêîíîäàòåëñòâî íà äðóãà äúðæàâà ÷ëåíêà.
 12. "Ïåíñèîíåð" å ôèçè÷åñêî ëèöå, êîåòî ïîëó÷àâà ëè÷íà èëè íàñëåäñòâåíà äîïúëíèòåëíà ïåíñèÿ îò ôîíä çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå.
 13. "Äîïúëíèòåëíà ïåíñèÿ" å áåçñðî÷íî èëè ñðî÷íî ìåñå÷íî ïëàùàíå îò ôîíä çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå íà ïåíñèîíåð, íà íàñëåäíèöè íà îñèãóðåíî ëèöå èëè íà íàñëåäíèöè íà ïåíñèîíåð.
 14. (Íîâà - ÄÂ, áð. 17 îò 2006 ã.) "Îáåçïå÷åíè êîðïîðàòèâíè îáëèãàöèè" å åìèñèÿ îáëèãàöèè, çà êîÿòî å ïðåäâèäåíî îáåçïå÷åíèå â ðàçìåð íå ïî-ìàëúê îò 100 íà ñòî îò ñòîéíîñòòà íà âçåìàíèÿòà ïî ãëàâíèöàòà.
 15. (Íîâà - ÄÂ, áð. 17 îò 2006 ã.) "Ðåïî ñäåëêà" è "Îáðàòíà ðåïî ñäåëêà" å âñÿêî ñïîðàçóìåíèå, ïðè êîåòî ñå ïðåõâúðëÿò öåííè êíèæà, êàòî ñå ïîåìà àíãàæèìåíò çà îáðàòíîòî èì èçêóïóâàíå (èëè çàìÿíà ñ öåííè êíèæà ñúñ ñúùèòå õàðàêòåðèñòèêè) ïî îïðåäåëåíà öåíà íà îïðåäåëåíà áúäåùà äàòà èëè íà äàòà, êîÿòî ùå áúäå îïðåäåëåíà îò ïðåõâúðëèòåëÿ. Ñïîðàçóìåíèåòî å ðåïî ñäåëêà çà ñòðàíàòà, ïðîäàâàùà öåííèòå êíèæà, è îáðàòíà ðåïî ñäåëêà çà ñòðàíàòà, êîÿòî ãè êóïóâà.
 16. (Íîâà - ÄÂ, áð. 17 îò 2006 ã., èçì., áð. 77 îò 2011 ã.) "Êîëåêòèâíà èíâåñòèöèîííà ñõåìà" å ïðåäïðèÿòèå ïî ñìèñúëà íà § 1, ò. 10 îò äîïúëíèòåëíèòå ðàçïîðåäáè íà Çàêîíà çà äåéíîñòòà íà êîëåêòèâíèòå èíâåñòèöèîííè ñõåìè è íà äðóãè ïðåäïðèÿòèÿ çà êîëåêòèâíî èíâåñòèðàíå. 
17. (Íîâà - ÄÂ, áð. 17 îò 2006 ã.) "Êðúñòîñàíà ñäåëêà" å ñäåëêà îò äâå íàñðåùíî èçïúëíèìè ïîðú÷êè, âúâåäåíè îò åäèí è ñúù ÷ëåí íà ðåãóëèðàí ïàçàð íà öåííè êíèæà.
 18. (Íîâà - ÄÂ, áð. 17 îò 2006 ã.) "Êâàëèôèöèðàíè äúëãîâè öåííè êíèæà" ñà äúëãîâè öåííè êíèæà ñ èíâåñòèöèîíåí êðåäèòåí ðåéòèíã, ïðèñúäåí îò ìåæäóíàðîäíî ïðèçíàòà ðåéòèíãîâà àãåíöèÿ.
 19. (Íîâà - ÄÂ, áð. 17 îò 2006 ã.) "Îïöèÿ" å öåííà êíèãà, êîÿòî èçðàçÿâà ïðàâîòî çà çàêóïóâàíå èëè ïðîäàæáà íà îïðåäåëåí áðîé öåííè êíèæà ïî ïðåäâàðèòåëíî ôèêñèðàíà öåíà äî èçòè÷àíåòî íà îïðåäåëåí ñðîê èëè íà îïðåäåëåíà äàòà.
 20. (Íîâà - ÄÂ, áð. 17 îò 2006 ã.) "Ôþ÷úðñ" å öåííà êíèãà, êîÿòî èçðàçÿâà ïðàâîòî è çàäúëæåíèåòî çà çàêóïóâàíå èëè ïðîäàæáà íà îïðåäåëåí áðîé öåííè êíèæà ïî ïðåäâàðèòåëíî ôèêñèðàíà öåíà íà îïðåäåëåíà äàòà.
 21. (Íîâà - ÄÂ, áð. 17 îò 2006 ã.) "Ôîðóúðäåí âàëóòåí äîãîâîð" å äîãîâîð çà ïîêóïêî-ïðîäàæáà íà îïðåäåëåíî êîëè÷åñòâî ÷óæäåñòðàííà âàëóòà íà òî÷íî îïðåäåëåíà áúäåùà äàòà ïî ïðåäâàðèòåëíî óãîâîðåí âàëóòåí êóðñ è óñëîâèÿ çà èçïúëíåíèå.
 22. (Íîâà - ÄÂ, áð. 17 îò 2006 ã.) "Èíâåñòèöèîíåí èìîò" å çåìÿ, âåùíî ïðàâî âúðõó çåìÿ, ñãðàäà è/èëè ÷àñòè îò ñãðàäà, êîèòî ñå ïðèäîáèâàò ñ öåë ïîëó÷àâàíå íà ïðèõîäè îò:
 à) íàåì, ëèçèíã, àðåíäà;
 á) ïðîäàæáà;
 â) óâåëè÷àâàíå íà ñòîéíîñòòà ÷ðåç çàñòðîÿâàíå, ïðèñòðîÿâàíå è íàäñòðîÿâàíå èëè èçâúðøâàíå íà ïîäîáðåíèÿ ñ öåë ïðåäîñòàâÿíåòî íà èìîòà çà óïðàâëåíèå.
 23. (Íîâà - ÄÂ, áð. 17 îò 2006 ã.) "Ëèõâåíà ñóàïîâà ñäåëêà" å äîãîâîð ìåæäó äâå ñòðàíè çà ðàçìÿíà íà áàçèðàùè ñå íà óñëîâíà ãëàâíèöà ëèõâåíè ïëàùàíèÿ çà îïðåäåëåí ïåðèîä.
 24. (Íîâà - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) "Äúðæàâà ÷ëåíêà" å äúðæàâà - ÷ëåíêà íà Åâðîïåéñêèÿ ñúþç, èëè äðóãà äúðæàâà - ñòðàíà ïî Ñïîðàçóìåíèåòî çà Åâðîïåéñêî èêîíîìè÷åñêî ïðîñòðàíñòâî.
 25. (Íîâà - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) "×óæäåñòðàííà èíñòèòóöèÿ" å âñÿêà îðãàíèçàöèÿ â äúðæàâà ÷ëåíêà íåçàâèñèìî îò ïðàâíàòà é ôîðìà, êîÿòî:
 à) å ñúçäàäåíà îòäåëíî îò ðàáîòîäàòåëÿ;
 á) îñúùåñòâÿâà äåéíîñòè, ïðÿêî ñâúðçàíè ñ ïåíñèîííîòî îñèãóðÿâàíå;
 â) ðàáîòè íà êàïèòàëîâîïîêðèâåí ïðèíöèï, è
 ã) ïðåäîñòàâÿ ïåíñèîííè îáåçùåòåíèÿ, ñâúðçàíè ñ ïðîôåñèîíàëíà äåéíîñò íà áàçàòà íà ñïîðàçóìåíèå èëè äîãîâîð, ïîäïèñàíè èíäèâèäóàëíî èëè êîëåêòèâíî:
 àà) ìåæäó ðàáîòîäàòåëÿ (ðàáîòîäàòåëèòå) è ðàáîòíèêà (ðàáîòíèöèòå) èëè ñúîòâåòíèòå òåõíè ïðåäñòàâèòåëè;
 áá) ñúñ ñàìîñòîÿòåëíî çàåòè ëèöà ñúãëàñíî çàêîíîäàòåëñòâîòî íà äúðæàâàòà ÷ëåíêà ïî ñåäàëèùåòî íà ÷óæäåñòðàííàòà èíñòèòóöèÿ è â ñúîòâåòñòâèå ñ áúëãàðñêîòî çàêîíîäàòåëñòâî.
 26. (Íîâà - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) "Äúðæàâà ÷ëåíêà ïî ñåäàëèùå íà ÷óæäåñòðàííàòà èíñòèòóöèÿ" å äúðæàâàòà ÷ëåíêà, â êîÿòî å ðåãèñòðèðàíà èíñòèòóöèÿòà è ñå íàìèðà ãëàâíîòî é óïðàâëåíèå èëè â êîÿòî ñå íàìèðà ãëàâíîòî óïðàâëåíèå íà èíñòèòóöèÿòà â ñëó÷àèòå, êîãàòî òÿ íå å ðåãèñòðèðàíà.
 27. (Íîâà - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) "Ïðèåìàùà äúðæàâà ÷ëåíêà" å äúðæàâàòà ÷ëåíêà, ÷èåòî ñúîòâåòíî ñîöèàëíî è òðóäîâî çàêîíîäàòåëñòâî â îáëàñòòà íà ñèñòåìèòå íà ïðîôåñèîíàëíî îñèãóðÿâàíå ñå ïðèëàãà â îòíîøåíèÿòà ìåæäó ïðåäïðèÿòèåòî îñèãóðèòåë è îñèãóðåíèòå ëèöà.
 28. (Íîâà - ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã.) "Áèîìåòðè÷íè ðèñêîâå" ñà ðèñêîâåòå, ñâúðçàíè ñúñ ñìúðò èëè ïðåæèâÿâàíå, à çà ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè â ÷óæáèíà - è ñ ðèñêà èíâàëèäíîñò.
 29. (Íîâà - ÄÂ, áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 2.06.2009 ã.) "Èíôðàñòðóêòóðíè ïðîåêòè" ñà ïðîåêòè çà èçãðàæäàíå è ñòðîèòåëñòâî íà ìàãèñòðàëíà è ïúðâîêëàñíà àâòîòðàíñïîðòíà è æåëåçîïúòíà èíôðàñòðóêòóðà, ëåòèùà, ïðèñòàíèùà, ñèñòåìè çà êîìóíèêàöèÿ, ñúîðúæåíèÿ çà ïðîèçâîäñòâî è ïðåíîñ íà åíåðãèÿ è åíåðãèéíè ðåñóðñè, âîäîñíàáäÿâàíå, êàíàëèçàöèÿ è ïðå÷èñòâàòåëíè ñòàíöèè, ñúîðúæåíèÿ çà ñúõðàíåíèå è ïðåðàáîòêà íà áèòîâè è ñòðîèòåëíè îòïàäúöè, êàêòî è äðóãè ïðîåêòè, èìàùè çà öåë ñúçäàâàíåòî íà íîâà è ïîäîáðÿâàíåòî íà ñúùåñòâóâàùà íàöèîíàëíà, ðåãèîíàëíà èëè îáùèíñêà èíôðàñòðóêòóðà â ñòðàíàòà èëè â äúðæàâà ÷ëåíêà.
 30. (Íîâà - ÄÂ, áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã.) "Ìîðñêî ëèöå" å ôèçè÷åñêî ëèöå, êîåòî çàåìà äëúæíîñò ïî òðóäîâî ïðàâîîòíîøåíèå êàòî ÷ëåí íà åêèïàæà íà ìîðñêè êîðàá, âïèñàí â ðåãèñòúðà íà êîðàáèòå íà äúðæàâà - ÷ëåíêà íà Åâðîïåéñêèÿ ñúþç, íåçàâèñèìî äàëè ñå íàìèðà íà áðåãà èëè íà áîðäà íà êîðàáà, ïðèòåæàâà ñâèäåòåëñòâî çà ïðàâîñïîñîáíîñò è ñâèäåòåëñòâî çà äîïúëíèòåëíà è/èëè ñïåöèàëíà ïîäãîòîâêà, ïðèäîáèòî ïî ðåäà íà íàðåäáàòà ïî ÷ë. 87, àë. 1 îò Êîäåêñà íà òúðãîâñêîòî êîðàáîïëàâàíå. 
(3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 19 îò 2010 ã.) Ïî ñìèñúëà íà ÷àñò âòîðà "à" îò òîçè êîäåêñ:
 1. (Èçì. - ÄÂ, áð. 60 îò 2011 ã., â ñèëà îò 5.08.2011 ã.) "Ïåíñèîííè ñõåìè íà Ñúþçà" ñà ïåíñèîííèòå ñõåìè, óðåäåíè ñ Ïðàâèëíèêà çà äëúæíîñòíèòå ëèöà íà Åâðîïåéñêèÿ ñúþç è ñ Óñëîâèÿòà çà ðàáîòà íà äðóãèòå ñëóæèòåëè â Åâðîïåéñêèÿ ñúþç.
 2. (Èçì. - ÄÂ, áð. 60 îò 2011 ã., â ñèëà îò 5.08.2011 ã.) "Èíñòèòóöèÿ èëè îðãàí íà Åâðîïåéñêèÿ ñúþç" å âñÿêà èíñòèòóöèÿ èëè îðãàí, çà êîéòî ñå ïðèëàãàò Ïðàâèëíèêúò çà äëúæíîñòíèòå ëèöà íà Åâðîïåéñêèÿ ñúþç è Óñëîâèÿòà çà ðàáîòà íà äðóãèòå ñëóæèòåëè íà Åâðîïåéñêèÿ ñúþç.
 3. "Àêòþåðñêè åêâèâàëåíò íà ïåíñèîííèòå ïðàâà çà ñòàðîñò" å íàñòîÿùàòà ñòîéíîñò íà âñè÷êè áúäåùè ïåíñèîííè ïëàùàíèÿ, êîèòî áè ïîëó÷èëî îñèãóðåíîòî ëèöå ñëåä ïåíñèîíèðàíåòî ñè è ñúîòâåòñòâàùè íà ïðèäîáèòèÿ îò íåãî îñèãóðèòåëåí ñòàæ.
 (4) (Ïðåäèøíà àë. 3 - ÄÂ, áð. 19 îò 2010 ã.) Ïî ñìèñúëà íà ÷àñò òðåòà íà òîçè êîäåêñ:
 1. "Ïîâòîðíî íàðóøåíèå" å íàðóøåíèåòî, èçâúðøåíî â ñðîê äî åäíà ãîäèíà îò âëèçàíåòî â ñèëà íà íàêàçàòåëíîòî ïîñòàíîâëåíèå, ñ êîåòî íàðóøèòåëÿò å íàêàçàí çà íàðóøåíèå îò ñúùèÿ âèä.
  § 1à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 21 îò 2012 ã.) Êîäåêñúò âúâåæäà èçèñêâàíèÿòà íà:
 1. Äèðåêòèâà 79/7/ÅÈÎ íà Ñúâåòà îò 19 äåêåìâðè 1978 ã. îòíîñíî ïîñòåïåííîòî ïðèëàãàíå íà ïðèíöèïà íà ðàâíîòî òðåòèðàíå íà ìúæåòå è æåíèòå â ñôåðàòà íà ñîöèàëíîòî îñèãóðÿâàíå.
 2. Äèðåêòèâà 86/378/ÅÈÎ íà Ñúâåòà îò 24 þëè 1986 ã. îòíîñíî ïðèëàãàíåòî íà ïðèíöèïà íà ðàâíîòî òðåòèðàíå íà ìúæåòå è æåíèòå â ïðîôåñèîíàëíèòå ñîöèàëíîîñèãóðèòåëíè ñõåìè.
 3. Äèðåêòèâà 98/49/ÅÎ íà Ñúâåòà îò 29 þíè 1998 ã. çà çàïàçâàíå íà ïðàâîòî íà äîïúëíèòåëíà ïåíñèÿ íà çàåòè ëèöà è ñàìîñòîÿòåëíî çàåòè ëèöà, äâèæåùè ñå â ãðàíèöèòå íà Îáùíîñòòà.
 4. Äèðåêòèâà 2003/41/ÅÎ íà Åâðîïåéñêèÿ ïàðëàìåíò è íà Ñúâåòà îò 3 þíè 2003 ã. îòíîñíî äåéíîñòèòå è íàäçîðà íà èíñòèòóöèèòå çà ïðîôåñèîíàëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå.
 5. Äèðåêòèâà 2006/54/ÅÎ íà Åâðîïåéñêèÿ ïàðëàìåíò è íà Ñúâåòà îò 5 þëè 2006 ã. çà ïðèëàãàíåòî íà ïðèíöèïà íà ðàâíèòå âúçìîæíîñòè è ðàâíîòî òðåòèðàíå íà ìúæåòå è æåíèòå â îáëàñòòà íà çàåòîñòòà è ïðîôåñèèòå.
 6. Äèðåêòèâà 2010/78/ÅÑ íà Åâðîïåéñêèÿ ïàðëàìåíò è íà Ñúâåòà îò 24 íîåìâðè 2010 ã. çà èçìåíåíèå íà äèðåêòèâè 98/26/ÅÎ, 2002/87/ÅÎ, 2003/6/ÅÎ, 2003/41/ÅÎ, 2003/71/ÅÎ, 2004/39/ÅÎ, 2004/109/ÅÎ, 2005/60/ÅÎ, 2006/48/ÅÎ, 2006/49/ÅÎ è 2009/65/ÅÎ âúâ âðúçêà ñ ïðàâîìîùèÿòà íà Åâðîïåéñêèÿ íàäçîðåí îðãàí (Åâðîïåéñêè áàíêîâ îðãàí), Åâðîïåéñêèÿ íàäçîðåí îðãàí (Åâðîïåéñêè îðãàí çà çàñòðàõîâàíå è ïðîôåñèîíàëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå) è Åâðîïåéñêèÿ íàäçîðåí îðãàí (Åâðîïåéñêè îðãàí çà öåííè êíèæà è ïàçàðè) (ÎÂ, L 331/120 îò 15 äåêåìâðè 2010 ã.).
 7. (Íîâà - ÄÂ, áð. 58 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.08.2012 ã.) Äèðåêòèâà 2010/41/ÅC íà Åâðîïåéñêèÿ ïàðëàìåíò è íà Ñúâåòà îò 7 þëè 2010 ã. çà ïðèëàãàíå íà ïðèíöèïà íà ðàâíî òðåòèðàíå íà ìúæåòå è æåíèòå, êîèòî èçâúðøâàò äåéíîñòè â êà÷åñòâîòî íà ñàìîñòîÿòåëíî çàåòè ëèöà, è çà îòìÿíà íà Äèðåêòèâà 86/613/ÅÈÎ íà Ñúâåòà (ÎÂ, L 180/1 îò 15 þëè 2010 ã.).
 8. (Íîâà – ÄÂ, áð. 22 îò 2015 ã., â ñèëà îò 24.03.2015 ã.) Äèðåêòèâà 2013/14/ÅÑ íà Åâðîïåéñêèÿ ïàðëàìåíò è íà Ñúâåòà îò 21 ìàé 2013 ãîäèíà çà èçìåíåíèå íà Äèðåêòèâà 2003/41/ÅÎ îòíîñíî äåéíîñòèòå è íàäçîðà íà èíñòèòóöèèòå çà ïðîôåñèîíàëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå, Äèðåêòèâà 2009/65/ÅÎ îòíîñíî êîîðäèíèðàíåòî íà çàêîíîâèòå, ïîäçàêîíîâèòå è àäìèíèñòðàòèâíèòå ðàçïîðåäáè îòíîñíî ïðåäïðèÿòèÿòà çà êîëåêòèâíî èíâåñòèðàíå â ïðåõâúðëèìè öåííè êíèæà (ÏÊÈÏÖÊ) è Äèðåêòèâà 2011/61/ÅÑ îòíîñíî ëèöàòà, óïðàâëÿâàùè àëòåðíàòèâíè èíâåñòèöèîííè ôîíäîâå, ïî îòíîøåíèå íà ïðåäîâåðÿâàíåòî íà êðåäèòíè ðåéòèíãè (ÎÂ, L 145/1 îò 31 ìàé 2013 ã.).
 ÏÐÅÕÎÄÍÈ È ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ

   § 2. (1) Ëèöàòà, ÷èèòî òðóäîâè ïðàâîîòíîøåíèÿ ñà ïðåêðàòåíè äî 31 äåêåìâðè 1999 ã. è ñà ïðèäîáèëè ïðàâî íà ïåíñèÿ ïî îòìåíåíèÿ Çàêîí çà ïåíñèèòå, ìîãàò äî 30 þíè 2000 ã. äà ñå ïåíñèîíèðàò ïðè óñëîâèÿòà íà îòìåíåíèÿ çàêîí, àêî òîâà å ïî-áëàãîïðèÿòíî çà òÿõ.
 (2) Ïàðè÷íèòå îáåçùåòåíèÿ çà ëèöàòà, çàâàðåíè â îòïóñê çà âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò èëè çà áðåìåííîñò è ðàæäàíå êúì 1 ÿíóàðè 2000 ã., ñå èçïëàùàò â ðàçìåðèòå è ñðîêîâåòå ïî îòìåíåíèÿ äÿë III îò Êîäåêñà íà òðóäà îò 1951 ã., àêî òîâà å ïî-áëàãîïðèÿòíî çà òÿõ.
 (3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 74 îò 2002 ã.) Ïðè èç÷èñëÿâàíå íà ïàðè÷íèòå îáåçùåòåíèÿ çà âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò èëè çà áðåìåííîñò è ðàæäàíå íà ëèöàòà, îñèãóðåíè ïî ÷ë. 4, àë. 1, ò. 4, ñå âçåìà ïðåäâèä âúçíàãðàæäåíèåòî, ïîëó÷àâàíî çà ñúîòâåòíàòà äëúæíîñò äî 31 äåêåìâðè 1999 ã. âêëþ÷èòåëíî.
   § 3. (1) (Ïðåäèøåí òåêñò íà § 3 - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã.) Äî 31 äåêåìâðè 2003 ã. âêëþ÷èòåëíî ëèöàòà ïî ÷ë. 6 è 7 îò îòìåíåíèÿ Çàêîí çà ïåíñèèòå ìîãàò äà ñå ïåíñèîíèðàò ïðè óñëîâèÿòà íà ðàçïîðåäáèòå íà òåçè ÷ëåíîâå.
 (2) (Íîâà - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã.) Îôèöåðèòå è ñåðæàíòèòå ïî ÷ë. 7 îò îòìåíåíèÿ Çàêîí çà ïåíñèèòå, ÷èèòî çâàíèÿ ñå ïðåìàõâàò è êîèòî ïðèäîáèâàò ñòàòóò íà äúðæàâíè ñëóæèòåëè - ãðàæäàíñêè ëèöà, ñúãëàñíî § 89, àë. 1 îò ïðåõîäíèòå è çàêëþ÷èòåëíèòå ðàçïîðåäáè íà Çàêîíà çà èçìåíåíèå è äîïúëíåíèå íà Çàêîíà çà Ìèíèñòåðñòâîòî íà âúòðåøíèòå ðàáîòè (ÄÂ, áð. 29 îò 2000 ã.), ìîãàò äà ñå ïåíñèîíèðàò ïðè óñëîâèÿòà è â ñðîêà ïî àë. 1. Ïðè ïåíñèîíèðàíå ñòàæúò íà òåçè ëèöà ñå çà÷èòà êàòî ñòàæ, ïîëîæåí íà îôèöåðñêè è ñåðæàíòñêè äëúæíîñòè.
 (3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.) Îôèöåðèòå è ñåðæàíòèòå îò Ìèíèñòåðñòâîòî íà âúòðåøíèòå ðàáîòè, êîèòî äî 31 äåêåìâðè 2003 ã. âêëþ÷èòåëíî èìàò íåîáõîäèìèÿ îñèãóðèòåëåí ñòàæ çà ïðèäîáèâàíå ïðàâî íà ïåíñèÿ ïî ÷ë. 7 îò îòìåíåíèÿ Çàêîí çà ïåíñèèòå, ìîãàò äà ñå ïåíñèîíèðàò ïî óñëîâèÿòà íà òîçè ÷ëåí äî 31 äåêåìâðè 2005 ã. Ïåíñèÿòà ñå îòïóñêà îò äàòàòà íà óâîëíåíèåòî ïðè ñïàçâàíå ðàçïîðåäáàòà íà ÷ë. 94.
   § 4. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã., áð. 33 îò 2008 ã., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., áð. 100 îò 2011 ã., â ñèëà îò 1.01.2012 ã., áð. 111 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã., áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Äî 31 äåêåìâðè 2015 ã. âêëþ÷èòåëíî, ëèöàòà, êîèòî ñà ðàáîòèëè 10 ãîäèíè ïðè óñëîâèÿòà íà ïúðâà êàòåãîðèÿ òðóä èëè 15 ãîäèíè ïðè óñëîâèÿòà íà âòîðà êàòåãîðèÿ òðóä, ìîãàò äà ñå ïåíñèîíèðàò ïðè íàâúðøâàíå íà âúçðàñò 47 ãîäèíè è 8 ìåñåöà çà æåíèòå è 52 ãîäèíè è 8 ìåñåöà çà ìúæåòå ïðè ïúðâà êàòåãîðèÿ òðóä èëè 52 ãîäèíè è 8 ìåñåöà çà æåíèòå è 57 ãîäèíè è 8 ìåñåöà çà ìúæåòå ïðè âòîðà êàòåãîðèÿ òðóä, è àêî èìàò ñáîð îò îñèãóðèòåëåí ñòàæ è âúçðàñò 94 çà æåíèòå è 100 çà ìúæåòå.
 (2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã., áð. 33 îò 2008 ã., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Äî 31 äåêåìâðè 2015 ã. âêëþ÷èòåëíî ëèöàòà, êîèòî èìàò 10 ãîäèíè îñèãóðèòåëåí ñòàæ, ïîëîæåí ïðè óñëîâèÿòà íà ÷ë. 104, àë. 3, ìîãàò äà ñå ïåíñèîíèðàò ïðåäè íàâúðøâàíå íà âúçðàñòòà ïî ÷ë. 68, ïðè óñëîâèå ÷å èìàò ñáîð îò âúçðàñòòà è îñèãóðèòåëåí ñòàæ 90 è 52-ãîäèøíà âúçðàñò çà ìúæåòå è 47-ãîäèøíà âúçðàñò çà æåíèòå.
 (3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã., èçì., áð. 38 îò 2005 ã., â ñèëà îò 1.01.2005 ã., áð. 33 îò 2008 ã., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Äî 31 äåêåìâðè 2015 ã. âêëþ÷èòåëíî, àêî òðóäîâèÿò äîãîâîð íà ëèöàòà, êîèòî ðàáîòÿò ïðè óñëîâèÿòà íà ÷ë. 104, àë. 3, áúäå ïðåêðàòåí íà îñíîâàíèå ÷ë. 328, àë. 1, ò. 1 è 2 îò Êîäåêñà íà òðóäà, ìîãàò äà ñå ïåíñèîíèðàò íå ïî-ðàíî îò íàâúðøâàíå íà 45-ãîäèøíà âúçðàñò, àêî èìàò ñáîð îò îñèãóðèòåëåí ñòàæ è âúçðàñò 90 è 10 ãîäèíè îñèãóðèòåëåí ñòàæ, ïîëîæåí ïðè óñëîâèÿòà íà ÷ë. 104, àë. 3. 
(4) (Ïðåäèøíà àë. 3 - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã., èçì., áð. 1 îò 2002 ã., îòì., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.). 
(5) (Íîâà - ÄÂ, áð. 38 îò 2005 ã., èçì., áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) Çà ïðåöåíÿâàíå ïðàâîòî íà ïåíñèÿ ïî àë. 1 îñèãóðèòåëíèÿò ñòàæ îò ïúðâà êàòåãîðèÿ òðóä äîïúëâà îñèãóðèòåëíèÿ ñòàæ îò âòîðà êàòåãîðèÿ òðóä áåç ïðåâðúùàíå.
 (6) (Íîâà - ÄÂ, áð. 60 îò 2011 ã., â ñèëà îò 18.06.2011 ã.) Êîãàòî ëèöàòà ïî àë. 1, 2 è 3 ïîèñêàò äà èì áúäå îòïóñíàòà ïåíñèÿ îò äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå, åäíîâðåìåííî ñúñ çàÿâëåíèåòî çà îòïóñêàíå íà ïåíñèÿ òå ïîäàâàò è çàÿâëåíèå, ñ êîåòî èñêàò ñðåäñòâàòà ïî èíäèâèäóàëíàòà èì ïàðòèäà â ïðîôåñèîíàëíèÿ ïåíñèîíåí ôîíä äà ñå ïðåõâúðëÿò âúâ ôîíä "Ïåíñèè" íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå. Çàÿâëåíèåòî çà ïðåõâúðëÿíå ñå ïîäàâà ÷ðåç òåðèòîðèàëíî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò äî ñúîòâåòíîòî ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî, óïðàâëÿâàùî ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíèÿ ôîíä, åäíîâðåìåííî ñ ïîäàâàíå íà çàÿâëåíèåòî çà îòïóñêàíå íà ïåíñèÿ îò äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå. Â 7-äíåâåí ñðîê îò îòïóñêàíå íà ïåíñèÿòà òåðèòîðèàëíîòî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò èçïðàùà çàÿâëåíèåòî íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî.
 (7) (Íîâà - ÄÂ, áð. 60 îò 2011 ã., â ñèëà îò 18.06.2011 ã.) Â ñëó÷àèòå ïî àë. 6 ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî ïðåâåæäà ñðåäñòâàòà âúâ ôîíä "Ïåíñèè" íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå â åäíîìåñå÷åí ñðîê îò ïîëó÷àâàíå íà çàÿâëåíèåòî. Êîãàòî â èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà íÿìà íàòðóïàíè ñðåäñòâà, ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî óâåäîìÿâà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò.
   § 4à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.; îáÿâåí çà ïðîòèâîêîíñòèòóöèîíåí îò ÊÑ íà ÐÁ, áð. 45 îò 2011 ã.) 

(1) Ñðåäñòâàòà ïî èíäèâèäóàëíèòå ïàðòèäè, íàëè÷íè êúì 1 ÿíóàðè 2011 ã., íà æåíèòå, ðîäåíè îò 1 ÿíóàðè 1955 ã. äî 31 äåêåìâðè 1959 ã. âêëþ÷èòåëíî, è ìúæåòå, ðîäåíè îò 1 ÿíóàðè 1952 ã. äî 31 äåêåìâðè 1959 ã. âêëþ÷èòåëíî, êîèòî äî 31 äåêåìâðè 2010 ã. ñà îñèãóðåíè â ïðîôåñèîíàëåí ïåíñèîíåí ôîíä, ñå ïðåõâúðëÿò âúâ ôîíä "Ïåíñèè" íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå.
 (2) Äî 31 ÿíóàðè 2011 ã. Êîìèñèÿòà çà ôèíàíñîâ íàäçîð ïðåäñòàâÿ íà ìèíèñòúðà íà ôèíàíñèòå, íà óïðàâèòåëÿ íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò è íà èçïúëíèòåëíèÿ äèðåêòîð íà Íàöèîíàëíàòà àãåíöèÿ çà ïðèõîäèòå èíôîðìàöèÿ çà íàëè÷íèòå ñðåäñòâà ïî èíäèâèäóàëíèòå ïàðòèäè íà ëèöàòà ïî àë. 1 êúì 31 äåêåìâðè 2010 ã.
 (3) Ïðåäè èçãîòâÿíåòî íà èíôîðìàöèÿòà ïî àë. 2 óïðàâèòåëÿò íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò ïðåäîñòàâÿ íà Êîìèñèÿòà çà ôèíàíñîâ íàäçîð è íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíèòå äðóæåñòâà äàííè çà ëèöàòà ïî àë. 1:
 1. ðàáîòåùè ïðè óñëîâèÿòà íà ïúðâà èëè âòîðà êàòåãîðèÿ òðóä êúì 31 äåêåìâðè 2010 ã.;
 2. ïî÷èíàëè äî 31 äåêåìâðè 2010 ã.
 (4) Ñðåäñòâàòà ïî èíäèâèäóàëíèòå ïàðòèäè íà ëèöàòà ïî àë. 1, ñ èçêëþ÷åíèå íà ïî÷èíàëèòå, ñå ïðåõâúðëÿò âúâ ôîíä "Ïåíñèè" íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå äî 31 ìàðò 2011 ã.
 (5) Âíåñåíèòå îñèãóðèòåëíè âíîñêè çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå â ïðîôåñèîíàëåí ïåíñèîíåí ôîíä çà ëèöàòà ïî àë. 1 ñå ïðåâåæäàò îò Íàöèîíàëíàòà àãåíöèÿ çà ïðèõîäèòå âúâ ôîíä "Ïåíñèè" íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå.
 (6) Â ñëó÷àé ÷å ëèöàòà ïî àë. 1 ñå ïåíñèîíèðàò ïðè óñëîâèÿòà íà ÷ë. 68, èìàò ïðàâî äà ïîëó÷àò åäíîêðàòíî îò Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò ïðåõâúðëåíèòå ñðåäñòâà îò ïðîôåñèîíàëíèÿ ïåíñèîíåí ôîíä, â êîéòî ñà áèëè îñèãóðåíè êúì 31 äåêåìâðè 2010 ã., è ïîñòúïèëèòå ñëåä òàçè äàòà îñèãóðèòåëíè âíîñêè çà òÿõ âúâ ôîíä "Ïåíñèè" íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå â ðàçìåðèòå ïî ÷ë. 157, àë. 1, ò. 2 â 6-ìåñå÷åí ñðîê ñëåä ïîäàâàíå íà çàÿâëåíèåòî.
 (7) Ïðè ñìúðò íà ëèöà ïî àë. 1, êîèòî íå ñà óïðàæíèëè ïðàâîòî ñè íà ïåíñèÿ ïî § 4, òåõíèòå íàñëåäíèöè - ïðåæèâÿë ñúïðóã, íèçõîäÿùè èëè âúçõîäÿùè, èìàò ïðàâî äà ïîëó÷àò åäíîêðàòíî îò Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò ïðåõâúðëåíèòå ñðåäñòâà îò ïðîôåñèîíàëíèÿ ïåíñèîíåí ôîíä, â êîéòî å áèë îñèãóðåí òåõíèÿò íàñëåäîäàòåë êúì 31 äåêåìâðè 2010 ã., è ïîñòúïèëèòå ñëåä òàçè äàòà îñèãóðèòåëíè âíîñêè çà íåãî âúâ ôîíä "Ïåíñèè" íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå â ðàçìåðèòå ïî ÷ë. 157, àë. 1, ò. 2 â 6-ìåñå÷åí ñðîê ñëåä ïîäàâàíå íà çàÿâëåíèåòî.
 (8) Êúì 31 ìàðò 2011 ã. è êúì íà÷àëîòî íà âñÿêà ñëåäâàùà êàëåíäàðíà ãîäèíà Íàöèîíàëíèÿò îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò çàäåëÿ ïðîãíîçíèÿ ðàçìåð íà íåîáõîäèìèòå ñðåäñòâà çà èçïëàùàíå íà ñóìèòå ïî àë. 6 è 7.
 (9) Îò äàòàòà íà ïðåõâúðëÿíåòî íà ñðåäñòâàòà íà ëèöàòà ïî àë. 1 âúâ ôîíä "Ïåíñèè" íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå ïî ñèëàòà íà çàêîíà ñå ïðåêðàòÿâàò ïðàâîîòíîøåíèÿòà èì ñ ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî, óïðàâëÿâàùî ïðîôåñèîíàëíèÿ ïåíñèîíåí ôîíä, â êîéòî ñà áèëè îñèãóðåíè, è îò ñúùàòà äàòà ñå çàêðèâàò òåõíèòå èíäèâèäóàëíè ïàðòèäè.
 (10) Êúì 31 äåêåìâðè 2010 ã. ñå ïðåêðàòÿâàò çàïî÷íàëèòå ïðîöåäóðè ïî èçáîð èëè ïðîìÿíà íà ó÷àñòèåòî è ïðåõâúðëÿíåòî íà ñðåäñòâà îò åäèí â äðóã ïðîôåñèîíàëåí ïåíñèîíåí ôîíä íà ëèöàòà ïî àë. 1.
 (11) Æåíèòå, ðîäåíè ïðåäè 1 ÿíóàðè 1955 ã., è ìúæåòå, ðîäåíè ïðåäè 1 ÿíóàðè 1952 ã., è ëèöàòà, ðîäåíè ñëåä 31 äåêåìâðè 1959 ã., îñèãóðåíè â ïðîôåñèîíàëíè ïåíñèîííè ôîíäîâå, ìîãàò äà ñå ïåíñèîíèðàò ïðè óñëîâèÿòà íà § 4 äî 31 äåêåìâðè 2014 ã. âêëþ÷èòåëíî, êàòî ñðåäñòâàòà ïî òåõíèòå èíäèâèäóàëíè ïàðòèäè ñå ïðåõâúðëÿò âúâ ôîíä "Ïåíñèè" íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå. 

   § 4á. (Íîâ - ÄÂ, áð. 60 îò 2011 ã., â ñèëà îò 5.08.2011 ã.) (1) (Â ñèëà îò 18.06.2011 ã. - ÄÂ, áð. 60 îò 2011 ã.) Îñèãóðèòåëíèòå ïðàâîîòíîøåíèÿ íà æåíèòå, ðîäåíè îò 1 ÿíóàðè 1955 ã. äî 31 äåêåìâðè 1959 ã. âêëþ÷èòåëíî, è íà ìúæåòå, ðîäåíè îò 1 ÿíóàðè 1952 ã. äî 31 äåêåìâðè 1959 ã. âêëþ÷èòåëíî, ñ ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî, óïðàâëÿâàùî ïðîôåñèîíàëíèÿ ïåíñèîíåí ôîíä, â êîéòî ëèöàòà ñà áèëè îñèãóðåíè êúì 31 äåêåìâðè 2010 ã., íî ñà ïðåêðàòåíè íà îñíîâàíèå § 4à, àë. 9 è ëèöàòà íå ñà ñå ïåíñèîíèðàëè äî 17 þíè 2011 ã. ïðè óñëîâèÿòà íà § 4, àë. 1 - 3, ñå âúçñòàíîâÿâàò, ñ÷èòàíî îò 18 þíè 2011 ã., êàòî îò ñúùàòà äàòà ñå ðàçêðèâàò îòíîâî èíäèâèäóàëíèòå ïàðòèäè íà ëèöàòà â ñúîòâåòíèòå ïðîôåñèîíàëíè ïåíñèîííè ôîíäîâå.
 (2) (Â ñèëà îò 18.06.2011 ã. - ÄÂ, áð. 60 îò 2011 ã.) Ëèöàòà ïî àë. 1, êîèòî ñå ïåíñèîíèðàò ïðè óñëîâèÿòà íà ÷ë. 68, 69 è 69à, èìàò ïðàâî äà ïîëó÷àò åäíîêðàòíî îò Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò ïðåõâúðëåíèòå íà îñíîâàíèå § 4à, àë. 1 ñðåäñòâà îò ïðîôåñèîíàëíèÿ ïåíñèîíåí ôîíä, â êîéòî ñà áèëè îñèãóðåíè êúì 31 äåêåìâðè 2010 ã., è ïîñòúïèëèòå ñëåä òàçè äàòà äî 17 þíè 2011 ã. âêëþ÷èòåëíî îñèãóðèòåëíè âíîñêè çà òÿõ âúâ ôîíä "Ïåíñèè" íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå, â ðàçìåðèòå ïî ÷ë. 157, àë. 1, ò. 2, â ñðîê äî 6 ìåñåöà ñëåä ïîäàâàíå íà çàÿâëåíèå çà âúçñòàíîâÿâàíåòî èì.
 (3) (Â ñèëà îò 18.06.2011 ã. - ÄÂ, áð. 60 îò 2011 ã.) Â ñëó÷àé íà îïðåäåëåíà ïîæèçíåíî òðàéíî íàìàëåíà ðàáîòîñïîñîáíîñò íàä 70,99 íà ñòî ëèöàòà ïî àë. 1 èìàò ïðàâî äà ïîëó÷àò åäíîêðàòíî îò Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò 50 íà ñòî îò ïðåõâúðëåíèòå íà îñíîâàíèå § 4à, àë. 1 ñðåäñòâà îò ïðîôåñèîíàëíèÿ ïåíñèîíåí ôîíä, â êîéòî ñà áèëè îñèãóðåíè êúì 31 äåêåìâðè 2010 ã., è ïîñòúïèëèòå ñëåä òàçè äàòà äî 17 þíè 2011 ã. âêëþ÷èòåëíî îñèãóðèòåëíè âíîñêè çà òÿõ âúâ ôîíä "Ïåíñèè" íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå, â ðàçìåðèòå ïî ÷ë. 157, àë. 1, ò. 2, â ñðîê äî 6 ìåñåöà ñëåä ïîäàâàíå íà çàÿâëåíèå çà âúçñòàíîâÿâàíåòî èì.
 (4) (Â ñèëà îò 18.06.2011 ã. - ÄÂ, áð. 60 îò 2011 ã.) Ïðè ñìúðò íà ëèöà ïî àë. 1, êîèòî íå ñà óïðàæíèëè ïðàâîòî ñè íà ïåíñèÿ ïî § 4, àë. 1, 2 è 3, òåõíèòå íàñëåäíèöè - ïðåæèâÿë ñúïðóã, íèçõîäÿùè èëè âúçõîäÿùè, èìàò ïðàâî äà ïîëó÷àò åäíîêðàòíî îò Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò ïðåõâúðëåíèòå íà îñíîâàíèå § 4à, àë. 1 ñðåäñòâà îò ïðîôåñèîíàëíèÿ ïåíñèîíåí ôîíä, â êîéòî å áèë îñèãóðåí òåõíèÿò íàñëåäîäàòåë êúì 31 äåêåìâðè 2010 ã., è ïîñòúïèëèòå ñëåä òàçè äàòà äî 17 þíè 2011 ã. âêëþ÷èòåëíî îñèãóðèòåëíè âíîñêè çà íåãî âúâ ôîíä "Ïåíñèè" íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå, â ðàçìåðèòå ïî ÷ë. 157, àë. 1, ò. 2, â ñðîê äî 6 ìåñåöà ñëåä ïîäàâàíå íà çàÿâëåíèå çà âúçñòàíîâÿâàíåòî èì. Êîãàòî ëèöåòî íÿìà íàñëåäíèöè - ïðåæèâÿë ñúïðóã, íèçõîäÿùè èëè âúçõîäÿùè, ñðåäñòâàòà ñå âíàñÿò â äúðæàâíèÿ áþäæåò.
 (5) (Â ñèëà îò 18.06.2011 ã. - ÄÂ, áð. 60 îò 2011 ã., èçì., áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Çà ëèöàòà ïî àë. 1, êîèòî íå ñà óïðàæíèëè ïðàâîòî ñè íà ïåíñèÿ ïî § 4, àë. 1, 2 è 3, è ïðè óñëîâèå, ÷å çà òÿõ íå å èçâúðøåíî ïëàùàíå ïî àë. 2, 3 èëè 4 äî 31 äåêåìâðè 2015 ã., Íàöèîíàëíèÿò îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò ïðåâåæäà ïðåõâúðëåíèòå íà îñíîâàíèå § 4à, àë. 1 ñðåäñòâà îò ïðîôåñèîíàëíèÿ ïåíñèîíåí ôîíä, â êîéòî òåçè ëèöà ñà áèëè îñèãóðåíè êúì 31 äåêåìâðè 2010 ã., è ïîñòúïèëèòå âúâ ôîíä "Ïåíñèè" íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå ñëåä òàçè äàòà äî 17 þíè 2011 ã. âêëþ÷èòåëíî îñèãóðèòåëíè âíîñêè çà òÿõ, â ðàçìåðèòå ïî ÷ë. 157, àë. 1, ò. 2, ïî ñìåòêà íà ïðîôåñèîíàëíèÿ ïåíñèîíåí ôîíä, â êîéòî ëèöàòà ïî àë. 1 ñà îñèãóðåíè êúì 31 äåêåìâðè 2015 ã. Ñðåäñòâàòà ñå ïðåõâúðëÿò äî 15 þëè 2016 ã.
 (6) (Â ñèëà îò 18.06.2011 ã. - ÄÂ, áð. 60 îò 2011 ã., èçì., áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Â ñëó÷àèòå ïî àë. 3 Íàöèîíàëíèÿò îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò ïðåâåæäà îñòàòúêà îò ïðåõâúðëåíèòå íà îñíîâàíèå § 4à, àë. 1 ñðåäñòâà îò ïðîôåñèîíàëíèÿ ïåíñèîíåí ôîíä, â êîéòî òåçè ëèöà ñà áèëè îñèãóðåíè êúì 31 äåêåìâðè 2010 ã., è ïîñòúïèëèòå âúâ ôîíä "Ïåíñèè" íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå ñëåä òàçè äàòà äî 17 þíè 2011 ã. âêëþ÷èòåëíî îñèãóðèòåëíè âíîñêè çà òÿõ, â ðàçìåðèòå ïî ÷ë. 157, àë. 1, ò. 2, ïî ñìåòêà íà ïðîôåñèîíàëíèÿ ïåíñèîíåí ôîíä, â êîéòî ëèöàòà ïî àë. 1 ñà îñèãóðåíè êúì 31 äåêåìâðè 2015 ã. Ñðåäñòâàòà ñå ïðåõâúðëÿò äî 15 þëè 2016 ã.
 (7) (Â ñèëà îò 18.06.2011 ã. - ÄÂ, áð. 60 îò 2011 ã.) Ïðîöåäóðèòå ïî èçáîð èëè ïðîìÿíà íà ó÷àñòèå â ïðîôåñèîíàëåí ïåíñèîíåí ôîíä, ïðåêðàòåíè íà îñíîâàíèå § 4à, àë. 10, ñå âúçîáíîâÿâàò îò 18 þíè 2011 ã.
 (8) Ëèöàòà ïî àë. 1, êîèòî íå ñà èçáðàëè ïðîôåñèîíàëåí ïåíñèîíåí ôîíä, èçáèðàò ïðîôåñèîíàëåí ïåíñèîíåí ôîíä ïî ðåäà íà ÷ë. 140, àë. 3 â òðèìåñå÷åí ñðîê.
 (9) (Íîâà - ÄÂ, áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) Ñóìèòå ïî àë. 2, 3 è 4 ñå âúçñòàíîâÿâàò ñ ðàçïîðåæäàíå, èçäàäåíî îò äëúæíîñòíîòî ëèöå, íà êîåòî å âúçëîæåíî ðúêîâîäñòâîòî íà êîíòðîëà ïî ðàçõîäèòå íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå â ñúîòâåòíîòî òåðèòîðèàëíî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò. Ðàçïîðåæäàíèÿòà ñå âðú÷âàò ïî ðåäà íà ÷ë. 110, àë. 4 è ìîãàò äà ñå îáæàëâàò ïî ðåäà íà ãëàâà îñìà.
   § 5. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., äîï., áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã., èçì., áð. 111 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) Äî 31 äåêåìâðè 2020 ã. âêëþ÷èòåëíî, ó÷èòåëèòå ïðèäîáèâàò ïðàâî íà ïåíñèÿ çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ è çà âúçðàñò òðè ãîäèíè ïî-ðàíî îò âúçðàñòòà èì ïî ÷ë. 68, àë. 1 è ó÷èòåëñêè îñèãóðèòåëåí ñòàæ 25 ãîäèíè è 8 ìåñåöà çà æåíèòå è 30 ãîäèíè è 8 ìåñåöà çà ìúæåòå.
 (2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., áð. 67 îò 2003 ã., áð. 112 îò 2004 ã., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) Íà ëèöàòà ïî àë. 1 ñå èçïëàùà ñðî÷íà ïåíñèÿ çà ðàííî ïåíñèîíèðàíå îò Ó÷èòåëñêèÿ ïåíñèîíåí ôîíä â ðàçìåð, îïðåäåëåí ïî ðåäà íà ÷ë. 70 è íàìàëåí ñ 0,1 íà ñòî çà âñåêè ìåñåö, íåäîñòèãàù íà ëèöåòî äî íàâúðøâàíå íà âúçðàñòòà ìó ïî ÷ë. 68, àë. 1. 
(3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã., áð. 112 îò 2004 ã., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., áð. 100 îò 2011 ã., â ñèëà îò 1.01.2012 ã., áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã., áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã., áð. 111 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã., áð. 27 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) Íà ó÷èòåëèòå, êîèòî ñà ïðèäîáèëè ïðàâî íà ïåíñèÿ ïðè óñëîâèÿòà íà àë. 1 è ñå ïåíñèîíèðàò ïðè óñëîâèÿòà íà ÷ë. 68, àë. 1 è 2, ñå èçïëàùàò ïåíñèè çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ è âúçðàñò îò ôîíä "Ïåíñèè" è äîáàâêà îò ó÷èòåëñêèÿ ïåíñèîíåí ôîíä â ðàçìåð 0,33 íà ñòî îò ïåíñèÿòà çà âñåêè ìåñåö, çà êîéòî èìà îñèãóðèòåëíà âíîñêà âúâ ôîíäà ñëåä ïðèäîáèâàíå ïðàâî íà ïåíñèÿ ïî àë. 1.
 (4) (Íîâà - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., èçì., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., áð. 100 îò 2011 ã., â ñèëà îò 1.01.2012 ã., áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã., áð. 111 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã., áð. 27 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) Íà ó÷èòåëèòå, êîèòî èìàò èçèñêóåìèÿ ïî àë. 1 ó÷èòåëñêè îñèãóðèòåëåí ñòàæ è ñå ïåíñèîíèðàò ñëåä íàâúðøâàíå íà âúçðàñòòà ïî ÷ë. 68, àë. 1, ñå èçïëàùà ïåíñèÿ â ïúëåí ðàçìåð îò Ó÷èòåëñêèÿ ïåíñèîíåí ôîíä äî íàâúðøâàíå íà âúçðàñòòà ïî ÷ë. 68, àë. 3. Ñëåä íàâúðøâàíå íà âúçðàñòòà ïî ÷ë. 68, àë. 3 ïåíñèÿòà ñå èçïëàùà çà ñìåòêà íà ôîíä "Ïåíñèè".
 (5) (Ïðåäèøíà àë. 4 - ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã., îòì., áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.). 
(6) (Íîâà - ÄÂ, áð. 15 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) Ãîäèøíèÿò áþäæåò íà Ó÷èòåëñêèÿ ïåíñèîíåí ôîíä ñå ïðèåìà ñúñ çàêîíà çà áþäæåòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå çà ñúîòâåòíàòà ãîäèíà êàòî ïðèëîæåíèå êúì íåãî.
 (7) (Íîâà - ÄÂ, áð. 15 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) Â ñëó÷àé ÷å çàêîíúò çà áþäæåòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå çà ñúîòâåòíàòà ãîäèíà íå áúäå ïðèåò îò Íàðîäíîòî ñúáðàíèå äî íà÷àëîòî íà áþäæåòíàòà ãîäèíà, ïðèõîäèòå íà Ó÷èòåëñêèÿ ïåíñèîíåí ôîíä ñå ñúáèðàò è ðàçõîäèòå ñå èçâúðøâàò ñúîáðàçíî äåéñòâàùàòà íîðìàòèâíà óðåäáà.
 (8) (Íîâà – ÄÂ, áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) Ëèöàòà, êîèòî çàåìàò ó÷èòåëñêè äëúæíîñòè, è çà÷èòàíåòî íà îñèãóðèòåëíèÿ ñòàæ çà ó÷èòåëñêè ïî ñìèñúëà íà òîçè êîäåêñ, ñå îïðåäåëÿò ñ íàðåäáàòà ïî ÷ë. 106.
   § 5à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã., â ñèëà îò 1.08.2000 ã., èçì., áð. 1 îò 2002 ã., áð. 112 îò 2003 ã., áð. 104 îò 2005 ã.) Äî 31 äåêåìâðè 2006 ã. îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè çà ðåãèñòðèðàíèòå çåìåäåëñêè ïðîèçâîäèòåëè è òþòþíîïðîèçâîäèòåëè, êîèòî óïðàæíÿâàò ñàìî çåìåäåëñêà äåéíîñò, ñà âúðõó îñèãóðèòåëåí äîõîä, êîéòî íå å ïî-ìàëúê îò 25 íà ñòî îò ìèíèìàëíèÿ ìåñå÷åí ðàçìåð íà îñèãóðèòåëíèÿ äîõîä.
   § 6. (Äîï. - ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã., áð. 1 îò 2002 ã., èçì., áð. 112 îò 2003 ã.) (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 112 îò 2004 ã., áð. 105 îò 2006 ã., áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã., áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) Ìàêñèìàëíèÿò ðàçìåð íà ïîëó÷àâàíèòå åäíà èëè ïîâå÷å ïåíñèè, îòïóñíàòè äî 31 äåêåìâðè 2018 ã., áåç äîáàâêèòå êúì òÿõ, ñå îïðåäåëÿ ñ÷èòàíî îò 1 þëè íà âñÿêà êàëåíäàðíà ãîäèíà â ðàçìåð íà 35 íà ñòî îò ìàêñèìàëíèÿ îñèãóðèòåëåí äîõîä çà ñúùàòà êàëåíäàðíà ãîäèíà, îïðåäåëåí ñúñ Çàêîíà çà áþäæåòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå.
 (2) Äîáàâêàòà ïî ÷ë. 84 ñå èç÷èñëÿâà îò îãðàíè÷åíèÿ ïî àë. 1 ðàçìåð.
 (3) Àëèíåè 1 è 2 íå ñå ïðèëàãàò çà ëèöàòà, êîèòî ñà áèëè ïðåçèäåíò è âèöåïðåçèäåíò íà Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ, ïðåäñåäàòåë íà Íàðîäíîòî ñúáðàíèå, ìèíèñòúð-ïðåäñåäàòåë èëè ñúäèÿ â Êîíñòèòóöèîííèÿ ñúä.
 (4) (Îòì. - ÄÂ, áð. 89 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.). 
(5) Àëèíåè 1 è 2 íå ñå ïðèëàãàò çà âîåííîèíâàëèäè ïðè íàâúðøâàíå íà âúçðàñòòà ïî ÷ë. 68.
  § 6à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 89 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.) Îòïóñíàòèòå ïåíñèè çà îñîáåíè çàñëóãè äî 31 äåêåìâðè 2012 ã. ïî îòìåíåíèÿ ÷ë. 91 ïðîäúëæàâàò äà ñå èçïëàùàò â ðàçìåðèòå, îïðåäåëåíè êúì òàçè äàòà ïî äîñåãàøíèÿ ðåä. Ïåíñèÿ çà îñîáåíè çàñëóãè ïî îòìåíåíèÿ ÷ë. 91 íå ìîæå äà ñå ïîëó÷àâà çàåäíî ñ äðóã âèä ïåíñèÿ, äà ïðåìèíàâà â íàñëåäñòâåíà ïåíñèÿ è/èëè äà ñå ïîëó÷àâà çàåäíî ñ äúðæàâíà ïàðè÷íà íàãðàäà ïî Çàêîíà çà íàãðàæäàâàíå íà ëèöàòà ñ îñîáåíè çàñëóãè êúì áúëãàðñêàòà äúðæàâà è íàöèÿòà.
   § 6á. (Íîâ – ÄÂ, áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) (1) (Ïðåäèøåí òåêñò íà § 6á – ÄÂ, áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Ïðåç 2014 ã. ïðàâî íà ïåíñèÿ çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ è âúçðàñò ïî ÷ë. 68, àë. 1 ñå ïðèäîáèâà ïðè íàâúðøâàíå íà 60 ãîäèíè è 8 ìåñåöà îò æåíèòå è 63 ãîäèíè è 8 ìåñåöà îò ìúæåòå è îñèãóðèòåëåí ñòàæ 34 ãîäèíè è 8 ìåñåöà çà æåíèòå è 37 ãîäèíè è 8 ìåñåöà çà ìúæåòå, à ïðàâî íà ïåíñèÿ ïî ÷ë. 68, àë. 3 ñå ïðèäîáèâà ïðè íàâúðøâàíå íà 65 ãîäèíè è 8 ìåñåöà çà æåíèòå è ìúæåòå è íå ïî-ìàëêî îò 15 ãîäèíè äåéñòâèòåëåí îñèãóðèòåëåí ñòàæ.
 (2) (Íîâà – ÄÂ, áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Ïðåç 2015 ã. ïðàâî íà ïåíñèÿ çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ è âúçðàñò ïî ÷ë. 68, àë. 1 è 2 ñå ïðèäîáèâà ïðè íàâúðøâàíå íà âúçðàñò 60 ãîäèíè è 8 ìåñåöà çà æåíèòå è 63 ãîäèíè è 8 ìåñåöà çà ìúæåòå è îñèãóðèòåëåí ñòàæ 35 ãîäèíè çà æåíèòå è 38 ãîäèíè çà ìúæåòå, à ïðàâî íà ïåíñèÿ ïî ÷ë. 68, àë. 3 ñå ïðèäîáèâà ïðè íàâúðøâàíå íà âúçðàñò 65 ãîäèíè è 8 ìåñåöà çà æåíèòå è ìúæåòå è íå ïî-ìàëêî îò 15 ãîäèíè äåéñòâèòåëåí îñèãóðèòåëåí ñòàæ.
   § 7. (1) Ïåíñèèòå, îòïóñíàòè äî 31 äåêåìâðè 1999 ã. âêëþ÷èòåëíî, ñå ïðåèç÷èñëÿâàò ñúãëàñíî ðàçïîðåäáèòå íà òîçè êîäåêñ, áåç äà ñå ïðîìåíÿ èíäèâèäóàëíèÿò êîåôèöèåíò.
 (2) Ïðåèç÷èñëÿâàíåòî ñå èçâúðøâà, àêî òîâà å ïî-áëàãîïðèÿòíî çà ïåíñèîíåðà.
 (3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 35 îò 2001 ã.) Èíäèâèäóàëíèÿò êîåôèöèåíò íà ëèöàòà, ÷èèòî ïåíñèè ñà îòïóñíàòè ïî îòìåíåíèÿ Çàêîí çà ïåíñèèòå è âêëþ÷âàò îñèãóðèòåëåí äîõîä çà ïåðèîäà ñëåä 31 äåêåìâðè 1996 ã., ñå ïðåèç÷èñëÿâà åäíîêðàòíî, êàòî ñðåäíîìåñå÷íèÿò îñèãóðèòåëåí äîõîä íà ëèöåòî çà ïåðèîäà ñëåä 31 äåêåìâðè 1996 ã. ñå îòíåñå êúì ñðåäíîìåñå÷íèÿ îñèãóðèòåëåí äîõîä çà ñòðàíàòà çà ñúùèÿ ïåðèîä.
 (4) (Íîâà - ÄÂ, áð. 35 îò 2001 ã.) Ïåíñèèòå íà ëèöàòà ïî àë. 3 ñå ïðåèç÷èñëÿâàò ñëóæåáíî îò 1 þëè 2001 ã. ïî ÷ë. 70, àë. 1 íà òîçè êîäåêñ.
   § 7à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 69 îò 2008 ã.) (1) Ïåíñèèòå çà òðóäîâà äåéíîñò, îòïóñíàòè äî 31 äåêåìâðè 2007 ã., ñå ïðåèç÷èñëÿâàò îò 1 îêòîìâðè 2008 ã., êàòî èíäèâèäóàëíèÿò êîåôèöèåíò íà ëèöåòî ñå óìíîæè ïî ñðåäíîìåñå÷íèÿ îñèãóðèòåëåí äîõîä çà ñòðàíàòà çà 2007 ã. - 398,17 ëâ., ñëåä êîåòî ðàçìåðúò íà ïåíñèÿòà ñå îïðåäåëÿ ïðè óñëîâèÿòà è ïî ðåäà íà ÷ë. 70, 75 è 79. 
(2) Ïðåèç÷èñëÿâàíåòî íà ïåíñèèòå ïî àë. 1 ñå èçâúðøâà, àêî òîâà å ïî-áëàãîïðèÿòíî çà ëèöåòî.
   § 8. Ïåíñèèòå è äîáàâêèòå êúì òÿõ, ïîëó÷àâàíè êúì 31 äåêåìâðè 1999 ã., îòïóñíàòè ïî îòìåíåíè çàêîíè, ïðîäúëæàâàò äà ñå ïîëó÷àâàò.
   § 8à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 35 îò 2009 ã., â ñèëà îò 12.05.2009 ã.) Ïðè ïðèäîáèâàíå íà ïðàâà ïî òîçè êîäåêñ ïðîñëóæåíîòî âðåìå íà êàäðîâà âîåííà ñëóæáà ïî îòìåíåíèÿ Çàêîí çà îòáðàíàòà è âúîðúæåíèòå ñèëè íà Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ (îáí., ÄÂ, áð. 112 îò 1995 ã.; èçì., áð. 67 îò 1996 ã., áð. 122 îò 1997 ã., áð. 70, 93, 152 è 153 îò 1998 ã., áð. 12, 67 è 69 îò 1999 ã., áð. 49 è 64 îò 2000 ã., áð. 25 è 34 îò 2001 ã., áð. 1, 40, 45 è 119 îò 2002 ã., áð. 50, 86, 95 è 112 îò 2003 ã., áð. 93 è 111 îò 2004 ã., áð. 27, 38, 76, 88 è 105 îò 2005 ã., áð. 30, 36, 56, 82, 91 è 102 îò 2006 ã., áð. 11, 41, 46 è 59 îò 2007 ã., Ðåøåíèå ¹ 9 íà Êîíñòèòóöèîííèÿ ñúä îò 2007 ã. - áð. 68 îò 2007 ã.; èçì., áð. 89 è 109 îò 2007 ã., áð. 13 îò 2008 ã., Ðåøåíèå ¹ 2 íà Êîíñòèòóöèîííèÿ ñúä îò 2008 ã. - áð. 28 îò 2008 ã.; èçì., áð. 36, 43 è 102 îò 2008 ã.; îòì., áð. 35 îò 2009 ã.) ñå çà÷èòà çà âîåííà ñëóæáà.
   § 9. (Èçì. - ÄÂ, áð. 102 îò 2005 ã.) (1) Âðåìåòî, êîåòî ñå çà÷èòà çà òðóäîâ ñòàæ è çà òðóäîâ ñòàæ ïðè ïåíñèîíèðàíå, ïîëîæåí äî 31 äåêåìâðè 1999 ã. ñúãëàñíî äåéñòâàùèòå äîòîãàâà ðàçïîðåäáè, ñå ïðèçíàâà çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ ïî òîçè êîäåêñ.
 (2) (Îòì. - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.). 
(3) (Îòì. - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.). 
(4) (Èçì. - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã., îòì., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.). 
(5) (Îòì. - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.). 
(6) (Èçì. - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) Ïðè ñìúðò íà ëèöåòî ïðåäè èçòè÷àíå íà ñðîêà íà ïëàíà çà ðàçñðî÷åíî ïëàùàíå ïî îòìåíåíàòà àë. 4, ò. 2 îñòàòúêúò îò äúëæèìèòå âíîñêè íå ñå ñúáèðà îò íàñëåäíèöèòå ìó. Àêî ñå îòïóñíå íàñëåäñòâåíà ïåíñèÿ, ñå çà÷èòà çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ ñàìî âðåìåòî, çà êîåòî ñà âíåñåíè îñèãóðèòåëíè âíîñêè ïî ïëàíà çà ðàçñðî÷åíî ïëàùàíå.
 (7) (Îòì. - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.). 
(8) (Èçì. - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã., îòì., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.). 
(9) (Äîï. - ÄÂ, áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã., îòì., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.).
   § 9à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 104 îò 2005 ã.) Ðàçïîðåäáàòà íà ÷ë. 20, àë. 2, ò. 9 ñå ïðèëàãà çà 2006 ã.
   § 10. (Îòì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.).
   § 10à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 45 îò 2002 ã.) ×ëåíîâå 117à è 118à ñå ïðèëàãàò è ïî âèñÿùè ñïîðîâå ïðåä ðúêîâîäèòåëÿ íà òåðèòîðèàëíîòî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò è ïðåä ñúäèëèùàòà. Èñêàíåòî çà ñïèðàíå íà èçïúëíåíèåòî îò çàäúëæåíèòå ëèöà ìîæå äà ñå íàïðàâè â 14-äíåâåí ñðîê îò âëèçàíå â ñèëà íà èçìåíåíèÿòà â êîäåêñà, ïðèåòè íà 23 àïðèë 2002 ã.
   § 11. (Îòì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã.).
   § 11à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 112 îò 2003 ã., äîï., áð. 112 îò 2004 ã.) Ëèöàòà ïî ÷ë. 4, àë. 1, ò. 4, ñ èçêëþ÷åíèå íà òåçè ïî ÷ë. 127, àë. 5, íàïðàâèëè ïðåäè 1 ÿíóàðè 2003 ã. èçáîð íà óíèâåðñàëåí ïåíñèîíåí ôîíä, ó÷àñòâàò îò 1 ÿíóàðè 2004 ã. â ñúîòâåòíî èçáðàíèÿ îò òÿõ ôîíä. Çà òåçè ëèöà ñðîêúò ïî ÷ë. 171, àë. 1 çàïî÷âà äà òå÷å îò 1 ÿíóàðè 2004 ã.
  § 11á. (Íîâ - ÄÂ, áð. 103 îò 2005 ã.) (1) Íàðåäáàòà ïî ÷ë. 122è, àë. 2, ò. 5 è àë. 3 ñå ïðèåìà â ñðîê åäíà ãîäèíà îò âëèçàíåòî â ñèëà íà Êîäåêñà çà çàñòðàõîâàíåòî. Ïúðâèÿò èçïèò çà ïðèäîáèâàíå íà àêòþåðñêà ïðàâîñïîñîáíîñò ñå ïðîâåæäà â ñðîê 6 ìåñåöà îò âëèçàíåòî â ñèëà íà íàðåäáàòà.
 (2) Â ñðîê òðè ãîäèíè îò âëèçàíåòî â ñèëà íà Êîäåêñà çà çàñòðàõîâàíåòî ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíèòå äðóæåñòâà ñà äëúæíè äà ñêëþ÷àò äîãîâîðè çà àêòþåðñêî îáñëóæâàíå ñ ëèöà ñ ïðèçíàòà ïðàâîñïîñîáíîñò íà îòãîâîðåí àêòþåð.
 (3) Äî èçòè÷àíåòî íà ñðîêà ïî àë. 2 ëèöàòà, êîèòî ñà ïîëó÷èëè ëèöåíç çà àêòþåð ïî ðåäà íà Íàðåäáà ¹ 14 îò 2004 ã. çà ðåäà è íà÷èíà çà ëèöåíçèðàíå íà àêòþåðè íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíè äðóæåñòâà è íà óïðàâëÿâàíèòå îò òÿõ ôîíäîâå çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå (ÄÂ, áð. 46 îò 2004 ã.), ìîãàò äà èçïúëíÿâàò çàäúëæåíèÿòà íà îòãîâîðåí àêòþåð ïðè èçâúðøâàíå íà àêòþåðñêîòî îáñëóæâàíå íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíè äðóæåñòâà è íà óïðàâëÿâàíèòå îò òÿõ ôîíäîâå çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå, êàêòî è äà áúäàò èçáèðàíè çà îòãîâîðíè àêòþåðè íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíè äðóæåñòâà è íà óïðàâëÿâàíèòå îò òÿõ ôîíäîâå çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå.
  § 11â. (Íîâ - ÄÂ, áð. 100 îò 2007 ã., îòì., áð. 20 îò 2013 ã.).
  § 11ã. (Íîâ - ÄÂ, áð. 20 îò 2013 ã.) (1) Çàáðàíàòà ïî ÷ë. 246, àë. 3 ñå ïðèëàãà ïî îòíîøåíèå íà ïåíñèîííèòå äîãîâîðè çà èçïëàùàíå íà ïîæèçíåíà ïåíñèÿ îò ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå, ñêëþ÷åíè ñëåä 20 äåêåìâðè 2012 ã.
 (2) Çà ïåíñèîííè äîãîâîðè, ñêëþ÷åíè äî 20 äåêåìâðè 2012 ã. âêëþ÷èòåëíî, îò÷èòàíåòî íà ïîëà êàòî àêòþåðñêè ôàêòîð ïðè èç÷èñëÿâàíå ðàçìåðà íà ïîæèçíåíàòà ïåíñèÿ ñå äîïóñêà, â ñëó÷àé ÷å ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî ïîëçâà íàäåæäíà è ðåäîâíî àêòóàëèçèðàíà ïóáëè÷íà ñòàòèñòè÷åñêà èíôîðìàöèÿ, îò êîÿòî å âèäíî îïðåäåëÿùîòî çíà÷åíèå íà ïîëà. Ñòðàíèòå ïî äîãîâîðèòå ïî èçðå÷åíèå ïúðâî ìîãàò äà óãîâîðÿò, ÷å èç÷èñëÿâàíåòî íà ïåíñèèòå, èçïëàùàíè ñëåä 20 äåêåìâðè 2012 ã., ùå ñå èçâúðøâà âúç îñíîâà íà áèîìåòðè÷íèòå òàáëèöè, êîèòî ùå ñå èçïîëçâàò çà èç÷èñëÿâàíå ðàçìåðà íà ïåíñèèòå ïî ïåíñèîííèòå äîãîâîðè, ñêëþ÷åíè ñëåä òàçè äàòà.
   § 12. Òîçè êîäåêñ îòìåíÿ:
 1. Äÿë III îò Êîäåêñà íà òðóäà îò 1951 ã. (îáí., Èçâ., áð. 91 îò 1951 ã.; ïîïð., áð. 93 îò 1951 ã.; èçì. è äîï., áð. 91 è 92 îò 1957 ã.; ÄÂ, áð. 24, 36 è 92 îò 1963 ã., áð. 1, 61, 90 è 99 îò 1965 ã., áð. 15 îò 1968 ã.; ïîïð., áð. 33 îò 1968 ã.; èçì. è äîï., áð. 68 îò 1970 ã., áð. 53 è 81 îò 1973 ã., áð. 27 îò 1975 ã., áð. 63 îò 1976 ã., áð. 32 îò 1977 ã., áð. 57 îò 1981 ã., áð. 44 îò 1984 ã., áð. 26 è 27 îò 1986 ã., áð. 46 îò 1989 ã., áð. 52 è 100 îò 1992 ã., áð. 104 îò 1995 ã., áð. 28 îò 1996 ã. è áð. 155 îò 1998 ã.).
 2. Çàêîíà çà ïåíñèèòå (îáí., Èçâ., áð. 91 îò 1957 ã.; ïîïð., áð. 92 îò 1957 ã.; èçì. è äîï., áð. 104 îò 1959 ã., áð. 51 îò 1961 ã., áð. 105 îò 1962 ã.; ÄÂ, áð. 103 îò 1964 ã., áð. 92 îò 1965 ã., áð. 25 è 101 îò 1966 ã., áð. 102 îò 1967 ã., áð. 59 è 97 îò 1969 ã., áð. 48 è 63 îò 1970 ã., áð. 3 è 61 îò 1971 ã., áð. 36 è 65 îò 1972 ã., áð. 53 îò 1973 ã., áð. 34 îò 1974 ã., áð. 3, 36 è 53 îò 1975 ã., áð. 2 è 63 îò 1976 ã., áð. 80 îò 1979 ã., áð. 90 îò 1980 ã., áð. 9 îò 1981 ã., áð. 28 îò 1983 ã., áð. 44 è 69 îò 1984 ã., áð. 70 è 81 îò 1985 ã., áð. 6 è 46 îò 1989 ã.; ïîïð., áð. 61 îò 1989 ã.; èçì. è äîï., áð. 99 îò 1989 ã., áð. 6, 30 è 81 îò 1990 ã., áð. 12 îò 1991 ã., áð. 52 îò 1992 ã.; áð. 64 îò 1992 ã. - Ðåøåíèå ¹ 11 íà Êîíñòèòóöèîííèÿ ñúä îò 1992 ã.; èçì., áð. 85 îò 1992 ã., áð. 102 îò 1993 ã., áð. 49 îò 1994 ã., áð. 68 è 104 îò 1995 ã., áð. 22 è 67 îò 1996 ã., áð. 46 îò 1997 ã.; áð. 89 îò 1997 ã. - Ðåøåíèå ¹ 12 íà Êîíñòèòóöèîííèÿ ñúä îò 1997 ã.; èçì., áð. 123 îò 1997 ã., áð. 153 è 155 îò 1998 ã., áð. 57 è 69 îò 1999 ã.).
 3. Çàêîíà çà ëèøàâàíå îò ïðàâî íà ïåíñèÿ ëèöà, ïðîÿâèëè ôàøèñòêà äåéíîñò (îáí., ÄÂ, áð. 9 îò 1948 ã.; èçì., áð. 176 îò 1949 ã., áð. 71 îò 1964 ã.).
  § 13. (1) Óêàç ¹ 265 çà âçàèìíî îñèãóðÿâàíå ÷ëåíîâåòå íà òðóäîâî-ïðîèçâîäèòåëíèòå êîîïåðàöèè (îáí., Èçâ., áð. 63 îò 1953 ã.; ïîïð., áð. 82 îò 1953 ã.; èçì., áð. 17 îò 1955 ã., áð. 69 îò 1956 ã., áð. 62 îò 1958 ã.; ïîïð., áð. 82 îò 1958 ã.; èçì., áð. 68 îò 1960 ã., áð. 38 îò 1962 ã.; ÄÂ, áð. 50 îò 1963 ã., áð. 21 îò 1964 ã., áð. 32 îò 1968 ã., áð. 26 è 27 îò 1986 ã.) ñå îòìåíÿ.
 (2) Äåéíîñòòà íà îáùåñòâåíîòî îñèãóðÿâàíå íà Ñúâåòà çà âçàèìíî îñèãóðÿâàíå ÷ëåíîâåòå íà òðóäîâî-ïðîèçâîäèòåëíèòå êîîïåðàöèè, êàêòî è àêòèâèòå è ïàñèâèòå ìó çà âçåìàíèÿòà çà îñèãóðèòåëíè âíîñêè è îñèãóðèòåëíè ïëàùàíèÿ ïðåìèíàâàò êúì äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå.
 (3) Îñòàíàëèòå àêòèâè è ïàñèâè íà Ñúâåòà çà âçàèìíî îñèãóðÿâàíå ÷ëåíîâåòå íà òðóäîâî-ïðîèçâîäèòåëíèòå êîîïåðàöèè ïðåìèíàâàò êúì Öåíòðàëíèÿ ñúþç íà òðóäîâî-ïðîèçâîäèòåëíèòå êîîïåðàöèè.
 (4) Âðåìåòî, ïðåç êîåòî ëèöàòà ñà ñå îñèãóðÿâàëè ïî Óêàçà çà âçàèìíî îñèãóðÿâàíå ÷ëåíîâåòå íà òðóäîâî-ïðîèçâîäèòåëíèòå êîîïåðàöèè, ñå çà÷èòà çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ, íåçàâèñèìî îò ïðîäúëæèòåëíîñòòà ìó.
   § 14. (1) Çàêîíúò çà ôîíä "Îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå" (îáí., ÄÂ, áð. 104 îò 1995 ã.; èçì., áð. 55 è 123 îò 1997 ã., áð. 59 è 155 îò 1998 ã., áð. 12 îò 1999 ã.) ñå îòìåíÿ.
 (2) Ðàçïîðåæäàíåòî ñ èìîòèòå ïî § 5, àë. 2 îò îòìåíåíèÿ Çàêîí çà ôîíä "Îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå" ñå èçâúðøâà îò íàäçîðíèÿ ñúâåò íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò.
   § 15. Â Êîäåêñà íà òðóäà (îáí., ÄÂ, áð. 26 è áð. 27 îò 1986 ã.; èçì. è äîï., áð. 6 îò 1988 ã., áð. 21, 30 è 94 îò 1990 ã., áð. 27, 32 è 104 îò 1991 ã., áð. 23, 26, 88 è 100 îò 1992 ã.; áð. 69 îò 1995 ã. - Ðåøåíèå ¹ 12 íà Êîíñòèòóöèîííèÿ ñúä îò 1995 ã.; èçì., áð. 87 îò 1995 ã., áð. 2, 12 è 28 îò 1996 ã., áð. 124 îò 1997 ã., áð. 22 îò 1998 ã.; áð. 52 îò 1998 ã. - Ðåøåíèå ¹ 11 íà Êîíñòèòóöèîííèÿ ñúä îò 1998 ã.; èçì., áð. 56, 83, 108 è 133 îò 1998 ã., áð. 51 è 67 îò 1999 ã.) ñå ïðàâÿò ñëåäíèòå èçìåíåíèÿ:
 1. ×ëåí 114 ñå îòìåíÿ.
 2. ×ëåí 163, àë. 1 ñå èçìåíÿ òàêà:
 "×ë. 163. (1) Ðàáîòíè÷êàòà èëè ñëóæèòåëêàòà èìà ïðàâî íà îòïóñê ïîðàäè áðåìåííîñò è ðàæäàíå â ðàçìåð 135 äíè çà âñÿêî äåòå, îò êîèòî 45 äíè ïðåäè ðàæäàíåòî."
 3. (Â ñèëà îò 17.12.1999 ã. - ÄÂ, áð. 110 îò 1999 ã.) Â ÷ë. 333, àë. 1 è 3 äóìèòå "÷ë. 330, àë. 2, ò. 5" ñå çàìåíÿò ñ "÷ë. 330, àë. 2, ò. 6".
   § 16. Â Çàêîíà çà çàêðèëà ïðè áåçðàáîòèöà è íàñúð÷àâàíå íà çàåòîñòòà (îáí., ÄÂ, áð. 120 îò 1997 ã.; èçì., áð. 155 îò 1998 ã., áð. 26, 50, 65, 67, 68 è 84 îò 1999 ã.) ñå ïðàâÿò ñëåäíèòå èçìåíåíèÿ:
 1. Â ÷ë. 20, àë. 2, èçðå÷åíèå ïúðâî äóìèòå "ñúîòíîøåíèå 7:1" ñå çàìåíÿò ñúñ "ñúîòíîøåíèå, êàêòî ñëåäâà:
 à) çà 2000 - 2001 ã. - 80:20;
 á) çà 2002 ã. - 75:25;
 â) çà 2003 ã. - 70:30;
 ã) çà 2004 ã. - 65:35;
 ä) çà 2005 ã. - 60:40;
 å) çà 2006 ã. - 55:45;
 æ) çà 2007 ã. è ñëåäâàùèòå ãîäèíè - 50:50."
 2. ×ëåí 109 ñå îòìåíÿ.
 § 17. Â Çàêîíà çà äîïúëíèòåëíîòî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå (îáí., ÄÂ, áð. 65 îò 1999 ã.) â ÷ë. 109 äóìàòà "ãëîáà" ñå çàìåíÿ ñ "èìóùåñòâåíà ñàíêöèÿ".
   § 18. Â Çàêîíà çà çäðàâíîòî îñèãóðÿâàíå (îáí., ÄÂ, áð. 70 îò 1998 ã.; èçì., áð. 93 è 153 îò 1998 ã., áð. 62, 65, 67 è 69 îò 1999 ã.) ñå ïðàâÿò ñëåäíèòå èçìåíåíèÿ è äîïúëíåíèÿ:
 1. Â ÷ë. 6: 
à) àëèíåÿ 2 ñå èçìåíÿ òàêà:
 "(2) Íàöèîíàëíàòà çäðàâíîîñèãóðèòåëíà êàñà ñå ñúñòîè îò öåíòðàëíî óïðàâëåíèå, ðàéîííè çäðàâíîîñèãóðèòåëíè êàñè è òåõíèòå ïîäåëåíèÿ ïî îáùèíè ñúñ ñåäàëèùà ñúãëàñíî ñïèñúê, óòâúðäåí îò Ìèíèñòåðñêèÿ ñúâåò.";
 á) â àë. 3 äóìàòà "öåíòðàëíîòî" ñå çàëè÷àâà.
 2. Â ÷ë. 23, àë. 2 äóìàòà "âðåìåíåí" ñå çàëè÷àâà, à èçðàçúò "èçâúíáþäæåòíè ñìåòêè è ôîíäîâå" ñå çàìåíÿ ñ "êðåäèòè îò äðóãè èíñòèòóöèè".
 3. Â ÷ë. 29: 
à) â àë. 2 äóìèòå "ôîíä "Îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå" ñå çàìåíÿò ñ "áþäæåòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå";
 á) ñúçäàâà ñå àë. 4:
 "(4) Â ñëó÷àé, ÷å ïðîåêòúò íà Çàêîíà çà áþäæåòà íà Íàöèîíàëíàòà çäðàâíîîñèãóðèòåëíà êàñà íå áúäå ïðèåò îò Íàðîäíîòî ñúáðàíèå äî íà÷àëîòî íà áþäæåòíàòà ãîäèíà, îñèãóðèòåëíèòå ïðèõîäè ñå ñúáèðàò è îñèãóðèòåëíèòå ðàçõîäè ñå èçâúðøâàò ñúîáðàçíî óòâúðäåíèÿ áþäæåò çà ïðåäõîäíàòà ãîäèíà, à çà èçäðúæêàòà íà Íàöèîíàëíàòà çäðàâíîîñèãóðèòåëíà êàñà ñå èçðàçõîäâàò ìåñå÷íî äî 1/12 îò ðàçõîäèòå, ïðåäâèäåíè â áþäæåòà çà ïðåäõîäíàòà ãîäèíà."
 4. ×ëåí 33 ñå èçìåíÿ òàêà:
 "×ë. 33. Çàäúëæèòåëíî îñèãóðåíè â Íàöèîíàëíàòà çäðàâíîîñèãóðèòåëíà êàñà ñà:
 1. âñè÷êè áúëãàðñêè ãðàæäàíè, êîèòî íå ñà ãðàæäàíè è íà äðóãà äúðæàâà;
 2. áúëãàðñêèòå ãðàæäàíè, êîèòî ñà ãðàæäàíè è íà äðóãà äúðæàâà è ïîñòîÿííî æèâåÿò íà òåðèòîðèÿòà íà Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ;
 3. ÷óæäèòå ãðàæäàíè èëè ëèöàòà áåç ãðàæäàíñòâî, íà êîèòî å ðàçðåøåíî äúëãîñðî÷íî ïðåáèâàâàíå â Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ, îñâåí àêî å ïðåäâèäåíî äðóãî â ìåæäóíàðîäåí äîãîâîð, ïî êîéòî Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ å ñòðàíà;
 4. ëèöàòà ñ ïðåäîñòàâåí ñòàòóò íà áåæàíåö èëè ñ ïðåäîñòàâåíî ïðàâî íà óáåæèùå."
 5. ×ëåí 39 ñå èçìåíÿ òàêà:
 "×ë. 39. (1) Âñè÷êè ëèöà, êîèòî ïî òîçè çàêîí èìàò çàäúëæåíèåòî äà âíàñÿò îñèãóðèòåëíè âíîñêè, ñà äëúæíè îò âúçíèêâàíå íà îñíîâàíèåòî çà çäðàâíî îñèãóðÿâàíå åæåìåñå÷íî äà ïðåäñòàâÿò äàííè çà îñèãóðåíèòå ëèöà â òåðèòîðèàëíèòå ïîäåëåíèÿ íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò ñ äåêëàðàöèè ïî óòâúðäåí îò Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò è Íàöèîíàëíàòà çäðàâíîîñèãóðèòåëíà êàñà îáðàçåö.
 (2) Ëèöàòà, îñèãóðÿâàùè ÷ëåíîâå íà ñåìåéñòâîòî ñè ïî òîçè çàêîí, ïðåäîñòàâÿò äàííè çà òÿõ â äåêëàðàöèè ïî óòâúðäåí îò Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò è Íàöèîíàëíàòà çäðàâíîîñèãóðèòåëíà êàñà îáðàçåö.
 (3) Â ñëó÷àèòå, êîãàòî ëèöàòà çàïëàùàò àâàíñîâî âíîñêè ïî òîçè çàêîí, òå ïîïúëâàò äåêëàðàöèÿ çà ïåðèîäà íà àâàíñîâî ïëàùàíå ïî óòâúðäåí îò Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò è Íàöèîíàëíàòà çäðàâíîîñèãóðèòåëíà êàñà îáðàçåö.
 (4) ×óæäåíöèòå, êîèòî ïðåáèâàâàò êðàòêîñðî÷íî â Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ, êàêòî è ëèöà ñ äâîéíî áúëãàðñêî è ÷óæäî ãðàæäàíñòâî, êîèòî íå ñå îñèãóðÿâàò ïî ðåäà íà òîçè çàêîí, çàïëàùàò ñòîéíîñòòà íà îêàçàíàòà èì ìåäèöèíñêà ïîìîù, îñâåí àêî çà òÿõ å â ñèëà ìåæäóíàðîäåí äîãîâîð, ïî êîéòî Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ å ñòðàíà."
 6. Â ÷ë. 40 ñå ïðàâÿò ñëåäíèòå èçìåíåíèÿ:
 à) àëèíåÿ 1 ñå èçìåíÿ òàêà:
 "(1) Çäðàâíîîñèãóðèòåëíàòà âíîñêà íà îñèãóðåíîòî ëèöå, îïðåäåëåíà ïî ðåäà íà ÷ë. 29, àë. 3, ñå îïðåäåëÿ âúðõó äîõîä è ñå âíàñÿ, êàêòî ñëåäâà:
 1. çà ëèöàòà, ïîëó÷àâàùè äîõîäè îò òðóäîâè èëè ñëóæåáíè ïðàâîîòíîøåíèÿ, èëè ïðàâîîòíîøåíèÿ, âúçíèêíàëè íà îñíîâàíèå ñïåöèàëíè çàêîíè - îáëàãàåìèÿò äîõîä ïî Çàêîíà çà îáëàãàíå äîõîäèòå íà ôèçè÷åñêèòå ëèöà: 
à) âíîñêàòà çà ëèöàòà, ðàáîòåùè ïî òðóäîâè ïðàâîîòíîøåíèÿ, ñå âíàñÿ îò ðàáîòîäàòåëÿ èëè âåäîìñòâîòî è îò îñèãóðåíèÿ â ñúîòíîøåíèå:
 - 2000 - 2001 ã. - 80:20;
 - 2002 ã. - 75:25;
 - 2003 ã. - 70:30;
 - 2004 ã. - 65:35;
 - 2005 ã. - 60:40;
 - 2006 ã. - 55:45;
 - 2007 ã. è ñëåäâàùèòå ãîäèíè - 50:50;
 á) âíîñêàòà çà ëèöàòà, ðàáîòåùè ïî ñëóæåáíè ïðàâîîòíîøåíèÿ è ïðàâîîòíîøåíèÿ, âúçíèêíàëè íà îñíîâàíèÿ â ñïåöèàëíè çàêîíè, ñå âíàñÿ îò ðàáîòîäàòåëÿ è å çà ñìåòêà íà ðåïóáëèêàíñêèÿ áþäæåò;
 â) ðàáîòîäàòåëÿò èëè âåäîìñòâîòî âíàñÿ âíîñêèòå åäíîâðåìåííî ñ èçïëàùàíåòî íà âúçíàãðàæäåíèÿòà; ïðè èçïëàùàíå íà âúçíàãðàæäåíèÿòà ðàáîòîäàòåëÿò èëè âåäîìñòâîòî óäúðæàò âíîñêèòå, êîèòî ñå äúëæàò îò îñèãóðåíèòå, âêëþ÷èòåëíî è âíîñêèòå çà ÷ëåíîâåòå íà ñåìåéñòâîòî, êîèòî òå îñèãóðÿâàò;
 2. åäíîëè÷íèòå òúðãîâöè, ôèçè÷åñêèòå ëèöà, îáðàçóâàëè ÅÎÎÄ, ñúäðóæíèöèòå â òúðãîâñêè äðóæåñòâà è ëèöàòà, ðåãèñòðèðàíè êàòî óïðàæíÿâàùè ñâîáîäíà ïðîôåñèÿ èëè çàíàÿò÷èéñêà äåéíîñò ïî ðåãèñòðàöèÿ, ñå îñèãóðÿâàò âúðõó çàÿâåí ìåñå÷åí äîõîä, êîéòî íå ìîæå äà áúäå ïî-ìàëúê îò äâóêðàòíèÿ ðàçìåð íà ìèíèìàëíàòà ðàáîòíà çàïëàòà, óñòàíîâåíà çà ñòðàíàòà, è ãîäèøíî âúðõó îáëàãàåìèòå äîõîäè, ñúãëàñíî äàííèòå îò äàíú÷íàòà äåêëàðàöèÿ:
 à) âíîñêèòå ñå âíàñÿò äî 10-î ÷èñëî íà ìåñåöà, ñëåäâàù òîçè, çà êîéòî ñå îòíàñÿò;
 á) ìåñå÷íèÿò îñèãóðèòåëåí äîõîä, ñ îãëåä èç÷èñëÿâàíåòî ãîäèøíèÿ ðàçìåð íà âíîñêàòà, ñå ïîëó÷àâà, êàòî ãîäèøíèÿò îáëàãàåì äîõîä ñå ðàçäåëè íà ïåðèîäà, ïðåç êîéòî å óïðàæíÿâàíà äåéíîñòòà;
 â) ïðè ãîäèøíî îáëàãàíå âíîñêèòå ñå âíàñÿò â ñðîêîâåòå çà âíàñÿíå íà äàíúöèòå ïî Çàêîíà çà îáëàãàíå äîõîäèòå íà ôèçè÷åñêèòå ëèöà; 
3. çà ëèöàòà, êîèòî íå çàÿâÿâàò äîõîä ïî ò. 2 è ðàáîòÿò áåç òðóäîâî ïðàâîîòíîøåíèå ïî äîãîâîð ñ âúçëîæèòåë - ïðåäïðèÿòèå èëè äðóãà îðãàíèçàöèÿ, îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè ñå âíàñÿò çà âñåêè ìåñåö âúðõó îáëàãàåìèÿ äîõîä îò ïðåäïðèÿòèåòî èëè îðãàíèçàöèÿòà, êàòî ñå óäúðæàò îò èçïëàòåíîòî âúçíàãðàæäåíèå íà ëèöåòî; âíîñêèòå ñå âíàñÿò îò ïðåäïðèÿòèåòî èëè îðãàíèçàöèÿòà äî 10-î ÷èñëî íà ìåñåöà, ñëåäâàù òîçè, çà êîéòî ñå îòíàñÿò; çà òåçè ëèöà ñå èçâúðøâà ãîäèøíî èçðàâíÿâàíå íà äîõîäà, âúðõó êîéòî ñå äúëæàò âíîñêèòå ïî ðåäà íà ò. 2, áóêâè "á" è "â";
 4. çà ïåíñèîíåðèòå - ðàçìåðúò íà ïåíñèÿòà èëè ñáîðúò îò ïåíñèè, áåç äîáàâêèòå êúì òÿõ; âíîñêèòå ñà çà ñìåòêà íà ðåïóáëèêàíñêèÿ áþäæåò è ñå âíàñÿò äî 10-î ÷èñëî íà ìåñåöà, ñëåäâàù òîçè, çà êîéòî ñå îòíàñÿò;
 5. çà ïåíñèîíåðèòå, ïîëó÷àâàùè ïåíñèè ïî ìåæäóíàðîäíè ñïîãîäáè, èçöÿëî çà ñìåòêà íà ÷óæäåñòðàíåí îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò - äâóêðàòíèÿò ðàçìåð íà ìèíèìàëíàòà ðàáîòíà çàïëàòà, óñòàíîâåíà çà ñòðàíàòà; âíîñêèòå ñà çà ñìåòêà íà ëèöåòî è ñå âíàñÿò äî 10-î ÷èñëî íà ìåñåöà, ñëåäâàù òîçè, çà êîéòî ñå îòíàñÿò;
 6. çà ëèöàòà, ïîëó÷àâàùè îáåçùåòåíèÿ çà âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò ïîðàäè áîëåñò, áðåìåííîñò, ðàæäàíå èëè çà îòãëåæäàíå íà äåòå - ðàçìåðúò íà îáåçùåòåíèåòî; âíîñêèòå ñà çà ñìåòêà íà ðàáîòîäàòåëÿ èëè âåäîìñòâîòî è ñà ðàâíè íà äúëæèìàòà îò íåãî ÷àñò îò âíîñêàòà, êàòî ñå âíàñÿò ïðè èçïëàùàíå íà îáåçùåòåíèÿòà; êîãàòî ëèöåòî ñå îñèãóðÿâà çà ñâîÿ ñìåòêà, âíîñêèòå ñå âíàñÿò äî 10-î ÷èñëî íà ìåñåöà, ñëåäâàù òîçè, çà êîéòî ñå îòíàñÿò;
 7. çà ëèöàòà, ïîëó÷àâàùè äîõîäè íà ðàçëè÷íè îñíîâàíèÿ, ïîñî÷åíè â ò. 1, 2, 3, 4, 5 è 6 - âíîñêèòå ñå âíàñÿò âúðõó ñáîðà îò îñèãóðèòåëíèòå äîõîäè;
 8. çà ëèöàòà ïîëó÷àâàùè îáåçùåòåíèå çà áåçðàáîòèöà - ðàçìåðúò íà èçïëàòåíîòî îáåçùåòåíèå; âíîñêèòå ñà çà ñìåòêà íà ôîíä "Ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ è áåçðàáîòèöà" è ñå âíàñÿò äî 10-î ÷èñëî íà ìåñåöà, ñëåäâàù òîçè, çà êîéòî ñå îòíàñÿò;
 9. çà ëèöàòà è ÷ëåíîâåòå íà ñåìåéñòâà ñ ïðàâî íà ñîöèàëíî ïîäïîìàãàíå è çà íåïúëíîëåòíè áåç ðîäèòåëè, êîèòî íå ïîäëåæàò íà îñèãóðÿâàíå íà äðóãî îñíîâàíèå - åäíîêðàòíèÿò ðàçìåð íà ìèíèìàëíàòà ðàáîòíà çàïëàòà, óñòàíîâåíà çà ñòðàíàòà; âíîñêèòå ñà çà ñìåòêà íà îáùèíñêèòå áþäæåòè è ñå âíàñÿò äî 10-î ÷èñëî íà ìåñåöà, ñëåäâàù òîçè, çà êîéòî ñå îòíàñÿò;
 10. çà âîåííîñëóæåùèòå íà íàáîðíà âîåííà ñëóæáà; çà âåòåðàíèòå îò âîéíèòå è çà âîåííîèíâàëèäèòå; çà èíâàëèäè, ïîñòðàäàëè ïðè èëè ïî ïîâîä íà îòáðàíàòà íà ñòðàíàòà, ïðè ïðèðîäíè áåäñòâèÿ è àâàðèè è çà ïîñòðàäàëè ïðè èçïúëíåíèå íà ñëóæåáíèÿ ñè äúëã ñëóæèòåëè íà Ìèíèñòåðñòâîòî íà âúòðåøíèòå ðàáîòè, êîèòî íå ïîäëåæàò íà îñèãóðÿâàíå íà äðóãî îñíîâàíèå; çà ëèöà â ïðîèçâîäñòâî çà ïðåäîñòàâÿíå íà ñòàòóò íà áåæàíåö èëè ïðàâî íà óáåæèùå; çà çàäúðæàíè ïîä ñòðàæà èëè ëèøåíè îò ñâîáîäà; çà ëèöà áåç äîõîäè, íàñòàíåíè â äîìîâå çà äåöà è þíîøè, äîìîâå çà äåöà â ïðåäó÷èëèùíà âúçðàñò è â äîìîâåòå çà ñîöèàëíè óñëóãè; çà ïúëíîëåòíè, ó÷àùè ñå âúâ âèñøè ó÷èëèùà áåç äîõîäè, äî íàâúðøâàíå íà 26-ãîäèøíà âúçðàñò - åäíîêðàòíèÿò ðàçìåð íà ìèíèìàëíàòà ðàáîòíà çàïëàòà, óñòàíîâåíà çà ñòðàíàòà; âíîñêèòå ñå âíàñÿò äî 10-î ÷èñëî íà ìåñåöà, ñëåäâàù òîçè, çà êîéòî ñå îòíàñÿò, è ñà çà ñìåòêà íà ðåïóáëèêàíñêèÿ áþäæåò, êàòî ñå ïðåâåæäàò ÷ðåç ñúîòâåòíîòî âåäîìñòâî èëè íà îáùèíñêèòå áþäæåòè;
 11. çà ëèöàòà â íåïëàòåí îòïóñê, êîèòî íå ïîäëåæàò íà îñèãóðÿâàíå íà äðóãî îñíîâàíèå - åäíîêðàòíèÿò ðàçìåð íà ìèíèìàëíàòà ðàáîòíà çàïëàòà, óñòàíîâåíà çà ñòðàíàòà; âíîñêèòå ñà çà ñìåòêà íà ðàáîòîäàòåëÿ è ñå âíàñÿò ïðè èçïëàùàíåòî íà âúçíàãðàæäåíèÿòà îò ñúîòâåòíîòî ïðåäïðèÿòèå èëè äðóãà îðãàíèçàöèÿ;
 12. çà ñëóæèòåëèòå íà Áúëãàðñêàòà ïðàâîñëàâíà öúðêâà è äðóãè ïðèçíàòè ïî íîðìàòèâíî óñòàíîâåí ðåä âåðîèçïîâåäàíèÿ, êîèòî íå ñà â òðóäîâè ïðàâîîòíîøåíèÿ - åäíîêðàòíèÿò ðàçìåð íà ìèíèìàëíàòà ðàáîòíà çàïëàòà, óñòàíîâåíà çà ñòðàíàòà; âíîñêèòå ñå âíàñÿò äî 10-î ÷èñëî íà ìåñåöà, ñëåäâàù òîçè, çà êîéòî ñå îòíàñÿò, îò öåíòðàëíîòî ðúêîâîäñòâî íà ñúîòâåòíîòî âåðîèçïîâåäàíèå;
 13. çà íåîñèãóðåíèòå ÷ëåíîâå íà ñåìåéñòâîòî - 5 íà ñòî îò âíîñêàòà íà âñåêè îñèãóðåí ÷ëåí íà ñåìåéñòâîòî; âíîñêèòå ñà çà ñìåòêà íà îñèãóðåíîòî ëèöå; êîãàòî îñèãóðåíîòî ëèöå ïîëó÷àâà äîõîäè ïî ò. 1, 3 è 6, âíîñêàòà ñå óäúðæà îò ðàáîòîäàòåëÿ (ïðåäïðèÿòèåòî), âåäîìñòâîòî èëè îðãàíèçàöèÿòà ïðè èçïëàùàíå íà âúçíàãðàæäåíèåòî; çà ëèöàòà, ðàáîòåùè ïî òðóäîâè, ñëóæåáíè ïðàâîîòíîøåíèÿ èëè ïðàâîîòíîøåíèÿ, âúçíèêíàëè íà îñíîâàíèå ñïåöèàëíè çàêîíè, âíîñêèòå ñå óäúðæàò è âíàñÿò îò ðàáîòîäàòåëÿ èëè âåäîìñòâîòî ïðè èçïëàùàíå íà âúçíàãðàæäåíèÿòà èëè ïàðè÷íèòå îáåçùåòåíèÿ; àêî ëèöåòî ñå îñèãóðÿâà çà ñâîÿ ñìåòêà, êàêòî è çà ëèöàòà, îñèãóðåíè ïî ò. 3, âíîñêèòå ñå âíàñÿò äî 10-î ÷èñëî íà ìåñåöà, ñëåäâàù òîçè, çà êîéòî ñå îòíàñÿò;
 14. ëèöàòà, êîèòî íå ïîäëåæàò íà îñèãóðÿâàíå ïî ò. 1 - 13, ñå îñèãóðÿâàò âúðõó çàÿâåí îñèãóðèòåëåí äîõîä íå ïî-ìàëúê îò äâóêðàòíèÿ ðàçìåð íà ìèíèìàëíàòà ðàáîòíà çàïëàòà, óñòàíîâåíà çà ñòðàíàòà; âíîñêèòå ñà çà òÿõíà ñìåòêà è ñå âíàñÿò äî 10-î ÷èñëî íà ìåñåöà, ñëåäâàù òîçè, çà êîéòî ñå îòíàñÿò; àêî òåçè ëèöà ïîäëåæàò íà ãîäèøíî äàíú÷íî îáëàãàíå, ñå èçâúðøâà ãîäèøíî èçðàâíÿâàíå íà âíîñêèòå ïî ðåäà íà ò. 2."
 á) àëèíåÿ 3 ñå èçìåíÿ òàêà:
 "(3) Çà ëèöàòà ïî àë. 1, ò. 7 âíîñêèòå ñå âíàñÿò âúðõó ñáîðà îò îñèãóðèòåëíèòå äîõîäè ïî ðåäà, ïðåäâèäåí çà ñúîòâåòíèÿ âèä äîõîä, íî îáùî âúðõó íå ïîâå÷å îò 10-êðàòíèÿ ðàçìåð íà ìèíèìàëíàòà ðàáîòíà çàïëàòà, óñòàíîâåíà çà ñòðàíàòà."
 7. ×ëåí 41 ñå èçìåíÿ òàêà:
 "×ë. 41. (1) Îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè ïî òîçè çàêîí ñå âíàñÿò ïî ñìåòêèòå çà íàáèðàíå íà çäðàâíîîñèãóðèòåëíèòå âíîñêè â òåðèòîðèàëíèòå ïîäåëåíèÿ íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò, îòêúäåòî åæåäíåâíî ñå ïðåõâúðëÿò â íàáèðàòåëíàòà ñìåòêà íà öåíòðàëíîòî óïðàâëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò çà çäðàâíîîñèãóðèòåëíè âíîñêè.
 (2) Ñúáðàíèòå â Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò ñóìè îò çäðàâíîîñèãóðèòåëíè âíîñêè ñå ïðåõâúðëÿò â íàáèðàòåëíàòà ñìåòêà íà ÍÇÎÊ äî êðàÿ íà âñåêè ðàáîòåí äåí."
 8. Â ÷ë. 42 ñå ïðàâÿò ñëåäíèòå èçìåíåíèÿ:
 à) àëèíåÿ 1 ñå èçìåíÿ òàêà:
 "(1) Îñèãóðèòåëíèÿò äîõîä, âúðõó êîéòî ñå èç÷èñëÿâà âíîñêàòà, ñå óñòàíîâÿâà ïî âåäîìîñòè è äðóãè äîêóìåíòè çà èçïëàòåíè âúçíàãðàæäåíèÿ, ïî ïåíñèîííèòå êàðòîíè, èçïëàòåíèòå áîëíè÷íè ëèñòîâå, èçïëàòåíèòå îáåçùåòåíèÿ çà áåçðàáîòíè è ïî äàíú÷íèòå äåêëàðàöèè ïî Çàêîíà çà îáëàãàíå äîõîäèòå íà ôèçè÷åñêè ëèöà."; 
á) àëèíåÿ 3 ñå èçìåíÿ òàêà:
 "(3) Ëèöàòà ïîäàâàò äåêëàðàöèÿ ïðåä ïëàòåöà íà äîõîäà èëè ïðåä ñúîòâåòíèòå îðãàíè çà ÷ëåíîâåòå íà ñåìåéñòâàòà ñè, êîèòî ñà äëúæíè äà îñèãóðÿâàò. Â ãîäèøíàòà äåêëàðàöèÿ ïî Çàêîíà çà îáëàãàíå äîõîäèòå íà ôèçè÷åñêè ëèöà ñå îòðàçÿâàò ïëàòåíèòå ïðåç ãîäèíàòà çäðàâíîîñèãóðèòåëíè âíîñêè è äúëæèìèòå ñóìè ïðè ãîäèøíîòî èçðàâíÿâàíå, àêî èìà òàêèâà.";
 â) ñúçäàâà ñå àë. 4:
 "(4) Ðàáîòîäàòåëèòå, äàíú÷íèòå ñëóæáè, îáùèíñêèòå âëàñòè, âåäîìñòâàòà, âúçëîæèòåëèòå è ñàìîîñèãóðÿâàùèòå ñå ñà äëúæíè äà ïðåäîñòàâÿò íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò è íà ÍÇÎÊ íåîáõîäèìàòà èíôîðìàöèÿ ïî ÷ë. 42, àë. 1 è 3."
 9. ×ëåí 43 ñå èçìåíÿ òàêà:
 "×ë. 43. Îñèãóðåíèòå ïî ÷ë. 40, àë. 1, ò. 2, 5 è 14 ìîãàò äà çàïëàòÿò çäðàâíîîñèãóðèòåëíèòå âíîñêè çà ñåáå ñè è çà ÷ëåíîâåòå íà ñåìåéñòâîòî ñè àâàíñîâî çà èçáðàí îò òÿõ ïåðèîä."
 10. ×ëåí 44 ñå èçìåíÿ òàêà:
 "×ë. 44. Âíîñêèòå ñå ïëàùàò:
 1. ïî áàíêîâ ïúò;
 2. ñ ïîùåíñêè çàïèñ."
 11. Â ÷ë. 45, àë. 1, ò. 8 ñëåä äóìàòà "ñòîìàòîëîãè÷íà" ñå äîáàâÿ "è".
 12. Â ÷ë. 55, àë. 6 äóìèòå "÷ë. 32" ñå çàìåíÿò ñ "÷ë. 31, àë. 3".
 13. Â ÷ë. 63 ñå ïðàâÿò ñëåäíèòå èçìåíåíèÿ:
 à) â ò. 1 äóìèòå "êîëè÷åñòâîòî è âèäîâåòå ìåäèöèíñêà ïîìîù, ïîëó÷åíà îò ñúîòâåòíîòî ëèöå, è òÿõíàòà öåíà" ñå çàëè÷àâàò;
 á) â ò. 2 äóìèòå "èíôîðìàöèÿ çà èçâúðøåíèòå îò íåãî äåéíîñòè è çàïëàòåíèòå ìó ñóìè" ñå çàëè÷àâàò;
 â) òî÷êà 3 ñå èçìåíÿ òàêà:
 "3. ðåãèñòúð íà ïðîèçâîäèòåëè, âíîñèòåëè è äèñòðèáóòîðè íà ëåêàðñòâà è àïòåêè, ñêëþ÷èëè äîãîâîðè ñ ÍÇÎÊ;".
 14. ×ëåí 64 ñå èçìåíÿ òàêà:
 "×ë. 64. Âñåêè îñèãóðåí èìà ïðàâî äà ïîëó÷è îò ÍÇÎÊ íàëè÷íàòà èíôîðìàöèÿ çà ïîëçâàíàòà îò íåãî ïðåç ïîñëåäíèòå ïåò ãîäèíè ìåäèöèíñêà ïîìîù è íåéíàòà öåíà ïî ðåä, îïðåäåëåí îò êàñàòà."
 15. ×ëåí 69 ñå èçìåíÿ òàêà:
 "×ë. 69. Íàöèîíàëíèÿò îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò å çàäúëæåí åæåìåñå÷íî äà ïðåäîñòàâÿ èíôîðìàöèÿ íà ÍÇÎÊ çà îñèãóðåíèòå ëèöà è çà ðàçìåðà íà ñúáðàíèòå çà òÿõ çäðàâíîîñèãóðèòåëíè âíîñêè."
 16. Â ÷ë. 73, àë. 1 ò. 1 ñå îòìåíÿ.
 17. Ñúçäàâà ñå ÷ë. 73à:
 "×ë. 73à. Ôèíàíñîâèÿò êîíòðîë ïî ïðèõîäèòå íà ÍÇÎÊ îò çäðàâíîîñèãóðèòåëíèòå âíîñêè è äúëæèìèòå ëèõâè ñå îñúùåñòâÿâà îò êîíòðîëíèòå îðãàíè íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò ïî ðåäà íà Êîäåêñà çà çàäúëæèòåëíî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå."
 18. Â ÷ë. 77 ñëåä äóìèòå "êîíòðîëíèòå îðãàíè íà ÍÇÎÊ" ñå äîáàâÿ "è íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò".
 19. Â ÷ë. 104 ñå ïðàâÿò ñëåäíèòå èçìåíåíèÿ:
 à) â àë. 1 òåêñòúò "50 äî 100 ëâ. çà âñÿêà íåâíåñåíà âíîñêà" ñå çàìåíÿ ñ "500 äî 1000 ëâ.";
 á) â àë. 2 òåêñòúò "ìåñå÷íî 200 ëâ. çà âñÿêà íåâíåñåíà âíîñêà" ñå çàìåíÿ ñ "2000 ëâ.".
 20. Â ÷ë. 105 ñå ïðàâÿò ñëåäíèòå èçìåíåíèÿ:
 à) â àë. 1 òåêñòúò "ôèíàíñîâèòå èíñïåêòîðè íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò" ñå çàìåíÿ ñ "êîíòðîëíèòå îðãàíè íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò è íà ÍÇÎÊ";
 á) àëèíåÿ 2 ñå èçìåíÿ òàêà:
 "(2) Íàêàçàòåëíèòå ïîñòàíîâëåíèÿ ñå èçäàâàò îò óïðàâèòåëÿ íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò, îò äèðåêòîðà íà ÍÇÎÊ èëè îò äèðåêòîðà íà ñúîòâåòíàòà ðåãèîíàëíà çäðàâíîîñèãóðèòåëíà êàñà è îò ðúêîâîäèòåëÿ íà ñúîòâåòíîòî òåðèòîðèàëíî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò."
 21. ×ëåí 107 ñå èçìåíÿ òàêà:
 "×ë. 107. Íàëàãàíåòî íà íàêàçàíèå ïî ÷ë. 103 è 104 íå èçêëþ÷âà çàäúëæåíèåòî çà çàïëàùàíå íà äúëæèìèòå âíîñêè çàåäíî ñúñ çàêîííàòà ëèõâà çà ïåðèîäà."
 22. ×ëåí 109 ñå èçìåíÿ òàêà:
 "×ë. 109. (1) Îñèãóðåíè ëèöà, çàäúëæåíè äà îñèãóðÿò ñåáå ñè è ÷ëåíîâåòå íà ñåìåéñòâîòî ñè, êîèòî íå ñà ïëàòèëè ïîâå÷å îò òðè äúëæèìè âíîñêè, çàïëàùàò îêàçàíàòà ìåäèöèíñêà ïîìîù íà èçïúëíèòåëèòå. Êîãàòî îñèãóðåíîòî ëèöå çàïëàòè íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò âñè÷êè äúëæèìè âíîñêè, îñèãóðèòåëíèòå ìó ïðàâà ñå âúçñòàíîâÿâàò îò äàòàòà íà çàïëàùàíå íà äúëæèìèòå âíîñêè, êàòî ñóìèòå, çàïëàòåíè çà îêàçàíàòà ìåäèöèíñêà ïîìîù, íå ñå âúçñòàíîâÿâàò.
 (2) Íåâíàñÿíåòî íà îñèãóðèòåëíè âíîñêè íå ïî âèíà íà îñèãóðåíèòå ëèöà íå ãè ëèøàâà îò îñèãóðèòåëíè ïðàâà. Ñóìàòà, çàïëàòåíà çà îêàçàíàòà ìåäèöèíñêà ïîìîù îò ëèöàòà â òåçè ñëó÷àè, ïîäëåæè íà âúçñòàíîâÿâàíå."
 23. Â ÷ë. 110 äóìèòå "øåñò ìåñåöà" ñå çàìåíÿò ñ "åäèí ìåñåö".
 24. Â § 1 îò äîïúëíèòåëíèòå ðàçïîðåäáè ñå ïðàâÿò ñëåäíèòå èçìåíåíèÿ:
 à) òî÷êà 3 ñå èçìåíÿ òàêà:
 "3. "×ëåíîâå íà ñåìåéñòâîòî" ñà ñúïðóã, ñúïðóãà, äåöà äî 18-ãîäèøíà âúçðàñò, à àêî ïðîäúëæàâàò îáðàçîâàíèåòî ñè - äî 26-ãîäèøíà âúçðàñò, à àêî ñà íåäååñïîñîáíè èëè òðàéíî íåòðóäîñïîñîáíè - íåçàâèñèìî îò âúçðàñòòà.";
 á) ñúçäàâà ñå ò. 8:
 "8. "Ïðåäïðèÿòèå" ñà âñè÷êè þðèäè÷åñêè ëèöà, åäíîëè÷íè òúðãîâöè è íåïåðñîíèôèöèðàíè äðóæåñòâà, êîèòî èçâúðøâàò òúðãîâñêà äåéíîñò."
 25. Â § 19 îò ïðåõîäíèòå è çàêëþ÷èòåëíèòå ðàçïîðåäáè ñå ïðàâÿò ñëåäíèòå èçìåíåíèÿ:
 à) äîñåãàøíèÿò òåêñò ñòàâà àë. 1;
 á) ñúçäàâà ñå àë. 2:
 "(2) Çà ïðèëàãàíåòî íà ÷ë. 39 è ðàçäåë V îò çàêîíà Ìèíèñòåðñêèÿò ñúâåò ïðèåìà íàðåäáà ïî ïðåäëîæåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò è ÍÇÎÊ."
  § 19. Â Çàêîíà çà êîðïîðàòèâíîòî ïîäîõîäíî îáëàãàíå (îáí., ÄÂ, áð. 115 îò 1997 ã.; ïîïð., áð. 19 îò 1998 ã.; èçì., áð. 21 è 153 îò 1998 ã., áð. 12, 50, 51, 64, 81 è 103 îò 1999 ã.) â ÷ë. 23, àë. 3 ñå ñúçäàâàò ò. 16 è 17:
 "16. ñðåäñòâàòà â îòäåëíà ñìåòêà, îáðàçóâàíà ñúãëàñíî ÷ë. 139, àë. 2 îò Êîäåêñà çà çàäúëæèòåëíî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå - îò ëèöåíçèðàíè ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíè äðóæåñòâà;
 17. äîõîäèòå, ïîëó÷åíè îò èíâåñòèðàíåòî íà ñðåäñòâàòà ïî ò. 16."
   § 20. Â Çàêîíà çà Ìèíèñòåðñòâîòî íà âúòðåøíèòå ðàáîòè (îáí., ÄÂ, áð. 122 îò 1997 ã.; áð. 29 îò 1998 ã. - Ðåøåíèå ¹ 3 íà Êîíñòèòóöèîííèÿ ñúä îò 1998 ã.; èçì., áð. 70, 73 è 153 îò 1998 ã., áð. 30 îò 1999 ã.) ñå ïðàâÿò ñëåäíèòå èçìåíåíèÿ è äîïúëíåíèÿ:
 1. Â ÷ë. 229: 
à) â àë. 1 ò. 3 è 4 ñå îòìåíÿò;
 á) àëèíåÿ 3 ñå èçìåíÿ òàêà:
 "(3) Çà âðåìåòî íà ïëàòåí ãîäèøåí îòïóñê îôèöåðèòå è ñåðæàíòèòå ïîëó÷àâàò áðóòíîòî ñè âúçíàãðàæäåíèå ñúîáðàçíî ðàçìåðà ìó êúì ìîìåíòà íà ïîëçâàíå íà îòïóñêà."
 2. ×ëåí 230 ñå èçìåíÿ òàêà:
 "×ë. 230. Îôèöåðèòå è ñåðæàíòèòå èìàò ïðàâî íà îòïóñê çà ðàáîòà âúâ âðåäíè çà çäðàâåòî óñëîâèÿ, çà èçïúëíåíèå íà îáùåñòâåíè è ãðàæäàíñêè çàäúëæåíèÿ; çà âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò ïîðàäè áðåìåííîñò, ðàæäàíå è îñèíîâÿâàíå, çà îòãëåæäàíå íà ìàëêî äåòå, çà êúðìåíå è õðàíåíå íà ìàëêî äåòå, ïðè ñìúðò èëè òåæêî çàáîëÿâàíå íà ðîäèòåë, çà äâå è ïîâå÷å æèâè äåöà, çà ïðèåìåí èçïèò â ó÷åáíî çàâåäåíèå, êàêòî è íà íåïëàòåí îòïóñê ïî óñëîâèÿòà, ðåäà è ðàçìåðèòå, ïðåäâèäåíè â Êîäåêñà íà òðóäà."
   § 21. Â Çàêîíà çà ÷óæäåñòðàííèòå èíâåñòèöèè (îáí., ÄÂ, áð. 97 îò 1997 ã.; ïîïð., áð. 99 îò 1997 ã.; èçì., áð. 29 è 153 îò 1998 ã.) ñå ïðàâÿò ñëåäíèòå èçìåíåíèÿ:
 1. ×ëåí 30 ñå èçìåíÿ òàêà:
 "×ë. 30. Ðàáîòíèöèòå è ñëóæèòåëèòå - ÷óæäåñòðàííè ãðàæäàíè, ñå îñèãóðÿâàò ïî ðåäà íà áúëãàðñêîòî çàêîíîäàòåëñòâî."
 2. ×ëåí 32 ñå èçìåíÿ òàêà:
 "×ë. 32. Ïî âñè÷êè âúïðîñè íà òðóäîâèòå ïðàâîîòíîøåíèÿ ñ ðàáîòîäàòåë ïî ÷ë. 29, êîèòî íå ñà óðåäåíè ñ òðóäîâèÿ äîãîâîð, ñå ïðèëàãà áúëãàðñêîòî çàêîíîäàòåëñòâî."
   § 22. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.) Ñúçäàäåíèÿò ñ îòìåíåíèÿ Çàêîí çà ôîíä "Îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå" Ó÷èòåëñêè ïåíñèîíåí ôîíä ïðîäúëæàâà äà ñúùåñòâóâà äî òðàíñôîðìèðàíåòî ìó â óíèâåðñàëåí ïåíñèîíåí ôîíä.
 (2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 15 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.) Íàäçîðíèÿò ñúâåò íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò ïî ïðåäëîæåíèå íà óïðàâèòåëÿ óòâúðæäàâà áþäæåòà íà Ó÷èòåëñêèÿ ïåíñèîíåí ôîíä.
 (3) Íàáðàíèòå ñðåäñòâà â Ó÷èòåëñêèÿ ïåíñèîíåí ôîíä ñå ðàçõîäâàò çà èçïëàùàíå íà ïåíñèèòå è äîáàâêèòå ñúãëàñíî § 5, àë. 2 è 3.
 (4) (Èçì. - ÄÂ, áð. 114 îò 2003 ã.) Âðåìåííî ñâîáîäíèòå ñðåäñòâà íà Ó÷èòåëñêèÿ ïåíñèîíåí ôîíä ìîãàò äà ñå âëàãàò ïðè óñëîâèÿòà è ïî ðåäà íà ÷ë. 28.
 (5) Ïúðâîñòåïåíåí ðàçïîðåäèòåë ñúñ ñðåäñòâàòà íà Ó÷èòåëñêèÿ ïåíñèîíåí ôîíä å óïðàâèòåëÿò íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò, à âòîðîñòåïåííè ðàçïîðåäèòåëè ñà ðúêîâîäèòåëèòå íà òåðèòîðèàëíèòå ïîäåëåíèÿ íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò.
 (6) Ðàçïîðåäáèòå íà äÿë ïúðâè íà òîçè êîäåêñ çà óïðàâëåíèå, êîíòðîëà è ñïîðîâåòå, êàêòî è çà îñúùåñòâÿâàíåòî íà àäìèíèñòðàòèâíîíàêàçàòåëíàòà îòãîâîðíîñò, ñå ïðèëàãàò è çà ñúáèðàíåòî è ðàçõîäâàíåòî íà ñðåäñòâàòà îò Ó÷èòåëñêèÿ ïåíñèîíåí ôîíä.
 (7) (Íîâà - ÄÂ, áð. 112 îò 2004 ã., äîï., áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.) Îñèãóðèòåëíàòà âíîñêà çà Ó÷èòåëñêèÿ ïåíñèîíåí ôîíä å â ðàçìåð 4,3 íà ñòî è å èçöÿëî çà ñìåòêà íà îñèãóðèòåëÿ.
  § 22à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 120 îò 2002 ã., èçì., áð. 114 îò 2003 ã., áð. 115 îò 2004 ã., áð. 105 îò 2005 ã.) Äúëæèìèòå âíîñêè çà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå, çà çäðàâíî îñèãóðÿâàíå, çà Ó÷èòåëñêèÿ ïåíñèîíåí ôîíä è çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå îò áþäæåòíèòå ïðåäïðèÿòèÿ ïî ñìèñúëà íà § 1, ò. 1 îò äîïúëíèòåëíàòà ðàçïîðåäáà íà Çàêîíà çà ñ÷åòîâîäñòâîòî ñå íà÷èñëÿâàò, âíàñÿò è îò÷èòàò ïî ðåäà íà Çàêîíà çà äúðæàâíèÿ áþäæåò íà Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ çà 2006 ã.
   § 22á. (Íîâ - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã.) Ïàðè÷íèòå îáåçùåòåíèÿ çà ëèöàòà, çàâàðåíè â îòïóñê çà âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò, òðóäîóñòðîÿâàíå, çà áðåìåííîñò è ðàæäàíå è çà îòãëåæäàíå íà ìàëêî äåòå êúì 1 ÿíóàðè 2007 ã., çà êîèòî å çàïî÷íàëî ïëàùàíå íà îáåçùåòåíèå, êàêòî è íåèçïëàòåíèòå ïàðè÷íè îáåçùåòåíèÿ è ïîìîùè, îòíàñÿùè ñå çà ïåðèîäè äî òàçè äàòà, ñå èçïëàùàò ïî äîñåãàøíèÿ ðåä. Â äîêóìåíòèòå çà òåãëåíå íà îñèãóðèòåëíèòå ïëàùàíèÿ çàäúëæèòåëíî ñå âïèñâà åäèííèÿò èäåíòèôèêàöèîíåí êîä íà îñèãóðèòåëÿ èëè ñàìîîñèãóðÿâàùîòî ñå ëèöå.
  § 22â. (Íîâ - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã.) Ïðè îïðåäåëÿíå íà îñèãóðèòåëíèÿ äîõîä, îò êîéòî ñå èç÷èñëÿâàò ïàðè÷íèòå îáåçùåòåíèÿ çà âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò, áðåìåííîñò è ðàæäàíå, òðóäîóñòðîÿâàíå è çà áåçðàáîòèöà çà âðåìåòî äî 31 äåêåìâðè 2006 ã., íå ñå âêëþ÷âàò íà÷èñëåíè è íåèçïëàòåíè âúçíàãðàæäåíèÿ.
  § 22ã. (Íîâ - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã., èçì., áð. 113 îò 2007 ã.) Ïåíñèèòå, îòïóñíàòè ïðåç 2007 ã., ñå ïðåèç÷èñëÿâàò ñëóæåáíî, êîãàòî ïðè îïðåäåëÿíå íà ðàçìåðà èì å ïðèëîæåí ïðîöåíòúò îò 1,5 çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ, ïðèäîáèò ïðåç 2007 ã. ïî ÷ë. 70, àë. 1, èçðå÷åíèå âòîðî.
   § 22ä. (Íîâ - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã., èçì., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) Ëèöàòà ïî § 3 è 4, ïðèäîáèëè ïðàâî íà ïåíñèÿ çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ è âúçðàñò, èìàò ïðàâî íà äîïúëíèòåëíà ïîæèçíåíà ïåíñèÿ îò óíèâåðñàëåí ïåíñèîíåí ôîíä ïðè íàâúðøâàíå íà âúçðàñòòà ïî ÷ë. 68, àë. 1.
   § 22å. (Íîâ - ÄÂ, áð. 105 îò 2006 ã.) (1) Ìàéêèòå (îñèíîâèòåëèòå), çà êîèòî ñðîêúò íà îáåçùåòåíèåòî ïî ÷ë. 50 íå å èçòåêúë äî 1 ÿíóàðè 2007 ã., íî îò çàïî÷âàíåòî ìó íå ñà èçòåêëè 315 êàëåíäàðíè äíè, èìàò ïðàâî íà îáåçùåòåíèå çà áðåìåííîñò è ðàæäàíå çà îñòàòúêà äî êðàÿ íà òîçè ïåðèîä.
 (2) Ìàéêèòå (îñèíîâèòåëèòå), çà êîèòî ñðîêúò íà îáåçùåòåíèåòî ïî ÷ë. 50 å èçòåêúë äî 1 ÿíóàðè 2007 ã., íî îò çàïî÷âàíåòî ìó íå ñà èçòåêëè 315 êàëåíäàðíè äíè, èìàò ïðàâî íà îáåçùåòåíèå çà áðåìåííîñò è ðàæäàíå çà îñòàòúêà äî êðàÿ íà òîçè ïåðèîä.
  § 22æ. (Íîâ - ÄÂ, áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.) Îïðåäåëÿíåòî íà ðàçìåðà è èçïëàùàíåòî íà ïàðè÷íèòå îáåçùåòåíèÿ çà áåçðàáîòèöà íà ëèöàòà, ÷èèòî ïðàâîîòíîøåíèÿ ñà ïðåêðàòåíè ïðåäè 1 ÿíóàðè 2009 ã., ñå èçâúðøâàò ïî äîñåãàøíèÿ ðåä.
   § 22ç. (Íîâ - ÄÂ, áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.04.2009 ã.) (1) Çà 2009 ã. ìàêñèìàëíèÿò ðàçìåð íà ïîëó÷àâàíèòå åäíà èëè ïîâå÷å ïåíñèè áåç äîáàâêèòå êúì òÿõ ñå îïðåäåëÿ, ñ÷èòàíî îò 1 àïðèë, â ðàçìåð íà 700 ëâ.
 (2) Îòïóñíàòèòå ñ íà÷àëíà äàòà äî 31 ìàðò 2009 ã. ïåíñèè ñå ïðåèç÷èñëÿâàò ïî ðåäà íà ÷ë. 70 ñ ïðîöåíò 1,1 íà ñòî çà âñÿêà ãîäèíà îñèãóðèòåëåí ñòàæ, áåç äà ñå ïðîìåíÿ äîõîäúò, îò êîéòî å èç÷èñëåíà ïåíñèÿòà.
   § 22è. (Íîâ - ÄÂ, áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.07.2009 ã.) (1) Çà 2009 ã. îñúâðåìåíÿâàíåòî íà ïåíñèèòå, îòïóñíàòè ñ íà÷àëíà äàòà äî 31 ìàðò 2009 ã., ñå èçâúðøâà îò 1 þëè ñ ïðîöåíòà, îïðåäåëåí ïî ÷ë. 100, íàìàëåí ñ 10 ïóíêòà.
 (2) Ñ ïðîöåíòà ïî àë. 1 ñå óâåëè÷àâà è ìèíèìàëíèÿò ðàçìåð íà ïåíñèÿòà çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ è âúçðàñò.
 (3) Îñúâðåìåíÿâàíåòî ïî àë. 1 è 2 ñå èçâúðøâà ñ ðåøåíèå íà íàäçîðíèÿ ñúâåò íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò.
   § 22ê. (Íîâ - ÄÂ, áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.) (1) Ìàéêèòå (îñèíîâèòåëèòå), çà êîèòî ñðîêúò íà îáåçùåòåíèåòî ïî ÷ë. 50 íå å èçòåêúë äî 1 ÿíóàðè 2009 ã., èìàò ïðàâî íà îáåçùåòåíèå çà áðåìåííîñò è ðàæäàíå çà îñòàòúêà äî 410 êàëåíäàðíè äíè.
 (2) Ìàéêèòå (îñèíîâèòåëèòå), çà êîèòî ñðîêúò íà îáåçùåòåíèåòî ïî ÷ë. 50 å èçòåêúë äî 1 ÿíóàðè 2009 ã., íî îò çàïî÷âàíåòî ìó íå ñà èçòåêëè 410 êàëåíäàðíè äíè, èìàò ïðàâî íà îáåçùåòåíèå çà áðåìåííîñò è ðàæäàíå çà îñòàòúêà äî êðàÿ íà òîçè ïåðèîä.
   § 22ë. (Íîâ - ÄÂ, áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.) Ëèöàòà, îñâîáîäåíè ïðåç ïåðèîäà îò 1 ÿíóàðè 2009 ã. äî 31 äåêåìâðè 2009 ã. âêëþ÷èòåëíî, èìàùè ïðàâî íà ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå çà áåçðàáîòèöà, ïîëó÷àâàò îáåçùåòåíèåòî â ñëåäíèòå ðàçìåðè:
 à) 130 íà ñòî îò îïðåäåëåíèÿ ðàçìåð íà îáåçùåòåíèåòî ïî ÷ë. 54á, àë. 1 è 2 - çà ïúðâàòà ïîëîâèíà íà ïåðèîäà, çà êîéòî ñå äúëæè îáåçùåòåíèåòî;
 á) 70 íà ñòî îò îïðåäåëåíèÿ ðàçìåð íà îáåçùåòåíèåòî ïî ÷ë. 54á, àë. 1 è 2 - çà âòîðàòà ïîëîâèíà íà ïåðèîäà, çà êîéòî ñå äúëæè îáåçùåòåíèåòî.
   § 22ì. (Íîâ - ÄÂ, áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.07.2009 ã.) (1) Ëèöàòà, íà êîèòî åêñïåðòíèòå ðåøåíèÿ çà îïðåäåëÿíå íà òðàéíî íàìàëåíà ðàáîòîñïîñîáíîñò ñà îáæàëâàíè äî 1 þëè 2009 ã., ìîãàò â 6-ìåñå÷åí ñðîê îò òàçè äàòà äà ïîäàäàò çàÿâëåíèå çà îòïóñêàíå íà ïåíñèÿ çà èíâàëèäíîñò. Â òåçè ñëó÷àè ïåíñèÿòà ñå îòïóñêà îò äàòàòà íà ïðèäîáèâàíå íà ïðàâîòî ñúãëàñíî îáæàëâàíîòî åêñïåðòíî ðåøåíèå çà òðàéíî íàìàëåíà ðàáîòîñïîñîáíîñò â ðàçìåðà ïî ÷ë. 98, àë. 7. Àêî çàÿâëåíèåòî å ïîäàäåíî ñëåä èçòè÷àíåòî íà 6-ìåñå÷íèÿ ñðîê, ïåíñèÿòà ñå îòïóñêà îò äàòàòà íà ïîäàâàíåòî ìó.
 (2) Íà ëèöàòà, ÷èèòî åêñïåðòíè ðåøåíèÿ çà îïðåäåëÿíå íà òðàéíî íàìàëåíà ðàáîòîñïîñîáíîñò ñà îáæàëâàíè äî 1 þëè 2009 ã. îò ìåäèöèíñêèòå êîìèñèè êúì òåðèòîðèàëíèòå ïîäåëåíèÿ íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò, ñå îòïóñêàò ïåíñèè çà èíâàëèäíîñò â ðàçìåðà ïî ÷ë. 98, àë. 7 îò äàòàòà íà ïðèäîáèâàíå íà ïðàâîòî ñúãëàñíî îáæàëâàíîòî åêñïåðòíî ðåøåíèå çà òðàéíî íàìàëåíà ðàáîòîñïîñîáíîñò.
   § 22í. (Íîâ - ÄÂ, áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã.) Îò 1 ÿíóàðè 2010 ã. ïåíñèèòå ïî ÷ë. 98, àë. 7 è § 22ì ñå îïðåäåëÿò ñúãëàñíî ÷ë. 98, àë. 9 è 10.
   § 22î. (Íîâ - ÄÂ, áð. 49 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.07.2010 ã., èçì., áð. 98 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., áð. 100 îò 2011 ã., â ñèëà îò 1.01.2012 ã.) Çà ïåðèîäà äî 31 äåêåìâðè 2012 ã.:
 1. îñèãóðèòåëÿò èçïëàùà íà îñèãóðåíîòî ëèöå çà ïúðâèÿ, âòîðèÿ è òðåòèÿ ðàáîòåí äåí îò âðåìåííàòà íåðàáîòîñïîñîáíîñò 70 íà ñòî îò ñðåäíîäíåâíîòî áðóòíî âúçíàãðàæäåíèå çà ìåñåöà, â êîéòî å íàñòúïèëà âðåìåííàòà íåðàáîòîñïîñîáíîñò, íî íå ïî-ìàëêî îò 70 íà ñòî îò ñðåäíîäíåâíîòî óãîâîðåíî âúçíàãðàæäåíèå;
 2. (îòì. - ÄÂ, áð. 98 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.); 
3. (îòì. - ÄÂ, áð. 98 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.).
  § 22ï. (Íîâ - ÄÂ, áð. 58 îò 2010 ã., â ñèëà îò 30.07.2010 ã.) (1) Äî 31 äåêåìâðè 2010 ã. îñèãóðèòåëíèÿò ñòàæ íà ðàáîòíèöèòå è ñëóæèòåëèòå, çà êîèòî å âúâåäåíî íåïúëíî ðàáîòíî âðåìå ïî ðåäà íà § 3á, àë. 1 îò ïðåõîäíèòå ðàçïîðåäáè íà Êîäåêñà íà òðóäà, ñå çà÷èòà èçöÿëî, íåçàâèñèìî îò ïðîäúëæèòåëíîñòòà íà ðàáîòíîòî âðåìå.
 (2) Äî 31 äåêåìâðè 2010 ã. çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ, áåç äà ñå ïðàâÿò îñèãóðèòåëíè âíîñêè, ñå çà÷èòà âðåìåòî, ïðåç êîåòî å ïîëçâàí íåïëàòåí îòïóñê ïî § 3ä, àë. 1 îò ïðåõîäíèòå ðàçïîðåäáè íà Êîäåêñà íà òðóäà.
  § 22ð. (Íîâ - ÄÂ, áð. 94 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.07.2013 ã.) ×ëåí 159, àë. 5 ñå ïðèëàãà è çà îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå, ñðîêúò çà ïëàùàíå íà êîèòî å èçòåêúë ïðåäè 1 þëè 2013 ã.
  § 22ñ. (Íîâ – ÄÂ, áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Îòïóñíàòèòå ñ íà÷àëíà äàòà äî 31 äåêåìâðè 2014 ã. ïåíñèè ïî ÷ë. 82, àë. 1 íà ëèöà, êîèòî ñà ñå èíâàëèäèçèðàëè äî 18-, ñúîòâåòíî äî 26-ãîäèøíà âúçðàñò, ïðîäúëæàâàò äà ñå ïëàùàò äî îïðåäåëåíèòå èì ñðîêîâå.
  § 22ò. (Íîâ – ÄÂ, áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.) Ñîöèàëíèòå ïåíñèè çà èíâàëèäíîñò, îòïóñíàòè ñ íà÷àëíà äàòà äî 31 äåêåìâðè 2014 ã. è èçïëàùàíè íà îñíîâàíèå çàëè÷åíîòî èçðå÷åíèå âòîðî íà ÷ë. 101, àë. 3à, ïðîäúëæàâàò äà ñå ïîëó÷àâàò â îïðåäåëåíèÿ èì êúì òàçè äàòà ðàçìåð äî èçòè÷àíå íà ñðîêà, çà êîéòî ñà îòïóñíàòè.
   § 23. Òîçè êîäåêñ âëèçà â ñèëà îò 1 ÿíóàðè 2000 ã. ñ èçêëþ÷åíèå íà:
 1. ÷ëåí 20, àë. 3, êîÿòî âëèçà â ñèëà îò 1 ÿíóàðè 2001 ã.;
 2. ÷ëåí 64, àë. 3 è 4, êîèòî âëèçàò â ñèëà îò 1 ÿíóàðè 2004 ã.;
 3. ÷ëåí 127, àë. 1, êîéòî âëèçà â ñèëà îò 1 ÿíóàðè 2002 ã.;
 4. ïàðàãðàô 15, ò. 3, êîÿòî âëèçà â ñèëà îò äåíÿ íà îáíàðîäâàíåòî ìó â "Äúðæàâåí âåñòíèê". 

 ÏÐÅÕÎÄÍÈ È ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ 
êúì Çàêîíà çà èçìåíåíèå è äîïúëíåíèå íà Êîäåêñà çà çàäúëæèòåëíî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå
 (ÄÂ, áð. 64 îò 2000 ã., èçì., áð. 1 îò 2001 ã.)
 § 39. Îáðàçóâàíèòå äåëà äî 31 äåêåìâðè 1999 ã. ïî èñêîâå çà óñòàíîâÿâàíå íà òðóäîâè çëîïîëóêè èëè ïðîôåñèîíàëíè çàáîëÿâàíèÿ ñå ðàçãëåæäàò îò ñúäèëèùàòà ïî ðåäà íà Ãðàæäàíñêèÿ ïðîöåñóàëåí êîäåêñ.
 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
 § 42. (Èçì. - ÄÂ, áð. 1 îò 2001 ã.) Çà 2001 ã. ñðîêúò ïî ÷ë. 140, àë. 3 å äî 31 ÿíóàðè 2001 ã.
 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
 ÏÐÅÕÎÄÍÈ È ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ 
êúì Çàêîíà çà èçìåíåíèå è äîïúëíåíèå íà Êîäåêñà çà çàäúëæèòåëíî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå
 (ÄÂ, áð. 1 îò 2002 ã., â ñèëà îò 1.01.2002 ã., èçì., áð. 119 îò 2002 ã., â ñèëà îò 1.01.2003 ã.)
 § 83. ×ëåí 110, àë. 11 ñå ïðèëàãà è çà ñúáðàíèòå ñóìè ïî àêòîâå çà íà÷åò, ñúñòàâåíè ïðåäè 1 ÿíóàðè 2000 ã.
 § 84. (1) Âçåìàíèÿòà è çàäúëæåíèÿòà çà èçïëàùàíå íà îáåçùåòåíèÿ è ïîìîùè çà áåçðàáîòèöà è çà íàäâíåñåíè îñèãóðèòåëíè âíîñêè íà ôîíä "Ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ è áåçðàáîòèöà" ïðåìèíàâàò êúì ôîíä "Áåçðàáîòèöà".
 (2) Îòïóñíàòèòå êúì 31 äåêåìâðè 2001 ã. ïàðè÷íè îáåçùåòåíèÿ è ïîìîùè çà áåçðàáîòèöà ñå èçïëàùàò â ðàçìåðèòå è ñðîêîâåòå, ïðåäâèäåíè â îòìåíåíèòå ãëàâà ÷åòâúðòà, ðàçäåë III îò Çàêîíà çà çàêðèëà ïðè áåçðàáîòèöà è íàñúð÷àâàíå íà çàåòîñòòà. 
(3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 74 îò 2002 ã.) Îñèãóðÿâàíåòî çà áåçðàáîòèöà çà ëèöàòà ïî ÷ë. 4, àë. 1, ò. 4 çàïî÷âà îò 1 ÿíóàðè 2003 ã.
 § 85. (1) Äî 31 äåêåìâðè 2003 ã. âêëþ÷èòåëíî ïàðè÷íèòå îáåçùåòåíèÿ çà áåçðàáîòèöà ïî ãëàâà ÷åòâúðòà "à" ñå îòïóñêàò è èçïëàùàò îò Àãåíöèÿòà ïî çàåòîñòòà.
 (2) Äî 31 äåêåìâðè 2003 ã. âêëþ÷èòåëíî ïàðè÷íèòå îáåçùåòåíèÿ çà áåçðàáîòèöà ñå îòïóñêàò, èçìåíÿò, îòêàçâàò, ñïèðàò, ïðåêðàòÿâàò, âúçîáíîâÿâàò è âúçñòàíîâÿâàò ñ ðåøåíèå íà ðúêîâîäèòåëÿ íà òåðèòîðèàëíîòî ïîäåëåíèå íà Àãåíöèÿòà ïî çàåòîñòòà.
 (3) Äî 31 äåêåìâðè 2003 ã. âêëþ÷èòåëíî ïîëó÷åíèòå ïàðè÷íè îáåçùåòåíèÿ çà áåçðàáîòèöà â ñëó÷àèòå ïî ÷ë. 54å è ÷ë. 54æ, àë. 2 ñå âúçñòàíîâÿâàò âúç îñíîâà íà ðåøåíèå íà ðúêîâîäèòåëÿ íà òåðèòîðèàëíîòî ïîäåëåíèå íà Àãåíöèÿòà ïî çàåòîñòòà.
 (4) Ðåøåíèÿòà ïî àë. 2 è 3 ñå îáæàëâàò â ñúäà ïî ðåäà íà Àäìèíèñòðàòèâíîïðîöåñóàëíèÿ êîäåêñ. 
(5) Òåðèòîðèàëíèòå ïîäåëåíèÿ íà Àãåíöèÿòà ïî çàåòîñòòà ñà äëúæíè äà ïðåäñòàâÿò åæåìåñå÷íî íà ñúîòâåòíèòå òåðèòîðèàëíè ïîäåëåíèÿ íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò öÿëàòà èíôîðìàöèÿ çà ëèöàòà, ïîëó÷àâàùè îáåçùåòåíèÿ çà áåçðàáîòèöà, è çà ðàçìåðà íà îáåçùåòåíèÿòà.
 (6) Òåðèòîðèàëíèòå ïîäåëåíèÿ íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò èçâúðøâàò ïðîâåðêà íà äàííèòå è ïðåâåæäàò íà ñúîòâåòíèòå òåðèòîðèàëíè ïîäåëåíèÿ íà Àãåíöèÿòà ïî çàåòîñòòà äúëæèìèòå ñóìè çà èçïëàùàíå íà îáåçùåòåíèÿòà çà áåçðàáîòèöà è çà ïîùåíñêèòå òàêñè.
 (7) Òåðèòîðèàëíèòå ïîäåëåíèÿ íà Àãåíöèÿòà ïî çàåòîñòòà ñå îò÷èòàò ïðåä ñúîòâåòíèòå òåðèòîðèàëíè ïîäåëåíèÿ íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò çà èçâúðøåíèòå ïëàùàíèÿ äî êðàÿ íà âñåêè ìåñåö.
 (8) Äî 31 äåêåìâðè 2003 ã. íàðóøåíèÿòà íà ãëàâà ÷åòâúðòà "à" îò ëèöàòà, ïîëó÷àâàùè îáåçùåòåíèå çà áåçðàáîòèöà, ñå óñòàíîâÿâàò ñ àêòîâå, ñúñòàâåíè îò äëúæíîñòíèòå ëèöà, îïðåäåëåíè îò èçïúëíèòåëíèÿ äèðåêòîð íà Àãåíöèÿòà ïî çàåòîñòòà, à íàêàçàòåëíèòå ïîñòàíîâëåíèÿ ñå èçäàâàò îò ðúêîâîäèòåëÿ íà ñúîòâåòíîòî òåðèòîðèàëíî ïîäåëåíèå íà Àãåíöèÿòà ïî çàåòîñòòà èëè îò óïúëíîìîùåíî îò íåãî äëúæíîñòíî ëèöå ïî ðåäà íà Çàêîíà çà àäìèíèñòðàòèâíèòå íàðóøåíèÿ è íàêàçàíèÿ.
 § 86. Ìèíèñòúðúò íà òðóäà è ñîöèàëíàòà ïîëèòèêà è óïðàâèòåëÿò íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò îïðåäåëÿò îáõâàòà è ðåäà çà ïðåìèíàâàíå íà ìàòåðèàëíèòå àêòèâè è ÷îâåøêèòå ðåñóðñè îò Àãåíöèÿòà ïî çàåòîñòòà êúì Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò çàåäíî ñ íåîáõîäèìàòà èì èçäðúæêà.
 § 87. (Èçì. - ÄÂ, áð. 119 îò 2002 ã.) (1) Äî 31 äåêåìâðè 2004 ã. îñèãóðèòåëíè âíîñêè çà ôîíä "Ïåíñèè" ñå âíàñÿò âúðõó ïàðè÷íîòî îáåçùåòåíèå çà ïåðèîäèòå íà âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò èëè áðåìåííîñò è ðàæäàíå, êîèòî ñå çà÷èòàò çà òðóäîâ ñòàæ. Â òåçè ñëó÷àè îñèãóðèòåëíàòà âíîñêà å â ðàçìåð, ðàâåí íà ÷àñòòà, êîÿòî ñå äúëæè îò ðàáîòîäàòåëÿ è ñå âíàñÿ ñàìî îò íåãî. Â ñúùèÿ ðàçìåð å îñèãóðèòåëíàòà âíîñêà çà ëèöàòà, êîèòî ñå îñèãóðÿâàò ñàìî çà ñâîÿ ñìåòêà. Âúðõó ïàðè÷íèòå îáåçùåòåíèÿ çà âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò èëè çà áðåìåííîñò è ðàæäàíå íå ñå âíàñÿò âíîñêè çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå.
 (2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 69 îò 2004 ã.) Çà âðåìåòî îò 1 ÿíóàðè 2000 ã. äî 31 äåêåìâðè 2004 ã. çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ ñå çà÷èòàò ïåðèîäèòå íà âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò è áðåìåííîñò è ðàæäàíå, ïðåç êîèòî å ïîëó÷àâàíî ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå, âúðõó êîåòî ñà äúëæèìè èëè âíåñåíè îñèãóðèòåëíè âíîñêè ïî àë. 1, êàêòî è âðåìåòî íà îòïóñê çà áðåìåííîñò è ðàæäàíå, ïðåç êîåòî íå ñå ïîëó÷àâà ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå.
 (3) Ïðè îòïóñêàíå íà ïåíñèè, àêî å âêëþ÷åí ïåðèîä îò 1 ÿíóàðè 2000 ã. äî 31 äåêåìâðè 2004 ã., ïðåç êîéòî ëèöàòà ñà ïîëó÷àâàëè ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå çà âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò è çà áðåìåííîñò è ðàæäàíå, ñå âçåìà ïðåäâèä ðàçìåðúò íà îáåçùåòåíèåòî, âúðõó êîåòî ñà âíåñåíè èëè ñà äúëæèìè îñèãóðèòåëíè âíîñêè.
 § 88. Ñóìèòå ïî ðàçïîðåæäàíèÿ, èçäàäåíè íà îñíîâàíèå íà îòìåíåíèòå § 10 è 11, ñå äúëæàò çà ïåðèîäà äî 31 äåêåìâðè 2001 ã.
 § 89. Ïåíñèèòå íà ó÷èòåëèòå, èçïëàùàíè îò Ó÷èòåëñêèÿ ïåíñèîíåí ôîíä è îòïóñíàòè äî 31 äåêåìâðè 2001 ã., ñå ïðåèç÷èñëÿâàò ïî ðåäà íà § 5, àë. 2 îò ïðåõîäíèòå è çàêëþ÷èòåëíèòå ðàçïîðåäáè íà çàêîíà.
 § 90. Äî 31 äåêåìâðè 2002 ã. Íàöèîíàëíèÿò îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò îñúùåñòâÿâà äåéíîñòòà ïî ÷ë. 123 çà êàäðîâèòå âîåííîñëóæåùè, çà äúðæàâíèòå ñëóæèòåëè - îôèöåðè, ñåðæàíòè è ãðàæäàíñêè ëèöà ïî Çàêîíà çà Ìèíèñòåðñòâîòî íà âúòðåøíèòå ðàáîòè, çà ëèöàòà ïî § 19 îò ïðåõîäíèòå è çàêëþ÷èòåëíèòå ðàçïîðåäáè íà Çàêîíà çà èçìåíåíèå è äîïúëíåíèå íà Çàêîíà çà èçïúëíåíèå íà íàêàçàíèÿòà (ÄÂ, áð. 73 îò 1998 ã.) è çà ñëóæèòåëèòå íà Íàöèîíàëíàòà ðàçóçíàâàòåëíà ñëóæáà.
 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
 § 95. Äî 31 ìàðò 2002 ã. îòïóñêàíåòî è èçïëàùàíåòî íà ïåíñèèòå ìîæå äà ñå èçâúðøâà ñðåùó ïðåäñòàâÿíå íà ïàñïîðòè, èçäàäåíè ïî ðåäà íà îòìåíåíèÿ Óêàç ¹ 2772 çà ïàñïîðòèòå è àäðåñíàòà ðåãèñòðàöèÿ íà ãðàæäàíèòå íà Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ (îáí., ÄÂ, áð. 100 îò 1980 ã.; èçì., áð. 11 îò 1998 ã.).
 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
 ÏÐÅÕÎÄÍÈ È ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ 
êúì Çàêîíà çà Êîìèñèÿòà çà ôèíàíñîâ íàäçîð 
(ÄÂ, áð. 8 îò 2003 ã., â ñèëà îò 1.03.2003 ã.)
 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
 § 5. Ïðèåòèòå ïîäçàêîíîâè íîðìàòèâíè àêòîâå ïî ïðèëàãàíåòî íà Çàêîíà çà ïóáëè÷íîòî ïðåäëàãàíå íà öåííè êíèæà, Çàêîíà çà çàñòðàõîâàíåòî, Êîäåêñà çà çàäúëæèòåëíî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå, Çàêîíà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå, Çàêîíà çà çäðàâíîòî îñèãóðÿâàíå è Çàêîíà çà çàêðèëà ïðè áåçðàáîòèöà è íàñúð÷àâàíå íà çàåòîñòòà çàïàçâàò äåéñòâèåòî ñè, äîêîëêîòî íå ìó ïðîòèâîðå÷àò.
 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
 § 10. Â Êîäåêñà çà çàäúëæèòåëíî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå (îáí., ÄÂ, áð. 110 îò 1999 ã., áð. 55 îò 2000 ã. - Ðåøåíèå ¹ 5 íà Êîíñòèòóöèîííèÿ ñúä îò 2000 ã.; èçì., áð. 64 îò 2000 ã., áð. 1, 35 è 41 îò 2001 ã., áð. 1, 10, 45, 74 è 112 îò 2002 ã.) ñå ïðàâÿò ñëåäíèòå èçìåíåíèÿ è äîïúëíåíèÿ:
 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
 3. Íàâñÿêúäå â êîäåêñà, ñ èçêëþ÷åíèå íà òåêñòîâåòå ïî ò. 1 è 2, íàèìåíîâàíèåòî "Äúðæàâíàòà àãåíöèÿ çà îñèãóðèòåëåí íàäçîð" è äóìèòå "Àãåíöèÿòà" è "ïðåäñåäàòåëÿ íà Äúðæàâíàòà àãåíöèÿ çà îñèãóðèòåëåí íàäçîð" ñå çàìåíÿò ñúñ "çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ/ÿò, ðúêîâîäåù óïðàâëåíèå "Îñèãóðèòåëåí íàäçîð" íà Êîìèñèÿòà çà ôèíàíñîâ íàäçîð".
 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
 ÏÐÅÕÎÄÍÈ È ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ 
êúì Çàêîíà çà èçìåíåíèå è äîïúëíåíèå íà Êîäåêñà çà çàäúëæèòåëíî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå
 (ÄÂ, áð. 67 îò 2003 ã.)
 § 108. (1) Èçäàäåíèòå îò Äúðæàâíàòà àãåíöèÿ çà îñèãóðèòåëåí íàäçîð äî âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí ëèöåíçèè íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíè äðóæåñòâà è íà àêòþåðè çà èçâúðøâàíå íà äåéíîñò ïî äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå çàïàçâàò äåéñòâèåòî ñè.
 (2) Èçäàäåíèòå ñúãëàñèÿ çà âïèñâàíå â ñúäà íà ôîíäîâåòå çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå çàïàçâàò äåéñòâèåòî ñè äî ñëóæåáíîòî èçäàâàíå íà ðàçðåøåíèå çà óïðàâëåíèå íà ïåíñèîíåí ôîíä.
 (3) Çàïî÷íàëèòå ïðîèçâîäñòâà ïðåäè âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí ïðåä êîìèñèÿòà èëè ïðåä çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿ íà êîìèñèÿòà ïðîäúëæàâàò ïðè óñëîâèÿòà è ïî ðåäà íà òîçè çàêîí.
 § 109. Â òðèìåñå÷åí ñðîê îò âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà èçäàâà ñëóæåáíî íà äðóæåñòâàòà ïî § 108 ðàçðåøåíèÿ ïî ÷ë. 145 è 217 çà óïðàâëÿâàíèòå îò òÿõ ôîíäîâå çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå áåç çàïëàùàíå íà òàêñà.
 § 110. (1) Äðóæåñòâàòà ïî § 108 ñà äëúæíè â 9-ìåñå÷åí ñðîê îò âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí äà ïðèâåäàò äåéíîñòòà ñè â ñúîòâåòñòâèå ñ ðàçïîðåäáèòå ìó è äà ïðåäñòàâÿò íåîáõîäèìèòå äîêóìåíòè â Êîìèñèÿòà çà ôèíàíñîâ íàäçîð.
 (2) Íà äðóæåñòâàòà, êîèòî íå èçïúëíÿò çàäúëæåíèåòî ñè ïî àë. 1, ñå îòíåìà ëèöåíçèÿòà è ñå îáðàçóâà ïðîèçâîäñòâî çà ïðèíóäèòåëíîòî èì ïðåêðàòÿâàíå ïî ðåäà íà ÷ë. 331.
 (3) Íà äðóæåñòâàòà, êîèòî â ñðîêà ïî àë. 1 íå ïðèâåäàò äåéíîñòòà íà óïðàâëÿâàí îò òÿõ ôîíä çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå â ñúîòâåòñòâèå ñ òîçè çàêîí, çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà êîìèñèÿòà îòíåìà èçäàäåíîòî èì ïî ðåäà íà § 109 ñëóæåáíî ðàçðåøåíèå.
 § 111. Äðóæåñòâàòà ïî § 108 ñà äëúæíè â åäíîãîäèøåí ñðîê îò âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí äà ïðèâåäàò êàïèòàëà ñè â ñúîòâåòñòâèå ñ èçèñêâàíèÿòà íà ÷ë. 121â, àë. 2 è 4. Äî èçòè÷àíåòî íà òîçè ñðîê ñîáñòâåíèÿò êàïèòàë (êàïèòàëîâàòà áàçà) ïî ÷ë. 121â, àë. 4 íå ìîæå äà áúäå ïî-ìàëúê îò 1 500 000 ëâ.
 § 112. Ðàçìåðúò íà ðåçåðâà ïî ÷ë. 193, àë. 8 ñå îïðåäåëÿ â ïðîöåíò îò àêòèâèòå íà óïðàâëÿâàíèòå îò äðóæåñòâîòî ôîíäîâå çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå, êîéòî íå ìîæå äà áúäå ïî-ìàëúê îò:
 1. çà 2003 ã. - 0,2 íà ñòî;
 2. çà 2004 ã. - 0,4 íà ñòî;
 3. çà 2005 ã. - 0,6 íà ñòî;
 4. çà 2006 ã. - 0,8 íà ñòî;
 5. çà 2007 ã. è ñëåä òîâà - 1 íà ñòî.
 § 113. (1) Îò÷èòàíåòî íà íàòðóïàíèòå ñðåäñòâà ïî èíäèâèäóàëíèòå ïàðòèäè íà îñèãóðåíèòå ëèöà â äÿëîâå ñå ïðèëàãà îò 1 þëè 2004 ã.
 (2) Äî 1 þëè 2004 ã. èíäèâèäóàëíèòå ïàðòèäè íà îñèãóðåíèòå ëèöà ñå âîäÿò è äîõîäúò ñå ðàçïðåäåëÿ ïî íà÷èíà è ïî ðåäà, óñòàíîâåíè äî âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí.
 § 114. (1) Îò âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíèòå äðóæåñòâà, óïðàâëÿâàùè ôîíäîâå çà äîïúëíèòåëíîòî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå, ñà äëúæíè äà ïðåêðàòÿò ïðèëàãàíåòî íà ïåíñèîííè ñõåìè, â êîèòî ÷ðåç ôîðìèðàíå íà îáùè ñìåòêè ñå îñèãóðÿâà ïîêðèòèå íàä ðàçìåðà íà íàòðóïàíèòå ïî èíäèâèäóàëíàòà ïàðòèäà ñóìè ïðè îòïóñêàíåòî íà ïåíñèè çà èíâàëèäíîñò è íàñëåäñòâåíè ïåíñèè.
 (2) Îòïóñíàòèòå äî âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí ïåíñèè îò ïåíñèîííèòå ñõåìè ïî àë. 1 â äîáðîâîëíèòå ïåíñèîííè ôîíäîâå ïðîäúëæàâàò äà ñå èçïëàùàò.
 (3) Â ñëó÷àèòå, êîãàòî ñúãëàñíî ïðàâèëíèêà íà ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî îò îáùèòå ñìåòêè ïî àë. 1 ñå èçïëàùàò ïåíñèè çà èíâàëèäíîñò èëè íàñëåäñòâåíè ïåíñèè, íàñòîÿùàòà ñòîéíîñò íà ïîåòèòå êúì âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí çàäúëæåíèÿ êúì ïåíñèîíåðèòå ñå çàäåëÿ â îòäåëíà ñìåòêà. Îáùàòà ñìåòêà ñå íàìàëÿâà ñ ðàçìåðà íà çàäåëåíèòå ñðåäñòâà.
 (4) Îñòàòúêúò ñëåä ïðèñïàäàíå íà ñóìèòå ïî àë. 3 ñå ðàçïðåäåëÿ ïî èíäèâèäóàëíèòå îñèãóðèòåëíè ïàðòèäè íà îñèãóðÿâàíèòå ïî ñúîòâåòíàòà ñõåìà ëèöà ïðàâîïðîïîðöèîíàëíî íà ðàçìåðà íà íàïðàâåíèòå âíîñêè â îáùèòå ñìåòêè ïðåç ïåðèîäà íà îñèãóðÿâàíå è ïðè óñëîâèå, ÷å îñèãóðèòåëíèòå èì äîãîâîðè ñúñ ñúîòâåòíîòî ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíî äðóæåñòâî íå ñà ïðåêðàòåíè êúì âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí.
 (5) Ïðè îïðåäåëÿíå ðàçìåðà íà íàñòîÿùàòà ñòîéíîñò íà ïîåòèòå çàäúëæåíèÿ êúì ïåíñèîíåðèòå ïî àë. 3 ñå èçïîëçâàò îäîáðåíèòå îò Äúðæàâíàòà àãåíöèÿ çà îñèãóðèòåëåí íàäçîð ïðåäè âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí òàáëèöà çà ñìúðòíîñò, òàáëèöà çà èíâàëèäíîñò, òåõíè÷åñêè ëèõâåí ïðîöåíò è äðóãè àêòþåðñêè äîïóñêàíèÿ çà ñúîòâåòíàòà ïåíñèîííà ñõåìà.
 § 115. Âíåñåíèòå îñèãóðèòåëíè âíîñêè çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå ïðåç 2002 ã. çà ëèöàòà ïî ÷ë. 4, àë. 1, ò. 4 îñòàâàò â ïðèõîä íà áþäæåòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå.
 § 116. Ëèöàòà, ïðèäîáèëè ïðàâî íà ïåíñèÿ çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ è âúçðàñò ïî ÷ë. 69, ñ èçêëþ÷åíèå íà ëèöàòà ïî ÷ë. 127, àë. 5, ïðèäîáèâàò ïðàâî íà äîïúëíèòåëíà ïîæèçíåíà ïåíñèÿ îò óíèâåðñàëåí ïåíñèîíåí ôîíä ïðè íàâúðøâàíå íà âúçðàñòòà çà ïðèäîáèâàíå íà ïðàâî íà ïåíñèÿ çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ è âúçðàñò ïî ÷ë. 68, àë. 1 - 3.
 § 117. Ëèöàòà, íà êîèòî ñà îòïóñíàòè ïåíñèè çà èíâàëèäíîñò äî 31 äåêåìâðè 1999 ã. è íÿìàò îñèãóðèòåëåí ñòàæ ñëåä òàçè äàòà, ìîãàò äà ïîèñêàò ïðåèç÷èñëÿâàíå íà ïåíñèÿòà ïî ðåäà íà ÷ë. 75 - 77 è ÷ë. 79, àêî òîâà å ïî-áëàãîïðèÿòíî çà òÿõ. Ïåíñèÿòà ñå îïðåäåëÿ îò äàòàòà íà çàÿâëåíèåòî.
 § 118. Ðàçñðî÷åíèòå çàäúëæåíèÿ äî 31 äåêåìâðè 2003 ã. ïî ðåäà íà ÷ë. 116 ñå ñúáèðàò ñúñ çàêîííàòà ëèõâà.
 § 119. (1) Â ñðîê äî 31 äåêåìâðè 2004 ã. Êîìèñèÿòà çà ôèíàíñîâ íàäçîð ïðèåìà ïðåäâèäåíèòå â êîäåêñà íàðåäáè.
 (2) Äî ïðèåìàíå íà ïîäçàêîíîâèòå àêòîâå ïî àë. 1 íîðìàòèâíèòå àêòîâå ïî ïðèëàãàíåòî íà Êîäåêñà çà çàäúëæèòåëíî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå è ïî ïðèëàãàíå íà Çàêîíà çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî îñèãóðÿâàíå çàïàçâàò äåéñòâèåòî ñè, äîêîëêîòî íå ïðîòèâîðå÷àò íà òîçè çàêîí.
 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
 § 126. (1) Ïàðàãðàôè 7, 8, 9 è 22 âëèçàò â ñèëà îò 1 ÿíóàðè 2003 ã.
 (2) Ïàðàãðàôè 18, 20, 21, 27 è ò. 2 íà § 45 âëèçàò â ñèëà îò 1 ÿíóàðè 2004 ã.
 (3) Ïàðàãðàô 125 âëèçà â ñèëà îò 1 þëè 2003 ã.
 ÇÀÊÎÍ 
çà äîïúëíåíèå íà Çàêîíà çà áþäæåòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå çà 2004 ã. 
(ÄÂ, áð. 21 îò 2004 ã., â ñèëà îò 1.01.2004 ã.)
 § 1. Â ïðåõîäíèòå è çàêëþ÷èòåëíèòå ðàçïîðåäáè ñå ñúçäàâà § 8:
 "§ 8. Ïàðàãðàô 3 âëèçà â ñèëà îò 1 ÿíóàðè 2004 ã., ñ èçêëþ÷åíèå íà ò. 12, îòíîñíî ÷ë. 48à, è ò. 13, îòíîñíî ÷ë. 52à, êîèòî ñå ïðèëàãàò îò 1 þëè 2004 ã."
 ÏÐÅÕÎÄÍÈ È ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ 
êúì Çàêîíà çà áþäæåòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå çà 2005 ã. 
(ÄÂ, áð. 112 îò 2004 ã., â ñèëà îò 1.01.2005 ã.)
 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
 § 5. Ïåíñèèòå íà ó÷èòåëèòå, èçïëàùàíè îò Ó÷èòåëñêèÿ ïåíñèîíåí ôîíä, îòïóñíàòè äî 31 äåêåìâðè 2004 ã., ñå ïðåèç÷èñëÿâàò îò 1 ÿíóàðè 2005 ã. ïî ðåäà íà § 5, àë. 2 è 3 îò ïðåõîäíèòå è çàêëþ÷èòåëíèòå ðàçïîðåäáè íà Êîäåêñà çà ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå.
 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
 ÏÐÅÕÎÄÍÈ È ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ 
êúì Çàêîíà çà èçìåíåíèå è äîïúëíåíèå íà Êîäåêñà çà ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå 
(ÄÂ, áð. 38 îò 2005 ã., èçì. è äîï., áð. 104 îò 2005 ã., â ñèëà îò 27.12.2005 ã., 
èçì., áð. 68 îò 2006 ã.)
 § 7. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 68 îò 2006 ã.) Âñè÷êè þðèäè÷åñêè èëè ôèçè÷åñêè ëèöà, äúðæàâíè ó÷ðåæäåíèÿ, îáùèíè èëè êìåòîâå, ñúõðàíÿâàùè ðàçïëàùàòåëíè âåäîìîñòè íà ïðåêðàòåíè îñèãóðèòåëè, êîèòî íÿìàò ïðàâîïðèåìíèê, ñà äëúæíè â äâóãîäèøåí ñðîê, ñ÷èòàíî îò 1 þëè 2005 ã., äà ãè ïðåäàäàò â ñúîòâåòíîòî òåðèòîðèàëíî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò, îñâåí àêî â çàêîí íå å îïðåäåëåí äðóã ðåä çà ñúõðàíÿâàíå.
 (2) Êìåòîâåòå, êîèòî ñúõðàíÿâàò äîêóìåíòè çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ è îñèãóðèòåëåí äîõîä íà ëèöà, êîèòî ñà ðàáîòèëè â îðãàíèçàöèèòå ïî § 12 îò ïðåõîäíèòå è çàêëþ÷èòåëíèòå ðàçïîðåäáè íà Çàêîíà çà ñîáñòâåíîñòòà è ïîëçóâàíåòî íà çåìåäåëñêèòå çåìè, ñà äëúæíè äà ãè ïðåäàäàò â òåðèòîðèàëíîòî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò â ñðîêà ïî àë. 1.
 (3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 104 îò 2005 ã., â ñèëà îò 27.12.2005 ã.) Îñèãóðèòåëèòå, êîèòî ïðåêðàòÿâàò äåéíîñòòà ñè â ïåðèîäà îò 1 þëè äî 31 äåêåìâðè 2005 ã. è íÿìàò ïðàâîïðèåìíèê, ïðåäàâàò äîêóìåíòèòå ïî ÷ë. 5, àë. 10 â ñúîòâåòíîòî òåðèòîðèàëíî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò â ñðîê äî 31 äåêåìâðè 2006 ã.
 § 8. (Èçì. - ÄÂ, áð. 104 îò 2005 ã., â ñèëà îò 27.12.2005 ã.) Äî 31 äåêåìâðè 2006 ã. ïàðè÷íèòå îáåçùåòåíèÿ çà âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò, áðåìåííîñò, ðàæäàíå è îòãëåæäàíå íà äåòå è ïîìîùèòå ïî äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå ñå èçïëàùàò ÷ðåç îñèãóðèòåëèòå â ñðîêîâåòå çà èçïëàùàíå íà âúçíàãðàæäåíèÿòà íà îñèãóðåíèòå ëèöà.
 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
 § 10. Ïàðàãðàô 1, ò. 3 è § 9 âëèçàò â ñèëà îò 1 ÿíóàðè 2006 ã.
 § 11. Ïàðàãðàô 6, ò. 1 âëèçà â ñèëà îò 1 ÿíóàðè 2005 ã.
 ÏÐÅÕÎÄÍÈ È ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ 
êúì Çàêîíà çà áþäæåòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå çà 2006 ã. 
(ÄÂ, áð. 104 îò 2005 ã., â ñèëà îò 1.01.2006 ã.)
 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
 § 2. Çà 2006 ã. íå ñå íà÷èñëÿâà îáù ðåçåðâ íà ôîíäîâåòå ïî ÷ë. 18 îò Êîäåêñà çà ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå, à ñóìèòå ïî ðåâèçèîííèòå àêòîâå çà íà÷åò ïîñòúïâàò êàòî ïðèõîä â áþäæåòà íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò.
 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
 § 6. Ïðåç 2006 ã. ïåíñèèòå, îòïóñíàòè äî 31 äåêåìâðè íà ïðåäõîäíàòà ãîäèíà, ñå èíäåêñèðàò îò 1 ÿíóàðè ñ ðåøåíèå íà Íàäçîðíèÿ ñúâåò íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò. Èíäåêñèðàíåòî ñå èçâúðøâà ñúîáðàçíî ðàçìåðà íà ïåíñèèòå ñ ïðîöåíò â ñúîòâåòñòâèå ñ íàðàñòâàíåòî íà îñèãóðèòåëíèÿ äîõîä çà ñòðàíàòà è èíäåêñà íà ïîòðåáèòåëñêèòå öåíè ïðåç ïðåäõîäíàòà êàëåíäàðíà ãîäèíà.
 § 7. Ïåíñèèòå çà èíâàëèäíîñò ïîðàäè îáùî çàáîëÿâàíå, îòïóñíàòè äî 1 ÿíóàðè 2006 ã., ñå ïðåèç÷èñëÿâàò ïî ðåäà íà ÷ë. 75, àë. 1 è àë. 2 îò Êîäåêñà çà ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå. 
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
 § 9. Çàêîíúò âëèçà â ñèëà îò 1 ÿíóàðè 2006 ã., ñ èçêëþ÷åíèå íà:
 1. ïàðàãðàô 3, ò. 11, êîÿòî âëèçà â ñèëà îò 1 ÿíóàðè 2007 ã.;
 2. ïàðàãðàô 3, ò. 1, 3, 4, 6, 9, 10, 12, 13 è 15 è § 4, êîèòî âëèçàò â ñèëà îò äåíÿ íà îáíàðîäâàíåòî íà çàêîíà â "Äúðæàâåí âåñòíèê".
 ÏÐÅÕÎÄÍÈ È ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ 
êúì Äàíú÷íî-îñèãóðèòåëíèÿ ïðîöåñóàëåí êîäåêñ 
(ÄÂ, áð. 105 îò 2005 ã., â ñèëà îò 1.01.2006 ã.)
 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
 § 4. Îòñðî÷åíè èëè ðàçñðî÷åíè ïóáëè÷íè âçåìàíèÿ ïî îòìåíåíèÿ Äàíú÷åí ïðîöåñóàëåí êîäåêñ, Êîäåêñà çà ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå è Çàêîíà çà çäðàâíîòî îñèãóðÿâàíå, ñðîêúò çà ïëàùàíå íà êîèòî èçòè÷à ñëåä âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè êîäåêñ, çàïàçâàò äåéñòâèåòî ñè äî îêîí÷àòåëíîòî ïëàùàíå ñúîáðàçíî äàäåíîòî ðàçðåøåíèå.
 § 5. (1) Ðàçïîðåäáèòå íà òîçè êîäåêñ ñå ïðèëàãàò îò îðãàíèòå íà Íàöèîíàëíàòà àãåíöèÿ çà ïðèõîäèòå, ñúîòâåòíî íà Àãåíöèÿòà çà äúðæàâíè âçåìàíèÿ, è çà ïðîöåñóàëíèòå äåéñòâèÿ ïî íåçàâúðøåíèòå àäìèíèñòðàòèâíè è èçïúëíèòåëíè ïðîèçâîäñòâà ïî ãëàâà ñåäìà îò Êîäåêñà çà ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå êúì äàòàòà íà âëèçàíåòî â ñèëà íà Äàíú÷íî-îñèãóðèòåëíèÿ ïðîöåñóàëåí êîäåêñ.
 (2) Çàïî÷íàëèòå êúì äàòàòà íà âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè êîäåêñ ïðîèçâîäñòâà ïî ãëàâà îñìà è ïî ÷ë. 349 - 350 îò Êîäåêñà çà ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå ñå äîâúðøâàò îò îðãàíèòå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò ïî äîñåãàøíèÿ ðåä. Ïðîèçâîäñòâîòî ïî èçäàâàíå íà ðàçïîðåæäàíå ñúãëàñíî ÷ë. 110, àë. 3 îò Êîäåêñà çà ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå è íåãîâîòî îáæàëâàíå ñå äîâúðøâàò ïî äîñåãàøíèÿ ðåä îò îðãàíèòå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò, àêî àêò çà íà÷åò å èçäàäåí ïðåäè âëèçàíåòî â ñèëà íà Äàíú÷íî-îñèãóðèòåëíèÿ ïðîöåñóàëåí êîäåêñ.
 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
 ÏÐÅÕÎÄÍÈ È ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ 
êúì Çàêîíà çà èçìåíåíèå è äîïúëíåíèå íà Êîäåêñà çà ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå 
(ÄÂ, áð. 17 îò 2006 ã., èçì., áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 2.06.2009 ã.)
 § 18. Â åäíîãîäèøåí ñðîê îò âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí, íî íå ïî-êúñíî îò äàòàòà íà âëèçàíå â ñèëà íà Äîãîâîðà çà ïðèñúåäèíÿâàíå íà Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ êúì Åâðîïåéñêèÿ ñúþç, ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíèòå äðóæåñòâà ñà äëúæíè äà ïðèâåäàò äåéíîñòòà ñè â ñúîòâåòñòâèå ñ íåãî è äà ïðåäñòàâÿò íåîáõîäèìèòå äîêóìåíòè â Êîìèñèÿòà çà ôèíàíñîâ íàäçîð.
 § 19. Äî äàòàòà íà âëèçàíå â ñèëà íà Äîãîâîðà çà ïðèñúåäèíÿâàíå íà Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ êúì Åâðîïåéñêèÿ ñúþç ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíîòî äðóæåñòâî ìîæå äà èíâåñòèðà íå ïîâå÷å îò 15 íà ñòî îò àêòèâèòå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî çàäúëæèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå, ñúîòâåòíî íå ïîâå÷å îò 20 íà ñòî îò àêòèâèòå íà ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå, â öåííè êíèæà ïî ÷ë. 176, àë. 1, ò. 10, 11, 12 è 13.
 § 20. Èçèñêâàíåòî çà êðåäèòåí ðåéòèíã ïî ÷ë. 176, àë. 1, ò. 5 âëèçà â ñèëà îò äàòàòà íà âëèçàíå â ñèëà íà Äîãîâîðà çà ïðèñúåäèíÿâàíå íà Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ êúì Åâðîïåéñêèÿ ñúþç è ñå ïðèëàãà çà ñêëþ÷åíè äîãîâîðè çà áàíêîâè äåïîçèòè ñëåä òàçè äàòà.
 § 21. (Èçì. - ÄÂ, áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 2.06.2009 ã.) Ðàçïîðåäáàòà íà ÷ë. 176, àë. 1, ò. 15 ñå ïðèëàãà îò äàòàòà íà âëèçàíå â ñèëà íà Äîãîâîðà çà ïðèñúåäèíÿâàíå íà Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ êúì Åâðîïåéñêèÿ ñúþç.
 § 22. (Èçì. - ÄÂ, áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 2.06.2009 ã.) Ðàçïîðåäáàòà íà ÷ë. 176, àë. 1, ò. 16 îòíîñíî èíâåñòèöèîííèòå èìîòè â äúðæàâà - ÷ëåíêà íà Åâðîïåéñêèÿ ñúþç, èëè â äðóãà äúðæàâà - ñòðàíà ïî Ñïîðàçóìåíèåòî çà åâðîïåéñêî èêîíîìè÷åñêî ïðîñòðàíñòâî, ñå ïðèëàãà îò äàòàòà íà âëèçàíå â ñèëà íà Äîãîâîðà çà ïðèñúåäèíÿâàíå íà Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ êúì Åâðîïåéñêèÿ ñúþç.
 ÏÐÅÕÎÄÍÈ È ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ 
êúì Àäìèíèñòðàòèâíîïðîöåñóàëíèÿ êîäåêñ 
(ÄÂ, áð. 30 îò 2006 ã., â ñèëà îò 12.07.2006 ã.)
 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
 § 11. Â Êîäåêñà çà ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå (îáí., ÄÂ, áð. 110 îò 1999 ã., áð. 55 îò 2000 ã. - Ðåøåíèå ¹ 5 íà Êîíñòèòóöèîííèÿ ñúä îò 2000 ã.; èçì., áð. 64 îò 2000 ã., áð. 1, 35 è 41 îò 2001 ã., áð. 1, 10, 45, 74, 112, 119 è 120 îò 2002 ã., áð. 8, 42, 67, 95, 112 è 114 îò 2003 ã., áð. 12, 38, 52, 53, 69, 70, 112 è 115 îò 2004 ã., áð. 38, 39, 76, 102, 103, 104 è 105 îò 2005 ã. è áð. 17 îò 2006 ã.) ñå ïðàâÿò ñëåäíèòå èçìåíåíèÿ:
 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
 4. Íàâñÿêúäå â êîäåêñà äóìèòå "Çàêîíà çà àäìèíèñòðàòèâíîòî ïðîèçâîäñòâî" è "÷ë. 7, àë. 2 è ÷ë. 11, àë. 1 îò Çàêîíà çà àäìèíèñòðàòèâíîòî ïðîèçâîäñòâî" ñå çàìåíÿò ñ "Àäìèíèñòðàòèâíîïðîöåñóàëíèÿ êîäåêñ".
 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
 § 142. Êîäåêñúò âëèçà â ñèëà òðè ìåñåöà ñëåä îáíàðîäâàíåòî ìó â "Äúðæàâåí âåñòíèê", ñ èçêëþ÷åíèå íà:
 1. äÿë òðåòè, § 2, ò. 1 è § 2, ò. 2 - îòíîñíî îòìÿíàòà íà ãëàâà òðåòà, ðàçäåë II "Îáæàëâàíå ïî ñúäåáåí ðåä", § 9, ò. 1 è 2, § 11, ò. 1 è 2, § 15, § 44, ò. 1 è 2, § 51, ò. 1, § 53, ò. 1, § 61, ò. 1, § 66, ò. 3, § 76, ò. 1 - 3, § 78, § 79, § 83, ò. 1, § 84, ò. 1 è 2, § 89, ò. 1 - 4, § 101, ò. 1, § 102, ò. 1, § 107, § 117, ò. 1 è 2, § 125, § 128, ò. 1 è 2, § 132, ò. 2 è § 136, ò. 1, êàêòî è § 34, § 35, ò. 2, § 43, ò. 2, § 62, ò. 1, § 66, ò. 2 è 4, § 97, ò. 2 è § 125, ò. 1 - îòíîñíî çàìÿíàòà íà äóìàòà "îêðúæíèÿ" ñ "àäìèíèñòðàòèâíèÿ" è çàìÿíàòà íà äóìèòå "Ñîôèéñêèÿ ãðàäñêè ñúä" ñ "Àäìèíèñòðàòèâíèÿ ñúä - ãðàä Ñîôèÿ", êîèòî âëèçàò â ñèëà îò 1 ìàðò 2007 ã.;
 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
 ÏÐÅÕÎÄÍÈ È ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ 
êúì Çàêîíà çà èçìåíåíèå è äîïúëíåíèå íà Êîäåêñà çà ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå 
(ÄÂ, áð. 56 îò 2006 ã., â ñèëà îò äàòàòà íà âëèçàíå â ñèëà íà Äîãîâîðà çà ïðèñúåäèíÿâàíå íà Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ êúì Åâðîïåéñêèÿ ñúþç)
 § 65. Ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíèòå äðóæåñòâà ïðèâåæäàò òåõíè÷åñêèòå ñè ðåçåðâè â ñúîòâåòñòâèå ñ èçèñêâàíèÿòà íà ÷ë. 121â, 213à, 213á è ÷ë. 234, àë. 13 ïî îòíîøåíèå íà äåéíîñòòà èì ïî ïðîôåñèîíàëíè ñõåìè â ÷óæáèíà - îò äàòàòà íà âëèçàíå â ñèëà íà Äîãîâîðà çà ïðèñúåäèíÿâàíå íà Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ êúì Åâðîïåéñêèÿ ñúþç.
 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
 § 67. Òîçè çàêîí âëèçà â ñèëà îò äàòàòà íà âëèçàíå â ñèëà íà Äîãîâîðà çà ïðèñúåäèíÿâàíå íà Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ êúì Åâðîïåéñêèÿ ñúþç, ñ èçêëþ÷åíèå íà § 6, 10 è 11, êîèòî âëèçàò â ñèëà òðè äíè ñëåä îáíàðîäâàíåòî ìó â "Äúðæàâåí âåñòíèê".
 ÏÐÅÕÎÄÍÈ È ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ 
êúì Çàêîíà çà èçìåíåíèå è äîïúëíåíèå íà Êîäåêñà çà ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå 
(ÄÂ, áð. 57 îò 2006 ã., â ñèëà îò 1.07.2006 ã.)
 § 5. Ìèíèìàëíèÿò ðàçìåð íà ïåíñèÿòà çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ è âúçðàñò ïî ÷ë. 68, àë. 1 - 3 çà ïåðèîäà îò 1 þëè äî 31 äåêåìâðè 2006 ã. ñå îïðåäåëÿ îò Ìèíèñòåðñêèÿ ñúâåò ïî ïðåäëîæåíèå íà ìèíèñòúðà íà òðóäà è ñîöèàëíàòà ïîëèòèêà è Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò.
 § 6. Ïåíñèè çà òðóäîâà äåéíîñò ñå èíäåêñèðàò åäíîêðàòíî îò 1 þëè 2006 ã. ïî ðåä è íà÷èí, îïðåäåëåíè îò Ìèíèñòåðñêèÿ ñúâåò, â ñúîòâåòñòâèå ñ èçïúëíåíèåòî íà Çàêîíà çà áþäæåòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå çà 2006 ã. è Çàêîíà çà äúðæàâíèÿ áþäæåò íà Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ çà 2006 ã.
 § 7. Çàêîíúò âëèçà â ñèëà îò 1 þëè 2006 ã.
 ÏÐÅÕÎÄÍÈ È ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ 
êúì Çàêîíà çà èçìåíåíèå è äîïúëíåíèå íà Êîäåêñà çà ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå 
(ÄÂ, áð. 68 îò 2006 ã., ïîïð., áð. 76 îò 2006 ã.)
 § 8. Çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ ïî ÷ë. 69, àë. 2 ïî äîñåãàøíèÿ ðåä ñå çà÷èòà âðåìåòî äî 30 àïðèë 2006 ã. âêëþ÷èòåëíî, ïðåç êîåòî ëèöàòà ñà áèëè äúðæàâíè ñëóæèòåëè - îôèöåðè, ñåðæàíòè è ãðàæäàíñêè ëèöà îò Ìèíèñòåðñòâîòî íà âúòðåøíèòå ðàáîòè è ïî Çàêîíà çà èçïúëíåíèå íà íàêàçàíèÿòà, êàêòî è îôèöåðè è ñåðæàíòè îò äðóãè âåäîìñòâà.
 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
 § 10. (Ïîïð. - ÄÂ, áð. 76 îò 2006 ã.) Îñèãóðèòåëíèÿò ñòàæ íà ëèöàòà, ðàáîòèëè êàòî ìèííè ñïàñèòåëè äî ðúêîâîäèòåë íà ìèííî-ñïàñèòåëíà ñëóæáà (ïóíêò) âêëþ÷èòåëíî äî âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí, ñå ïðåâðúùà ïðè óñëîâèÿòà íà ÷ë. 104, àë. 3.
 § 11. Ïàðàãðàô 1, ò. 2 è § 6 âëèçàò â ñèëà îò 1 ìàé 2006 ã., à § 1, ò. 1, § 3 è 9 âëèçàò â ñèëà îò 1 ÿíóàðè 2007 ã.
 (*)ÇÀÊÎÍ çà èçìåíåíèå íà Çàêîíà çà òúðãîâñêèÿ ðåãèñòúð 
(ÄÂ, áð. 80 îò 2006 ã., â ñèëà îò 3.10.2006 ã.)
 § 1. Â § 56 îò ïðåõîäíèòå è çàêëþ÷èòåëíèòå ðàçïîðåäáè äóìèòå "1 îêòîìâðè 2006 ã." ñå çàìåíÿò ñ "1 þëè 2007 ã.".
 .......................................................................
 ÏÐÅÕÎÄÍÈ È ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ 
êúì Çàêîíà çà äàíúöèòå âúðõó äîõîäèòå íà ôèçè÷åñêèòå ëèöà 
(ÄÂ, áð. 95 îò 2006 ã., â ñèëà îò 1.01.2007 ã.)
 .......................................................................
 § 11. Â Êîäåêñà çà ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå (îáí., ÄÂ, áð. 110 îò 1999 ã., áð. 55 îò 2000 ã. - Ðåøåíèå ¹ 5 íà Êîíñòèòóöèîííèÿ ñúä íà ÐÁ îò 2000 ã., èçì., áð. 64 îò 2000 ã., áð. 1, 35 è 41 îò 2001 ã., áð. 1, 10, 45, 74, 112, 119 è 120 îò 2002 ã., áð. 8, 42, 67, 95, 112 è 114 îò 2003 ã., áð. 12, 38, 52, 53, 69, 70, 112 è 115 îò 2004 ã., áð. 38, 39, 76, 102, 103, 104 è 105 îò 2005 ã., áð. 17, 30, 34, 56, 57, 59, 68 è 82 îò 2006 ã.) íàâñÿêúäå äóìèòå "Çàêîíà çà îáëàãàíå äîõîäèòå íà ôèçè÷åñêèòå ëèöà" ñå çàìåíÿò ñúñ "Çàêîíà çà äàíúöèòå âúðõó äîõîäèòå íà ôèçè÷åñêèòå ëèöà".
 .......................................................................
 ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÀ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÀ 
êúì Çàêîíà çà èçìåíåíèå è äîïúëíåíèå íà Êîäåêñà çà ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå 
(ÄÂ, áð. 41 îò 2007 ã.)
 § 13. Ïàðàãðàô 4 âëèçà â ñèëà îò 1 ÿíóàðè 2008 ã.
 (*)ÇÀÊÎÍ çà èçìåíåíèå íà Çàêîíà çà òúðãîâñêèÿ ðåãèñòúð 
(ÄÂ, áð. 53 îò 2007 ã., â ñèëà îò 30.06.2007 ã.)
 § 1. Â § 56 îò ïðåõîäíèòå è çàêëþ÷èòåëíèòå ðàçïîðåäáè äóìèòå "1 þëè 2007 ã." ñå çàìåíÿò ñ "1 ÿíóàðè 2008 ã.".
 ........................................................................
 ÏÐÅÕÎÄÍÈ È ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ 
êúì Çàêîíà çà áþäæåòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå çà 2008 ã. 
(ÄÂ, áð. 113 îò 2007 ã., â ñèëà îò 1.01.2008 ã.)
 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
 § 8. Çàêîíúò âëèçà â ñèëà îò 1 ÿíóàðè 2008 ã. ñ èçêëþ÷åíèå íà § 5, ò. 1, áóêâà "à", êîÿòî âëèçà â ñèëà îò 1 ÿíóàðè 2007 ã.
 ÏÐÅÕÎÄÍÀ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÀ 
êúì Çàêîíà çà èçìåíåíèå è äîïúëíåíèå íà Êîäåêñà çà ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå 
(ÄÂ, áð. 33 îò 2008 ã.)
 § 2. Ëèöàòà, êîèòî ñà ïðèäîáèëè ïðàâî íà ïåíñèÿ ïî § 4, àë. 3 îò ïðåõîäíèòå è çàêëþ÷èòåëíèòå ðàçïîðåäáè â ïåðèîäà îò 1 ÿíóàðè 2007 ã. äî âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí, ìîãàò äà ñå ïåíñèîíèðàò îò äàòàòà íà ïðèäîáèâàíå íà ïðàâîòî, àêî çàÿâëåíèåòî å ïîäàäåíî â òåðèòîðèàëíîòî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò â 6-ìåñå÷åí ñðîê îò âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí.
 ÏÐÅÕÎÄÍÈ È ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ 
êúì Çàêîíà çà áþäæåòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå çà 2009 ã. 
(ÄÂ, áð. 109 îò 2008 ã., â ñèëà îò 1.01.2009 ã.)
 ........................................................................
 § 8. Çàêîíúò âëèçà â ñèëà îò 1 ÿíóàðè 2009 ã., ñ èçêëþ÷åíèå íà § 4, ò. 30 è 39, êîèòî âëèçàò â ñèëà îò 1 àïðèë 2009 ã., è § 4, ò. 40, êîÿòî âëèçà â ñèëà îò 1 þëè 2009 ã.
 ÏÐÅÕÎÄÍÈ È ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ
 êúì Çàêîíà çà îòáðàíàòà è âúîðúæåíèòå ñèëè íà Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ 
(ÄÂ, áð. 35 îò 2009 ã., â ñèëà îò 12.05.2009 ã.)
 ......................................................................
 § 44. Â òðèìåñå÷åí ñðîê îò âëèçàíåòî â ñèëà íà çàêîíà Ìèíèñòåðñêèÿò ñúâåò ïî ïðåäëîæåíèå íà ìèíèñòúðà íà îòáðàíàòà ñúãëàñóâàíî ñ ìèíèñòúðà íà òðóäà è ñîöèàëíàòà ïîëèòèêà âíàñÿ â Íàðîäíîòî ñúáðàíèå ïðîåêò íà çàêîí çà èçìåíåíèå è äîïúëíåíèå íà Êîäåêñà çà ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå, ñ êîéòî äà ñå ñúçäàäå âîåíåí ïåíñèîíåí ôîíä çà èçïëàùàíå íà äîáàâêè êúì ïåíñèèòå íà âîåííîñëóæåùèòå.
 § 45. (1) Â 6-ìåñå÷åí ñðîê îò âëèçàíåòî â ñèëà íà çàêîíà Ìèíèñòåðñêèÿò ñúâåò ïðèåìà ïðàâèëíèêà è äðóãèòå ïîäçàêîíîâè àêòîâå ïî ïðèëàãàíåòî ìó è îïðåäåëÿ êðèòåðèè çà ñòåïåíèòå íà ðèñê ïðè ó÷àñòèå â îïåðàöèè è ìèñèè èçâúí òåðèòîðèÿòà íà ñòðàíàòà ïî ñìèñúëà íà ÷ë. 104, àë. 7 è 8 îò Êîäåêñà çà ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå. 
(2) Â åäíîãîäèøåí ñðîê îò âëèçàíåòî â ñèëà íà çàêîíà Ìèíèñòåðñêèÿò ñúâåò ïðèåìà Äúðæàâåí âîåííîâðåìåíåí ïëàí.
 (3) Äî ïðèåìàíåòî íà ïîäçàêîíîâèòå íîðìàòèâíè àêòîâå ïî ïðèëàãàíåòî íà çàêîíà ñå ïðèëàãàò ïîäçàêîíîâèòå íîðìàòèâíè àêòîâå, èçäàäåíè ïî îòìåíåíèÿ Çàêîí çà îòáðàíàòà è âúîðúæåíèòå ñèëè íà Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ, äîêîëêîòî íå ïðîòèâîðå÷àò íà òîçè çàêîí.
 ......................................................................
 ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÀ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÀ 
êúì Çàêîíà çà èçìåíåíèå è äîïúëíåíèå íà Êîäåêñà çà ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå 
(ÄÂ, áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 2.06.2009 ã.)
 § 8. Çàêîíúò âëèçà â ñèëà îò äåíÿ íà îáíàðîäâàíåòî ìó â "Äúðæàâåí âåñòíèê".
 ÏÐÅÕÎÄÍÈ È ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ 
êúì Çàêîíà çà èçìåíåíèå è äîïúëíåíèå íà Çàêîíà çà çäðàâåòî 
(ÄÂ, áð. 41 îò 2009 ã., â ñèëà îò 2.06.2009 ã.)
 ......................................................................
 § 96. Çàêîíúò âëèçà â ñèëà îò äåíÿ íà îáíàðîäâàíåòî ìó â "Äúðæàâåí âåñòíèê", ñ èçêëþ÷åíèå íà:
 ......................................................................
 2. ïàðàãðàôè 26, 36, 38, 39, 40, 41, 42, 43, 44, 65, 66, 69, 70, 73, 77, 78, 79, 80, 81, 82, 83, 88, 89 è 90, êîèòî âëèçàò â ñèëà îò 1 þëè 2009 ã.;
 ......................................................................
 ÏÐÅÕÎÄÍÈ È ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ 
êúì Çàêîíà çà áþäæåòà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå çà 2010 ã. 
(ÄÂ, áð. 99 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.01.2010 ã.)
 § 1. Íàäçîðíèÿò ñúâåò ïî ïðåäëîæåíèå íà óïðàâèòåëÿ íà ÍÎÈ îäîáðÿâà íåîáõîäèìèòå ïðîìåíè ïî îòäåëíè ïàðàãðàôè íà ðàçõîäèòå, áåç äà ñå ïðåâèøàâà îáùèÿò èì ðàçìåð, îäîáðåí ñ òîçè çàêîí, êàòî òîâà íå ñå îòíàñÿ çà ñóìèòå çà ñìåòêà íà ðåïóáëèêàíñêèÿ áþäæåò, êàêòî è çà ðàçõîäè, èçâúðøâàíè îò ÍÎÈ ïî ñèëàòà íà äðóãè íîðìàòèâíè àêòîâå è ïðîåêòè èçâúí Êîäåêñà çà ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå, êîèòî ñå ôèíàíñèðàò ñ òðàíñôåðè, íåïðåäâèäåíè â òîçè çàêîí, è êîèòî íå âîäÿò äî âëîøàâàíå áàëàíñà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå. Òåçè ðàçõîäè ñå îò÷èòàò â áþäæåòà íà ÍÎÈ è ñ òÿõ ìîãàò äà áúäàò ïðåâèøåíè ðàçõîäèòå ïî áþäæåòà íà ÍÎÈ.
 § 2. Çà 2010 ã. íå ñå îò÷èñëÿâà îáù ðåçåðâ íà ôîíäîâåòå ïî ÷ë. 18 îò Êîäåêñà çà ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå. Ñóìèòå ïî ãëàâíèöèòå îò ðåâèçèîííèòå àêòîâå çà íà÷åò çà ïåðèîäè ïðåäè 1 ÿíóàðè 2006 ã. ïîñòúïâàò êàòî ïðèõîä íà ôîíä "Ïåíñèè", à ïî ðåâèçèîííèòå àêòîâå çà íà÷åò, ñúñòàâåíè îò ÍÎÈ ñëåä 31 äåêåìâðè 2005 ã., ïîñòúïâàò êàòî ïðèõîä íà áþäæåòà íà ÍÎÈ. Ñóìèòå ïî ëèõâèòå îò ðåâèçèîííèòå àêòîâå çà íà÷åò ïîñòúïâàò êàòî ïðèõîä â áþäæåòà íà ÍÎÈ.
 § 3. Çà 2010 ã. çà âñÿêî äåéñòâèòåëíî íàåòî ëèöå ïî ïðîãðàìàòà "Â ïîäêðåïà íà ìàé÷èíñòâîòî" îò ôîíä "Îáùî çàáîëÿâàíå è ìàé÷èíñòâî" ñå ïðåâåæäàò êàòî òðàíñôåð ïî áþäæåòà íà Ìèíèñòåðñòâîòî íà òðóäà è ñîöèàëíàòà ïîëèòèêà äî 10-î ÷èñëî íà ìåñåöà, ñëåäâàù ñúîòâåòíîòî òðèìåñå÷èå, íåîáõîäèìèòå ñðåäñòâà â ðàçìåð íà ïàðè÷íîòî îáåçùåòåíèå çà îòãëåæäàíå íà ìàëêî äåòå, îïðåäåëåíî ïî ðåäà íà ÷ë. 53 îò Êîäåêñà çà ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå.
 § 4. (Â ñèëà îò 15.12.2009 ã. - ÄÂ, áð. 99 îò 2009 ã.) Ïîêðèâàíåòî íà íåïðåäâèäåí íåäîñòèã íà ðàçõîäèòå çà îñèãóðèòåëíè ïëàùàíèÿ, âêëþ÷èòåëíî çà 2009 ã., ñå èçâúðøâà ñ òðàíñôåð îò ðåïóáëèêàíñêèÿ áþäæåò.
 § 5. (1) Äúëæèìèòå âíîñêè çà ôîíä "Ãàðàíòèðàíè âçåìàíèÿ çà ðàáîòíèöè è ñëóæèòåëè" è Ó÷èòåëñêèÿ ïåíñèîíåí ôîíä ñå âíàñÿò ÷ðåç áàíêîâèòå ñìåòêè íà Íàöèîíàëíàòà àãåíöèÿ çà ïðèõîäèòå çà ñúáèðàíå íà îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè çà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå.
 (2) Ñðåäñòâàòà ïî àë. 1 çà ôîíä "Ãàðàíòèðàíè âçåìàíèÿ íà ðàáîòíèöè è ñëóæèòåëè" è Ó÷èòåëñêèÿ ïåíñèîíåí ôîíä ñå ïðåâåæäàò ïåðèîäè÷íî ïî ñúîòâåòíèòå èì ñìåòêè â Áúëãàðñêàòà íàðîäíà áàíêà.
 (3) Çàêðèâàò ñå áàíêîâèòå ñìåòêè íà Íàöèîíàëíàòà àãåíöèÿ çà ïðèõîäèòå çà ñúáèðàíå íà ïðèõîäèòå îò âíîñêè çà ôîíä "Ãàðàíòèðàíè âçåìàíèÿ íà ðàáîòíèöè è ñëóæèòåëè" è çà Ó÷èòåëñêèÿ ïåíñèîíåí ôîíä.
 (4) Ìèíèñòúðúò íà ôèíàíñèòå è óïðàâèòåëÿò íà Áúëãàðñêàòà íàðîäíà áàíêà îïðåäåëÿò ðåäà è íà÷èíà íà ïðèëàãàíå íà àë. 1 - 3.
 ........................................................................
 § 8. (1) Çà 2010 ã. ïåíñèèòå íå ñå îñúâðåìåíÿâàò ïî ðåäà íà ÷ë. 100 îò Êîäåêñà çà ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå. 
(2) Èíäåêñèðàíå íà ïåíñèè çà 2010 ã. ìîæå äà ñå èçâúðøâà ïî ðåä è íà÷èí, îïðåäåëåíè îò Ìèíèñòåðñêèÿ ñúâåò, ñúîáðàçíî èçïúëíåíèåòî íà êîíñîëèäèðàíàòà ôèñêàëíà ïðîãðàìà çà 2010 ã.
 § 9. Ðåãèñòðèðàíèòå çåìåäåëñêè ïðîèçâîäèòåëè è òþòþíîïðîèçâîäèòåëè, êîèòî èçâúðøâàò åäèíñòâåíî çåìåäåëñêà äåéíîñò è ñå îñèãóðÿâàò ñàìî çà èíâàëèäíîñò ïîðàäè îáùî çàáîëÿâàíå, çà ñòàðîñò è çà ñìúðò, ìîãàò äà âíåñàò äî 31 ìàðò 2010 ã. áåç ëèõâà äúëæèìèòå îñèãóðèòåëíè âíîñêè çà 2009 ã.
 § 10. Äåéíîñòòà ïî ïðîôèëàêòèêà è ðåõàáèëèòàöèÿ çà 2010 ã. ñå èçâúðøâà ñàìî â äðóæåñòâà, â êîèòî åäíîëè÷åí ñîáñòâåíèê íà êàïèòàëà å ÍÎÈ.
 ........................................................................
 § 12. Çàêîíúò âëèçà â ñèëà îò 1 ÿíóàðè 2010 ã., ñ èçêëþ÷åíèå íà § 4, êîéòî âëèçà â ñèëà îò äåíÿ íà îáíàðîäâàíåòî íà çàêîíà â "Äúðæàâåí âåñòíèê".
 ........................................................................
 ÇÀÊÎÍ 
çà èçìåíåíèå è äîïúëíåíèå íà Êîäåêñà çà ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå 
(ÄÂ, áð. 19 îò 2010 ã., èçì., áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.)
 .......................................................................
 Äîïúëíèòåëíà ðàçïîðåäáà
 § 12. Ñ òîçè çàêîí ñå âúâåæäàò èçèñêâàíèÿòà íà Äèðåêòèâà 96/71/ÅÎ íà Åâðîïåéñêèÿ ïàðëàìåíò è íà Ñúâåòà îò 16 äåêåìâðè 1996 ã. îòíîñíî êîìàíäèðîâàíåòî íà ðàáîòíèöè â ðàìêèòå íà ïðåäîñòàâÿíåòî íà óñëóãè.
 Ïðåõîäíè è çàêëþ÷èòåëíè ðàçïîðåäáè
 § 13. Òîçè çàêîí ñå ïðèëàãà è êúì çàÿâëåíèÿ çà ïðåõâúðëÿíå íà ïåíñèîííè ïðàâà, ïîäàäåíè ïðåäè âëèçàíåòî ìó â ñèëà.
 § 14. Ìèíèñòåðñêèÿò ñúâåò ïðèåìà íàðåäáàòà ïî ÷ë. 343å â 6-ìåñå÷åí ñðîê îò îáíàðîäâàíåòî íà òîçè çàêîí â "Äúðæàâåí âåñòíèê".
 ........................................................................
 § 17. (Èçì. - ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) Ïàðàãðàô 2 âëèçà â ñèëà 6 ìåñåöà ñëåä âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí è ñå ïðèëàãà è ñïðÿìî êîìàíäèðîâàíè ëèöà, çà êîèòî ñå ïðèëàãà áúëãàðñêîòî çàêîíîäàòåëñòâî, îïðåäåëåíî êàòî ïðèëîæèìî ñúãëàñíî Ðåãëàìåíò (ÅÈÎ) ¹ 1408/71 íà Ñúâåòà îò 14 þíè 1971 ã. çà ïðèëàãàíåòî íà ñõåìè çà ñîöèàëíà ñèãóðíîñò íà çàåòè ëèöà è ÷ëåíîâå íà òåõíèòå ñåìåéñòâà, êîèòî ñå äâèæàò â ðàìêèòå íà Îáùíîñòòà, à § 16, ò. 2 âëèçà â ñèëà îò 28 ôåâðóàðè 2010 ã.
 ÏÐÅÕÎÄÍÈ È ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ 
êúì Çàêîíà çà èçìåíåíèå è äîïúëíåíèå íà Çàêîíà çà Êîìèñèÿòà çà ôèíàíñîâ íàäçîð 
(ÄÂ, áð. 43 îò 2010 ã.)
 .......................................................................
 § 29. (1) Äðóæåñòâàòà çà äîïúëíèòåëíî ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå ñà äëúæíè â òðèìåñå÷åí ñðîê îò âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí äà ïðåäñòàâÿò â êîìèñèÿòà ñïèñúê íà ëèöàòà äî äåéñòâèòåëåí ñîáñòâåíèê, êîèòî ïðèòåæàâàò ïðÿêî èëè íåïðÿêî 5 è íàä 5 íà ñòî îò ïðàâàòà íà ãëàñ â îáùîòî ñúáðàíèå èëè îò êàïèòàëà íà ñúîòâåòíîòî äðóæåñòâî.
 (2) Êúì ñïèñúêà ïî àë. 1 ñå ïðèëàãà äåêëàðàöèÿ ïî îáðàçåö, óòâúðäåí îò êîìèñèÿòà, êîÿòî ñúäúðæà èç÷åðïàòåëíè äàííè çà äåéñòâèòåëíèòå ñîáñòâåíèöè íà ñúîòâåòíîòî ïîäíàäçîðíî ëèöå. Àêî å íåîáõîäèìî, çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò, ðúêîâîäåù óïðàâëåíèå "Îñèãóðèòåëåí íàäçîð", â ñðîê äî åäèí ìåñåö îò ïîëó÷àâàíå íà ñïèñúêà ïî àë. 1 ìîæå ïèñìåíî äà ïîèñêà äîïúëíèòåëíà èíôîðìàöèÿ èëè äîêóìåíòè. Â èñêàíåòî ñå îïðåäåëÿ ñðîê çà îòñòðàíÿâàíå íà íåïúëíîòèòå è ïðåäîñòàâÿíåòî íà äîïúëíèòåëíàòà èíôîðìàöèÿ, êîéòî íå ìîæå äà áúäå ïî-äúëúã îò åäèí ìåñåö.
 (3) Ïðè íåèçïúëíåíèå íà èçèñêâàíèÿòà ïî àë. 1 è 2, êàêòî è êîãàòî ïðåäñòàâåíàòà èíôîðìàöèÿ èëè äîêóìåíòè íå ïîçâîëÿâàò äà ñå èçâúðøè èäåíòèôèêàöèÿ íà äåéñòâèòåëíèòå ñîáñòâåíèöè:
 1. çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò ìîæå äà ïðèëîæè ìÿðêàòà ïî ÷ë. 344, àë.1, ò. 1 îò Êîäåêñà çà ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå;
 2. ïðè íåèçïúëíåíèå íà ìÿðêàòà ïî ò. 1 çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò ìîæå äà ïðèëîæè ìÿðêàòà ïî ÷ë. 344, àë. 1, ò. 7 îò Êîäåêñà çà ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå;
 3. ïðè íåèçïúëíåíèå íà ìåðêèòå ïî ò. 1 è 2 êîìèñèÿòà ìîæå äà ïðèëîæè ìåðêèòå ïî ÷ë. 122å, àë. 2, ò. 2 îò Êîäåêñà çà ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå.
 (4) Êîìèñèÿòà àêòóàëèçèðà èíôîðìàöèÿòà çà ñîáñòâåíîñòòà íà ïîäíàäçîðíèòå ëèöà ïî àë. 1 â ïóáëè÷íèòå ðåãèñòðè ïî ÷ë. 30, àë. 1.
 .......................................................................
 ÏÐÅÕÎÄÍÈ È ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ 
êúì Çàêîíà çà èçìåíåíèå è äîïúëíåíèå íà Çàêîíà çà ëå÷åáíèòå çàâåäåíèÿ 
(ÄÂ, áð. 59 îò 2010 ã., â ñèëà îò 31.07.2010 ã.)
 ........................................................................
 § 66. Â Êîäåêñà çà ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå (îáí., ÄÂ, áð. 110 îò 1999 ã.; Ðåøåíèå ¹ 5 íà Êîíñòèòóöèîííèÿ ñúä îò 2000 ã. - áð. 55 îò 2000 ã.; èçì., áð. 64 îò 2000 ã.; áð. 1, 35 è 41 îò 2001 ã., áð. 1, 10, 45, 74, 112, 119 è 120 îò 2002 ã., áð. 8, 42, 67, 95, 112 è 114 îò 2003 ã., áð. 12, 21, 38, 52, 53, 69, 70, 112 è 115 îò 2004 ã., áð. 38, 39, 76, 102, 103, 104 è 105 îò 2005 ã., áð. 17, 30, 34, 56, 57, 59 è 68 îò 2006 ã.; ïîïð., áð. 76 îò 2006 ã.; èçì., áð. 80, 82, 95, 102 è 105 îò 2006 ã., áð. 41, 52, 53, 64, 77, 97, 100, 109 è 113 îò 2007 ã., áð. 33, 43, 67, 69, 89, 102 è 109 îò 2008 ã., áð. 23, 25, 35, 41, 42, 93, 95, 99 è 103 îò 2009 ã. è áð. 16, 19, 43 è 49 îò 2010 ã.) ñå ïðàâÿò ñëåäíèòå èçìåíåíèÿ è äîïúëíåíèÿ:
 ........................................................................
 § 77. Çàêîíúò âëèçà â ñèëà îò äåíÿ íà îáíàðîäâàíåòî ìó â "Äúðæàâåí âåñòíèê" ñ èçêëþ÷åíèå íà:
 1. ïàðàãðàôè 9 (îòíîñíî ÷ë. 19, àë. 4), 53, 60 è 66 (îòíîñíî ÷ë. 98, àë. 5 è 6), êîèòî âëèçàò â ñèëà îò 1 ÿíóàðè 2011 ã.;
 2. ïàðàãðàô 75, êîéòî âëèçà â ñèëà îò 30 ñåïòåìâðè 2011 ã.
 .......................................................................
 ÏÐÅÕÎÄÍÈ È ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ 
êúì Çàêîíà çà èçìåíåíèå è äîïúëíåíèå ía Çàêîíà çà Ìèíèñòåðñòâîòî íà âúòðåøíèòå ðàáîòè 
(ÄÂ, áð. 88 îò 2010 ã.)
 .......................................................................
 § 114. (Â ñèëà îò 1.01.2011 ã. - ÄÂ, áð. 88 îò 2010 ã.) Â Êîäåêñà çà ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå (îáí., ÄÂ, áð. 110 îò 1999 ã.; Ðåøåíèå ¹ 5 íà Êîíñòèòóöèîííèÿ ñúä îò 2000 ã. - áð. 55 îò 2000 ã.; èçì., áð. 64 îò 2000 ã.; áð. 1, 35 è 41 îò 2001 ã., áð. 1, 10, 45, 74, 112, 119 è 120 îò 2002 ã., áð. 8, 42, 67, 95, 112 è 114 îò 2003 ã., áð. 12, 21, 38, 52, 53, 69, 70, 112 è 115 îò 2004 ã., áð. 38, 39, 76, 102, 103, 104 è 105 îò 2005 ã., áð. 17, 30, 34, 56, 57, 59 è 68 îò 2006 ã.; ïîïð., 76 îò 2006 ã.; èçì., áð. 80, 82, 95, 102 è 105 îò 2006 ã., áð. 41, 52, 53, 64, 77, 97, 100, 109 è 113 îò 2007 ã., áð. 33, 43, 67, 69, 89, 102 è 109 îò 2008 ã. è áð. 23, 25, 35, 41, 42, 93, 95, 99 è 103 îò 2009 ã. è áð. 16, 19, 43, 49, 58 è 59 îò 2010 ã.) â ÷ë. 69, àë. 5 äóìèòå "Ãëàâíà äèðåêöèÿ "Ãðàæäàíñêà çàùèòà" ñå çàìåíÿò ñ "Ãëàâíà äèðåêöèÿ "Ïîæàðíà áåçîïàñíîñò è çàùèòà íà íàñåëåíèåòî" è äóìèòå "÷ë. 52ä, àë. 2, ò. 1, áóêâè "â", "ã", "ä" è "å" ñå çàìåíÿò ñ "÷ë. 52ã, àë. 2, ò. 8 è 9".
 .......................................................................
 § 117. Çàêîíúò âëèçà â ñèëà îò äåíÿ íà îáíàðîäâàíåòî ìó â "Äúðæàâåí âåñòíèê", ñ èçêëþ÷åíèå íà § 1 - 23, § 25, § 27 - 30, § 32 - 34, § 40, § 41, § 43 - 55, § 63 - 89 è § 91 - 114, êîèòî âëèçàò â ñèëà îò 1 ÿíóàðè 2011 ã.
 .......................................................................
 ÏÐÅÕÎÄÍÈ È ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ 
êúì Çàêîíà çà Ñìåòíàòà ïàëàòà 
(ÄÂ, áð. 98 îò 2010 ã.)
 ......................................................................
 § 13. Â Êîäåêñà çà ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå (îáí., ÄÂ, áð. 110 îò 1999 ã.; Ðåøåíèå ¹ 5 íà Êîíñòèòóöèîííèÿ ñúä îò 2000 ã. - áð. 55 îò 2000 ã.; èçì., áð. 64 îò 2000 ã., áð. 1, 35 è 41 îò 2001 ã., áð. 1, 10, 45, 74, 112, 119 è 120 îò 2002 ã., áð. 8, 42, 67, 95, 112 è 114 îò 2003 ã., áð. 12, 21, 38, 52, 53, 69, 70, 112 è 115 îò 2004 ã., áð. 38, 39, 76, 102, 103, 104 è 105 îò 2005 ã., áð. 17, 30, 34, 56, 57, 59 è 68 îò 2006 ã.; ïîïð., áð. 76 îò 2006 ã.; èçì., áð. 80, 82, 95, 102 è 105 îò 2006 ã., áð. 41, 52, 53, 64, 77, 97, 100, 109 è 113 îò 2007 ã., áð. 33, 43, 67, 69, 89, 102 è 109 îò 2008 ã., áð. 23, 25, 35, 41, 42, 93, 95, 99 è 103 îò 2009 ã. è áð. 16, 19, 43, 49, 58, 59 è 88 îò 2010 ã.) â ÷ë. 108, àë. 6 äóìèòå "ðåøåíèåòî íà Ñìåòíàòà ïàëàòà çà òúðñåíå íà îòãîâîðíîñò, ñ ïðèëîæåíè êúì íåãî ìàòåðèàëè îò îäèòà èëè îäèòíèÿ äîêëàä ïî ÷ë. 51, àë. 1 îò Çàêîíà çà Ñìåòíàòà ïàëàòà" ñå çàìåíÿò ñ "îäèòíèÿ äîêëàä íà ïðåäñåäàòåëÿ íà Ñìåòíàòà ïàëàòà ïî ÷ë. 55, àë. 1 îò Çàêîíà çà Ñìåòíàòà ïàëàòà çà òúðñåíå íà èìóùåñòâåíà èëè àäìèíèñòðàòèâíîíàêàçàòåëíà îòãîâîðíîñò".
 ......................................................................
 ÇÀÊÎÍ 
çà èçìåíåíèå è äîïúëíåíèå íà Êîäåêñà çà ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå 
(ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã., èçì., áð. 60 îò 2011 ã., â ñèëà îò 5.08.2011 ã., 
áð. 100 îò 2011 ã., â ñèëà îò 1.01.2012 ã., áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.)
 ......................................................................
 § 50. Â îñòàíàëèòå òåêñòîâå íà êîäåêñà äóìèòå "÷ë. 68, àë. 1 - 3" è "÷ë. 68, àë. 1 è 2" ñå çàìåíÿò ñ "÷ë. 68, àë. 1".
 Ïðåõîäíè è çàêëþ÷èòåëíè ðàçïîðåäáè
 .......................................................................
 § 58. Ñòàæúò, ïîëîæåí ïðè óñëîâèÿòà íà ÷ë. 70, àë. 1, èçðå÷åíèÿ âòîðî è òðåòî äî 31 äåêåìâðè 2010 ã., ñå âçåìà ïðåäâèä ïðè îïðåäåëÿíå ðàçìåðà íà ïåíñèÿòà è ñëåä òàçè äàòà.
 § 59. (1) Çàâàðåíèòå êúì âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí òðóäîâè ïðàâîîòíîøåíèÿ çà íåîïðåäåëåíî âðåìå ñ ðúêîâîäèòåëèòå íà òåðèòîðèàëíèòå ïîäåëåíèÿ íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò, âúçíèêíàëè äî 31 äåêåìâðè 2009 ã., ñå çàïàçâàò äî ïðîâåæäàíå íà êîíêóðñ çà ñúîòâåòíàòà äëúæíîñò.
 (2) Êîíêóðñèòå ïî àë. 1 ñå îáÿâÿâàò äî äâà ìåñåöà îò âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí.
 § 60. Ïàðè÷íèòå îáåçùåòåíèÿ çà âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò, áðåìåííîñò è ðàæäàíå, áåçðàáîòèöà è ïðè òðóäîóñòðîÿâàíå, îòïóñíàòè ñ íà÷àëíà äàòà äî 31 äåêåìâðè 2010 ã., ïðîäúëæàâàò äà ñå èçïëàùàò â îïðåäåëåíèÿ èì äîñåãàøåí ðàçìåð äî èçòè÷àíåòî íà ñðîêà èì.
 § 61. Ïàðè÷íèòå îáåçùåòåíèÿ, îòïóñíàòè ñ íà÷àëíà äàòà äî 31 äåêåìâðè 2010 ã. ïî îòìåíåíèÿ ÷ë. 54è, ïðîäúëæàâàò äà ñå èçïëàùàò äî èçòè÷àíåòî íà ñðîêà èì.
 § 62. (1) Îñèãóðèòåëíèÿò ñòàæ íà ïðàâîèìàùèòå ëèöà ïî ÷ë. 104, àë. 7 è 8 ñå îïðåäåëÿ âúç îñíîâà íà èçäàäåíè ïî ðåäà íà Íàðåäáàòà çà îïðåäåëÿíå íà êðèòåðèèòå çà ñòåïåíòà íà ðèñêà ïðè ó÷àñòèå â îïåðàöèè è ìèñèè èçâúí òåðèòîðèÿòà íà ñòðàíàòà (ÄÂ, áð. 80 îò 2010 ã.) ïî § 45, àë. 1 îò ïðåõîäíèòå è çàêëþ÷èòåëíèòå ðàçïîðåäáè íà Çàêîíà çà îòáðàíàòà è âúîðúæåíèòå ñèëè íà Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ óäîñòîâåðåíèÿ çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ, âêëþ÷èòåëíî çà ó÷àñòèå â ìèñèè è îïåðàöèè èçâúí òåðèòîðèÿòà íà ñòðàíàòà, îñúùåñòâåíè èëè çàïî÷íàëè äî 12 ìàé 2009 ã.
 (2) Îòïóñíàòèòå ïåíñèè çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ è âúçðàñò íà ëèöàòà ïî ÷ë. 69, êîèòî ñà ó÷àñòâàëè â îïåðàöèè è ìèñèè èçâúí òåðèòîðèÿòà íà ñòðàíàòà, ñå ïðåèç÷èñëÿâàò îò 12 ìàé 2009 ã., àêî â ñðîê åäíà ãîäèíà îò âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí ïîäàäàò çàÿâëåíèå è óäîñòîâåðåíèå çà îñèãóðèòåëåí ñòàæ â ñúîòâåòíîòî òåðèòîðèàëíî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò.
 § 63. (Èçì. - ÄÂ, áð. 60 îò 2011 ã., â ñèëà îò 5.08.2011 ã., îòì., áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.).
 § 64. (Îòì. - ÄÂ, áð. 100 îò 2011 ã., â ñèëà îò 1.01.2012 ã.).
 § 65. (Èçì. - ÄÂ, áð. 60 îò 2011 ã., â ñèëà îò 5.08.2011 ã.) Çàêîíúò âëèçà â ñèëà îò 1 ÿíóàðè 2011 ã. ñ èçêëþ÷åíèå íà:
 1. ïàðàãðàôè 32, 33 è 36, êîèòî âëèçàò â ñèëà îò 1 ÿíóàðè 2013 ã.;
 2. ïàðàãðàô 51, êîéòî âëèçà â ñèëà îò 1 ÿíóàðè 2012 ã.
 ÇÀÊÎÍ çà èçìåíåíèå è äîïúëíåíèå 
íà Êîäåêñà çà ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå 
(ÄÂ, áð. 60 îò 2011 ã., â ñèëà îò 5.08.2011 ã.)
 .......................................................................
 § 20. Â ïðåõîäíèòå è çàêëþ÷èòåëíèòå ðàçïîðåäáè íà Çàêîíà çà èçìåíåíèå è äîïúëíåíèå íà Êîäåêñà çà ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå (ÄÂ, áð. 100 îò 2010 ã.) ñå ïðàâÿò ñëåäíèòå èçìåíåíèÿ:
 1. Â § 63 äóìèòå "1 ÿíóàðè 2012 ã." ñå çàìåíÿò ñ "1 ÿíóàðè 2013 ã.".
 2. Ïàðàãðàô 65 ñå èçìåíÿ òàêà:
 "§ 65. Çàêîíúò âëèçà â ñèëà îò 1 ÿíóàðè 2011 ã. ñ èçêëþ÷åíèå íà:
 1. ïàðàãðàôè 32, 33 è 36, êîèòî âëèçàò â ñèëà îò 1 ÿíóàðè 2013 ã.;
 2. ïàðàãðàô 51, êîéòî âëèçà â ñèëà îò 1 ÿíóàðè 2012 ã.".
 Ïðåõîäíè è çàêëþ÷èòåëíè ðàçïîðåäáè
 § 21. (1) Íå ñå äúëæàò ëèõâè âúðõó óñòàíîâåíè çàäúëæåíèÿ íà îñèãóðåíè èëè ñàìîîñèãóðÿâàùè ñå ëèöà çà ïàðè÷íè îáåçùåòåíèÿ, ïîëó÷åíè çà ïåðèîäè äî âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí â íàðóøåíèå íà ÷ë. 53, àë. 4, êîãàòî äåòåòî å áèëî íàñòàíåíî â äåòñêî çàâåäåíèå, âêëþ÷èòåëíî è â äåòñêà ÿñëà.
 (2) Àëèíåÿ 1 ñå ïðèëàãà, àêî:
 1. ëèöàòà ïîãàñÿò èçöÿëî ãëàâíèöàòà ïî çàäúëæåíèåòî ñè â ñðîê îò 6 ìåñåöà îò âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí, àêî òî å óñòàíîâåíî ñ âëÿçëî â ñèëà ðàçïîðåæäàíå äî äåíÿ íà âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí, âêëþ÷èòåëíî è êîãàòî å ðàçñðî÷åíî ïî ðåäà íà ÷ë. 116; 
2. ëèöàòà, çà êîèòî ðàçïîðåæäàíåòî çà óñòàíîâÿâàíå íà çàäúëæåíèÿòà å âëÿçëî â ñèëà ñëåä äåíÿ íà âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí, ïîãàñÿò çàäúëæåíèåòî ñè â 6-ìåñå÷åí ñðîê îò âëèçàíå â ñèëà íà ðàçïîðåæäàíåòî.
 (3) Â åäíîìåñå÷åí ñðîê îò âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí òåðèòîðèàëíèòå ïîäåëåíèÿ íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò óâåäîìÿâàò ëèöàòà ïî àë. 1, íà êîèòî ñà ðàçñðî÷åíè çàäúëæåíèÿòà ñúãëàñíî ÷ë. 116, êàòî òå ìîãàò äà íàïðàâÿò èñêàíå çà ïðîìÿíà íà óñëîâèÿòà çà ïîãàñÿâàíå íà çàäúëæåíèÿòà.
 (4) Çà ïîãàñåíèòå çàäúëæåíèÿ äî âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí Íàöèîíàëíèÿò îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò âúçñòàíîâÿâà ïëàòåíèòå ëèõâè íà îñèãóðåíèòå èëè ñàìîîñèãóðÿâàùèòå ñå ëèöà.
 (5) Èñêàíåòî çà âúçñòàíîâÿâàíå íà ëèõâèòå ïî àë. 4 ñå ïîäàâà â ñúîòâåòíîòî òåðèòîðèàëíî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò â åäíîãîäèøåí ñðîê îò âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí. Ñóìàòà ñå âúçñòàíîâÿâà â ñðîê äî äâà ìåñåöà ñëåä ïîäàâàíå íà èñêàíåòî ïî ïîñî÷åíà îò ëèöåòî áàíêîâà ñìåòêà.
 § 22. (1) Ëèöàòà, êîèòî ñà ïîäàëè çàÿâëåíèå çà îòïóñêàíå íà ïåíñèÿ íà îñíîâàíèå § 4, àë. 1, 2 è 3 îò ïðåõîäíèòå è çàêëþ÷èòåëíèòå ðàçïîðåäáè, îò 18 þíè 2011 ã. äî âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí ïîäàâàò è çàÿâëåíèå, ñ êîåòî èñêàò ñðåäñòâàòà ïî èíäèâèäóàëíàòà èì ïàðòèäà â ïðîôåñèîíàëíèÿ ïåíñèîíåí ôîíä äà ñå ïðåõâúðëÿò âúâ ôîíä "Ïåíñèè" íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå.
 (2) Çàÿâëåíèåòî ïî àë. 1 ñå ïîäàâà â ñúîòâåòíîòî òåðèòîðèàëíî ïîäåëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò, â êîåòî å ïîäàäåíî çàÿâëåíèåòî çà îòïóñêàíå íà ïåíñèÿòà, â òðèìåñå÷åí ñðîê îò âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí.
 § 23. Âçàèìîîòíîøåíèÿòà ìåæäó Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò è ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíèòå äðóæåñòâà âúâ âðúçêà ñ ïðåõâúðëÿíåòî íà ñðåäñòâàòà íà ëèöàòà ïî § 4à, àë. 1 è § 4á, àë. 1 îò ïðåõîäíèòå è çàêëþ÷èòåëíèòå ðàçïîðåäáè ñå óðåæäàò ñ äîãîâîð ìåæäó Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò è ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíèòå äðóæåñòâà, êîéòî ñå ñúãëàñóâà ñ Íàöèîíàëíàòà àãåíöèÿ çà ïðèõîäèòå. Äîãîâîðúò ñå ñêëþ÷âà â åäíîìåñå÷åí ñðîê îò îáíàðîäâàíåòî íà òîçè çàêîí â "Äúðæàâåí âåñòíèê".
 ........................................................................
 § 25. Çàêîíúò âëèçà â ñèëà îò äåíÿ íà îáíàðîäâàíåòî ìó â "Äúðæàâåí âåñòíèê" ñ èçêëþ÷åíèå íà:
 1. ïàðàãðàô 2, êîéòî âëèçà â ñèëà îò 1-âî ÷èñëî íà ìåñåöà, ñëåäâàù ìåñåöà íà âëèçàíå â ñèëà íà òîçè çàêîí;
 2. ïàðàãðàô 19, ò. 1 è 2 îòíîñíî § 4á, àë. 1 - 7, êîèòî âëèçàò â ñèëà îò 18 þíè 2011 ã.
 ÏÐÅÕÎÄÍÈ È ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ 
êúì Çàêîíà çà áþäæåòà íà Äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå çà 2012 ã. 
(ÄÂ, áð. 100 îò 2011 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.)
 § 1. Íàäçîðíèÿò ñúâåò ïî ïðåäëîæåíèå íà óïðàâèòåëÿ íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò (ÍÎÈ) îäîáðÿâà íåîáõîäèìèòå ïðîìåíè ïî îòäåëíè ïàðàãðàôè íà ðàçõîäèòå, áåç äà ñå ïðåâèøàâà îáùèÿò èì ðàçìåð, îäîáðåí ñ òîçè çàêîí, êàòî òîâà íå ñå îòíàñÿ çà ñóìèòå çà ñìåòêà íà ðåïóáëèêàíñêèÿ áþäæåò, êàêòî è çà ðàçõîäè, èçâúðøâàíè îò ÍÎÈ ïî ñèëàòà íà äðóãè íîðìàòèâíè àêòîâå è ïðîåêòè èçâúí Êîäåêñà çà ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå, êîèòî ñå ôèíàíñèðàò ñ òðàíñôåðè, íåïðåäâèäåíè â òîçè çàêîí, è êîèòî íå âîäÿò äî âëîøàâàíå íà áàëàíñà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå. Òåçè ðàçõîäè ñå îò÷èòàò â áþäæåòà íà ÍÎÈ è ñ òÿõ ìîãàò äà áúäàò ïðåâèøåíè ðàçõîäèòå ïî áþäæåòà íà ÍÎÈ.
 § 2. Çà 2012 ã. íå ñå îò÷èñëÿâà îáù ðåçåðâ íà ôîíäîâåòå ïî ÷ë. 18 îò Êîäåêñà çà ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå. Ñóìèòå ïî ãëàâíèöèòå îò ðåâèçèîííèòå àêòîâå çà íà÷åò çà ïåðèîäè ïðåäè 1 ÿíóàðè 2006 ã. ïîñòúïâàò êàòî ïðèõîä íà ôîíä "Ïåíñèè", à ïî ðåâèçèîííèòå àêòîâå çà íà÷åò, ñúñòàâåíè îò ÍÎÈ ñëåä 31 äåêåìâðè 2005 ã., ïîñòúïâàò êàòî ïðèõîä íà áþäæåòà íà ÍÎÈ. Ñóìèòå ïî ëèõâèòå îò ðåâèçèîííèòå àêòîâå çà íà÷åò ïîñòúïâàò êàòî ïðèõîä â áþäæåòà íà ÍÎÈ.
 § 3. (1) Äúëæèìèòå âíîñêè çà Ó÷èòåëñêèÿ ïåíñèîíåí ôîíä ñå âíàñÿò ÷ðåç áàíêîâèòå ñìåòêè íà Íàöèîíàëíàòà àãåíöèÿ çà ïðèõîäèòå çà ñúáèðàíå íà îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè çà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå.
 (2) Ñðåäñòâàòà ïî àë. 1 çà Ó÷èòåëñêèÿ ïåíñèîíåí ôîíä ñå ïðåâåæäàò ïåðèîäè÷íî ïî ñúîòâåòíèòå èì ñìåòêè â Áúëãàðñêàòà íàðîäíà áàíêà.
 § 4. Çà 2012 ã. ïåíñèèòå íå ñå îñúâðåìåíÿâàò ïî ðåäà íà ÷ë. 100 îò Êîäåêñà çà ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå. 
.......................................................................
 § 11. Ïàðè÷íèòå îáåçùåòåíèÿ çà âðåìåííà íåðàáîòîñïîñîáíîñò, áðåìåííîñò è ðàæäàíå, çà áåçðàáîòèöà è ïðè òðóäîóñòðîÿâàíå, îòïóñíàòè ñ íà÷àëíà äàòà äî 31 äåêåìâðè 2011 ã., ïðîäúëæàâàò äà ñå èçïëàùàò â îïðåäåëåíèÿ èì äîñåãàøåí ðàçìåð äî èçòè÷àíåòî íà ñðîêà èì.
 .......................................................................
 ÏÐÅÕÎÄÍÈ È ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ 
êúì Çàêîíà çà èçìåíåíèå è äîïúëíåíèå íà Çàêîíà çà äúðæàâíèÿ ñëóæèòåë 
(ÄÂ, áð. 38 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.07.2012 ã.)
 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
 § 84. (Â ñèëà îò 18.05.2012 ã. - ÄÂ, áð. 38 îò 2012 ã.) Â ñðîê äî åäèí ìåñåö îò îáíàðîäâàíåòî íà òîçè çàêîí â "Äúðæàâåí âåñòíèê":
 1. Ìèíèñòåðñêèÿò ñúâåò ïðèâåæäà Êëàñèôèêàòîðà íà äëúæíîñòèòå â àäìèíèñòðàöèÿòà â ñúîòâåòñòâèå ñ òîçè çàêîí;
 2. êîìïåòåíòíèòå îðãàíè ïðèâåæäàò óñòðîéñòâåíèòå àêòîâå íà ñúîòâåòíàòà àäìèíèñòðàöèÿ â ñúîòâåòñòâèå ñ òîçè çàêîí.
 § 85. (1) Ïðàâîîòíîøåíèÿòà ñ ëèöàòà îò àäìèíèñòðàöèèòå ïî Çàêîíà çà ðàäèîòî è òåëåâèçèÿòà, Çàêîíà çà íåçàâèñèìèÿ ôèíàíñîâ îäèò, Çàêîíà çà åëåêòðîííèòå ñúîáùåíèÿ, Çàêîíà çà Êîìèñèÿòà çà ôèíàíñîâ íàäçîð, Çàêîíà çà äîñòúï è ðàçêðèâàíå íà äîêóìåíòèòå è çà îáÿâÿâàíå íà ïðèíàäëåæíîñò íà áúëãàðñêè ãðàæäàíè êúì Äúðæàâíà ñèãóðíîñò è ðàçóçíàâàòåëíèòå ñëóæáè íà Áúëãàðñêàòà íàðîäíà àðìèÿ, Çàêîíà çà îòíåìàíå â ïîëçà íà äúðæàâàòà íà èìóùåñòâî, ïðèäîáèòî îò ïðåñòúïíà äåéíîñò, Çàêîíà çà ïðåäîòâðàòÿâàíå è óñòàíîâÿâàíå íà êîíôëèêò íà èíòåðåñè, Êîäåêñà çà ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå, Çàêîíà çà çäðàâíîòî îñèãóðÿâàíå, Çàêîíà çà ïîäïîìàãàíå íà çåìåäåëñêèòå ïðîèçâîäèòåëè è Çàêîíà çà ïúòèùàòà ñå óðåæäàò ïðè óñëîâèÿòà è ïî ðåäà íà § 36 îò ïðåõîäíèòå è çàêëþ÷èòåëíèòå ðàçïîðåäáè íà Çàêîíà çà èçìåíåíèå è äîïúëíåíèå íà Çàêîíà çà äúðæàâíèÿ ñëóæèòåë (ÄÂ, áð. 24 îò 2006 ã.).
 (2) Ñ àêòà çà íàçíà÷àâàíåòî íà äúðæàâíèÿ ñëóæèòåë ñå:
 1. ïðèñúæäà îïðåäåëåíèÿ â Êëàñèôèêàòîðà íà äëúæíîñòèòå â àäìèíèñòðàöèÿòà ìèíèìàëåí ðàíã çà çàåìàíàòà äëúæíîñò, îñâåí àêî ñëóæèòåëÿò ïðèòåæàâà ïî-âèñîê ðàíã;
 2. îïðåäåëÿ èíäèâèäóàëíà îñíîâíà ìåñå÷íà çàïëàòà.
 (3) Äîïúëíèòåëíî íåîáõîäèìèòå ñðåäñòâà çà îñèãóðèòåëíè âíîñêè íà ëèöàòà ïî àë. 2 ñå îñèãóðÿâàò â ðàìêèòå íà ðàçõîäèòå çà çàïëàòè, âúçíàãðàæäåíèÿ è îñèãóðèòåëíè âíîñêè ïî áþäæåòèòå íà ñúîòâåòíèòå ðàçïîðåäèòåëè ñ áþäæåòíè êðåäèòè.
 (4) Ìèíèñòåðñêèÿò ñúâåò äà èçâúðøè íåîáõîäèìèòå ïðîìåíè ïî èçâúíáþäæåòíàòà ñìåòêà íà Äúðæàâåí ôîíä "Çåìåäåëèå", ïðîèçòè÷àùè îò òîçè çàêîí.
 (5) Îðãàíèòå íà óïðàâëåíèå íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò è íà Íàöèîíàëíàòà çäðàâíîîñèãóðèòåëíà êàñà äà èçâúðøàò íåîáõîäèìèòå ïðîìåíè ïî ñúîòâåòíèòå áþäæåòè, ïðîèçòè÷àùè îò òîçè çàêîí.
 (6) Íåèçïîëçâàíèòå îòïóñêè ïî òðóäîâèòå ïðàâîîòíîøåíèÿ ñå çàïàçâàò è íå ñå êîìïåíñèðàò ñ ïàðè÷íè îáåçùåòåíèÿ.
 § 86. (1) Â åäíîìåñå÷åí ñðîê îò âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí èíäèâèäóàëíàòà îñíîâíà ìåñå÷íà çàïëàòà íà ñëóæèòåëÿ ñå îïðåäåëÿ òàêà, ÷å ñúùàòà, íàìàëåíà ñ äúëæèìèÿ äàíúê è çàäúëæèòåëíèòå îñèãóðèòåëíè âíîñêè çà ñìåòêà íà îñèãóðåíîòî ëèöå, àêî ñà áèëè äúëæèìè, äà íå å ïî-íèñêà îò ïîëó÷àâàíàòà äî òîçè ìîìåíò áðóòíà ìåñå÷íà çàïëàòà, íàìàëåíà ñ äúëæèìèòå çàäúëæèòåëíè îñèãóðèòåëíè âíîñêè çà ñìåòêà íà îñèãóðåíîòî ëèöå, àêî ñà áèëè äúëæèìè, è äúëæèìèÿ äàíúê.
 (2) Â áðóòíàòà çàïëàòà ïî àë. 1 ñå âêëþ÷âàò:
 1. îñíîâíàòà ìåñå÷íà çàïëàòà èëè îñíîâíîòî ìåñå÷íî âúçíàãðàæäåíèå;
 2. äîïúëíèòåëíè âúçíàãðàæäåíèÿ, êîèòî ñå èçïëàùàò ïîñòîÿííî çàåäíî ñ ïîëàãàùàòà ñå îñíîâíà ìåñå÷íà çàïëàòà èëè îñíîâíî ìåñå÷íî âúçíàãðàæäåíèå è ñà â çàâèñèìîñò åäèíñòâåíî îò îòðàáîòåíîòî âðåìå.
 § 87. Çàêîíúò âëèçà â ñèëà îò 1 þëè 2012 ã. ñ èçêëþ÷åíèå íà § 84, êîéòî âëèçà â ñèëà îò äåíÿ íà îáíàðîäâàíåòî íà çàêîíà â "Äúðæàâåí âåñòíèê".
 ÏÐÅÕÎÄÍÈ È ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ 
êúì Çàêîíà çà èçìåíåíèå è äîïúëíåíèå íà Çàêîíà çà Ìèíèñòåðñòâîòî íà âúòðåøíèòå ðàáîòè 
(ÄÂ, áð. 44 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.07.2012 ã.)
 § 54. (1) Ñúçäàäåíàòà ñ òîçè çàêîí Ãëàâíà äèðåêöèÿ "Íàöèîíàëíà ïîëèöèÿ" å ïðàâîïðèåìíèê íà àêòèâèòå, ïàñèâèòå, ïðàâàòà è çàäúëæåíèÿòà íà Ãëàâíà äèðåêöèÿ "Êðèìèíàëíà ïîëèöèÿ" è íà Ãëàâíà äèðåêöèÿ "Îõðàíèòåëíà ïîëèöèÿ".
 (2) Ïðîöåñóàëíîòî ïðåäñòàâèòåëñòâî ïî âèñÿùè ñïîðîâå íà Ãëàâíà äèðåêöèÿ "Êðèìèíàëíà ïîëèöèÿ" è Ãëàâíà äèðåêöèÿ "Îõðàíèòåëíà ïîëèöèÿ" ñå îñúùåñòâÿâà îò äèðåêòîðà íà Ãëàâíà äèðåêöèÿ "Íàöèîíàëíà ïîëèöèÿ".
 § 55. Ñ âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí çàâàðåíèòå ñëóæåáíè è òðóäîâè ïðàâîîòíîøåíèÿ íà äúðæàâíèòå ñëóæèòåëè è ëèöàòà, ðàáîòåùè ïî òðóäîâî ïðàâîîòíîøåíèå â Ãëàâíà äèðåêöèÿ "Êðèìèíàëíà ïîëèöèÿ" è â Ãëàâíà äèðåêöèÿ "Îõðàíèòåëíà ïîëèöèÿ", ñå ïðåîáðàçóâàò ñúîòâåòíî â ñëóæåáíè è òðóäîâè ïðàâîîòíîøåíèÿ íà äúðæàâíè ñëóæèòåëè è íà ëèöà, ðàáîòåùè ïî òðóäîâî ïðàâîîòíîøåíèå â Ãëàâíà äèðåêöèÿ "Íàöèîíàëíà ïîëèöèÿ".
 § 56. Èçäàäåíèòå ïîäçàêîíîâè íîðìàòèâíè àêòîâå ïðåäè âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí ñå ïðèëàãàò äî èçäàâàíåòî íà ñúîòâåòíèòå íîâè àêòîâå, äîêîëêîòî íå ìó ïðîòèâîðå÷àò.
 § 57. Ñòàæúò, ïðèäîáèò ïî Çàêîíà çà äúðæàâíèÿ ñëóæèòåë è ïî Êîäåêñà íà òðóäà îò ñëóæèòåëèòå ïî § 64 îò ïðåõîäíèòå è çàêëþ÷èòåëíèòå ðàçïîðåäáè íà Çàêîíà çà èçìåíåíèå è äîïúëíåíèå íà Çàêîíà çà Ìèíèñòåðñòâîòî íà âúòðåøíèòå ðàáîòè (ÄÂ, áð. 93 îò 2009 ã.), ñå çà÷èòà çà ðàáîòà ïðè åäèí è ñúù ðàáîòîäàòåë, ñúîòâåòíî îðãàí ïî íàçíà÷àâàíå.
 ...................................................................
 ÏÐÅÕÎÄÍÈ È ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ
 êúì Çàêîíà çà èçìåíåíèå è äîïúëíåíèå íà Çàêîíà çà äàíúê âúðõó äîáàâåíàòà ñòîéíîñò 
(ÄÂ, áð. 94 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.)
 ...................................................................
 § 47. Â Êîäåêñà çà ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå (îáí., ÄÂ, áð. 110 îò 1999 ã.; Ðåøåíèå ¹ 5 íà Êîíñòèòóöèîííèÿ ñúä îò 2000 ã. - áð. 55 îò 2000 ã.; èçì., áð. 64 îò 2000 ã., áð. 1, 35 è 41 îò 2001 ã., áð. 1, 10, 45, 74, 112, 119 è 120 îò 2002 ã., áð. 8, 42, 67, 95, 112 è 114 îò 2003 ã., áð. 12, 21, 38, 52, 53, 69, 70, 112 è 115 îò 2004 ã., áð. 38, 39, 76, 102, 103, 104 è 105 îò 2005 ã., áð. 17, 30, 34, 56, 57, 59 è 68 îò 2006 ã.; ïîïð., áð. 76 îò 2006 ã.; èçì., áð. 80, 82, 95, 102 è 105 îò 2006 ã., áð. 41, 52, 53, 64, 77, 97, 100, 109 è 113 îò 2007 ã., áð. 33, 43, 67, 69, 89, 102 è 109 îò 2008 ã., áð. 23, 25, 35, 41, 42, 93, 95, 99 è 103 îò 2009 ã., áð. 16, 19, 43, 49, 58, 59, 88, 97, 98 è 100 îò 2010 ã.; Ðåøåíèå ¹ 7 íà Êîíñòèòóöèîííèÿ ñúä îò 2011 ã. - áð. 45 îò 2011 ã.; èçì., áð. 60, 77 è 100 îò 2011 ã. è áð. 7, 21, 38, 40, 44, 58, 81 è 89 îò 2012 ã.) ñå ïðàâÿò ñëåäíèòå èçìåíåíèÿ è äîïúëíåíèÿ:
 ...................................................................
 § 65. Çàêîíúò âëèçà â ñèëà îò 1 ÿíóàðè 2013 ã., ñ èçêëþ÷åíèå íà § 61, ò. 2, áóêâà "à", ò. 3, 4 è 6, ò. 7 - îòíîñíî ÷ë. 86, àë. 7, è ò. 9 è § 64, êîèòî âëèçàò â ñèëà îò äåíÿ íà îáíàðîäâàíåòî íà òîçè çàêîí â "Äúðæàâåí âåñòíèê", § 61, ò. 5, ò. 7 - îòíîñíî ÷ë. 86, àë. 5 è 6, è ò. 8, êîèòî âëèçàò â ñèëà îò 1 àïðèë 2013 ã., è § 47, ò. 9, áóêâà "â" - îòíîñíî ÷ë. 159, àë. 5, è ò. 11, êîèòî âëèçàò â ñèëà îò 1 þëè 2013 ã.
 ÏÐÅÕÎÄÍÈ È ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ 
êúì Çàêîíà çà áþäæåòà íà Äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå çà 2013 ã. 
(ÄÂ, áð. 99 îò 2012 ã., â ñèëà îò 1.01.2013 ã.)
 § 1. (1) Íàäçîðíèÿò ñúâåò ïî ïðåäëîæåíèå íà óïðàâèòåëÿ íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò (ÍÎÈ) îäîáðÿâà íåîáõîäèìèòå ïðîìåíè ïî îòäåëíè ïàðàãðàôè íà ðàçõîäèòå, áåç äà ñå ïðåâèøàâà îáùèÿò èì ðàçìåð, îäîáðåí ñ òîçè çàêîí, êàòî òîâà íå ñå îòíàñÿ çà ñóìèòå çà ñìåòêà íà ðåïóáëèêàíñêèÿ áþäæåò, êàêòî è çà ðàçõîäè, èçâúðøâàíè îò ÍÎÈ ïî ñèëàòà íà äðóãè íîðìàòèâíè àêòîâå è ïðîåêòè èçâúí Êîäåêñà çà ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå, êîèòî ñå ôèíàíñèðàò ñ òðàíñôåðè, íåïðåäâèäåíè â òîçè çàêîí, è êîèòî íå âîäÿò äî âëîøàâàíå áàëàíñà íà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå. Òåçè ðàçõîäè ñå îò÷èòàò â áþäæåòà íà ÍÎÈ è ñ òÿõ ìîãàò äà áúäàò ïðåâèøåíè ðàçõîäèòå ïî áþäæåòà íà ÍÎÈ.
 (2) Íàäçîðíèÿò ñúâåò íà ÍÎÈ ïî ïðåäëîæåíèå íà óïðàâèòåëÿ íà ÍÎÈ ìîæå äà îäîáðÿâà êîìïåíñèðàíè ïðîìåíè ìåæäó ïîêàçàòåëèòå ïî áþäæåòà íà ÍÎÈ ñ èçêëþ÷åíèå íà òàêèâà, êîèòî âîäÿò äî óâåëè÷åíèå íà ðàçõîäèòå çà ïåðñîíàë.
 § 2. (1) Äúëæèìèòå âíîñêè çà Ó÷èòåëñêèÿ ïåíñèîíåí ôîíä ñå âíàñÿò ÷ðåç áàíêîâèòå ñìåòêè íà Íàöèîíàëíàòà àãåíöèÿ çà ïðèõîäèòå çà ñúáèðàíå íà îñèãóðèòåëíèòå âíîñêè çà äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå.
 (2) Ñðåäñòâàòà ïî àë. 1 çà Ó÷èòåëñêèÿ ïåíñèîíåí ôîíä ñå ïðåâåæäàò ïåðèîäè÷íî ïî ñúîòâåòíèòå èì ñìåòêè â Áúëãàðñêàòà íàðîäíà áàíêà.
 § 3. (1) Ïåíñèèòå, ñ èçêëþ÷åíèå íà ïåíñèèòå, íåñâúðçàíè ñ òðóäîâà äåéíîñò, ñå îñúâðåìåíÿâàò îò 1 àïðèë 2013 ã., êàêòî ñëåäâà:
 1. îòïóñíàòèòå ñ íà÷àëíà äàòà äî 31 äåêåìâðè 2009 ã. - ñ 9,8 íà ñòî;
 2. îòïóñíàòèòå ñ íà÷àëíà äàòà îò 1 ÿíóàðè äî 31 äåêåìâðè 2010 ã. - ñ 8,8 íà ñòî;
 3. îòïóñíàòèòå ñ íà÷àëíà äàòà îò 1 ÿíóàðè äî 31 äåêåìâðè 2011 ã. - ñ 5,7 íà ñòî;
 4. îòïóñíàòèòå ñ íà÷àëíà äàòà îò 1 ÿíóàðè äî 31 äåêåìâðè 2012 ã. - ñ 2,2 íà ñòî.
 (2) Çà 2013 ã. ïåíñèèòå íå ñå îñúâðåìåíÿâàò ïî ðåäà íà ÷ë. 100 îò Êîäåêñà çà ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå.
 § 4. Çà 2013 ã. íå ñå îò÷èñëÿâà îáù ðåçåðâ íà ôîíäîâåòå ïî ÷ë. 18 îò Êîäåêñà çà ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå.
 § 5. Äåéíîñòòà ïî ïðîôèëàêòèêà è ðåõàáèëèòàöèÿ çà 2013 ã. ñå èçâúðøâà âúâ:
 1. äðóæåñòâà, â êîèòî åäíîëè÷åí ñîáñòâåíèê íà êàïèòàëà å Íàöèîíàëíèÿò îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò;
 2. ñïåöèàëèçèðàíè áîëíèöè çà ðåõàáèëèòàöèÿ, ïîëó÷èëè ðàçðåøåíèå çà ëå÷åáíà äåéíîñò îò ìèíèñòúðà íà çäðàâåîïàçâàíåòî çà äåéíîñòè ïî ðåõàáèëèòàöèÿ, êàêòî è ëå÷åáíè çàâåäåíèÿ çà áîëíè÷íà ïîìîù ïî ÷ë. 5, àë. 1 îò Çàêîíà çà ëå÷åáíèòå çàâåäåíèÿ, êîèòî èçâúðøâàò äåéíîñòè ïî ðåõàáèëèòàöèÿ.
 ...................................................................
 ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ 
êúì Çàêîíà çà èçìåíåíèå è äîïúëíåíèå íà Êîäåêñà çà çàñòðàõîâàíåòî 
(ÄÂ, áð. 20 îò 2013 ã.)
 ........................................................................
 § 4. Â åäíîìåñå÷åí ñðîê îò âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíèòå äðóæåñòâà, êîèòî ïðåäëàãàò èçïëàùàíå íà ïîæèçíåíè ïåíñèè îò ôîíä çà äîïúëíèòåëíî äîáðîâîëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå âúç îñíîâà íà áèîìåòðè÷íè òàáëèöè, ðàçëè÷íè çà äâàòà ïîëà, ïðåäñòàâÿò çà îäîáðåíèå áèîìåòðè÷íèòå òàáëèöè, êîèòî ùå áúäàò èçïîëçâàíè çà èç÷èñëÿâàíå ðàçìåðà íà ïåíñèèòå ïî ïåíñèîííèòå äîãîâîðè, ñêëþ÷åíè ñëåä 20 äåêåìâðè 2012 ã.
 ........................................................................
 ÏÐÅÕÎÄÍÈ È ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ 
êúì Çàêîíà çà áþäæåòà íà Äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå çà 2014 ã.
 (ÄÂ, áð. 106 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.)
 ...................................................................................
 § 7. Ïåíñèèòå è äîáàâêèòå íà ó÷èòåëèòå, èçïëàùàíè îò Ó÷èòåëñêèÿ ïåíñèîíåí ôîíä, îòïóñíàòè ñ íà÷àëíà äàòà äî 31 äåêåìâðè 2013 ã., ñå ïðåèç÷èñëÿâàò îò 1 ÿíóàðè 2014 ã. ïî ðåäà íà § 5, àë. 2 è 3 îò ïðåõîäíèòå è çàêëþ÷èòåëíèòå ðàçïîðåäáè íà Êîäåêñà çà ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå.
 ..................................................................................
 ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ 
êúì Çàêîíà çà èçìåíåíèå è äîïúëíåíèå íà Äàíú÷íî-îñèãóðèòåëíèÿ ïðîöåñóàëåí êîäåêñ
 (ÄÂ, áð. 109 îò 2013 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.)
 ..................................................................................
 § 19. Â Êîäåêñà çà ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå (îáí., ÄÂ, áð. 110 îò 1999 ã.; Ðåøåíèå ¹ 5 íà Êîíñòèòóöèîííèÿ ñúä îò 2000 ã. – áð. 55 îò 2000 ã.; èçì., áð. 64 îò 2000 ã.; áð. 1, 35 è 41 îò 2001 ã., áð. 1, 10, 45, 74, 112, 119 è 120 îò 2002 ã., áð. 8, 42, 67, 95, 112 è 114 îò 2003 ã., áð. 12, 21, 38, 52, 53, 69, 70, 112 è 115 îò 2004 ã., áð. 38, 39, 76, 102, 103, 104 è 105 îò 2005 ã., áð. 17, 30, 34, 56, 57, 59 è 68 îò 2006 ã.; ïîïð., áð. 76 îò 2006 ã.; èçì., áð. 80, 82, 95, 102 è 105 îò 2006 ã., áð. 41, 52, 53, 64, 77, 97, 100, 109 è 113 îò 2007 ã., áð. 33, 43, 67, 69, 89, 102 è 109 îò 2008 ã., áð. 23, 25, 35, 41, 42, 93, 95, 99 è 103 îò 2009 ã., áð. 16, 19, 43, 49, 58, 59, 88, 97, 98 è 100 îò 2010 ã.; Ðåøåíèå ¹ 7 íà Êîíñòèòóöèîííèÿ ñúä îò 2011 ã. – áð. 45 îò 2011 ã.; èçì., áð. 60, 77 è 100 îò 2011 ã., áð. 7, 21, 38, 40, 44, 58, 81, 89, 94 è 99 îò 2012 ã., áð. 15, 20, 70, 98, 104 è 106 îò 2013 ã.) ñå ïðàâÿò ñëåäíèòå äîïúëíåíèÿ:
 .................................................................................
 § 24. Çàêîíúò âëèçà â ñèëà îò 1 ÿíóàðè 2014 ã., ñ èçêëþ÷åíèå íà § 23, êîéòî âëèçà â ñèëà ñëåä ïîñòàíîâÿâàíå íà ðåøåíèå íà Åâðîïåéñêàòà êîìèñèÿ çà óäúëæàâàíå ñðîêà íà äåéñòâèå íà ñúùåñòâóâàùàòà ðàçðåøåíà ñõåìà íà äúðæàâíà ïîìîù.
 ÏÐÅÕÎÄÍÈ È ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ 
êúì Çàêîíà çà èçìåíåíèå è äîïúëíåíèå íà Çàêîíà çà äåéíîñòòà 
íà êîëåêòèâíèòå èíâåñòèöèîííè ñõåìè è íà äðóãè ïðåäïðèÿòèÿ çà êîëåêòèâíî èíâåñòèðàíå
 (ÄÂ, áð. 109 îò 2013 ã., â ñèëà îò 20.12.2013 ã.)
 ..............................................................................
 § 84. Â Êîäåêñà çà ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå (îáí., ÄÂ, áð. 110 îò 1999 ã.; Ðåøåíèå ¹ 5 íà Êîíñòèòóöèîííèÿ ñúä îò 2000 ã. – áð. 55 îò 2000 ã.; èçì., áð. 64 îò 2000 ã.; áð. 1, 35 è 41 îò 2001 ã., áð. 1, 10, 45, 74, 112, 119 è 120 îò 2002 ã., áð. 8, 42, 67, 95, 112 è 114 îò 2003 ã., áð. 12, 21, 38, 52, 53, 69, 70, 112 è 115 îò 2004 ã., áð. 38, 39, 76, 102, 103, 104 è 105 îò 2005 ã., áð. 17, 30, 34, 56, 57, 59 è 68 îò 2006 ã.; ïîïð., áð. 76 îò 2006 ã.; èçì., áð. 80, 82, 95, 102 è 105 îò 2006 ã., áð. 41, 52, 53, 64, 77, 97, 100, 109 è 113 îò 2007 ã., áð. 33, 43, 67, 69, 89, 102 è 109 îò 2008 ã., áð. 23, 25, 35, 41, 42, 93, 95, 99 è 103 îò 2009 ã., áð. 16, 19, 43, 49, 58, 59, 88, 97, 98 è 100 îò 2010 ã.; Ðåøåíèå ¹ 7 íà Êîíñòèòóöèîííèÿ ñúä îò 2011 ã. – áð. 45 îò 2011 ã.; èçì., áð. 60, 77 è 100 îò 2011 ã., áð. 7, 21, 38, 40, 44, 58, 81, 89, 94 è 99 îò 2012 ã., áð. 15, 20, 70, 98, 104 è 106 îò 2013 ã.) â ÷ë. 122ã àë. 2 ñå îòìåíÿ.
 .............................................................................
 § 95. Çàêîíúò âëèçà â ñèëà îò äåíÿ íà îáíàðîäâàíåòî ìó â "Äúðæàâåí âåñòíèê" ñ èçêëþ÷åíèå íà § 88, 89 è 90, êîèòî âëèçàò â ñèëà îò 1 ÿíóàðè 2014 ã.
 ÏÐÅÕÎÄÍÈ È ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ
 êúì Çàêîíà çà èçìåíåíèå è äîïúëíåíèå íà Êîäåêñà çà ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå 
(ÄÂ, áð. 1 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2014 ã.)
 § 9. Îñèãóðåíîòî çà îáùî çàáîëÿâàíå è ìàé÷èíñòâî ëèöå, êîåòî å îñèíîâèëî äåòå îò 2- äî 5-ãîäèøíà âúçðàñò ïðåäè 1 ÿíóàðè 2014 ã., èìà ïðàâî íà ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå ïðè óñëîâèÿòà íà ÷ë. 53à çà îñòàòúêà äî 365 äíè, ñ÷èòàíî îò äåíÿ íà ïðåäàâàíåòî íà äåòåòî çà îñèíîâÿâàíå.
 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
 ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ
 êúì Çàêîíà çà èçìåíåíèå è äîïúëíåíèå íà Êîäåêñà íà òðóäà
 (ÄÂ, áð. 27 îò 2014 ã.)
 § 13. Â Êîäåêñà çà ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå (îáí., ÄÂ, áð. 110 îò 1999 ã.; Ðåøåíèå ¹ 5 íà Êîíñòèòóöèîííèÿ ñúä îò 2000 ã. – áð. 55 îò 2000 ã.; èçì., áð. 64 îò 2000 ã.; áð. 1, 35 è 41 îò 2001 ã., áð. 1, 10, 45, 74, 112, 119 è 120 îò 2002 ã., áð. 8, 42, 67, 95, 112 è 114 îò 2003 ã., áð. 12, 21, 38, 52, 53, 69, 70, 112 è 115 îò 2004 ã., áð. 38, 39, 76, 102, 103, 104 è 105 îò 2005 ã., áð. 17, 30, 34, 56, 57, 59 è 68 îò 2006 ã.; ïîïð., áð. 76 îò 2006 ã.; èçì., áð. 80, 82, 95, 102 è 105 îò 2006 ã., áð. 41, 52, 53, 64, 77, 97, 100, 109 è 113 îò 2007 ã., áð. 33, 43, 67, 69, 89, 102 è 109 îò 2008 ã., áð. 23, 25, 35, 41, 42, 93, 95, 99 è 103 îò 2009 ã., áð. 16, 19, 43, 49, 58, 59, 88, 97, 98 è 100 îò 2010 ã.; Ðåøåíèå ¹ 7 íà Êîíñòèòóöèîííèÿ ñúä îò 2011 ã. – áð. 45 îò 2011 ã.; èçì., áð. 60, 77 è 100 îò 2011 ã., áð. 7, 21, 38, 40, 44, 58, 81, 89, 94 è 99 îò 2012 ã., áð. 15, 20, 70, 98, 104, 106, 109 è 111 îò 2013 ã. è áð. 1 è 18 îò 2014 ã.) â § 5 îò ïðåõîäíèòå è çàêëþ÷èòåëíèòå ðàçïîðåäáè ñå ïðàâÿò ñëåäíèòå èçìåíåíèÿ:
 ..............................................................
 § 14. Ïàðàãðàô 13 âëèçà â ñèëà îò 1 ÿíóàðè 2014 ã.
 ÏÐÅÕÎÄÍÈ È ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ
 êúì Çàêîíà çà áþäæåòà íà Äúðæàâíîòî îáùåñòâåíî îñèãóðÿâàíå çà 2015 ã.
 (ÄÂ, áð. 107 îò 2014 ã., â ñèëà îò 1.01.2015 ã.)
 ......................................................................................................................................
 § 10. Çàêîíúò âëèçà â ñèëà îò 1 ÿíóàðè 2015 ã. ñ èçêëþ÷åíèå íà § 3, ò. 5, áóêâà "á", ò. 18 è 31, êîèòî âëèçàò â ñèëà îò 1 ÿíóàðè 2016 ã.
 ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ
 êúì Çàêîíà çà èçìåíåíèå è äîïúëíåíèå íà Çàêîíà çà äåéíîñòòà 
íà êîëåêòèâíèòå èíâåñòèöèîííè ñõåìè è íà äðóãè ïðåäïðèÿòèÿ çà êîëåêòèâíî èíâåñòèðàíå
 (ÄÂ, áð. 22 îò 2015 ã., â ñèëà îò 24.03.2015 ã.)
 .......................................................................
 § 6. Â Êîäåêñà çà ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå (îáí., ÄÂ, áð. 110 îò 1999 ã.; Ðåøåíèå ¹ 5 íà Êîíñòèòóöèîííèÿ ñúä îò 2000 ã. – áð. 55 îò 2000 ã.; èçì., áð. 64 îò 2000 ã., áð. 1, 35 è 41 îò 2001 ã., áð. 1, 10, 45, 74, 112, 119 è 120 îò 2002 ã., áð. 8, 42, 67, 95, 112 è 114 îò 2003 ã., áð. 12, 21, 38, 52, 53, 69, 70, 112 è 115 îò 2004 ã., áð. 38, 39, 76, 102, 103, 104 è 105 îò 2005 ã., áð. 17, 30, 34, 56, 57, 59 è 68 îò 2006 ã.; ïîïð., áð. 76 îò 2006 ã.; èçì., áð. 80, 82, 95, 102 è 105 îò 2006 ã., áð. 41, 52, 53, 64, 77, 97, 100, 109 è 113 îò 2007 ã., áð. 33, 43, 67, 69, 89, 102 è 109 îò 2008 ã., áð. 23, 25, 35, 41, 42, 93, 95, 99 è 103 îò 2009 ã., áð. 16, 19, 43, 49, 58, 59, 88, 97, 98 è 100 îò 2010 ã.; Ðåøåíèå ¹ 7 íà Êîíñòèòóöèîííèÿ ñúä îò 2011 ã. – áð. 45 îò 2011 ã.; èçì., áð. 60, 77 è 100 îò 2011 ã., áð. 7, 21, 38, 40, 44, 58, 81, 89, 94 è 99 îò 2012 ã., áð. 15, 20, 70, 98, 104, 106, 109 è 111 îò 2013 ã., áð. 1, 18, 27, 35, 53 è 107 îò 2014 ã., áð. 12 è 14 îò 2015 ã. ) ñå ïðàâÿò ñëåäíèòå èçìåíåíèÿ è äîïúëíåíèÿ:
 ........................................................................
 § 7. (1) Â åäíîìåñå÷åí ñðîê îò âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí çàìåñòíèê-ïðåäñåäàòåëÿò íà Êîìèñèÿòà çà ôèíàíñîâ íàäçîð, ðúêîâîäåù Óïðàâëåíèå "Îñèãóðèòåëåí íàäçîð", îïðåäåëÿ ñ ðåøåíèå ìèíèìàëíîòî ñúäúðæàíèå íà èíâåñòèöèîííàòà ïîëèòèêà ïî ÷ë. 175à îò Êîäåêñà çà ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå. 
(2) Â åäíîìåñå÷åí ñðîê îò âëèçàíåòî â ñèëà íà ðåøåíèåòî ïî àë. 1 ïåíñèîííîîñèãóðèòåëíèòå äðóæåñòâà ïðåäñòàâÿò â Êîìèñèÿòà çà ôèíàíñîâ íàäçîð ïðàâèëàòà çà ïðîöåäóðèòå çà íàáëþäåíèå, èçìåðâàíå è óïðàâëåíèå íà ðèñêà è èíâåñòèöèîííèòå ïîëèòèêè íà óïðàâëÿâàíèòå îò òÿõ ôîíäîâå çà äîïúëíèòåëíî ïåíñèîííî îñèãóðÿâàíå.
 § 8. Çàêîíúò âëèçà â ñèëà îò äåíÿ íà îáíàðîäâàíåòî ìó â "Äúðæàâåí âåñòíèê".
 ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ
 êúì Çàêîíà çà èçìåíåíèå è äîïúëíåíèå íà Çàêîíà çà òúðãîâñêèÿ ðåãèñòúð
 (ÄÂ, áð. 22 îò 2015 ã., â ñèëà îò 1.01.2017 ã.)
 ...........................................................................
 § 13. Â Êîäåêñà çà ñîöèàëíî îñèãóðÿâàíå (îáí., ÄÂ, áð. 110 îò 1999 ã.; Ðåøåíèå ¹ 5 íà Êîíñòèòóöèîííèÿ ñúä îò 2000 ã. – áð. 55 îò 2000 ã.; èçì., áð. 64 îò 2000 ã.; áð. 1, 35 è 41 îò 2001 ã., áð. 1, 10, 45, 74, 112, 119 è 120 îò 2002 ã., áð. 8, 42, 67, 95, 112 è 114 îò 2003 ã., áð. 12, 21, 38, 52, 53, 69, 70, 112 è 115 îò 2004 ã., áð. 38, 39, 76, 102, 103, 104 è 105 îò 2005 ã., áð. 17, 30, 34, 56, 57, 59 è 68 îò 2006 ã.; ïîïð., áð. 76 îò 2006 ã.; èçì., áð. 80, 82, 95, 102 è 105 îò 2006 ã., áð. 41, 52, 53, 64, 77, 97, 100, 109 è 113 îò 2007 ã., áð. 33, 43, 67, 69, 89, 102 è 109 îò 2008 ã., áð. 23, 25, 35, 41, 42, 93, 95, 99 è 103 îò 2009 ã., áð. 16, 19, 43, 49, 58, 59, 88, 97, 98 è 100 îò 2010 ã.; Ðåøåíèå ¹ 7 íà Êîíñòèòóöèîííèÿ ñúä îò 2011 ã. – áð. 45 îò 2011 ã.; èçì., áð. 60, 77 è 100 îò 2011 ã., áð. 7, 21, 38, 40, 44, 58, 81, 89, 94 è 99 îò 2012 ã., áð. 15, 20, 70, 98, 104, 106, 109 è 111 îò 2013 ã., áð. 1, 18, 27, 35, 53 è 107 îò 2014 ã. è áð. 12 è 14 îò 2015 ã.) â ÷ë. 5, àë. 10 ñå ïðàâÿò ñëåäíèòå äîïúëíåíèÿ:
 ..............................................................................
 § 16. Çàêîíúò âëèçà â ñèëà îò 1 ÿíóàðè 2017 ã. ñ èçêëþ÷åíèå íà § 3, § 6, ò. 1, 3 – 6, § 8, 14 è 15, êîèòî âëèçàò â ñèëà îò äåíÿ íà îáíàðîäâàíåòî ìó â "Äúðæàâåí âåñòíèê".